आत्मानमन्तरात्मानं परमात्मानमेव च । ज्ञानात्मानं न्यसेद्विद्वानित्थं पीठस्य कल्पना
ज्ञानी साधकाने आत्मा, अंतरात्मा, परमात्मा आणि ज्ञानात्मा यांचा न्यास करावा; अशी आसनाची कल्पना सांगितली आहे.
अमुकासनाय नम इति मन्त्रेण साधकः । आसनं पूजयित्वा तु तस्मिन्ध्यायेत्पराम्बिकाम्
'अमुक आसनाला नमः' या मंत्राने साधकाने आसनाची पूजा करून, त्या आसनावर परमंबिकेचे ध्यान करावे.
कल्पोक्तविधिना मन्त्री देयमन्त्रस्य देवताम् । मानसैरुपचारैश्च पूजयेत्तां यथाविधि
परंपरेने सांगितलेल्या पद्धतीने, साधकाने मंत्राच्या देवतेची पूजा, मनाने योग्य सेवा अर्पण करून करावी.
मुद्राः प्रदर्शयेद्विद्वान्कल्पोक्ता मोदकारिकाः । याभिर्विरचिताभिस्तु मोदो देव्यास्तु जायते
ज्ञानी साधकाने परंपरेने सांगितलेल्या मुद्रा दाखवाव्यात; त्या योग्य रीतीने केल्यास देवीला आनंद मिळतो.
श्रीनारायण उवाच ततः स्ववामभागाग्रे षट्कोणोपरि वर्तुलम् । चतुरस्रयुतं सम्यङ्मध्ये मण्डलमालिखेत्
श्री नारायण म्हणाले: मग आपल्या डाव्या बाजूच्या पुढील भागात, सहा कोनांच्या वर गोल आखावा; त्यात नीट चौकोन काढावा.
मध्ये त्रिकोणं संलिख्य शङ्खमुद्रां प्रदर्शयेत् । षडङ्गानि च षट्कोणेष्वर्चयेत्कुसुमादिभिः
मधोमध त्रिकोण काढून, शंखमुद्रा दाखवावी; आणि सहा कोपऱ्यांमध्ये, फुलांनी वगैरे सहा अंगांची पूजा करावी.
अग्न्यादिषु तु कोणेषु षडङ्गार्चनमाचरेत् । आधारपात्रमादाय शङ्खस्य मुनिसत्तम
अग्नीपासून सुरू होणाऱ्या कोपऱ्यांमध्ये, उत्तम ऋषी, शंखातून घेतलेल्या आधार पात्राने षडंगांची पूजा करावी.
अस्त्रमन्त्रेण सम्प्रोक्ष्य स्थापयेत्तत्र मण्डले । मं वह्निमण्डलायोक्त्वा ततो दशकलात्मने
अस्त्र मंत्राने शुद्ध करून, ते पात्र मंडळात ठेवावे. 'मं' असा उच्चार करून अग्नि मंडळासाठी, आणि नंतर दहा कलांसाठी ते अर्पण करावे.
अमुकदेव्या अर्घ्यपात्रस्थानाय नम इत्यपि । मन्त्रोऽयमुक्तः शङ्खस्याप्याधारस्थापने बुधैः
अमुक देवीच्या अर्घ्य पात्राच्या स्थानाला नमस्कार असा मंत्र उच्चारावा; शंखाचा आधार ठेवताना जाणकारांनी सांगितल्याप्रमाणे हा मंत्र म्हणावा.
आधारे पूर्वमारभ्य प्रदक्षिणक्रमेण तु । दश वह्निकलाः पूज्या वह्निमण्डलसंस्थिताः
आधारापासून सुरू करून, उजव्या हाताने फिरत, अग्नि मंडळात असलेल्या दहा अग्नि कलांची पूजा करावी.
