भज शुम्भं त्रिलोकेशं देवदर्पनिबर्हणम् । पट्टराज्ञी प्रिया भूत्वा भुंक्ष्व भोगाननुत्तमान्
तीनही लोकांचा स्वामी, देवांचा गर्व मोडणारा शुंभ याला स्वीकार; त्याची प्रिय राणी होऊन, श्रेष्ठ आनंद उपभोग.
जेष्यति त्वां महाबाहुः शुम्भः कामबलार्थवित् । विचित्रान्कुरु हावांस्त्वं सोऽपि भावान्करिष्यति
महाबाहू, इच्छेच्या शक्तीत पारंगत शुंभ तुला जिंकेल; तू वेगवेगळ्या चाळ्या दाखव, तोही तशाच भावना दाखवेल.
भविष्यति कालिकेयं तत्र वै नर्मसाक्षिणी । एवं सङ्गरयोगेन पतिर्मे परमार्थवित्
तेथे काली साक्षी म्हणून उपस्थित राहील; अशा प्रकारे युद्धाच्या संयोगातून माझा पती, जो खरा अर्थ जाणतो—
जित्वा त्वां सुखशय्यायां परिश्रान्तां करिष्यति । रक्तदेहां नखाघातैर्दन्तैश्च खण्डिताधराम्
तुला जिंकून, थकलेल्या अवस्थेत तुला सुखाच्या शय्येवर ठेवेल; तुझे शरीर रक्ताळलेले, ओठ नखांनी व दातांनी जखमी झालेले असतील.
स्वेदक्लिन्नां प्रभग्नां त्वां संविधास्यति भूपतिः । भविता मानसः कामो रतिसंग्रामजस्तव
घामाने ओले व थकलेले असताना, राजा तुला सांभाळेल; इच्छेचे युद्ध झाल्यावर तुझ्या मनात प्रेम जागृत होईल.
दर्शनाद्वश एवास्ते शुम्भः सर्वात्मना प्रिये । वचनं कुरु मे पथ्यं हितकृच्चापि पेशलम्
फक्त तुझ्या दर्शनाने शुंभ पूर्णपणे तुझ्या अधीन झाला आहे, प्रिये; माझे हितकारक, योग्य आणि गोड शब्द बोल.
भज शुम्भं गणाध्यक्षं माननीयातिमानिनी । मन्दभाग्याश्च ते नूनं ह्यस्त्रयुद्धप्रियाश्च ये
शुंभ, गणांचा प्रमुख, याला स्वीकार, अहंकार असलेल्या मध्ये तू श्रेष्ठ आहेस; ज्यांना नशीब कमी असते, त्यांनाच शस्त्रयुद्ध आवडते.
न तदर्हासि कान्ते त्वं सदा सुरतवल्लभे । अशोकं कुरु राजानं पादाघातविकासितम्
हे प्रिये, तू त्यासाठी योग्य नाहीस, तू नेहमीच सुखाची आवडती आहेस; तुझ्या पायांच्या स्पर्शाने ज्याचे मुख फुलते, अशा राजाला आनंदी कर.
बकुलं सीधुसेकेन तथा कुरबकं कुरु
बकुळ फुलांना मद्याने फुलव, आणि कुरबक फुलांनाही तसंच फुलव.
देव्यासह युद्धाय चण्डमुण्डप्रेषणम् व्यास उवाच इत्युक्त्वा विररामासौ वचनं धूम्रलोचनः । प्रत्युवाच तदा काली प्रहस्य ललितं वचः
देवीसोबत युद्धासाठी चंड आणि मुंड यांना पाठविण्यात आले.
विदूषकोऽसि जाल्म त्वं शैलूष इव भाषसे । वृथा मनोरथांश्चित्ते करोषि मधुरं वदन्
अरे मूर्खा, तू तर जणू काही विदूषकासारखा वागतोस आणि बोलतोस. तुझ्या मनात फुकटच्या कल्पना भरून ठेवतोस, आणि तोंडाने गोड बोलतोस, पण त्याचा काहीच उपयोग नाही.
बलवान्बलसंयुक्तः प्रेषितोऽसि दुरात्मना । कुरु युद्धं वृथा वादं मुञ्च मूढमतेऽधुना
तुझ्यात ताकद आहे, आणि तू दुसऱ्यांच्या जोरावर इथे आलास; तुला वाईट माणसाने पाठवले आहे. आता वाद घालू नकोस, मूर्खपणा सोड आणि लढायला ये.
हत्वा शुम्भं निशुम्भञ्च त्वदन्यान्वा बलाधिकान् । देवी क्रुद्धा शराघातैर्व्रजिष्यति निजालयम्
देवी रागावून, शुंभ, निशुंभ आणि तुझ्यापेक्षा बलवान असलेल्यांनाही आपल्या बाणांनी ठार मारेल आणि मग आपल्या घरी परत जाईल.
क्वासौ मन्दमतिः शुम्भः क्व वा विश्वविमोहिनी । अयुक्तः खलु संसारे विवाहविधिरेतयोः
तो मंदबुद्धी शुंभ कुठे आणि साऱ्या जगाला मोहात टाकणारी देवी कुठे? या दोघांचा विवाह या जगात योग्यच नाही.
सिंही किं त्वतिकामार्ता जम्बुकं कुरुते पतिम् । करिणी गर्दभं वापि गवयं सुरभिः किमु
सिंहीला कितीही इच्छा आली तरी ती कोल्ह्याला नवरा करते का? किंवा हत्तीण गाढवाशी, किंवा सुरभी गाय जंगली बैलाशी लग्न करते का?
