तालवृन्तधराः काश्चिच्चषकाढ्यकराम्बुजाः । काश्चित्ताम्बूलपात्राणि धारयन्त्योऽतिगर्विताः
काहीजणी ताळपत्र्यांचे पंखे धरतात, त्यांच्या कमळासारख्या हातात प्याले आहेत. काहीजणी तांबूलाच्या ताटल्या घेऊन अत्यंत गर्वाने वावरतात.
काश्चित्तच्छत्रधारिण्यश्चामराणां विधारिकाः । नानावस्त्रधराः काश्चित्काश्चित्पुष्पकराम्बुजाः
काहीजणी छत्री धरतात, काही चामर घेतात. काही वेगवेगळ्या वस्त्रात सजलेल्या आहेत, तर काहीजणी कमळहस्तात फुलं घेऊन आहेत.
नानादर्शकराः काश्चित्काश्चित्कुङ्कुमलेपनम् । धारयन्त्यः कज्जलं च सिन्दूरचषकं पराः
काहीजणी वेगवेगळ्या प्रकारची आरशी धरतात, काही कुंकवाचा लेप घेतात, काही काजळ तर काही सिंदूराचे प्याले धरतात.
काश्चिच्चित्रकनिर्मात्र्यः पादसंवाहने रताः । काश्चित्तु भूषाकारिण्यो नानाभूषाधराः पराः
काहीजणी चित्रकलेत निपुण आहेत आणि पाय दाबण्यात रममाण असतात. काही दागिने बनवतात आणि विविध अलंकारांनी सजलेल्या असतात.
पुष्पभूषणनिर्मात्र्यः पुष्पशृङ्गारकारिकाः । नानाविलासचतुरा बह्व्य एवंविधाः पराः
काहीजणी फुलांचे दागिने बनवतात, काही फुलांची सजावट करतात. अनेकजणी विविध कलेत कुशल आहेत.
निबद्धपरिधानीया युवत्यः सकला अपि । देवीकृपालेशवशात्तुच्छीकृतजगत्त्रयाः
या सर्व युवती सुबक वस्त्रांनी सजलेल्या आहेत. देवीच्या कृपेच्या केवळ थोड्याशा स्पर्शाने त्यांना त्रैलोक्य अगदी तुच्छ वाटते.
एता दूत्यः स्मृता देव्यः शृङ्गारमदगर्विताः । तासां नामानि वक्ष्यामि शृणु मे नृपसत्तम
या देवीच्या दूत आहेत, प्रेम आणि अभिमानाने भरलेल्या. त्यांची नावे मी सांगतो, राजश्रेष्ठा, नीट ऐक.
अनङ्गरूपा प्रथमाप्यनङ्गमदना परा । तृतीया तु ततः प्रोक्ता सुन्दरी मदनातुरा
पहिली अनङ्गरूपा, दुसरी अनङ्गमदना, तिसरी सुंदरि आणि चौथी मदनातुरा.
ततो भुवनवेगा स्यात्तथा भुवनपालिका । स्यात्सर्वशिशिरानङ्गवदनानङ्गमेखला
यानंतर भुवनवेगा, मग भुवनपालिका, त्यानंतर सर्वशिशिरा, अनङ्गवदना आणि अनङ्गमेखला.
विद्युद्दामसमानाङ्ग्यः क्वणत्काञ्चीगुणान्विताः । रणन्मञ्जीरचरणा बहिरन्तरितस्ततः
त्यांचे शरीर वीजेसारखे उजळते, किणकिणणाऱ्या कंबरपट्ट्यांनी सजलेले असते, त्यांच्या पायात घुंगरू आहेत आणि त्या आतबाहेर वेगाने फिरतात.
धावमानास्तु शोभन्ते सर्वा विद्युल्लतोपमाः । कुशलाः सर्वकार्येषु वेत्रहस्ताः समन्ततः
त्या धावत असताना सर्वजणी वीजेप्रमाणे चमकतात, सर्व कामांत कुशल आहेत आणि त्यांच्या हातात सर्व बाजूंनी काठी असते.
अष्टदिक्षु तथैतासां प्राकाराद्बहिरेव च । सदनानि विराजन्ते नानावाहनहेतिभिः
आठही दिशांना आणि किल्ल्याच्या बाहेर त्यांच्या राजवाड्यांमध्ये वेगवेगळ्या वाहनांनी व शस्त्रांनी सजावट केलेली आहे.
वज्रसालादग्रभागे सालो वैदूर्यनिर्मितः । दशयोजनतुङ्गोऽसौ गोपुरद्वारभूषितः
वज्राच्या सभागृहाच्या पुढे वैडूर्य रत्नांनी बनवलेला दालन आहे, तो दहा योजन उंच असून गडद्वारांनी आणि मनोऱ्यांनी शोभलेला आहे.
वैदूर्यभूमिः सर्वापि गृहाणि विविधानि च । वीथ्यो रथ्या महामार्गाः सर्वे वैदूर्यनिर्मिताः
संपूर्ण जमिन वैडूर्याची आहे, तशीच विविध घरे, रस्ते, गल्लीबोळे आणि मोठ्या वाटाही वैडूर्य रत्नांनी बनलेल्या आहेत.
वापीकूपतडागाश्च स्रवन्तीनां तटानि च । बालुका चैव सर्वापि वैदूर्यमणिनिर्मिता
तळे, विहिरी, तलाव, ओढ्यांचे काठ आणि वाळू सुद्धा सर्व वैडूर्य रत्नांनी बनलेली आहे.
