करे कृत्वा महावीरांस्तरसा सा रुषान्विता । मुखे चिक्षेप दैतेयान्पिपेष दशनैः शनैः
तिने मोठ्या वीरांना हातात पकडले, रागाने त्यांना तोंडात टाकले आणि मग हळूहळू दातांनी चिरडले.
गजान्घण्टान्वितान्हस्ते गृहीत्वा निदधौ मुखे । सारोहान्भक्षयित्वाजौ साट्टहासं चकार ह
ज्यांच्या हातापायांना हत्तीच्या घंटा होत्या, त्यांना तिने पकडून तोंडात टाकले. रणांगणात त्यांना गिळून टाकल्यावर तिने मोठ्या आवाजात हास्य केले.
तथैव तुरगानुष्ट्रांस्तथा सारथिभिः सह । निक्षिप्य वक्त्त्रे दशनैश्चर्वयत्यतिभैरवम्
त्याचप्रमाणे तिने घोडे, उंट आणि त्यांचे सारथी पकडून तोंडात टाकले आणि अत्यंत भयंकर रीतीने दातांनी चावले.
हन्यमानं बलं प्रेक्ष्य चण्डमुण्डौ महासुरौ । छादयामासतुर्देवीं बाणासारैरनन्तरैः
आपले सैन्य नष्ट होताना पाहून चंड आणि मुंड या मोठ्या असुरांनी देवीवर सलग बाणांचा मारा सुरू केला.
चण्डश्चण्डकरच्छायं चक्रं चक्रधरायुधम् । चिक्षेप तरसा देवीं ननाद च मुहुर्मुहुः
चंडाने वज्रासारख्या हातांनी तेजस्वी आणि विष्णूच्या चक्रासारखे धारदार चक्र देवीकडे फेकले आणि पुन्हा पुन्हा मोठ्याने गर्जना केली.
नदन्तं वीक्ष्य तं काली रथाङ्गञ्च रविप्रभम् । बाणेनैकेन चिच्छेद सुप्रभं तत्सुदर्शनम्
कालीने त्याला गर्जना करताना आणि तेजस्वी चक्र येताना पाहिले. तिने एकाच बाणाने ते सुंदर सुदर्शन चक्र छाटून टाकले.
तं जघान शरैस्तीक्ष्णैश्चण्डं चण्डी शिलाशितैः । मूर्च्छितोऽसौ पपातोर्व्यां देवीबाणार्दितो भृशम्
चंडीने तीक्ष्ण आणि दगडाच्या टोकाचे बाण सोडून चंडावर हल्ला केला. देवीच्या बाणांनी तो इतका जखमी झाला की शुद्ध हरपून जमिनीवर कोसळला.
पतितं भ्रातरं वीक्ष्य मुण्डो दुःखार्दितस्तदा । चकार शरवृष्टिञ्च कालिकोपरि कोपतः
आपला भाऊ पडलेला पाहून मुंड अत्यंत दुःखी झाला आणि रागाने कालीवर बाणांचा पाऊस पाडू लागला.
चण्डिका मुण्डनिर्मुक्तां शरवृष्टिं सुदारुणाम् । ईषिकास्त्रैर्बलान्मुक्तैश्चकार तिलशः क्षणात्
चंडिकेने मुंडाच्या डोक्यांतून सुटलेली भयंकर बाणांची वृष्टी सोडली आणि कमालीच्या जोराने काड्यांचे अस्त्र बनवून ती क्षणार्धात शत्रूंना अगदी कणाकणांनी उडवून टाकले.
अर्धचन्द्रेण बाणेन ताडयामास तं पुनः । पतितोऽसौ महावीर्यो मेदिन्यां मदवर्जितः
पुन्हा एकदा, अर्धचंद्रासारख्या बाणाने तिने त्याला जोरात मारले; गर्व हरपलेला तो बलाढ्य वीर जमिनीवर कोसळला.