ततो वै मूलमन्त्रेण प्रोक्षितं शङ्खमुत्तमम् । स्थापयेत्तत्र चाधारे मूलमन्त्रमनुस्मरन्
मूळ मंत्राने उत्तम शंख शुद्ध करून, तो आधारावर ठेवावा आणि मूळ मंत्र मनात आठवावा.
अं सूर्यमण्डलायोक्त्वा द्वादशान्ते कलात्मने । अमुकदेव्यर्घ्यपात्राय नम इत्युच्चरेत्ततः
'अं' असा उच्चार सूर्य मंडळासाठी आणि बारा कलांसाठी करावा; मग 'अमुक देवीच्या अर्घ्य पात्राला नमस्कार' असा मंत्र म्हणावा.
शं शङ्खाय पदं प्रोच्य नम इत्येतदुच्चरेत् । प्रोक्षयेत्तेन तं शङ्खं तस्मिन्द्वादश पूजयेत्
'शं' असा शंखासाठी आणि 'नमः' असा उच्चार करावा; त्या मंत्राने शंख शुद्ध करावा आणि तिथे बारा कलांची पूजा करावी.
सूर्यस्य द्वादश कलास्तपन्याद्या यथाक्रमम् । विलोममातृकां प्रोच्य मूलमन्त्रं विलोमकम्
सूर्याच्या बारा कलांमध्ये तापन वगैरे अनुक्रमे म्हणाव्यात; उलट मातेचे अक्षर आणि मूळ मंत्र उलट क्रमाने उच्चारावा.
जलैरापूरयेच्छङ्खं तत्र चेन्दोः कलां न्यसेत् । ॐ सोममण्डलायोक्त्वान्ते षोडशकलात्मने
शंखात पाणी भरावे आणि तिथे चंद्राची कला स्थापित करावी; 'ॐ' असा उच्चार चंद्र मंडळासाठी आणि शेवटी सोळा कलांसाठी करावा.
अमुकार्घ्यामृतायेति हृन्मन्त्रान्तो मनुः स्मृतः । पूजयेन्मनुना तेन जलं तु सृणिमुद्रया
'अमुक अर्घ्यामृताय' असा हृदय मंत्राचा शेवटचा भाग म्हणून मंत्र म्हणावा; त्या मंत्राने, जल आणि सृणि मुद्रा वापरून पूजा करावी.
तीर्थान्यावाह्य तत्रैवाप्यष्टकृत्वो जपेन्मनुम् । षडङ्गानि जले न्यस्य हृदा संपूजयेदपः
तीर्थांचे आवाहन करून, तिथे आठ वेळा मंत्र म्हणावा; सहा अंगांचे पाण्यात स्थान करून, हृदयाने त्या पाण्याची पूजा करावी.
अष्टकृत्वो जपेन्मूलं छादयेन्मत्स्यमुद्रया । ततो दक्षिणदिग्भागे शङ्खस्य प्रोक्षणीं न्यसेत्
मूळ मंत्र आठ वेळा म्हणावा, नंतर मत्स्य मुद्रा वापरून झाकावे; मग दक्षिण दिशेला शंखाच्या प्रक्षाळन पात्राचे स्थान करावे.
शङ्खाम्बु किञ्चिन्निक्षिप्य प्रोक्षयेत्तेन सर्वतः । पूजाद्रव्यं निजात्मानं विशुद्धं भावयेत्ततः
शंखातील थोडे पाणी घेऊन सर्वत्र शिंपडावे; त्यानंतर पूजा साहित्य आणि स्वतःचे मन शुद्ध झाले आहे असे ध्यान करावे.
श्रीनारायणाय उवाच ततः स्वपुरतो वेद्यां सर्वतोभद्रमण्डलम् । संलिख्य कर्णिकामध्यं पूरयेच्छालितण्डुलैः
श्रीनारायण म्हणाले: मग आपल्या समोर वेदीवर सर्व दिशांना शुभ मंडळ रेखाटावे; त्याच्या मध्यभागी स्वच्छ तांदूळ भरावे.
