ଧ୍ୟାନ ମାଧ୍ୟମରେ ରାଜାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସମୀପେ ଆସିଛି ବୋଲି ଜାଣି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ କଶ୍ୟପ ତକ୍ଷକ ସପର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଠାରୁ ଧନ ନେଇ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ। ଏପରେ, କଶ୍ୟପଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଦେଇ, ସପର୍ଣ୍ଣ ତକ୍ଷକ ସପ୍ତମ ଦିନରେ ରାଜାଙ୍କୁ ମାରିବା ପ୍ରବଳ ଇଚ୍ଛାରେ ଶୀଘ୍ର ନାଗସାହ୍ବୟ ନାମକ ସହରକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ଶୁଣିଲେ ଯେ, ସହର ପ୍ରାନ୍ତରେ ରାଜା ଏକ ରତ୍ନ, ମନ୍ତ୍ର ଓ ଔଷଧ ଦ୍ୱାରା ଉଚ୍ଚ ନିରାପତ୍ତାରେ ରଖାଯାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଅତି ଜାଗୃତ ରହି ସେଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ। ତାପରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପକୁ ଭୟ କରୁଥିବା ତକ୍ଷକ ଚିନ୍ତା ଓ ଉତ୍କଣ୍ଠାରେ ଯୋଗବଳରେ ଭାବିଲେ—"କିପରି ମୁଁ ଏହି ଗୃହ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବି? କିପରି ଏହି ପାପୀ ରାଜାକୁ ଠକିପାରିବି? ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପରେ ନଶ୍ଟ ଏହି ରାଜା, ଅବିବେକୀ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ପୀଡ଼କ। ପାଣ୍ଡବବଂଶରେ ଜନ୍ମିଥିବା କେହି ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିନାହାନ୍ତି, ଯେଉଁଠି ମୃତ ସପର୍ଣ୍ଣକୁ ଏକ ଋଷିଙ୍କ ଗଳାରେ ରଖାଯାଇଥିଲା। ସମୟର ଗତି ଜାଣି ରାଜା ଏହି ଦୋଷକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି; ସେ ରାଜମହଳରେ ପ୍ରବେଶ କରି ରକ୍ଷାକର୍ମୀ ନିଯୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି। ଆଜି ରାଜା ନିରଭୟ ଭାବରେ ମନେ କରୁଛନ୍ତି ଯେ ସେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଠକିଦେଇଛନ୍ତି; କିପରି ମୁଁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପାନୁସାରେ ତାଙ୍କୁ ଦଗ୍ଧ କରିପାରିବି? ଏହି ଅବିବେକୀ ଜାଣିନାହାନ୍ତି ଯେ ମୃତ୍ୟୁ ଅଟଳ; ଏହିକାରଣରୁ ସେ ଆଜି ରକ୍ଷାକର୍ମୀ ନିଯୁକ୍ତ କରି ରାଜମହଳ ଉପରେ ଉଠି ଆନନ୍ଦ କରୁଛନ୍ତି। ଯଦି ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ, ତେବେ ଲକ୍ଷ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଅଟଳ। ପାଣ୍ଡବବଂଶୀୟ ଏହି ରାଜା ମୃତ୍ୟୁ ଆସିଛି ବୋଲି ଜାଣି, ନିଜ ନିୟତ ସ୍ଥାନରେ ଶାନ୍ତ ରହି ଜୀବନ ଉପରେ ମନ ଦେଇଥିଲେ। ରାଜା ସଦା ଦାନ ଓ ପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ; ଧର୍ମଦ୍ୱାରା ରୋଗ ନଷ୍ଟ ହୁଏ ଓ ଜୀବନ ଦୀର୍ଘ ହୁଏ। ଯଦି ମୃତ୍ୟୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ନ ହୁଏ, ତେବେ ମୃତ୍ୟୁକାଳରେ ସ୍ନାନ, ଦାନ ଆଦି କରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ ମିଳେ; ନହେଲେ, ତାହା ନରକକୁ ନେଇଯାଏ। ଦ୍ୱିଜାତିଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିଥିବା ପାପ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଶାପ ରାଜାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ନିଶ୍ଚିତ ଆସିଥାଏ। ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ କୌଣସି ବ୍ରାହ୍ମଣ ନଥିଲେ ଯେଉଁଠି ଚେତାବନୀ ଦେଉଥାନ୍ତି; ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ମୃତ୍ୟୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଅଟଳ। ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ତକ୍ଷକ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ସପର୍ଣ୍ଣମାନେଙ୍କୁ ତପସ୍ୱୀ ରୂପ ଧାରଣ କରାଇ, ସେମାନେଠାରୁ କିଛିଙ୍କୁ ରାଜମହଳକୁ ପଠାଇଲେ। ତକ୍ଷକ ନିଜେ ଫଳ ଓ ମୂଳ ନେଇ, ଏକ କୀଟ ରୂପେ ତାହାର ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେସବୁ ସପର୍ଣ୍ଣ ତ୍ୱରିତ ଚାଲିଗଲେ ଓ ରାଜମହଳ ଉପକୂଳରେ ଦଢ଼ିଲେ। ରକ୍ଷାକର୍ମୀମାନେ ତପସ୍ୱୀମାନେଙ୍କୁ ଦେଖି ପ୍ରସ୍ନ କଲେ—"ତୁମେ କାହିଁକି ଆସିଛ?" ସେମାନେ କହିଲେ, "ଆମେ ଆଜି ଅରଣ୍ୟ ଆଶ୍ରମରୁ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଛୁ। ଅଭିମନ୍ୟୁପୁତ୍ର ବୀର ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ଏବଂ ଅଥର୍ବଣ ମନ୍ତ୍ରରେ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେବାକୁ ଆସିଛୁ। ରାଜାଙ୍କୁ ଜଣାଇଦିଅ, ଆମେ ମୁନିମାନେ ଦର୍ଶନ ଚାହୁଁଛୁ; ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ମିଠା ଫଳ ଦେଇ ଚାଲିଯିବା। ଭାରତବଂଶରେ କେବେ ଦ୍ୱାରପାଳ ଦେଖାଯାଇନାହିଁ, ନାହିଁ ଶୁଣାଯାଇଛି ଯେ ତପସ୍ୱୀମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇଥିବେ। ଆମେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ଅନୁମତି ନେଇ ଚାଲିଯିବା।" ସୂତ ମହାରାଜ କହିଲେ—ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି ରକ୍ଷାକର୍ମୀମାନେ ସେମାନେ ଯଥା ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁସାରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—"ଆଜି ତୁମେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବେନାହିଁ; ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି। କାଲି ସମସ୍ତ ତପସ୍ୱୀ ଏଠାରେ ଆସନ୍ତୁ। ରାଜମହଳ ଉପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଚଢ଼ିପାରିବେନାହିଁ; ଏହା ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପ ଭୟରୁ।" ତେବେ ତପସ୍ୱୀମାନେ କହିଲେ—"ଫଳ, ମୂଳ ଓ ଜଳ ଆଣିଦିଅ।" ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ରକ୍ଷାକର୍ମୀଙ୍କୁ ଏହିସବୁ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେବାକୁ କହିଲେ। ରକ୍ଷାକର୍ମୀମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ଯାଇ ତପସ୍ୱୀମାନେ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଖବର ଦେଲେ। ରାଜା କହିଲେ—"ଯେଉଁ ଫଳ, ମୂଳ ଆଦି ଅଛି, ଆଣିଦିଅ। ତପସ୍ୱୀମାନେ କାହିଁକି ଆସିଛନ୍ତି ତାହା ଜାଣ; ଏବଂ ସେମାନେ କାଲି ପୁନି ଆସିବେ କି ନାହିଁ, ତାହା ପଚାର। ମୋର ପ୍ରଣାମ ଦେଉଛି, କିନ୍ତୁ ଆଜି ଦର୍ଶନ ଦେବିନାହିଁ।" ତେବେ ରକ୍ଷାକର୍ମୀମାନେ ଫଳ, ମୂଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜିନିଷ ଆଣି ବଡ଼ ସମ୍ମାନରେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଲେ। ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ଓ ଗୁପ୍ତବେଶୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଚାଲିଗଲେ, ରାଜା ଫଳ ନେଇ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ—"ମୋ ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁମାନେ ଏହି ସବୁ ଫଳ ଖାଉନ୍ତୁ; ମୁଁ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଏକ ବଡ଼ ଫଳ ଖାଇବି।" ଏହିପରି କହି, ଉତ୍ତରାପୁତ୍ର ରାଜା ଫଳ ତାଙ୍କ ବନ୍ଧୁମାନେଙ୍କୁ ଦେଲେ, ଏବଂ ନିଜେ ଏକ ପକ୍ୱ ଫଳ ହାତରେ ନେଇ ତାହାକୁ ଫାଟିଲେ। ଫଳ ଫାଟିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ପଡ଼ିଲା ଏକ କଳା ଚକୁ ଓ ଲାଲ ରଙ୍ଗର ଛୋଟ କୀଟ ଉପରେ। ଏହା ଦେଖି ରାଜା ଅବାକ୍ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ—"ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ହେଉଛି, ଆଜି ମୋତେ ବିଷର ଭୟ ନାହିଁ। ମୁଁ ଏହି ଶାପକୁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି—ଏହି କୀଟ ମୋତେ ଡସୁ।" ଏପରି କହି, ରାଜା ଏହି କୀଟକୁ ନିଜ ଗଳାରେ ରଖିଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ହେବା ସମୟରେ, ସେ କୀଟ ରାଜାଙ୍କ ଗଳାକୁ ଚିଁହିଲା ଏବଂ ତକ୍ଷକ ରୂପ ଧାରଣ କଲା—ଭୟଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁସ୍ୱରୂପ। ତକ୍ଷକ ରାଜାଙ୍କୁ ବେଢ଼ି ଡସିଲେ; ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଶୋକରେ ଅତିବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇ କାନ୍ଦିଲେ। ଭୟଙ୍କର ସପର୍ଣ୍ଣକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତେ ଭୟରେ ପଳାଇଗଲେ; ସମସ୍ତ ରକ୍ଷାକର୍ମୀ ଚିତ୍କାର କଲେ ଓ ବଡ଼ କୋଳାହଳ ହେଲା। ସପର୍ଣ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ବେଢ଼ି ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି ନଷ୍ଟ କରିଦେଲା, ଉତ୍ତରାପୁତ୍ର ରାଜା କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ନ ହଲେ ନ ଚଳିଲେ।