देव्युत्सवदिदृक्षायां देवीनामानुकीर्तने । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
देवीच्या उत्सव पाहण्याची इच्छा आणि देवीच्या नावांचा जप यातही, तुम्ही नेहमीच तिरस्कार कराल, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोकांनो.
देवीभक्तस्य सान्निध्ये देवीभक्तार्चने तथा । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
देवीभक्ताच्या उपस्थितीत आणि देवीभक्तांची पूजा करतानाही, तुम्ही नेहमीच तिरस्कार कराल, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोकांनो.
शिवोत्सवदिदृक्षायां शिवभक्तस्य पूजने । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
शिवाच्या उत्सव पाहण्याची इच्छा आणि शिवभक्ताची पूजा यातही, तुम्ही नेहमीच तिरस्कार कराल, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोकांनो.
रुद्राक्षं बिल्वपत्रे च तथा शुद्धे च भस्मनि । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
रुद्राक्ष, बिल्वपत्र आणि शुद्ध भस्म यातही, तुम्ही नेहमीच तिरस्कार कराल, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोकांनो.
श्रौतस्मार्तसदाचारे ज्ञानमार्गे तथैव च । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
श्रौत आणि स्मार्त आचारधर्म, तसेच ज्ञानमार्ग यातही, तुम्ही नेहमीच तिरस्कार कराल, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोकांनो.
अद्वैतज्ञाननिष्ठायां शान्तिदान्त्यादिसाधने । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
अद्वैतज्ञानाची निष्ठा, शांती, दमण आणि अशा साधनांतही, तुम्ही नेहमीच तिरस्कार कराल, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोकांनो.
नित्यकर्माद्यनुष्ठानेऽप्यग्निहोत्रादिसाधने । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
दैनंदिन कर्तव्ये, अग्निहोत्रासारख्या विधींमध्येही, तुम्ही नेहमीच वळून बसता, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोक.
स्वाध्यायाध्ययने चैव तथा प्रवचनेऽपि च । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
स्वाध्याय, वेदपठण आणि शिकविण्यातही, तुम्ही नेहमीच वळून बसता, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोक.
गोदानादिषु दानेषु पितृश्राद्धेषु चैव हि । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
गाईदानासारख्या दानांमध्ये आणि पितृश्राद्धातही, तुम्ही नेहमीच वळून बसता, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोक.
कृच्छ्रचान्द्रायणे चैव प्रायश्चित्ते तथैव च । भवतानुन्मुखा यूयं सर्वदा ब्राह्मणाधमाः
कृच्छ्र, चांद्रायण यांसारख्या तपश्चर्येत आणि प्रायश्चित्तातही, तुम्ही नेहमीच वळून बसता, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोक.
श्रीदेवीभिन्नदेवेषु श्रद्धाभक्तिसमन्विताः । शङ्खचक्राद्यङ्किताश्च भवत ब्राह्मणाधमाः
श्रीदेवीखेरीज इतर देवतांमध्ये तुम्ही श्रद्धा आणि भक्तीने भरलेले आहात, शंख-चक्र यांसारख्या चिन्हांनीही चिन्हांकित आहात, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोक.
कापालिकमतासक्ता बौद्धशास्त्ररताः सदा । पाखण्डाचारनिरता भवत ब्राह्मणाधमाः
कापालिक मतात आसक्त, बौद्ध शास्त्रात रमणारे आणि पाखंडी वर्तनातच मग्न असता, हे ब्राह्मणांमधील नीच लोक.
पितृमातृसुताभ्रातृकन्याविक्रयिणस्तथा । भार्याविकयिणस्तद्वद्भवत ब्राह्मणाधमाः
तुम्ही वडील, आई, मुलगा, भाऊ, मुली आणि बायका यांनाही विकता; त्यामुळेच तुम्ही ब्राह्मणांमधील नीच होता.
वेदविक्रयिणस्तद्वत्तीर्थविक्रयिणस्तथा । धर्मविक्रयिणस्तद्वद्भवत ब्राह्मणाधमाः
तुम्ही वेद विकता, तीर्थ विकता आणि धर्मही विकता; त्यामुळेच तुम्ही ब्राह्मणांमधील नीच होता.
पाञ्चरात्रे कामशास्त्रे तथा कापालिके मते । बौद्धे श्रद्धायुता यूयं भवत ब्राह्मणाधमाः
पांचरात्र, कामशास्त्र, कापालिक मत आणि बौद्ध धर्मात श्रद्धा ठेवून, तुम्ही ब्राह्मणांमधील नीच होता.
मातृकन्यागामिनश्च भगिनीगामिनस्तथा । परस्त्रीलम्पटाः सर्वे भवत ब्राह्मणाधमाः
तुम्ही आई, मुलगी, बहीण यांच्याकडेही जाता आणि परस्त्रीमध्येही आसक्त राहता, त्यामुळे सर्वजण ब्राह्मणांमधील नीच होता.
