ଏହି ଉପଖ୍ୟାନରେ, ସର୍ବଶକ୍ତିଶାଳି ଦେବୀଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଉଛି । ସେ ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା ଏକ ପରମ ଶକ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ଗୁଣଧର ଥିବା ବେଳେ, ସେ ଏହି ଗୁଣଗୁଡ଼ିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି । ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ, “ସତ୍ତ୍ୱିକ ଶକ୍ତି ମୋର ନିଜ ଶକ୍ତି ।” ଏହି ସମୟରେ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନାଭିର ଅଦ୍ଭୁତ ପଦ୍ମରୁ ବ୍ରହ୍ମା ଉଦ୍ଭବ ହେବେ, ଯିଏ ସଂସାରର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ନିର୍ମାତା ହେବେ । ସେ ରଜୋଗୁଣ ଧାରଣ କରି ସମସ୍ତ ଲୋକର ସୃଷ୍ଟି କରିବେ । ବ୍ରହ୍ମା ତପସ୍ୟା କରି ଏହି ପରମ ଶକ୍ତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ, ଓ ରଜସ୍ୱରୂପ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଧାରଣ କରି ତିନି ଲୋକର ସୃଷ୍ଟି କରିବେ । ସେ ମହାପ୍ରଜ୍ଞାନ୍ବିତ, ପଞ୍ଚମହାଭୂତ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ତାଙ୍କର ଅଧିପତି ଦେବତାମାନେ ଏବଂ ମନସ୍କୁ ନିର୍ମାଣ କରି ସୃଷ୍ଟି କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କରିବେ । ଏହି ଦ୍ୱାରା, ସେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଭାବେ ପରିଚିତ ହେବେ । ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା ତୁମେ ଅଟୁଟ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ବିଷ୍ଣୁ । ପୃଥିବୀର ମଧ୍ୟଭାଗରୁ, କ୍ରୋଧରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବେ ରୁଦ୍ର । ସେ ଭୟଙ୍କର ତପସ୍ୟା କରି ତାମସିକ ଶକ୍ତି ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ । କଳ୍ପର ଶେଷରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ସଂହାରକ ଭାବେ ପରିଚିତ ହେବେ । ଏହିପରି ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣିବାକୁ ମୁଁ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି; ମୋତେ ସତ୍ତ୍ୱିକ ଶକ୍ତି ଭାବେ ଜାଣ । ମୁଁ ସଦା ତୁମ ପାଖରେ ରହିବି, ମଧୁସୂଦନ; ମୁଁ ତୁମ ହୃଦୟରେ ନିତ୍ୟ ବାସ କରିବି । ଏହି ସମସ୍ତ ଶୁଣି ବିଷ୍ଣୁ ଦେବୀଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “ହେ ଦେବୀ, ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ କିଏ କହିଥିଲେ? ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଏହାର ଅର୍ଧ ଶୁଣିଥିଲି, କିନ୍ତୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଜାଣିପାରିଲି ନାହିଁ । ମୁଁ ଏହି ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ବାରମ୍ବାର ମନେ ପକାଏଁ, ଯେପରି ଏକ ଗରିବ ଲୋକ ଧନକୁ ମନେ କରେ ।” ଏହିପରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଉତ୍ସୁକତା ଦେଖି ବ୍ୟାସ କହିଲେ, “ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ମୃଦୁ ହାସ୍ୟରେ ମୁଖ ଅଳଙ୍କୃତ କରି, ପ୍ରେମଭରା କଥା କହିଲେ ।” ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ କହିଲେ, “ଶୌରି, ମୋର କଥା ଶୁଣ । ମୁଁ ଚାରିହସ୍ତୀ ଓ ଗୁଣଧରା ହେଉଛି; ତୁମେ ମୋତେ ଜାଣିଛ, କିନ୍ତୁ ମୋର ନିରାକାର ରୂପ, ସମସ୍ତ ଗୁଣର ଆଶ୍ରୟ ଭାବେ ଜାଣିନାହଁ । ଏହି ସମସ୍ତ ଦେବୀଙ୍କ ଦୟା ପ୍ରସାଦରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି । ଭାଗବତକୁ ପବିତ୍ର ବୋଲି ଜାଣ, ସେହି ଭେଦର ଧାରା ଓ ଶୁଭ ଫଳ ଦାତା । ଦେବୀଙ୍କ ମହାକୃପା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ତୁମ ପାଇଁ ଉଚ୍ଚାରିତ ହୋଇଛି । ଏହାକୁ ସଦା ହୃଦୟରେ ରଖ, କେବେ ଭୁଲି ଯିଅନାହିଁ, କାରଣ ଏହି ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ସାର ଓ ପରମ ଜ୍ଞାନ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ତିନି ଲୋକରେ ଅନ୍ୟ କିଛି ଜାଣିବାକୁ ଅବଶିଷ୍ଟ ନାହିଁ; ତୁମେ ଦେବୀଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ତେଣୁ ଏହି ଶବ୍ଦ ତୁମ ପାଖରେ ଆସିଛି ।” ବ୍ୟାସ କହିଲେ, “ଏପରି ଚାରିହସ୍ତୀ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ବିଷ୍ଣୁ ସେହି ପରମ ମନ୍ତ୍ରକୁ ହୃଦୟରେ ସଦା ରଖିଲେ । କିଛି ସମୟ ପରେ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନାଭିର ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ବ୍ରହ୍ମା, ଦାନବମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ହରିଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ । ଏହିପରି, ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ମଧୁ ଓ କୈଟଭ ଦ୍ୱିତୀୟକୁ ହତ୍ୟା କରି, ଶ୍ରୀବିଷ୍ଣୁ ସେହି ଶ୍ଲୋକର