हाहाकारो महानासीद्दानवानां बले तदा । जहर्षुरमराः सर्वे गगनस्था गतव्यथाः
त्या वेळी दानवांच्या सैन्यात मोठा हाहाकार माजला, तर आकाशात उभे असलेले सर्व देवता भीती गेल्याने आनंदाने हसले.
विहाय मूर्च्छां चण्डस्तु संगृह्य महतीं गदाम् । तरसा ताडयामास कालिकां दक्षिणे भुजे
चंडाने शुद्धीवर येताच मोठी गदा उचलली आणि वेगाने कालीच्या उजव्या हातावर ती जबरदस्त फेकली.
वञ्चयित्वा गदाघातं तं बबन्ध महासुरम् । तरसा बाणपाशेन मन्त्रमुक्तेन कालिका
कालीने गदेचा प्रहार चुकवून, मंत्रबद्ध बाणांच्या दोरीने त्या महादानवाला जोरात बांधून टाकले.
उत्थितस्तु तदा मुण्डो बद्धं दृष्ट्वानुजं बलात् । आजगाम सुसन्नद्धः शक्तिं कृत्वा करे दृढाम्
तेव्हा मुंडाने आपला भाऊ बांधलेला पाहून, पूर्ण कवच घालून, हातात भली मोठी भाला घट्ट पकडून उठला.
आगच्छन्तं तदा काली दानवं वीक्ष्य सत्वरम् । बबन्ध तरसा तं तु द्वितीयं भ्रातरं भृशम्
तो दानव वेगाने येताना पाहून कालीने दुसऱ्या भावालाही जबरदस्त ताकदीने बांधून टाकले.
गृहीत्वा तौ महावीर्यौ चण्डमुण्डौ शशाविव । कुर्वती विपुलं हासमाजगामाम्बिकां प्रति
चंड आणि मुंड या दोन बलाढ्य वीरांना तिने जणू सशासारखे पकडले आणि मोठ्याने हसत अंबिकेकडे गेली.
आगत्य तामथोवाच गृहाणेमौ पशू प्रिये । रणयज्ञार्थमानीतौ दानवौ रणदुर्जयौ
ती गेल्यावर म्हणाली, 'प्रिय अंबिके, हे दोन पशू घे; या रणात जिंकता न येणाऱ्या दानवांना युद्धयज्ञासाठी आणले आहे.'
तावानीतौ तदा वीक्ष्य चण्डिका तौ वृकाविव । अम्बिका कालिकां प्राह माधुरीसंयुतं वचः
ते दोघे लांडग्यांसारखे आणलेले पाहून चंडिकेने कालीला गोड शब्दात सांगितले.
वधं मा कुरु मा मुञ्च चतुरासि रणप्रिये । देवानां कार्यसंसिद्धिः कर्तव्या तरसा त्वया
'त्यांना मारू नकोस, सोडूही नकोस, हे युद्धप्रिय बुद्धिमती; देवतांचे कार्य तू लवकर पूर्ण कर.'
व्यास उवाच इति तस्या वचः श्रुत्वा कालिका प्राह तां पुनः । युद्धयज्ञेऽतिविख्याते खड्गयूपे प्रतिष्ठिते
व्यास म्हणतो: तिचे शब्द ऐकून काली पुन्हा म्हणाली, 'या प्रसिद्ध युद्धयज्ञात, तलवारीच्या युपावर—'
आलम्भञ्च करिष्यामि यथा हिंसा न जायते । इत्युक्त्वा सा तदा देवी खड्गेन शिरसी तयोः
'मी अशी आहुती देईन की कुणालाही त्रास होणार नाही.' असे म्हणून त्या देवीने तलवारीने दोघांची माने उडवली.
