ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରୁ ଦୁଃଖିତ ହୃଦୟରେ ସେ ଦୁଇଜଣ ଶୀଘ୍ର ବିଦାୟ ନେଲେ। ତାପରେ ପୁରୁବଂଶୀ ପ୍ରତୀପଙ୍କୁ ମନେକରି ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ। ସେମାନେ ଯାଇଁ ସଞ୍ଚୋକରେ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରିଲେ। ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଦ୍ୟୌ। ସେ ନନ୍ଦିନୀ ଗାଈକୁ ଦେଖିଲେ। ଦ୍ୟୌ ତାକୁ କହିଲେ, "ଶୁଣ, ସୁନ୍ଦରୀ, ଏହି ହେଉଛି ବଶିଷ୍ଠଙ୍କର ଗାଈ।" ଦ୍ୟୌ କହିଲେ, "ଏହାର ଆୟୁଷ୍ୟ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷରୁ କମ୍ ହେବ, କିନ୍ତୁ ସେ ସଦା ଯୁବତୀ ରହିବେ।" ରାଜା ଋଷି ଉଶୀନାରଙ୍କ ଝିଅ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ଥିଲେ। ନନ୍ଦିନୀ, ମଙ୍ଗଳମୟ ଏହି କାମଧେନୁକୁ ଆନି ଆଶ୍ରମରେ ରଖିବାକୁ କହିଲେ। ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଏକମାତ୍ର ଜରା ଓ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହେବେ। ଦୋଷ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଏବଂ ପୃଥିବୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସଂଯମୀ ଋଷିଙ୍କୁ ଅମାନ୍ୟ କରିଥିଲେ। ସେ ଶୀଘ୍ର ଆଶ୍ରମକୁ ଫଳ ନେଇ ଆସିଲେ। ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତା, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଜାଡ଼ିରେ ସିକାର କରିଥିଲେ। ଭାରୁଣ, ଧ୍ୟାନ ଦ୍ୱାରା ବୁଝିପାରିଲେ ଯେ, ଏହି ଗାଈଟି ବସୁମାନେ ନେଇଛନ୍ତି, ସେ ଏହା ଅନୁଭବ କଲେ। ଏହି କାରଣରୁ ସମସ୍ତେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମନୁଷ୍ୟ ରୂପେ ଜନ୍ମ ନେବେ। ଏହା ଶୁଣି ବସୁମାନେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ଦୂରେ ଚାଲିଗଲେ। ମୁକ୍ତି ଆଶାରେ ବସୁମାନେ ଋଷିଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶାପମୁକ୍ତି ମିଳିବ। କିନ୍ତୁ ଦ୍ୟୌ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମନୁଷ୍ୟ ଦେହରେ ରହିବେ। ସମସ୍ତେ ଶାପଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ନଦୀଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯିଏ ଚିନ୍ତାରେ ଏକାନ୍ତ। "ମନୁଷ୍ୟ ଗର୍ଭରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଆମେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚିନ୍ତିତ।" "ହେ ନିର୍ମଳେ, ଏକ ରାଜା ଋଷି ଅଛନ୍ତି, ନାମ ଶାନ୍ତନୁ। ସେ ତୁମେ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ହେବେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଶାପମୁକ୍ତି ନିଶ୍ଚିତ।" ଦେବୀ ଗଙ୍ଗା, ପୁନଃପୁନଃ ଚିନ୍ତନ କରାଯାଇ, ଭୂମିକୁ ଅବତରିଲେ। ଏକ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ସତ୍ୟବାଦୀ ରାଜା ଋଷି ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଶାନ୍ତନୁ। ତାପରେ ଜଳରୁ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦରୀ ନାରୀ ଉଦ୍ଭବ ହେଲେ। ରାଜା ପ୍ରଶ୍ନ ନ କରି, ତାଙ୍କ ଅଂକରେ ବସିଥିବା ନାରୀଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ସୁନ୍ଦରୀ!" ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭାମୟୀ ଥିଲେ, ରାଜାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ରାଜନ୍?" ରାଜା ତାହାକୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ତୁମେ ମୋ ଡାହାଣ ଉରୁ ଉପରେ ବସିଛ। ହେ ଶୁଭେ, ପ୍ରିୟ ପୁଅ ଜନ୍ମିଲେ ତୁମେ ମୋର ବହୁ ହେଉ।" ସେ ଦିବ୍ୟ ସୂନ୍ଦରୀ ନାରୀ କହିଲେ, "ଏହିପରି ହେଉ," ବୋଲି ଚାଲିଗଲେ। କିଛି ସମୟ ପରେ ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲା। ଏହି ଘଟଣାବଳୀ କଥା କହି, ସେ ପୁଣି ନିଜ ପୁଅଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ, "ତୁମେ ସେଇ ମହାମନୋହରୀକୁ ନିଜ ଧର୍ମପତ୍ନୀ କରିବ। ଏହାଦ୍ୱାରା ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସୁଖୀ ହେବ।" ଏଭଳି ଅନୁଶାସନ ଦେଇ, ରାଜା ସମସ୍ତ ରାଜସିଂହାସନ ଦାନ କରିବା ପରେ ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ। ସେ ଧର୍ମଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରି ନିଜ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ଏଉଁପରି ଦେବବ୍ରତଙ୍କ ଜନ୍ମ ଘଟିଲା। ସୂତଜୀ କହିଛନ୍ତି: ରାଜା ଶିକାରକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରେମ କରୁଥିଲେ, ବାଘ ଓ ହରିଣ ମାରୁଥିଲେ। ଏକ ଦିନ ସେ ଭୟଙ୍କର ଜଙ୍ଗଲରେ, ଗଙ୍ଗା ତଟରେ ଘୁଞ୍ଚୁଥିଲେ।