ଯୁଦ୍ଧରେ ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟ ବଧ୍ୟ ହେଲେ, ସେ ଶୀଘ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରିଲେ। ଏହି ଦୁଃଖଦ ଖବର ଶୁଣି ବୀର ଭୀଷ୍ମ ତାଙ୍କର ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କଲେ। ମନେ ଗଭୀର ଦୁଃଖ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଭୀଷ୍ମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀଙ୍କ ସହିତ ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କୁ ରାଜସିଂହାସନରେ ଅଭିଷେକ କରିଦେଲେ। ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀ ଓ ଆଚାର୍ୟମାନେ ଉପଦେଶ ଦେଲେ, ଯଦିଓ ସତ୍ୟବତୀ ପୁତ୍ରଶୋକରେ ବିକଳ ଥିଲେ, ତଥାପି ନିଜ ପୁଅ ରାଜା ହେବାକୁ ଦେଖି ସେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ରୂପ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଲାଗୁଥିଲା, ଏବଂ ଏହି ଖୁସି ଖବର ଶୁଣି ବ୍ୟାସ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ଧର୍ମପୁତ୍ର ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୁବକ ହେବା ପରେ, ଭୀଷ୍ମ ତାଙ୍କ ଭାଇଙ୍କ ପାଇଁ ବିବାହ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। କାଶୀ ରାଜାଙ୍କ ତିନି ଝିଅ, ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ଶୋଭିତ, ସ୍ଵୟଂବର ପାଇଁ ପିତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉପସ୍ଥାପିତ ହେଲେ। ଏହି ସ୍ଵୟଂବରକୁ ହଜାର ରାଜା ଓ ରାଜପୁତ୍ରମାନେ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ଓ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ, ସମସ୍ତେ ଝିଅମାନଙ୍କୁ ବିବାହ କରିବାକୁ ଆଶା କରୁଥିଲେ। ସେଠାରେ ଭୀଷ୍ମ ଏକମାତ୍ର ରଥ ଓ ଶୌର୍ୟରେ ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ତିନି ଝିଅଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଧରି ନେଲେ। ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜାଙ୍କୁ ପରାଜିତ କରି, ଭୀଷ୍ମ ଏହି ତିନି ଅଲଉକିକ ନୟନବତୀ ଝିଅମାନେ ନେଇ ହସ୍ତିନାପୁରକୁ ଫେରିଲେ। ସେ ଝିଅମାନେ ପ୍ରତି ମାଆ, ବୋନ୍ଧିବା ବା ଝିଅ ପରି ମାନ୍ୟ କରି, ସମ୍ମାନ ସହ ଏକତ୍ର କଲେ। ତାପରେ ଭୀଷ୍ମ ଶୀଘ୍ର ସତ୍ୟବତୀଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେଇ, ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଜ୍ୟୋତିଷୀମାନେ ଡାକି, ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। ସମସ୍ତ ବିବାହ ଆୟୋଜନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ, ଭୀଷ୍ମ ତାଙ୍କ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଭାଇ ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କୁ ଏହି ଝିଅମାନଙ୍କ ସହ ବିବାହ କରାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ବଡ଼ ଝିଅ ନମ୍ର ଓ ଲଜ୍ଜାରେ ତଳକୁ ଦୃଷ୍ଟି କରି, ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ନିକଟରେ କହିଲେ, "ଗଙ୍ଗାପୁତ୍ର, କୁରୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧର୍ମବିଦ୍, ମୁଁ ମୋ ହୃଦୟରେ ସ୍ଵୟଂବରରେ ରାଜା ଶାଲ୍ୱଙ୍କୁ ବରଣ କରିଥିଲି। ସେ ମୋତେ ବାଛିଥିଲେ, ମୋ ହୃଦୟ ପ୍ରେମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହି ପରିବାର ପାଇଁ ଯାହା ଉଚିତ ତାହା କରନ୍ତୁ। ଆପଣ ଧର୍ମରେ ପ୍ରବୀଣ, ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କୁ ବାଛିଥିଲି, ଆପଣ ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ କରନ୍ତୁ।" ଏହିପରି ଝିଅ କହିବା ପରେ, ଭୀଷ୍ମ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମାଆ ଓ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କଲେ। ସମସ୍ତଙ୍କ ମତ ଜାଣି, ଭୀଷ୍ମ ସେ ମଧୁରମୁଖୀ ଝିଅକୁ କହିଲେ, "ତୁମେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଯାଅ।" ତାପରେ ସେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ନିଜ ପ୍ରିୟ ରାଜା ଶାଲ୍ୱଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୁଁ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତ, ମୋ ହୃଦୟ ଓ ଧର୍ମରେ ମୁଁ ତୁମର। ମୁଁ ଆସିଛି, ମୋତେ ବରଣ କର।" ସେଉଁଠାରେ ଝିଅ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମପତ୍ନୀ ହେବି, ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଇଚ୍ଛା