चकर्त तरसा काली पपौ च रुधिरं मुदा । एवं दैत्यौ हतौ दृष्ट्वा मुदितोवाच चाम्बिका
कालीने वेगाने त्यांची माने छाटली आणि आनंदाने रक्त प्यायले; दानव दोघे मारले गेलेले पाहून अंबिका आनंदाने बोलली.
कृतं कार्यं सुराणां ते ददाम्यद्य वरं शुभम् । चण्डमुण्डौ हतौ यस्मात्तस्मात्ते नाम कालिके । चामुण्डेति सुविख्यातं भविष्यति धरातले
'देवतांचे काम पूर्ण झाले; आज मी तुला शुभ वर देते. चंड आणि मुंड मारल्यामुळे, काली, पृथ्वीवर तुझे नाव 'चामुंडा' म्हणून प्रसिद्ध होईल.'
रक्तबीजद्वारा देवीसमीपे शुम्भनिशुम्भसंवादवर्णनम् व्यास उवाच हतौ तौ दानवौ दृष्ट्वा हतशेषाश्च सैनिकाः । पलायनं ततः कृत्वा जग्मुः सर्वे नृपं प्रति
रक्तबीजाच्या माध्यमातून देवीजवळ शुंभ-निशुंभ यांचा संवाद वर्णन. व्यास म्हणतो: ते दोन्ही दानव मारले गेले आणि उरलेले सैनिकही मारले गेलेले पाहून, सगळ्यांनी पळ काढून आपल्या राजाकडे धाव घेतली.
भिन्नाङ्गा विशिखैः केचित्केचिच्छिन्नकरास्तथा । रुधिरस्रावदेहाश्च रुदन्तोऽभिययुः पुरे
काहींचे हात तुटलेले, काहींचे अंग बाणांनी फोडलेले, काहींच्या शरीरातून रक्त वाहत होते, रडत रडत ते सर्व नगरीत शिरले.
गत्वा दैत्यपतिं सर्वे चक्रुर्बुम्बारवं मुहुः । रक्ष रक्ष महाराज भक्षयत्यद्य कालिका
सर्वजण दैत्यराजाकडे जाऊन पुन्हा पुन्हा आक्रोश करू लागले, 'राजा, वाचवा, वाचवा! आज काली आम्हाला गिळत आहे!'
तया हतौ महावीरौ चण्डमुण्डौ सुरार्दनौ । भक्षिताः सैनिकाः सर्वे वयं भग्ना भयातुराः
तिच्या हातून चंड आणि मुंड हे दोन बलाढ्य वीर, जे देवांना त्रास देत होते, मारले गेले; त्यांचे सगळे सैनिक तिच्या तावडीत पडले, आणि आम्ही सगळे घाबरून पळून गेलो.
भीतिदञ्च रणस्थानं कृतं कालिकया प्रभो । पातितैर्गजवीराश्वैर्दासेरकपदातिभिः
राजा, काळिकेने रणभूमीला भीतीचे ठिकाण केले आहे; तिथे पडलेले हत्ती, वीर, घोडे, दास आणि पायदळ सगळीकडे विखुरले आहेत.
शोणितौघवहा कुल्या कृता मांसातिकर्दमा । केशशैवलिनी भग्नरथचक्रविराजिता
रक्ताच्या लोंढ्यांनी वाहणारी एक नाली तयार झाली आहे, जिथे मांस आणि चिखल भरले आहे, केसांची जलवनस्पतीसारखी गाळ आणि तुटलेल्या रथांच्या चाकांनी ती सजली आहे.
छिन्नबाह्वादिमत्स्याढ्या शीर्षतुम्बीफलान्विता । भयदा कातराणां वै सुराणां मोदवर्धिनी
तिच्यात तुटलेल्या हातांचे मास्यासारखे तुकडे, डोक्यांची कुम्हड्यासारखी फळे भरली आहेत; ही दृश्ये घाबरलेल्या देवांना भीती देणारी, पण दुसऱ्यांना आनंद वाढवणारी आहेत.