आस्तीर्य दर्भांस्तत्रैव न्यसेत्कूर्चं सलक्षणम् । आधारशक्तिमारभ्य पीठमन्वन्तमर्चयेत्
तिथेच कुश घालून, चिन्ह असलेला कुर्च ठेवावा; आधारशक्तीपासून सुरू करून, पिठ आणि त्याच्या सहाय्यक शक्तींची पूजा करावी.
निर्व्रणं कुम्भमादायाप्यस्त्राद्भिः क्षालितान्तरम् । तन्तुना वेष्टयेत्तं तु त्रिगुणेनारुणेन च
दोषरहित कलश घ्यावा, अस्त्र मंत्रांनी आतून स्वच्छ करावा; नंतर तीन धाग्यांचा, लाल रंगाचा दोरा गुंडाळावा.
नवरत्नोदरं कूर्चयुतं गन्धादिपूजितम् । स्थापयेत्तत्र पीठे तु तारमन्त्रेण देशिकः
नऊ रत्नांनी भरलेला, कुर्च असलेला आणि गंधादीने पूजलेला कलश त्या पिठावर ठेवावा; तारा मंत्राने ते करावे, हे गुरु.
ऐक्यं कुम्भस्य पीठस्य भावयेत्पूरयेत्ततः । मातृकां प्रतिलोमेन जपंस्तीर्थोदकैर्मुने
कलश आणि पिठ यांचे ऐक्य ध्यान करावे; मग ते भरावे; उलट मातेचे अक्षर जपावे, हे ऋषी, तीर्थ जलाने.
मूलमन्त्रं च सञ्जप्य पूरयेद्देवताधिया । अश्वत्थपनसाम्राणां कोमलैर्नवपल्लवैः
मूळ मंत्र म्हणत, देवतेच्या भक्तीने तो पात्रात पिंपळ, ताड आणि आंब्याच्या कोवळ्या पानांनी भरावे.
छादयेत्कुम्भवदनं चषकं सफलाक्षतम् । संस्थापयेत मतिमान् वस्त्रयुग्मेन वेष्टयेत्
कुंभाच्या तोंडावर फळ आणि अक्षता असलेला कटोरी ठेवून झाकावे, मग ते काळजीपूर्वक ठेवून दोन स्वच्छ वस्त्रांनी गुंडाळावे.
प्राणस्थापनमन्त्रेण प्राणस्थापनमाचरेत् । आवाहनादिमुद्राभिर्मोदयेद्देवतां पराम्
प्राणप्रतिष्ठेचा मंत्र म्हणत प्राणप्रतिष्ठा करावी, आणि आवाहनादी मुद्रांनी परमेश्वरी देवीला प्रसन्न करावे.
ध्यायेत्तां परमेशानीं कल्पोक्तेन प्रकारतः । स्वागतं कुशलप्रश्नं देव्या अग्रे समुच्चरेत्
विधीनुसार त्या परमेश्वरीचे ध्यान करावे, आणि देवीसमोर स्वागत करून तिची कुशलता विचारावी.
पाद्यं दद्यात्ततोऽप्यर्घ्यं ततश्चाचमनीयकम् । मधुपर्कं च साभ्यङ्गं देव्यै स्नानं निवेदयेत्
त्यानंतर पाद्य, मग अर्घ्य, मग आचमनीय असे पाणी अर्पण करावे; मग मधुपर्क, सुगंधी तेल व स्नान देवीस अर्पण करावे.
वाससी च ततो दद्याद्रक्ते क्षौमे सुनिर्मले । नानामणिगणाकीर्णानाकल्पान्कल्पयेत्ततः
मग स्वच्छ, लाल रेशमी वस्त्रे देवीस द्यावीत आणि नंतर विविध रत्नांनी सजलेली दागिने घालावीत.