युष्माकं वंशजाताश्च स्त्रियश्च पुरुषास्तथा । मद्दत्तशापदग्धास्ते भविष्यन्ति भवत्समाः
तुमच्या वंशात जन्मलेल्या स्त्रिया आणि पुरुष, माझ्या शापाने जळून, तुमच्यासारखेच होतील.
किं मया बहुनोक्तेन मूलप्रकृतिरीश्वरी । गायत्री परमा भूयाद्युष्मासु खलु कोपिता
मी आणखी काय सांगू? मूळ प्रकृती असलेली, गायत्री ही परमेश्वरी, खरोखरच तुमच्यावर रागावली आहे.
अन्धकूपादिकुण्डेषु युष्माकं स्यात्सदा स्थितिः । व्यास उवाच वाग्दण्डमीदृशं कृत्वाप्युपस्पृश्य जलं ततः
अंधकूप आणि अशा विहिरींमध्येच तुमचे नेहमी वास्तव्य राहील. व्यास म्हणाले: असे कठोर शब्द बोलून, त्याने पाणी स्पर्श करून शुद्धता घेतली.
जगाम दर्शनार्थं च गायत्र्याः परमोस्तुकः । प्रणनाम महादेवीं सापि देवी परात्परा
तो गायत्री देवीचे दर्शन घेण्यासाठी गेला आणि त्या परात्पर महादेवीस वंदन केले.
ब्राह्मणानां कृतिं दृष्ट्वा स्मयं चित्ते चकार ह । अद्यापि तस्या वदनं स्मययुक्तं च दृश्यते
ब्राह्मणांनी केलेले कृत्य पाहून, तिच्या मनात हसू आले; आजही तिच्या मुखावर हास्य दिसते.
उवाच मुनिवर्यं तं स्मयमानमुखाम्बुजा । भुजङ्गायार्पितं दुग्धं विषायैवोपजायते
हसतमुख कमलासारख्या मुखाने तिने त्या श्रेष्ठ ऋषींना सांगितले: 'सर्पाला दिलेले दूध विषच होते.'
शान्तिं कुरु महाभाग कर्मणो गतिरीदृशी । इति देवीं प्रणम्याथ ततोऽगात्स्वाश्रमं प्रति
'हे भाग्यवान, शांतता साध. कर्माचा परिणाम असाच असतो.' असे देवीस वंदन करून तो आपल्या आश्रमात गेला.
ततो विप्रैः शापदग्धैर्विस्मृता वेदराशयः । गायत्री विस्मृता सर्वैस्तदद्भुतमिवाभवत्
मग त्या ब्राह्मणांच्या शापामुळे वेद विसरले गेले; गायत्री सर्वांनी विसरली, आणि हे मोठे आश्चर्यच झाले.
ते सर्वेऽथ मिलित्वा तु पश्चात्तापयुतास्तथा । प्रणेमुर्मुनिवर्यं तं दण्डवत्पतिता भुवि
ते सर्वजण एकत्र येऊन, मनापासून पश्चात्ताप करत, त्या श्रेष्ठ ऋषीला पृथ्वीवर लोळण घालत नमस्कार करू लागले.
नोचुः किञ्चन वाक्यं तु लज्जयाधोमुखाः स्थिताः । प्रसीदेति प्रसीदेति प्रसीदेति पुनः पुनः
ते काहीच बोलले नाहीत, लाजेने डोळे खाली घालून उभे राहिले, आणि फक्त 'कृपा करा, कृपा करा, कृपा करा' असे पुन्हा पुन्हा म्हणू लागले.
प्रार्थयामासुरभितः परिवार्य मुनीश्वरम् । करुणापूर्णहृदयो मुनिस्तान्समुवाच ह
ते सर्वजण भीतीने त्या महान ऋषीला वेढून, त्याच्याकडे विनवू लागले; त्या ऋषीच्या हृदयात करुणा भरलेली होती, म्हणून त्याने त्यांना सांगितले.
कृष्णावतारपर्यन्तं कुम्भीपाके भवेत्स्थितिः । न मे वाक्यं मृषा भूयादिति जानीथ सर्वथा
कृष्णावताराच्या शेवटपर्यंत तुम्हाला कुम्भीपाकात राहावे लागेल; माझे शब्द कधीही खोटे ठरणार नाहीत, हे नक्की समजा.
ततः परं कलियुगे भुवि जन्म भवेद्धि वाम् । मदुक्तं सर्वमेतत्तु भवेदेव न चान्यथा
त्याच्या नंतर, कलियुगात तुम्ही पृथ्वीवर जन्म घ्याल; मी जे काही सांगितले ते नक्कीच घडेल, वेगळे काही होणार नाही.
मच्छापस्य विमोक्षार्थं युष्माकं स्याद्यदीषणा । तर्हि सेव्यं सदा सर्वैर्गायत्रीपदपङ्कजम्
माझ्या शापातून मुक्त व्हायचे असेल, तर तुम्हा सर्वांनी नेहमी गायत्रीच्या चरणकमळांची भक्ती करावी लागेल.