समये देवकीगर्भे प्रवेशमकरोद्धरिः । अंशेन वसुदेवे तु समागत्य यथाक्रमम्
योग्य वेळी हरिने देवकीच्या गर्भात प्रवेश केला आणि अंशाने वसुदेवामध्येही योग्य क्रमाने प्रवेश केला.
तदेयं योगमाया च यशोदायां यथेच्छया । प्रवेशमकरोद्देवी देवकार्यार्थसिद्धये
हीच योगमाया, आपल्या इच्छेने, यशोदेच्या गर्भात देवकार्य सिद्धीसाठी प्रवेशली.
रोहिण्यास्तनयो रामो गोकुले समजायत । यतः कंसभयोद्विग्ना संस्थिता सा च कामिनी
रोहिणीचा मुलगा राम गोकुळात जन्मला, कारण कंसाच्या भीतीने ती तेथे आश्रयाला राहिली होती.
कारागारे ततः कंसो देवकीं देवसंस्तुताम् । स्थापयामास रक्षार्थं सेवकान्समकल्पयत्
नंतर कंसाने देवतांनी स्तुती केलेली देवकीला कारागृहात ठेवले आणि तिच्या रक्षणासाठी सेवक नेमले.
वसुदेवस्तु कामिन्याः प्रेमतन्तुनियन्त्रितः । पुत्रोत्पत्तिं च सञ्चिन्त्य प्रविष्टः सह भार्यया
वसुदेव पत्नीवरील प्रेमाच्या बंधनात बांधला गेला, पुत्रप्राप्तीचा विचार करत तो तिच्यासोबत प्रवेशला.
देवकीगर्भगो विष्णुर्देवकार्यार्थसिद्धये । संस्तुतोऽमरसङ्घैश्च व्यवर्धत यथाक्रमम्
देवकार्य साधण्यासाठी देवकीच्या गर्भात गेलेला विष्णू, अमरांच्या समूहांनी स्तुती केला गेला आणि योग्य वेळी वाढत गेला.
सञ्जाते दशमे तत्र मासेऽथ श्रावणे शुभे । प्राजापत्यर्क्षसंयुक्ते कृष्णपक्षेऽष्टमीदिने
दहावा महिना आला, शुभ श्रावण महिना, प्रजापती नक्षत्र असलेला कृष्णपक्षातील अष्टमीचा दिवस आला.
कंसस्तु दानवान्सर्वानुवाच भयविह्वलः । रक्षणीया भवद्भिश्च देवकी गर्भमन्दिरे
कंस भीतीने व्याकुळ होऊन सर्व दानवांना म्हणाला: 'तुम्ही सर्वांनी देवकीला गर्भगृहात नीट पहारा द्यावा.'
अष्टमो देवकीगर्भः शत्रुर्मे प्रभविष्यति । रक्षणीयः प्रयत्नेन मृत्युरूपः स बालकः
देवकीच्या पोटी असलेला आठवा मुलगा माझा शत्रू होईल, तो फार सामर्थ्यवान असेल; तो मुलगा म्हणजेच मृत्यूचे रूप आहे, म्हणून त्याची काळजीपूर्वक राखण केली पाहिजे.
हत्वैनं बालकं दैत्याः सुखं स्वप्स्यामि मन्दिरे । निवृत्तिवर्जिते दुःखे नाशिते चाष्टमे सुते
त्या मुलाला मारल्यानंतर, दानवांनो, मी माझ्या राजमहलात निर्धास्तपणे झोपेन; आठव्या मुलाच्या भीतीमुळे जे दुःख होते, ते नाहीसे होईल.
खड्गप्रासधराः सर्वे तिष्ठन्तु धृतकार्मुकाः । निद्रातन्द्राविहीनाश्च सर्वत्र निहितेक्षणाः
तुम्ही सर्वजण तलवार, भाले आणि धनुष्य घेऊन तयार राहा; झोप किंवा थकवा न येता, सर्वत्र दक्षतेने पहारा द्या.
व्यास उवाच इत्यादिश्यासुरगणान् कृशोऽतिभयविह्वलः । मन्दिरं स्वं जगामाशु न लेभे दानवः सुखम्
व्यास म्हणाले: अशा प्रकारे असुरांना आज्ञा देऊन, फारच घाबरलेला आणि कृश झालेला तो दानव पटकन आपल्या महालात गेला, पण तिथे त्याला काहीच सुख मिळाले नाही.
निशीथे देवकी तत्र वसुदेवमुवाच ह । किं करोमि महाराज प्रसवावसरो मम
मध्यरात्री देवकीने तिथे वसुदेवाला विचारले: 'राजा, मी काय करू? माझ्या प्रसूतीची वेळ आली आहे.'
बहवो रक्षपालाश्च तिष्ठन्त्यत्र भयानकाः । नन्दपत्न्या मया सार्धं कृतोऽस्ति समयः पुरा
इथे अनेक भयंकर रक्षक उभे आहेत; पूर्वी मी नंदाच्या पत्नीशी एक करार केला आहे.
प्रेषितव्यस्त्वया पुत्रो मन्दिरे मम मानिनि । पालयिष्याम्यहं तत्र तवातिमनसा किल
तू माझा मुलगा माझ्या घरी पाठव, मी त्याची तिथे मनापासून काळजी घेईन.
