श्वश्रूदेवरवर्गाणां दासीत्वं श्वशुरालये
सासू-सासरे यांच्या घरात, तसेच देवतांच्या संगतीत, दासी म्हणून सेवा करावी लागते.
कदाचित्पतिरन्यां वा कामिनीं च भजेद्यदि 5.17.
कधी कधी पती दुसऱ्या स्त्रीकडे किंवा प्रेयसीकडे वळू शकतो.
तदेर्ष्या जायते पत्यौ क्लेशश्चापि भवेदथ
मग पतीवर मत्सर उत्पन्न होतो आणि मनाला त्रासही होतो.
स्वभावात्परतन्त्राणां संसारे स्वप्नधर्मिणि
स्वभावतः दुसऱ्यांवर अवलंबून असणाऱ्यांचे संसारातील जीवन हे जणू स्वप्नासारखे असते.
उत्तमः सर्वधर्मज्ञो धुवादवरजो नृपः
सर्व धर्मांची जाण असलेला, स्थिर आणि धाकटा राजा हा सर्वात उत्तम असतो.
अपराधं विना कांतां त्यक्तवान्विपिने प्रियाम्
कुठलाही अपराध नसताना, त्याने आपल्या प्रिय पत्नीला जंगलात सोडले.
कालयोगान्मृते तस्मिन्नारी स्याद् दुःखभाजनम्
काळाच्या योगाने तो मरण पावल्यावर, ती स्त्री दुःखाची भागीदार झाली.
परोषि(पि?)तपतित्वेऽपि दुःखं स्यादधिकं गृहे
दुसऱ्याची पत्नी झाली तरी, घरातील तिचे दुःख अधिकच वाढते.
तस्मात्पतिर्न कर्तव्यः सर्वथेति मतिर्मम
म्हणून कोणत्याही परिस्थितीत पती घेऊ नये, ही माझी ठाम मती आहे.
न च वांछति भर्तारं कौमारव्रतधारिणी
कौमार्यव्रत पाळणारी स्त्री कधीच पतीची इच्छा करत नाही.
न कांक्षति पतिं कर्तुं बहुदोषविचक्षणा
अनेक दोषांची जाण असलेली स्त्री पती घेण्याची इच्छा करत नाही.
विवाहो न कृतः पुत्र्या ज्ञात्वा भाववि वर्जिताम् 5.17.
जगाच्या मोहापासून दूर असल्याचे कळल्यावर, मुलीचे लग्न लावले गेले नाही.
यौवनस्यांकुरा जाता नारीणां काम दीपकाः
युवतींमध्ये तारुण्याची कळी उमलते आणि ती कामाची ज्योत पेटवते.
चकमे न पतिं कर्तुं ज्ञानार्थपद भाषिणी
ज्ञानाच्या मार्गावर बोलणारी ती, पती घेण्याची इच्छा करत नव्हती.
जगाम सुमुखी प्रेम्णा सैरंध्रीगणसेविता
सुंदर मुख असलेली ती, प्रेमाने, सैरंध्रींच्या संगतीत गेली.
पुष्पाणि चिन्वती रम्या वयस्याभिः समावृता
ती रम्य तरुणी मैत्रिणींनी वेढलेली, फुले वेचत होती.
आजगाम महावीरो वीरसेनोऽतिविश्रुतः
महान वीर, वीरसेन, फार प्रसिद्ध असलेला, तेथे आला.
सैन्यं च पृष्ठतस्तस्य समायाति शनैः शनैः
त्याच्या मागे सैन्य हळूहळू पुढे येत होते.
मंदोदर्यै तथा प्रोक्तं समायाति नरः पथि
मंदोदरीने असं सांगितलं होतं की, वाटेवर एक पुरुष येईल.
मन्येऽहं नृपतिः कश्चित्प्राप्तो भाग्यवशादिह
माझ्या मते, कोणीतरी राजा इथे नशिबाच्या जोरावर आला आहे.
दृष्ट्वा तामसितापांगीं विस्मयं प्राप भूपतिः
तीच्या काळ्या, तिरक्या नजरेने पाहून राजाला मोठं आश्चर्य वाटलं.
केयं बाला विशालाक्षी कस्य पुत्री वदाशु मे 5.17.
ही मोठ्या डोळ्यांची मुलगी कोण आहे? लवकर सांग, ती कुणाची मुलगी आहे?
प्रथमं ब्रूहि मे वीर पृच्छामि त्वां सुलोचनम्
हे वीर, सुंदर डोळ्यावाले, आधी मला सांग, मी तुला विचारतो.
इति पृष्टस्तु सैरंध्र्या तामु वाच महीपतिः
सैरंध्रीने असं विचारल्यावर, राजाने तिला उत्तर दिलं.
तस्य पालयिता चाहं वीरसेनाभिधः प्रिये
प्रिय सखी, मी हिचा पालक आहे, माझं नाव वीरसेन आहे.
मार्गभ्रमादिह प्राप्तं विद्धि मां कोसलाधिपम् चन्द्रसेनसुता राजन्नाम्ना मन्दोदरी किल
मी मार्ग चुकून इथे आलोय, मी कोसलाचा राजा आहे हे जाण. राजन, ही चंद्रसेनाची कन्या मंदोदरी आहे.
उद्याने रंतुकामेयं प्राप्ता कमल लोचना
ही कमलासारख्या डोळ्यांची मुलगी बागेत खेळायला आली आहे.
सैरंध्रि चतुराऽसि त्वं राजपुत्रीं प्रबोधय
सैरंध्री, तू हुशार आहेस, राजकन्येला जागं कर.
गांधर्वेण विवाहेन पतिं मां कुरु कामिनि
सुंदर स्त्री, गंधर्व विवाहाने मला तुझा पती कर.
वांछामि रूपसंपन्नां सुकुलां कामिनीं किल
मला सुंदर आणि चांगल्या घरातील स्त्री हवी आहे.