गच्छ शुम्भं निशुम्भं च वद सत्यं वचो मम । कुरु युद्धं न चेद्याहि पातालं तरसाधुना
जा, शुंभ आणि निशुंभ यांना माझे खरे बोल सांग. लढायला येत असशील तर ये, नाहीतर लगेच पाताळात निघून जा.
व्यास उवाच कालिकायावचः श्रुत्वा स दैत्यो धूम्रलोचनः । तामुवाच महाभाग क्रोधसंरक्तलोचनः
व्यास म्हणाले: कालीचे हे बोल ऐकून, धूम्रलोचन नावाचा तो राक्षस रागाने डोळे लाल करून तिला म्हणाला.
दुर्दर्शे त्वां निहत्याजौ सिंहञ्च मदगर्वितम् । गृहीत्वैनां गमिष्यामि राजानं प्रत्यहं किल
अगं भयंकर देवी, युद्धात मी तुला आणि तुझ्या अहंकारी सिंहाला मारून, तुला पकडून रोज राजाकडे घेऊन जाईन.
रसभङ्गभयात्कालि बिभेमि त्विह साम्प्रतम् । नोचेत्त्वां निशितैर्बाणैर्हन्म्यद्य कलहप्रिये
काळी, मला सध्या फक्त स्वाद हरपण्याची भीती आहे; नाहीतर, हे झगडा आवडणाऱ्या, मी आजच तुला तीक्ष्ण बाणांनी ठार मारलं असतं.
कालिकोवाच किं विकत्थसि मन्दात्मन्नायं धर्मो धनुष्मताम् । स्वशक्त्या मुञ्च विशिखान्गन्तासि यमसंसदि
काळी म्हणाली: अरे मंदबुद्धी, एवढं बढाई का मारतोस? हे धनुर्धारींचं वर्तन नाही. स्वतःच्या ताकदीने बाण सोड, कारण आता यमाच्या दरबारात जाणार आहेस.
व्यास उवाच तच्छ्रुत्वा वचनं दैत्यः संगृह्य कार्मुकं दृढम् । कालिकां तां शरासारैर्ववर्षातिशिलाशितैः
व्यास म्हणाले: तिचं बोल ऐकून, त्या राक्षसाने आपलं मजबूत धनुष्य उचललं आणि मोठ्या वेगाने काळीवर दगडासारखे तीक्ष्ण बाणांचा मारा केला.
देवास्तु प्रेक्षकास्तत्र विमानवरसंस्थिताः । तां स्तुवन्तो जयेत्यूचुर्देवीं शक्रपुरोगमाः
तेव्हा सर्व देवता उत्तम विमानांवर बसून ते दृश्य पाहू लागले. इंद्रासह सगळ्यांनी देवीचे जयजयकार केले.
तयोः परस्परं युद्धं प्रवृत्तं चातिदारुणम् । बाणखड्गगदाशक्तिमुसलादिभिरुत्कटम्
त्यांच्यात अतिशय भयंकर आणि भीषण युद्ध सुरू झाले. बाण, तलवार, गदा, भाला, मुसळ आणि इतर शस्त्रांनी ते युद्ध तुफान रंगले.
कालिका बाणपातैस्तु हत्वा पूर्वं खरानथ । बभञ्ज तद्रथं व्यूढं जहास च मुहुर्मुहुः
काळीने प्रथम बाणांनी त्याचे गाढवे मारले, मग त्याचा सुंदर रथ फोडला आणि पुन्हा पुन्हा हसली.
स चान्यं रथमारूढः कोपेन प्रज्वलन्निव । बाणवृष्टिं चकारोग्रां कालिकोपरि भारत
तो दुसऱ्या रथावर बसला आणि रागाने जणू जळत होता. त्याने काळीवर जोरदार बाणांचा पाऊस पाडला.
सापि चिच्छेद तरसा तस्य बाणानसङ्गतान् । मुमोचान्यानुग्रवेगान्दानवोपरि कालिका
पण काळीने त्याचे बाण वेगाने छाटले आणि स्वतःचे भयंकर वेगाचे बाण त्या राक्षसावर सोडले.
तैर्बाणैर्निहतास्तस्य पार्ष्णिग्राहा सहस्रशः । बभञ्ज च रथं वेगात्सूतं हत्वा खरानपि
तिच्या त्या बाणांनी त्याचे हजारो सारथी मारले गेले; तिने वेगाने त्याचा रथ फोडला, सारथीलाही ठार मारले आणि गाढवेही संपवली.
चिच्छेद तद्धनुः सद्यो बाणैरुरगसन्निभैः । मुदं चक्रे सुराणां सा शङ्खनादं तथाकरोत्
तिने लगेच सर्पासारख्या बाणांनी त्याचं धनुष्य छाटलं, देवांना आनंद दिला आणि विजयाचा शंखनाद केला.
विरथः परिघं गृह्य सर्वलोहमयं दृढम् । आजगाम रथोपस्थं कुपितो धूम्रलोचनः
विरथाने लोखंडाचा मोठा गदा हातात घेऊन, रागाने डोळे धुरकट झालेले, रथाजवळ धाव घेतली.
वाचा निर्भर्त्सयन्कालीं करालः कालसन्निभः । अद्यैव त्वां हनिष्यामि कुरूपे पिङ्गलोचने
तो काळ्यासारखा भयंकर रागाने काळीला उद्दाम शब्दांत म्हणाला, "आज मी तुला ठार मारतो, कुरूप आणि पिंगट डोळ्यांची!"