अपत्यं ते प्रदास्यामि कंसस्य प्रत्ययाय वै । किं कर्तव्यं प्रभो चात्र विषमे समुपस्थिते
मी तुला एक मूल देईन, जे कंसाला दाखवता येईल; या कठीण प्रसंगात काय करावे, प्रभो, ते सांग.
व्यत्ययः सन्ततेः शौरे कथं कर्तुं क्षमो भवेः । दूरे तिष्ठस्व कान्ताद्य लज्जा मेऽतिदुरत्यया
शौरी, संततीची अदलाबदल कशी करशील? प्रिय, तू आता माझ्यापासून दूर राहा, कारण मला फार लाज वाटते.
परावृत्य मुखं स्वामिन्नन्यथा किं करोम्यहम् । इत्युक्त्वा तं महाभागं देवकी देवसम्मतम्
माझ्या स्वामी, तोंड वळवून घे; मी दुसरे काय करू? असे म्हणून देवकी, जी देवांना मान्य होती, त्या पुण्यवानाला म्हणाली.
बालकं सुषुवे तत्र निशीथे परमाद्भुतम् । तं दृष्ट्वा विस्मयं प्राप देवकी बालकं शुभम्
मग देवकीने तिथे मध्यरात्री एक अद्भुत असा मुलगा जन्माला घातला; तो शुभ मुलगा पाहून देवकी आश्चर्यचकित झाली.
पतिं प्राह महाभागा हर्षोत्कुल्लकलेवरा । पश्य पुत्रमुखं कान्त दुर्लभं हि तव प्रभो
ती पुण्यवती आनंदाने भरलेल्या देहाने पतीला म्हणाली: 'कांता, बघ, तुझ्या मुलाचे मुख; हे फार दुर्मिळ आहे, प्रभो.'
अद्यैनं कालरूपोऽसौ घातयिष्यति भ्रातृजः । वसुदेवस्तथेत्युक्त्वा तमादाय करे सुतम्
'आज कंस, जो मृत्यूचे रूप आहे, त्याला मारेल.' वसुदेवाने 'तसेच होवो' असे म्हणून तो मुलगा हातात घेतला.
अपश्यच्चाननं तस्य सुतस्याद्भुतकर्मणः । वीक्ष्य पुत्रमुखं शौरिश्चिन्ताविष्टो बभूव ह
त्या अद्भुत कृत्य करणाऱ्या मुलाच्या चेहऱ्याकडे वसुदेवाने पाहिले; पुत्राचे मुख पाहून शौरी चिंता करत राहिला.
किं करोमि कथं न स्याद्दुःखमस्य कृते मम । एवं चिन्तातुरे तस्मिन्वागुवाचाशरीरिणी
'मी काय करू? याच्यामुळे माझे दुःख कसे टाळू?' अशा चिंतेने भरलेला असताना, एक देहाविना आवाज बोलला.
वसुदेवं समाभाष्य गगने विशदाक्षरा । वसुदेव गृहीत्वैनं गोकुलं नय सत्वरः
गगनातून स्पष्ट शब्दात वसुदेवाला सांगितले: 'वसुदेव, हा मुलगा घे आणि पटकन त्याला गोकुळात पोहोचव.'
रक्षपालास्तथा सर्वे मया निद्राविमोहिताः । विवृतानि कृतान्यष्ट कपाटानि च शृङ्खलाः
'सर्व रक्षकांना मी झोपवले आहे, आणि आठही दरवाजे व साखळ्या उघडल्या आहेत.'
मुक्त्वैनं नन्दगेहे त्वं योगमायां समानय । श्रुत्वैवं वसुदेवस्तु तस्मिन्कारागृहे गतः
'त्याला नंदाच्या घरी सोडून दे, आणि योगमाया इथे घेऊन ये.' असे ऐकून वसुदेव तुरुंगात गेला.
विवृतं द्वारमालोक्य बभूव तरसा नृप । तमादाय ययावाशु द्वारपालैरलक्षितः
दार उघडलेले पाहून राजा पटकन आत गेला; तिथे बाळ उचलून तो झपाट्याने निघून गेला, आणि द्वारपालांना काहीच कळले नाही.
कालिन्दीतटमासाद्य पूरं दृष्ट्वा सुनिश्चितम् । तदैव कटिदघ्नी सा बभूवाशु सरिद्वरा
काळिंदीच्या काठी पोहोचून, समोरचं नगर स्पष्ट दिसलं; त्याच क्षणी ती पवित्र नदी कमरेपर्यंत उथळ झाली.
योगमायाप्रभावेण ततारानकदुन्दुभिः । गत्वा तु गोकुलं शौरिर्निशीथे निर्जने पथि
योगमायेच्या प्रभावामुळे अनकदुंदुभी सहजपणे नदी पार गेला; मग मध्यरात्री, शौरि एकाकी रस्त्याने गोकुळाकडे गेला.
नन्दद्वारे स्थितः पश्यन्विभूतिं पशुसंज्ञिताम् । तदैव तत्र सञ्जाता यशोदा गर्भसम्भवा
नंदाच्या दाराशी उभा राहून, तो गुरांच्या संपत्तीची चिन्हं पाहू लागला; त्याच वेळी, यशोदा तिथे बाळंत झाली.