काल एवागतोऽस्त्यत्र दैत्यसंहारकारकः । वृथा त्वं कुरुषे यत्नं रक्षणायात्मसन्ततेः
प्रत्येक युगात माझ्यासमोर देवांचे समूह नष्ट झाले आहेत; आज पुन्हा दैत्यांचे टोळके संपुष्टात येतील.
कुरु युद्धं वीरधर्मरक्षायै त्वं महामते । मरणं भावि दुस्त्याज्यं यशो रक्ष्यं महात्मभिः
आता दैत्यांच्या नाशाचा काळ आलाय; स्वतःच्या संततीचं रक्षण करण्याचा तुझा सगळा प्रयत्न व्यर्थ आहे.
किं ते कार्यं निशुम्भेन शुम्भेन च दुरात्मना । वीरधर्मं परं प्राप्य गच्छ स्वर्गं सुरालयम्
वीरधर्म पाळण्यासाठी युद्ध कर, हे महाबुद्धी. मृत्यू जेव्हा ठरलेला असेल तेव्हा टाळता येत नाही, पण मोठ्या लोकांनी आपला मान राखावा.
शुम्भो निशुम्भश्चैवान्ये ये चात्र तव बान्धवाः । सर्वे तवानुगाः पश्चादागमिष्यन्ति साम्प्रतम्
तुला निशुंभ किंवा दुष्ट शुंभाशी काय काम? श्रेष्ठ वीरधर्म मिळवून, आता स्वर्गात, देवांच्या निवासस्थानी जा.
क्रमशः सर्वदैत्यानां करिष्याम्यद्य संक्षयम् । विषादं त्यज मन्दात्मन् कुरु युद्धं विशांपते
शुंभ, निशुंभ आणि इथले तुझे सगळे नातेवाईक, हे सगळे तुझे अनुयायी लवकरच तुझ्या मागोमाग येतील.
त्वामहं निहनिष्यामि भ्रातरं तव साम्प्रतम् । ततः शुम्भं निशुम्भं च रक्तबीजं मदोत्कटम्
आज मी एकामागून एक सर्व दैत्यांचा नाश करीन; निराशा सोड, मंदबुद्धी, आणि युद्ध कर, हे राजाधिराज.
अन्यांश्च दानवान्सर्वान्हत्वाहं समराङ्गणे । गमिष्यामि यथास्थानं तिष्ठ वा गच्छ वा द्रुतम्
आता मी तुला आणि तुझ्या भावाला ठार मारीन; त्यानंतर शुंभ, निशुंभ आणि भयंकर रक्तबीज यांचाही नाश करीन.
गृहाणास्त्रं वृथापुष्ट कुरु युद्धं मयाधुना । किं जल्पसि मृषा वाक्यं सर्वथा कातरप्रियम्
युद्धभूमीत इतर सर्व दानवांना मारून, मी माझ्या जागी परत जाईन; उभा राहा किंवा पटकन पळून जा, तुझ्या इच्छेनुसार.
व्यास उवाच तयेत्थं प्रेरितौ दैत्यौ चण्डमुण्डौ क्रुधान्वितौ । ज्याशब्दं तरसा घोरं चक्रतुर्बलदर्पितौ
शस्त्र उचल, जरी तुझी ताकद व्यर्थ आहे, आणि आता माझ्याशी लढ. खोटं बोलून, नेहमी भित्र्यांना आवडेल असं काय सांगतोस?
सापि शङ्खस्वनं चक्रे पूरयन्ती दिशो दश । सिंहोऽपि कुपितस्तावन्नादं समकरोद्बली
व्यास म्हणतो: असे म्हणून, चंड आणि मुंड हे दोन्ही दैत्य रागाने आणि बळाचा गर्वाने भरलेले, त्यांनी धनुष्यांच्या दोऱ्यांचा भीषण आवाज केला.
तेन नादेन शक्राद्या जहर्षुरमरास्तदा । मुनयो यक्षगन्धर्वाः सिद्धाः साध्याश्च किन्नराः
त्या वेळी देवीने शंख फुंकून दहा दिशा भरून टाकल्या. तिच्या सिंहानेही प्रचंड गर्जना केली. हे ऐकून इंद्र, इतर देव, ऋषी, यक्ष, गंधर्व, सिद्ध, साध्य आणि किन्नर सगळेच आनंदित झाले.
युद्धं परस्परं तत्र जातं कातरभीतिदम् । चण्डिकाचण्डयोस्तीव्रं बाणखड्गगदादिभिः
तिथे चंडिका आणि चंडमुंड यांच्यात अत्यंत भयंकर आणि भीतीदायक युद्ध सुरू झाले. दोन्ही बाजूंनी बाण, तलवारी, गदा आणि इतर शस्त्रांनी जबरदस्त लढाई झाली.
चण्डमुक्ताञ्छरान्देवी चिच्छेद निशितैः शरैः । मुमोच पुनरुग्रान्सा बाणांश्च पन्नगानिव
चंडाने सोडलेले बाण देवीने आपल्या तीक्ष्ण बाणांनी छाटून टाकले. मग तिने स्वतःचे भयंकर बाण सर्पांसारखे सोडले.
गगनं छादितं तत्र संग्रामे विशिखैस्तदा । शलभैरिव मेघान्ते कर्षकाणां भयप्रदैः
त्या युद्धात आकाश बाणांनी इतके भरून गेले की जणू काही पावसाळ्यानंतर शेतकऱ्यांना घाबरवणारे टोळधाड जसे पसरते, तसाच देखावा झाला.
मुण्डोऽपि सैनिकैः सार्धं पपात तरसा रणे । मुमोच बाणवृष्टिं वै क्रुद्धः परमदारुणः
मुंडानेही आपल्या सैन्यासह जोरात रणांगणात प्रवेश केला आणि प्रचंड रागाने अत्यंत भयंकर बाणांचा वर्षाव केला.
बाणजालं महद् दृष्ट्वा कुद्धा तत्राम्बिका भृशम् । कोपेन वदनं तस्या बभूव घनसन्निभम्
तो मोठा बाणांचा मारा पाहून अंबिका खूपच संतापली आणि तिचे तोंड रागाने काळ्या ढगासारखे गडद झाले.
कदलीपुष्पनेत्रञ्च भृकुटीकुटिलं तदा । निष्क्रान्ता च तदा काली ललाटफलकाद्द्रुतम्
त्या वेळी तिच्या डोळ्यांची पापणी केळीच्या फुलासारखी दिसू लागली, भुवया ताठ झाल्या आणि तिच्या कपाळातून काली वेगाने बाहेर आली.
व्याघ्रचर्माम्बरा क्रूरा गजचर्मोत्तरीयका । मुण्डमालाधरा घोरा शुष्कवापीसमोदरा
ती काली अत्यंत भयंकर दिसत होती. तिच्या अंगावर वाघाची कातडी आणि वरच्या अंगावर हत्तीच्या कातडीचा वस्त्र होता. गळ्यात मुंडमाळ होती आणि तिचे पोट वाळलेल्या विहिरीसारखे आत गेलेले होते.
खड्गपाशधरातीव भीषणा भयदायिनी । खट्वाङ्गधारिणी रौद्रा कालरात्रिरिवापरा
तिच्या हातात तलवार आणि फास होता, दुसऱ्या हातात गदा होती. ती अत्यंत भीषण आणि सर्वांना भयभीत करणारी होती, जणू काही काळरात्रच अवतरली होती.
विस्तीर्णवदना जिह्वां चालयन्ती मुहुर्मुहुः । विस्तारजघना वेगाज्जघानासुरसैनिकान्
तिचे तोंड मोठे होते आणि ती पुन्हा पुन्हा जीभ हलवत होती. तिचे कंबर रुंद होते आणि ती वेगाने धावत जाऊन असुर सैनिकांना ठार करत होती.