ଅର୍ଧ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥିଲେ । ଏହା ଦେଖି, ପ୍ରଜାପତି ଖୁସି ହୋଇ, କମଳଯୋନି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “ହେ ଦେବତାମନ୍ଦଳର ନାୟକ, ତୁମେ କାହିଁକି ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ୁଛ? ତୁମେ ତ ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ । ଏହା କ’ଣ ତୁମକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରେ?” ହରି ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଆମେ ଯେଉଁ ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରିଛୁ, ତାହା କାର୍ଯ୍ୟ ଓ କାରଣର ଲକ୍ଷଣରେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଏହି ପବିତ୍ର ଦେବୀ ଅଟୁଟ ଅବସ୍ଥାନ କରନ୍ତି । ଏହି ବିଶ୍ୱ ଏହି ମହାସାଗରରେ ଯେଉଁ ଦେବୀଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଅବସ୍ଥିତ, ସେ ଅପାର ଓ ଶାଶ୍ୱତ ମହାଶକ୍ତି । ସେ ଏହି ଚରାଚର ବିଶ୍ୱକୁ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି; ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ମନ୍ୟୁଷ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଵର ଦେବା ଓ ମୋକ୍ଷ ଦାନ କରନ୍ତି । ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜ୍ଞାନ ଓ ମୋକ୍ଷର କାରଣ, ଏବଂ ସଂସାର ବନ୍ଧନର କାରଣ ମଧ୍ୟ; ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଅଧିପତି । ହେ ବ୍ରହ୍ମା, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଜାଣ, ମୁଁ, ତୁମେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ତାଙ୍କର ଚେତନାଶକ୍ତିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ । ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଭାଗବତ ଅର୍ଧ ଶ୍ଲୋକରେ କହାଯାଇଥିଲା; ଏହାର ପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଦ୍ୱାପର ଯୁଗ ଆରମ୍ଭରେ ହେବ ।” ବ୍ୟାସ କହିଲେ, “ଯାହା ବ୍ରହ୍ମା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନାଭିର ପଦ୍ମରେ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ, ସେଠିଠାରୁ ସେ ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ନାରଦକୁ କହିଥିଲେ, ଯିଏ ଅପାର ଜ୍ଞାନର ଧାରକ । ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ, ସେହି ଋଷି ନାରଦ ଏହି ତତ୍ତ୍ୱକୁ ମୋତେ ଦେଇଥିଲେ; ମୁଁ ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗ୍ରନ୍ଥକୁ ଦ୍ୱାଦଶ ସଂହିତାରେ ବିସ୍ତୃତ କରିଛି । ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରମାଣିତ, ପଞ୍ଚଲକ୍ଷଣ ଓ ଦେବୀଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୀଳା ଥିବା ଏହି ପୁରାଣକୁ ପଢ଼ । ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥ ସତ୍ୟ ଜ୍ଞାନର ସାର, ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ର ସମାନ, ପୁଣ୍ୟମୟ ଏବଂ ବେଦର ଅର୍ଥରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏହି ପୁରାଣରେ ବ୍ରତ୍ରାସୁର ବଧର କଥା, ବିଭିନ୍ନ ଉପାଖ୍ୟାନ ରହିଛି; ଏହି ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟାର ଖଜାନା ଏବଂ ସଂସାର ସାଗର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପାଇଁ ନୌକା । ଏହି ପୁଣ୍ୟମୟ ଭାଗବତ ପୁରାଣକୁ ଗ୍ରହଣ କର, ତୁମେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଯୋଗ୍ୟ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ; ଏହାର ଅଠାରି ହଜାର ଶ୍ଲୋକର ସାର ତିଆରି କର, ଯାହା ଅଜ୍ଞାନ ନାଶ କରେ, ଦିବ୍ୟ ଏବଂ ଜ୍ଞାନର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ ଜାଗ୍ରତ କରେ । ଏହି ପୁରାଣ ଶ୍ରବଣ କରିବା ଓ ପଢ଼ିବାରେ ସୁଖ, ଶାନ୍ତି, ସମୃଦ୍ଧି, ଦୀର୍ଘାୟୁ ଓ ଶୁଭ ଫଳ ମିଳେ; ପୁତ୍ର-ପୌତ୍ର ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ । ମୋର ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଶିଷ୍ୟ, ଲୋମହର୍ଷଣ ପୁତ୍ର, ତୁମ ସହ ଏହି ପୁରାଣ ଗ୍ରନ୍ଥ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବେ ।” ଏହିପରି ବ୍ୟାସ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରକୁ ଓ ମୋତେ ଏହି ମହାପୁରାଣ କଥା କହିଥିଲେ; ମୁଁ ସମସ୍ତ ଶ୍ରୁତି ଅନୁସାରେ ଏହି ବିଶାଳ ପୁରାଣ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛି । ଶୁକଦେବ, ଏହି ପୁରାଣ ଶିକ୍ଷା ନେଇ ବ୍ୟାସଙ୍କ ତପୋବନରେ ବସିଲେ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଅନ୍ୟ ପୁତ୍ର ସମାନ, ସେ ଶାନ୍ତି ନାପେଲେ । ସେ ଏକାକୀ ଅବସ୍ଥାରେ ବିଚଳିତ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ନ ଅତି ଖାଇବାକୁ ଆସକ୍ତ ଥିଲେ, ନ ଅତି ଉପବାସରେ ଲଗ୍ନ ଥିଲେ ।