କରିଥିଲି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।" ଶାଲ୍ୱ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ସୁନ୍ଦରୀ, ତୁମକୁ ଭୀଷ୍ମ ମୋ ଚକ୍ଷୁ ସାମ୍ନାରେ ଧରିଥିଲେ, ତାଙ୍କ ରଥରେ ଚଢ଼ାଇ ନେଇଯାଇଥିଲେ, ତେଣୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ବରଣ କରିପାରିବି ନାହିଁ। ଯିଏ ଅନ୍ୟର ଛୁଆଁ ଲାଗିଛି, ତାକୁ ଜ୍ଞାନୀ କେହି ବରଣ କରିବେ? ତେଣୁ ଭୀଷ୍ମ ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ଝିଅକୁ ମୁଁ ମାନ୍ୟ କରିପାରିବି ନାହିଁ।" ଏହି ଉତ୍ତର ଶୁଣି, ସେ ଝିଅ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ନିକଟକୁ ପୁଣି ଆସି, କହିଲେ, "ଶାଲ୍ୱ ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କରିବେନାହିଁ, ଆପଣ ମୋତେ ଛାଡ଼ିଦେଇଛନ୍ତି, ଏବେ ଆପଣ ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ, ନହେଲେ ମୁଁ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବି।" ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ, "ସୁନ୍ଦରୀ, ଯେତେବେଳେ ତୁମ ମନ ଅନ୍ୟରେ ଲାଗିଛି, ମୁଁ କିପରି ତୁମକୁ ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବି? ତୁମେ ଦୁଃଖ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଶୀଘ୍ର ତୁମ ପିତାଙ୍କୁ ପାଖକୁ ଯାଅ।" ଏହିପରି ଭୀଷ୍ମ କହିବା ପରେ, ସେ ଝିଅ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇ, ଏକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ଏକାକୀ ତପସ୍ୟା କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କ ଦୁଇଟି ରାଣୀ ଥିଲେ—କାଶୀ ରାଜାଙ୍କ ଶୁଭଲକ୍ଷଣ ଝିଅମାନେ, ଅମ୍ବାଲିକା ଓ ଅମ୍ବିକା। ବଳଶାଳୀ ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟ ଘର ଓ ଉଦ୍ୟାନରେ ଏମାନଙ୍କ ସହ ବିଭିନ୍ନ କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ବିନୋଦ କରୁଥିଲେ। ଏପରି ଭାବେ ରାଜା ନଉ ବର୍ଷ ଧରି ସୁଖମୟ ଜୀବନ କାଟିଲେ, କିନ୍ତୁ ଶେଷରେ ରାଜରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ଚଳିହେଲେ। ପୁଅର ମୃତ୍ୟୁ ଦେଖି ସତ୍ୟବତୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋକାକୁଳ ହେଲେ, ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କ ପିତାର ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରାଇଦେଲେ। ସତ୍ୟବତୀ ଏକାକି ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ଡାକି ଦୁଃଖରେ କହିଲେ, "ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତୁମେ ଶନ୍ତନୁଙ୍କ ପୁଅ, ରାଜ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କର। ତୁମ ଭାଇଙ୍କ ରାଣୀଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କରି, ବଂଶ ରକ୍ଷା କର, ଯେପରି Yayāti ବଂଶ ରକ୍ଷା କରାଯାଇଥିଲା।" ଭୀଷ୍ମ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ମାଆ, ମୁଁ ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ ଯେ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଥିଲି, ତୁମେ ଶୁଣିଛ; ମୁଁ ରାଜ୍ୟ ନେବି ନାହିଁ, ରାଣୀ ମଧ୍ୟ ନେବି ନାହିଁ।" ଏହି ସମୟରେ ସତ୍ୟବତୀ ଅତି ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ, କିପରି ବଂଶ ଚାଲିବ? ରାଜ୍ୟ ଶୂନ୍ୟ ଦେଖି ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ। ତାପରେ ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ, "ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ କ୍ଷେତ୍ରଜ ପୁଅ ଉତ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତୁ। ଏହି ପାଇଁ ଏକ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଡାକି, ଦୁଇ ରାଣୀ ସହିତ ନିୟୋଜନ କରନ୍ତୁ; ବଂଶ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଏହା ବେଦରେ ମଧ୍ୟ ଦୋଷ ନୁହେଁ। ଏଭଳି ଭାବରେ ନାତି ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ଦିଅ, ମୁଁ ତାଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ ଚାଲିବି।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସତ୍ୟବତୀ ନିଜ ପୁଅ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ମନେ କଲେ, ଯେଉଁଠି ସେ କାନିନାଙ୍କ ନିଷ୍ପାପ ପୁଅ ଏବଂ ତପସ୍ବୀ। ସେ ମନେ କରିବା ସହିତ, ବ୍ୟାସ ତୁରନ୍ତ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ, ମାଆଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତେଜ ନେଇ ସେଠାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଲେ।