ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ବିନୟରେ କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବେ; ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞରେ ଆପଣ ମୁଖ୍ୟ ହେବେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞକାରୀଙ୍କର ପୂଜା ଲାଭ କରିବେ। ଲୋକମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବେ, ଆପଣ ଦାନଦାତା ରୂପେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ; ଦେବତାମାନେ ଦାନବମାନଙ୍କର ପୀଡାରେ ଆପଣଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ନେବେ। ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ହେବେ, ହେ ପରମପୁରୁଷ; ସମସ୍ତ ପୁରାଣ ଓ ବିସ୍ତୃତ ବେଦରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦିଆଯାଇଛି। ଆପଣ ସବୁଠାରେ ସବୁଠାରେ ପ୍ରଧାନ ପୂଜିତ ହେବେ, ଆପଣଙ୍କର କୀର୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରସାରିତ ହେବ; ଯେତେବେଳେ ଭୂମିରେ ଧର୍ମର ଅବନତି ହେବ। ସେତେବେଳେ, ଆପଣ ନିଜ ଅଂଶରେ ଅବତରଣ କରି ଶୀଘ୍ର ଧର୍ମର ସୁରକ୍ଷା କରିବେ; ଆପଣଙ୍କର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅବତାର ଭୂମିରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବ, ଏହି ସବୁ ଆପଣଙ୍କର ଅଂଶ ରୂପେ ଅବତିର୍ଣ୍ଣ ହେବ। ଏହି ଅବତାରମାନେ ଭୂମିରେ ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହେବେ; ମଧାବ, ଏହି ଅବତାରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ ଆସିବେ। ମଧୁସୂଦନ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ; ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅବତାରରେ ଆପଣଙ୍କର ଶକ୍ତି ଆପଣଙ୍କ ସହ ରହିବ। ମୋ ଅଂଶରେ ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିବେ, ଭଗବତୀ ବରାହୀ, ନରସିଂହୀ ଓ ଅନେକ ଦିଭ୍ୟ ରୂପରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେବେ। ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ଶୁଭ ରୂପରେ, ନାନା ଅଳଙ୍କାରରେ ସଜିତ, ଏହି ଶକ୍ତିମାନେ ଆପଣଙ୍କ ସହ ଏକତାରେ ଦେବ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିବେ, ହେ ମଧାବ। ମୋ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଦାନରେ ଆପଣ ଏହି ସବୁ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିବେ; ଏହି ଦାନମାନେ କ୍ଷୁଦ୍ର ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଅବହେଳା କରିବେ ନାହିଁ। ଏହି ଶକ୍ତିମାନେ ପ୍ରୟାସରେ ପୂଜିତ ହେବେ ଓ ସମ୍ମାନିତ ହେବେ; ନିଶ୍ଚିତ ଭାରତ ଭୂମିରେ ଏହି ଶକ୍ତିମାନେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବେ। ମନୁଷ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ମୂର୍ତ୍ତିରେ ମଧ୍ୟ ପୂଜା କରିବେ; ହେ ଦେବତାମନ୍ଦଳର ନାଥ, ଆପଣଙ୍କର ଏବଂ ଏହି ଶକ୍ତିମାନଙ୍କର କୀର୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରସାରିତ ହେବ। ସେମାନେ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପ ଓ ଭୂମିରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ; ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠଭାଗ୍ୟବାନ, ଭୂମିରେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ପୂଜିବେ। ଆପଣଙ୍କୁ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ ସଦା ପୂଜିବେ, ହେ ହରି; ମୂର୍ତ୍ତି, ନାନା ଉପଚାର ଓ ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ ପୂଜା କରିବେ। ବେଦ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ର ଓ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣରେ ଆପଣଙ୍କୁ ପୂଜିବେ; ମଧୁସୂଦନ, ଆପଣଙ୍କର ମହିମା ଭୂମି ଓ ସ୍ୱର୍ଗରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବ। ହେ ଦେବତାମନ୍ଦଳର ନାଥ, ପୂଜା ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟମାନେ ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରିବେ। ବ୍ୟାସ ଗୁରୁ କହିଲେ: ଏପରି ଦାନ ଦେଇ ଆକାଶ ଜନିତ ଦେବୀ କଥା ଅବସାନ କଲେ। ଏହାପରେ, ଶ୍ରୀହରି ଆନନ୍ଦରେ ହୃଦୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ନିୟମାନୁସାରେ ଯଜ୍ଞ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ। ତାପରେ, ଦେବତାମାନେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ଦ୍ୱାରା ବିଦାୟ ଦେଇ, ଗରୁଡ଼ଧ୍ୱଜ ଶ୍ରୀହରି ନିଜ ସେବକମାନଙ୍କ ସହ ଵୈକୁଣ୍ଠକୁ ଯାଇଗଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ନିଜ ନିଜ ଗୃହକୁ ଫେରିଗଲେ ଓ ଏହି ଘଟଣା ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କଲେ। ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ନିଜ ଶୁଦ୍ଧ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ। ଏହି ଦିଭ୍ୟ ଶୁଭ ରୂପୀ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ସମସ୍ତଙ୍କ ମନରେ ଆଦିଶକ୍ତି ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଜାଗି ଉଠିଲା; ଦ୍ୱିଜ ଋଷିମାନେ ଭକ୍ତିରେ ଭରି, ଶାସ୍ତ୍ର ଉପଦେଶ ଅନୁସାରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଉପାସନା କଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ। ଏହିପରେ ଜନମେଜୟ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ଦ୍ୱିଜ, ମୁଁ ହରିଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଓ ମାତୃଙ୍କର ମହିମା ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଶୁଣିଛି। ଦୟାକରି ଏହି ବିଷୟରେ ମୋତେ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିବେ। ଦେବୀଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ଶୁଣି, ମୁଁ ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଯଜ୍ଞ କରିବି; ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ମୁଁ ଶୁଦ୍ଧ ହେବି।” ତାପରେ ବ୍ୟାସ ମହାର୍ଷି କହିଲେ, “ହେ ରାଜା, ମୁଁ ଦେବୀଙ୍କର ପରମ କାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ପୁରାଣ ପ୍ରସଙ୍ଗ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ କହିବି। କୋଶଳ ରାଜ୍ୟରେ ସୂର୍ୟବଂଶର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ରାଜା ଥିଲେ, ପୁଷ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ର ଧ୍ରୁବସନ୍ଧି। ସେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ଶବ୍ଦରେ ଏକ, ଆଶ୍ରମ ଓ ବର୍ଗମାନେ ଉପକୃତିରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍, ଶୁଦ୍ଧ ନିୟମରେ ଆୟୋଧ୍ୟାରେ ରାଜ୍ୟ କରୁଥିଲେ। ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱିଜମାନେ ନିଜ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ଲଗ୍ନ ଥିଲେ ଓ ଧର୍ମାନୁସାରେ ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କର ରାଜ୍ୟରେ କେଉଁଠି ଚୋର, ମିଛ କଥା କହିବା, ଠକେଇବା ଥିଲେ ନାହିଁ; ଚତୁର, ଅକୃତଜ୍ଞ, ମୂଢ଼ ଲୋକମାନେ ରାଜ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଥିଲେ ନାହିଁ। ଏହିପରି ରାଜା ରାଜ୍ୟ କରୁଥିଲେ, ଦୁଇ ରାଣୀ ଥିଲେ, ଦୁଇଜଣେ ଉଭୟେ ସୁନ୍ଦରୀ ଓ ଆନନ୍ଦ ଦାତା। ପ୍ରଧାନ ରାଣୀ ମନୋରମା, ସୁନ୍ଦର ଓ ଅତି ବୁଦ୍ଧିମତୀ; ଦ୍ୱିତୀୟ ରାଣୀ ଲୀଳାବତୀ, ସୁନ୍ଦର ଓ ଗୁଣବତୀ। ରାଜା ଦୁଇ ରାଣୀ ସହ ପ୍ରାସାଦ, ଉଦ୍ୟାନ, ରମଣୀୟ ପାହାଡ଼, ପୋଖରୀ ଓ ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ଦିରରେ ରମଣ କରୁଥିଲେ। ଏକ ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ମନୋରମା ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁତ୍ରକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ତାହାର ନାମ ସୁଦର୍ଶନ, ରାଜଚିହ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ। ଲୀଳାବତୀ ଏକ ମାସ ପରେ ଶୁଭ ଦିନରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁତ୍ରକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସୁନ୍ଦର ଓ ଗୁଣବତୀ। ରାଜା ଦୁଇ ପୁତ୍ରଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୁଭ କ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଦାନ ଦେଇ ଆନନ୍ଦ କଲେ। ଦୁଇ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସମାନ ମମତା ଦେଲେ, ମନରେ କେହି ପ୍ରତି ଭେଦ କଲେ ନାହିଁ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ଦୁଇ ପୁତ୍ରଙ୍କର ଚୂଡାକର୍ମ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଆୟୋଜନ କଲେ, ଏବଂ ଭୂତି ଅନୁଯାୟୀ ମମତାରେ କରିଥିଲେ। ଚୂଡାକର୍ମ ପରେ ଦୁଇ ସୁନ୍ଦର ପୁତ୍ର ଏକସাথে ଖେଳି ରାଜାଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ଆନନ୍ଦିତ କରୁଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଜନଙ୍କୁ ମନୋହର କରୁଥିଲେ। ଦୁଇ ପୁତ୍ର ମଧ୍ୟରୁ ଜେଷ୍ଠ ସୁଦର୍ଶନ, ଲୀଳାବତୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶତ୍ରୁଜିତ, ସ୍ୱଭାବରେ ମୃଦୁ ଓ ମିଠା କଥା କହୁଥିଲେ। ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ, ମୃଦୁ ବାକ୍ୟ ଓ ସୁନ୍ଦର ଦେହ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହେଲେ, ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପସନ୍ଦ କରୁଥିଲେ। ରାଜା ତାଙ୍କର ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ଅଧିକ ମମତା ଦେଲେ, ମନ୍ଦଭାଗଙ୍କୁ ଏପରି ମମତା ଦେଲେ ନାହିଁ, କାରଣ ତାଙ୍କର ଭାଗ୍ୟ ଓ ସ୍ୱଭାବ କମ୍ ଥିଲା।