ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଉପାଖ୍ୟାନ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଯେତେବେଳେ ଏକ ମାଛଝିଆ ତାଙ୍କର ଝିଅ ସତ୍ୟବତୀଙ୍କୁ ରାଜା ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ସହ ବିବାହ କରିବା ପାଇଁ ଦେବାକୁ ମନସ୍କ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ ଏହି ଶର୍ତ୍ତ ରଖିଲେ ଯେ ରାଜା ଜୀବନ୍ତ ଥିବା ସମୟରେ ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ପୁଅ ରାଜା ହେବେ ନାହିଁ। ଏଥିରେ ଗାଙ୍ଗେୟ, ଅର୍ଥାତ୍ ଭୀଷ୍ମ, ସପଥ କଲେ ଯେ ସେ ରାଜ୍ୟ ନେବେ ନାହିଁ, ଏବଂ ମାଛଝିଆଙ୍କ ଝିଅ ସତ୍ୟବତୀ ତାଙ୍କର ମାଆ ହେବେ, ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ପୁଅ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ରାଜ୍ୟ କରିବେ। ମାଛଝିଆ କହିଲେ, "ମୁଁ ଜାଣେ ତୁମ ଉକ୍ତି ସତ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ତୁମ ପୁଅ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବେ ଏବଂ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ରାଜ୍ୟ ଦାଖଲ କରିବେ।" ତାହାରେ ଭୀଷ୍ମ ଦୃଢ଼ ସପଥ କଲେ ଯେ ସେ କେବେ ବିବାହ କରିବେ ନାହିଁ, ଏହି ସତ୍ୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, "ମୁଁ ଭୀଷ୍ମ ସପଥ ନେଲି।" ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ସପଥ ଶୁଣି ମାଛଝିଆ ଖୁସି ହୋଇ ସତ୍ୟବତୀଙ୍କୁ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଇଲେ। ଏପରି ଭାବେ ସତ୍ୟବତୀ ଓ ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ବିବାହ ହେଲା। ଏହି ବିବାହ ଦ୍ୱାରା ଦୁଇଟି ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ, କିନ୍ତୁ ସମୟର ପ୍ରଭାବରେ ସେମାନେ ଦୁଇଜଣେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କଲେ। ପରେ ବ୍ୟାସଙ୍କ ତପୋବଳରେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ ଜନ୍ମାନ୍ଧ ଥିଲେ, କାରଣ ସେମାନଙ୍କ ମାଆ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ଦେଖି ଆଖି ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିଲେ। ପୁନି, ରାଜାଙ୍କ ଝିଅ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ଦେଖିବାବେଳେ ଶୁଭ୍ର ରୂପରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ, ଏହାର ପରିଣାମରେ ବ୍ୟାସଙ୍କ କ୍ରୋଧରୁ ପାଣ୍ଡୁ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଏହି ସମୟରେ ବ୍ୟାସ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଏକ ବୃତ୍ତିଶୀଳ ଦାସୀ ଦ୍ୱାରା ବିଦୁରଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ, ଯିଏ ଧର୍ମର ଅଂଶ ଓ ସତ୍ୟବାନ୍ ଥିଲେ। ପାଣ୍ଡୁ ହେଲେ ଛୋଟ, କିନ୍ତୁ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରାଜ୍ୟରେ ବସିଥିଲେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ତାଙ୍କ ଅନ୍ଧତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ରାଜ୍ୟର ଅଧିକାର ନ ପାଇଲେ। ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ପାଣ୍ଡୁ ରାଜ୍ୟ ଲାଗିଲେ, ବିଦୁର ମନ୍ତ୍ରଣାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଯୁକ୍ତ ହେଲେ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଦୁଇ ଝିଅ ଥିଲେ—ଗାନ୍ଧାରୀ, ଯିଏ ସୁବଳଙ୍କ କନ୍ୟା ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ଜଣେ ବୈଶ୍ୟ ଝିଅ, ଘରସଂସ୍କାରରେ ପ୍ରବୀଣ। ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ଦୁଇ ଝିଅ ଥିଲେ—କୁନ୍ତୀ, ଶୂରସେନଙ୍କ କନ୍ୟା ଏବଂ ମାଦ୍ରୀ, ମଦ୍ର ଦେଶର ଝିଅ। ଗାନ୍ଧାରୀ ଶତପୁତ୍ରୀ ହେଲେ, ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ; ବୈଶ୍ୟ ଝିଅ ଏକ ପ୍ରିୟ ପୁଅ, ଯୁୟୁତ୍ସୁଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। କୁନ୍ତୀ, ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ଘରେ ଥିବା ସମୟରେ, ପ୍ରଥମେ ସୂର୍ଯ୍ୟଠାରୁ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଯିଏ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆকৰ୍ଷଣୀୟ ଥିଲେ। ପରେ ସେ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ସହ ବିବାହ କଲେ। ଋଷିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପଚାରିଲେ, "ଏହି କି ଅଦ୍ଭୁତ କଥା? କୁନ୍ତୀ ବିବାହ ପୂର୍ବରୁ କିପରି କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ? ସେ ପୁନି କିପରି କୁମାରୀ ରହିଲେ ଏବଂ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ସହ ବିବାହ କଲେ?" ସୂତ କହିଲେ, "ଶୂରସେନଙ୍କ କନ୍ୟା କୁନ୍ତୀ, ଛୁଆଁଥିବାବେଳେ ରାଜା କୁନ୍ତିଭୋଜ ତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ ଏବଂ ଝିଅର ଭାବେ ଦତ୍ତକ ନେଲେ। ସେ ଶୋଭାମୟ ହସି ସହିତ ଏକ ତେଜସ୍ୱୀ ଋଷିଙ୍କ ସେବାରେ ନିଯୁକ୍ତ ହେଲେ। ଦୁର୍ବାସା ଋଷି ଚତୁର୍ମାସ୍ୟ ବ୍ରତରେ ଆସିଲେ, ଏବଂ କୁନ୍ତୀ ତାଙ୍କର ସେବା କରି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ। ଋଷି ତାଙ୍କୁ ଏକ ଦିବ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର ଦେଲେ, ଯାହା ଚାଲାଇଲେ ଯେକୌଣସି ଦେବତା ଆସି ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବେ। ଋଷି ଯିବା ପରେ, କୁନ୍ତୀ ଘରେ ଥିବା ସମୟରେ ଏହାକୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ଚିନ୍ତା କଲେ—"କେଉଁ ଦେବତାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିବି?" ସେତେବେଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭାମୟ ଦେହରେ, ଆକାଶରୁ ତଳକୁ ଆସି ତାଙ୍କ ଘରେ ପ୍ରକଟିଲେ। ଦେବତା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି କୁନ୍ତୀ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ, ଭୟଭୀତ ହୋଇ ତାଙ୍କର ନାରୀତ୍ୱର ଫଳ ଅନୁଭବ କଲେ। ହସିଆଁ ଚକ୍ଷୁ ଓ ଯୋଗାଯୋଗ ହାତ ଯୋଡ଼ି କହିଲେ, "ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ, ଏବେ ଆପଣ ତାଙ୍କର ଲୋକକୁ ଫେରନ୍ତୁ।" ସୂର୍ଯ୍ୟ କହିଲେ, "ମନ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତିରେ ମୁଁ ଆସିଛି—ମୋତେ ଆହ୍ୱାନ କରିଲେ, ଏବେ ମୋତେ ସମ୍ମାନ କିଏ ଦେଉନାହିଁ?" ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆହ୍ୱାନ କରି କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ଏକତ୍ର ହେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। କୁନ୍ତୀ ଲଜ୍ଜାରେ କହିଲେ, "ମୁଁ କୁମାରୀ, ଆପଣ ସାକ୍ଷୀ, ମୋ ଉପରେ କୌଣସି ଦୋଷ ନ ଦିଅନ୍ତୁ, ମୁଁ ଏକ ଉତ୍ତମ କୁଳର କନ୍ୟା।" ସୂର୍ଯ୍ୟ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏହି ଦିନ ଅସଫଳ ହେଲେ ଲଜ୍ଜିତ ହେବି, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ମୋ ଉପରେ ହସିବେ। ତୁମେ ଯଦି ଏକତ୍ର ହେବାକୁ ମନା କରିବ, ତେବେ ମୁଁ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦେଇଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଏବଂ ତୁମକୁ ଶାପ ଦେବି। ତୁମର କୁମାରୀତ୍ୱ ଅକ୍ଷୁଣ୍ଣ ରହିବ, ଲୋକେ ଏହା ଜାଣିପାରିବେ ନାହିଁ। ତୁମର ପୁଅ ମୋ ପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବ।" ଏଭଳି କହି ସୂର୍ଯ୍ୟ କୁନ୍ତୀଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ର ହେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ଚାଲିଗଲେ। କୁନ୍ତୀ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ଗର୍ଭଧାରଣ କଲେ, କେବଳ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ଦାୟିନୀ ଓ ଏକ ଅତି ପ୍ରିୟ ସଖୀ ଏହି ଗୁପ୍ତ କଥା ଜାଣିଥିଲେ, ମାଆ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କେହି ଜାଣିନଥିଲେ। ସେଠାରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭାମୟ, କବଚ ଓ କୁଣ୍ଡଳ ଧାରଣ କରିଥିବା ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ଅପ୍ସରା ଯୁବକ ପରି ଶୋଭାମୟ। ତାଙ୍କୁ ଦାୟିନୀଙ୍କ ହାତରେ ଦେଇ, କୁନ୍ତୀ ଲଜ୍ଜାରେ କହିଲେ, "ମୁଁ କ'ଣ କରିବି? ମୋ ପୁଅ ପାଇଁ ମୁଁ ବିପାକ୍ତିରେ। ମୁଁ ତୁମକୁ ଛାଡ଼ିବି, ମୋ ପ୍ରାଣସମ ପ୍ରିୟ ପୁଅ। ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାଗ୍ୟରେ ତୁମକୁ ତ୍ୟାଗ କରୁଛି।" "ମାଁ ଆମ୍ବିକା, ନିର୍ଗୁଣ ସଗୁଣ ଶକ୍ତି, ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ବିଶ୍ୱମାତା କାତ୍ୟାୟନୀ, ତୁମକୁ ଦୁଧ ଦିଅନ୍ତୁ। କେବେ ମୁଁ ତୁମର ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଳିଅଞ୍ଚଳ ମୁଖ ଦେଖିପାରିବି? ତୁମକୁ ଏହି ନିର୍ଜନ ଅରଣ୍ୟରେ ଛାଡ଼ି ମୁଁ ଅପରାଧିନୀ ହେଲି, ମୋ ସୂର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ର।" ଏଭଳି ଦୁଃଖର ଅଶ୍ରୁ ଭରା କଥାରେ କୁନ୍ତୀ ତାଙ୍କ ପୁଅ କର୍ଣ୍ଣକୁ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ତ୍ୟାଗ କଲେ, ଯେଉଁଥିରୁ ଏହି ମହାନ ଉପାଖ୍ୟାନର ଆରମ୍ଭ ହେଲା।