करे कृत्वा महावीरांस्तरसा सा रुषान्विता । मुखे चिक्षेप दैतेयान्पिपेष दशनैः शनैः
तिने मोठ्या वीरांना हातात पकडले, रागाने त्यांना तोंडात टाकले आणि मग हळूहळू दातांनी चिरडले.
गजान्घण्टान्वितान्हस्ते गृहीत्वा निदधौ मुखे । सारोहान्भक्षयित्वाजौ साट्टहासं चकार ह
ज्यांच्या हातापायांना हत्तीच्या घंटा होत्या, त्यांना तिने पकडून तोंडात टाकले. रणांगणात त्यांना गिळून टाकल्यावर तिने मोठ्या आवाजात हास्य केले.
तथैव तुरगानुष्ट्रांस्तथा सारथिभिः सह । निक्षिप्य वक्त्त्रे दशनैश्चर्वयत्यतिभैरवम्
त्याचप्रमाणे तिने घोडे, उंट आणि त्यांचे सारथी पकडून तोंडात टाकले आणि अत्यंत भयंकर रीतीने दातांनी चावले.
हन्यमानं बलं प्रेक्ष्य चण्डमुण्डौ महासुरौ । छादयामासतुर्देवीं बाणासारैरनन्तरैः
आपले सैन्य नष्ट होताना पाहून चंड आणि मुंड या मोठ्या असुरांनी देवीवर सलग बाणांचा मारा सुरू केला.
चण्डश्चण्डकरच्छायं चक्रं चक्रधरायुधम् । चिक्षेप तरसा देवीं ननाद च मुहुर्मुहुः
चंडाने वज्रासारख्या हातांनी तेजस्वी आणि विष्णूच्या चक्रासारखे धारदार चक्र देवीकडे फेकले आणि पुन्हा पुन्हा मोठ्याने गर्जना केली.
नदन्तं वीक्ष्य तं काली रथाङ्गञ्च रविप्रभम् । बाणेनैकेन चिच्छेद सुप्रभं तत्सुदर्शनम्
कालीने त्याला गर्जना करताना आणि तेजस्वी चक्र येताना पाहिले. तिने एकाच बाणाने ते सुंदर सुदर्शन चक्र छाटून टाकले.
तं जघान शरैस्तीक्ष्णैश्चण्डं चण्डी शिलाशितैः । मूर्च्छितोऽसौ पपातोर्व्यां देवीबाणार्दितो भृशम्
चंडीने तीक्ष्ण आणि दगडाच्या टोकाचे बाण सोडून चंडावर हल्ला केला. देवीच्या बाणांनी तो इतका जखमी झाला की शुद्ध हरपून जमिनीवर कोसळला.
पतितं भ्रातरं वीक्ष्य मुण्डो दुःखार्दितस्तदा । चकार शरवृष्टिञ्च कालिकोपरि कोपतः
आपला भाऊ पडलेला पाहून मुंड अत्यंत दुःखी झाला आणि रागाने कालीवर बाणांचा पाऊस पाडू लागला.
चण्डिका मुण्डनिर्मुक्तां शरवृष्टिं सुदारुणाम् । ईषिकास्त्रैर्बलान्मुक्तैश्चकार तिलशः क्षणात्
चंडिकेने मुंडाच्या डोक्यांतून सुटलेली भयंकर बाणांची वृष्टी सोडली आणि कमालीच्या जोराने काड्यांचे अस्त्र बनवून ती क्षणार्धात शत्रूंना अगदी कणाकणांनी उडवून टाकले.
अर्धचन्द्रेण बाणेन ताडयामास तं पुनः । पतितोऽसौ महावीर्यो मेदिन्यां मदवर्जितः
पुन्हा एकदा, अर्धचंद्रासारख्या बाणाने तिने त्याला जोरात मारले; गर्व हरपलेला तो बलाढ्य वीर जमिनीवर कोसळला.