तत्राष्टदिक्षु परितो ब्राह्म्यादीनां च मण्डलम् । निजैर्गणैः परिवृतं भ्राजते नृपसत्तम
तेथे आठही दिशांना ब्राह्मी आणि इतर देवींचे मंडळ त्यांच्या सेवकांसह तेजाने झळकत आहे, राजश्रेष्ठा.
प्रतिब्रह्माण्डमातॄणां ताः समष्टय ईरिताः । ब्राह्मी माहेश्वरी चैव कौमारी वैष्णवी तथा
या सर्व देवी प्रत्येक ब्रह्मांडातील मातांचे एकत्रित रूप मानले जाते—ब्राह्मी, माहेश्वरी, कौमारी आणि वैष्णवी.
वाराही च तथेन्द्राणी चामुण्डा सप्त मातरः । अष्टमी तु महालक्ष्मीर्नाम्ना प्रोक्तास्तु मातरः
त्याचप्रमाणे वाराही, इन्द्राणी आणि चामुंडा—या सात मातृका, आणि आठवी महालक्ष्मी, जी माता म्हणून ओळखली जाते.
ब्रह्मरुद्रादिदेवानां समाकारास्तु ताः स्मृताः । जगत्कल्याणकारिण्यः स्वस्वसेनासमावृताः
या सर्व देवी ब्रह्मा, रुद्र आणि इतर देवांच्या रूपात मानल्या जातात, त्या जगाचे कल्याण करतात आणि प्रत्येकाच्या सोबत आपापल्या सैन्याने वेढलेल्या असतात.
तत्सालस्य चतुर्द्वार्षु वाहनानि महेशितुः । सज्जानि नृपते सन्ति सालङ्काराणि नित्यशः
त्या सभागृहाच्या चारही दरवाजांवर, राजन, महेश्वराची वाहने नेहमी सज्ज आणि अलंकारांनी सुशोभित असतात.
दन्तिनः कोटिशो वाहाः कोटिशः शिबिकास्तथा । हंसाः सिंहाश्च गरुडा मयूरा वृषभास्तथा
तेथे कोट्यवधी हत्तींची वाहने आहेत, तितक्याच संख्येने पालख्या आहेत; तसेच हंस, सिंह, गरुड, मोर आणि वृषभ आहेत.
तैर्युक्ताः स्यन्दनास्तद्वत्कोटिशो नृपनन्दन । पार्ष्णिग्राहसमायुक्ता ध्वजैराकाशचुम्बिनः
राजकुमार, या सर्व वाहनांना जोडलेली रथांची कोटी कोटी संख्या आहे, त्यांना मागे रक्षक आणि आकाशाला स्पर्श करणारे ध्वज आहेत.
कोटिशस्तु विमानानि नानाचिह्नान्वितानि च । नानावादित्रयुक्तानि महाध्वजयुतानि च
तेथे कोट्यवधी विमानं आहेत, विविध चिन्हांनी सजलेली, अनेक वाद्यांनी आणि मोठ्या ध्वजांनी युक्त.
वैदूर्यमणिसालस्याप्यग्रे सालः परः स्मृतः । दशयोजनतुङ्गोऽसाविन्द्रनीलाश्मनिर्मितः
वैडूर्य रत्नांच्या सभागृहाच्या पुढे आणखी एक मोठे दालन आहे, दहा योजन उंच, ते इंद्रनील रत्नांनी बनवलेले आहे.
तन्मध्यभूस्तथा वीथ्यो महामार्गा गृहाणि च । वापीकूपतडागाश्च सर्वे तन्मणिनिर्मिताः
त्या मध्यभागी सुंदर रस्ते, मोठ्या गल्ल्या, घरे, तसेच सर्व विहिरी, तळी आणि तलाव हे सुद्धा त्या मौल्यवान रत्नांनी बांधलेले होते.
तत्र पद्मं तु सम्प्रोक्तं बहुयोजनविस्तृतम् । षोडशारं दीप्यमानं सुदर्शनमिवापरम्
तेथे अनेक योजन विस्तारलेले, सोळा पाकळ्यांचे, तेजस्वी आणि अद्भुत असे एक कमळ होते असे सांगितले जाते.
तत्र षोडशशक्तीनां स्थानानि विविधानि च । सर्वोपस्करयुक्तानि समृद्धानि वसन्ति हि
तेथे सोळा शक्तींची विविध प्रकारची सुंदर आणि सर्व सुखसोयींनी युक्त अशी निवासस्थाने होती.
तासां नामानि वक्ष्यामि शृणु मे नृपसत्तम । कराली विकराली च तथोमा च सरस्वती
त्या शक्तींची नावे मी सांगतो, ऐका राजश्रेष्ठा—कराळी, विकराळी, उमादेवी आणि सरस्वती,
श्रीदुर्गोषा तथा लक्ष्मीः श्रुतिश्चैव स्मृतिर्धृतिः । श्रद्धा मेधा मतिः कान्तिरार्या षोडश शक्तयः
श्री, दुर्गोषा, लक्ष्मी, श्रुती, स्मृती, धृति, श्रद्धा, मेधा, मती, कांती आणि आर्या—ही सोळा शक्ती आहेत.
नीलजीमूतसंकाशाः करवालकराम्बुजाः । समाः खेटकधारिण्यो युद्धोपक्रान्तमानसाः
त्या सर्व जणी काळ्या मेघासारख्या, कमळासारख्या हातात तलवार घेतलेल्या, एकसारख्या दिसणाऱ्या, ढाली धारण केलेल्या आणि युद्धासाठी सज्ज मनाच्या होत्या.