यकारादिहकारान्ता याजुषी यज्ञरूपिणी । यामिनी योगनिरता यातुधानभयङ्करी
'य' ने सुरू होणारी, 'ह' ने संपणारी, यजुर्वेदी, यज्ञस्वरूप; रात्र, योगात मग्न, राक्षसांना भयभीत करणारी.
रुक्मिणी रमणी रामा रेवती रेणुका रतिः । रौद्री रौद्रप्रियाकारा राममाता रतिप्रिया
रुक्मिणी, सुंदर, रामा, रेवती, रेणुका, प्रेम; रौद्री, रौद्राला प्रिय, रामाची माता, प्रेमाची आवडती.
रोहिणी राज्यदा रेवा रमा राजीवलोचना । राकेशी रूपसम्पन्ना रत्नसिंहासनस्थिता
रोहिणी, राज्य देणारी, रेवा, रमणीय, कमळासारखे डोळे असलेली; पौर्णिमेची स्वामिनी, रूपवान, रत्नांच्या सिंहासनावर बसलेली.
रक्तमाल्याम्बरधरा रक्तगन्धानुलेपना । राजहंससमारूढा रम्भा रक्तबलिप्रिया
लाल हार व वस्त्र परिधान केलेली, लाल सुगंध लावलेली; राजहंसावर बसलेली, रंभा, लाल नैवेद्य आवडणारी.
रमणीययुगाधारा राजिताखिलभूतला । रुरुचर्मपरीधाना रथिनी रत्नमालिका
तीचे सुंदर, तरुण वक्षस्थळ सर्व भूमीला शोभा देते; ती वाघाच्या कातडीचे वस्त्र परिधान करते, रथावर आरूढ आहे आणि रत्नांची माळ घालते.
रोगेशी रोगशमनी राविणी रोमहर्षिणी । रामचन्द्रपदाक्रान्ता रावणच्छेदकारिणी
ती आजारांची मालकीण आहे, रोग शांत करणारी आहे, सूर्यासारखी तेजस्वी आहे, अंगावर रोमांच आणते; रामचंद्राच्या पायांवर चालते आणि रावणाचा नाश करणारी आहे.
रत्नवस्त्रपरिच्छन्ना रथस्था रुक्मभूषणा । लज्जाधिदेवता लोला ललिता लिङ्गधारिणी
ती रत्नांच्या वस्त्रांनी झाकलेली आहे, रथात बसलेली आहे, सोन्याच्या दागिन्यांनी सजलेली आहे; लाजेची अधिष्ठात्री, खेळकर, मोहक आणि चिन्ह धारण करणारी आहे.
लक्ष्मीर्लोला लुप्तविषा लोकिनी लोकविश्रुता । लज्जा लम्बोदरी देवी ललना लोकधारिणी
ती लक्ष्मी आहे, नेहमी खेळकर, विष दूर करणारी, सर्व लोकांत वावरणारी, सर्व जगात प्रसिद्ध; लाजेची देवी, मोठ्या पोटाची, दिव्य स्त्री आणि जगाला धारण करणारी आहे.
वरदा वन्दिता विद्या वैष्णवी विमलाकृतिः । वाराही विरजा वर्षा वरलक्ष्मीर्विलासिनी
ती वर देणारी, सर्वांनी वंदनीय, विद्या स्वरूप, विष्णूला प्रिय, निर्मळ रूपाची; वाराही, निर्मळ, पावसासारखी, वरलक्ष्मी आणि चंचल आहे.
विनता व्योममध्यस्था वारिजासनसंस्थिता । वारुणी वेणुसम्भूता वीतिहोत्रा विरूपिणी
ती नम्र आहे, आकाशाच्या मध्यभागी वास करणारी, कमळावर बसलेली; वारुणी, कमळातून उत्पन्न झालेली, यज्ञ करणारी आणि अनेक रूपांची आहे.
वायुमण्डलमध्यस्था विष्णुरूपा विधिप्रिया । विष्णुपत्नी विष्णुमती विशालाक्षी वसुन्धरा
ती वायुमंडळाच्या मध्यभागी वसते, विष्णूच्या रूपाची, ब्रह्माला प्रिय; विष्णूची पत्नी, विष्णूच्या गुणांनी युक्त, मोठ्या डोळ्यांची आणि पृथ्वीस्वरूप आहे.
वामदेवप्रिया वेला वज्रिणी वसुदोहिनी । वेदाक्षरपरीताङ्गी वाजपेयफलप्रदा
ती वामदेवाला प्रिय, समुद्रकिनाऱ्यासारखी, वज्रधारी, संपत्ती देणारी; तिच्या अंगात वेदाचे अक्षर भरलेले आहे आणि वाजपेय यज्ञाचे फळ देणारी आहे.
वासवी वामजननी वैकुण्ठनिलया वरा । व्यासप्रिया वर्मधरा वाल्मीकिपरिसेविता
ती वासवी, डाव्या बाजूची जननी, वैकुंठात वसणारी, श्रेष्ठ; व्यासाला प्रिय, कवच धारण करणारी आणि वाल्मीकीने सेविलेली आहे.
शाकम्भरी शिवा शान्ता शारदा शरणागतिः । शातोदरी शुभाचारा शुम्भासुरविमर्दिनी
ती शाकंभरी, मंगलमय, शांत, शारदा, शरण आलेल्यांची आश्रय; सडपातळ कंबरेची, शुभ आचारांची आणि शुंभासुराचा नाश करणारी आहे.
शोभावती शिवाकारा शङ्करार्धशरीरिणी । शोणा शुभाशया शुभ्रा शिरःसन्धानकारिणी
ती तेजस्वी, शुभ रूपाची, शंकराच्या अर्धांगिनी; लालवर्णाची, शुभ इच्छेची, उजळ आणि छिन्न मस्तक जोडणारी आहे.
शरावती शरानन्दा शरज्ज्योत्स्ना शुभानना । शरभा शूलिनी शुद्धा शबरी शुकवाहना
ती बाणांनी युक्त, बाणांत आनंद मानणारी, शरद ऋतूच्या चंद्रप्रकाशासारखी, शुभ मुखवाली; शरभ रूपाची, त्रिशूलधारी, शुद्ध, शबरी आणि पोपटावर बसणारी आहे.
श्रीमती श्रीधरानन्दा श्रवणानन्ददायिनी । शर्वाणी शर्वरीवन्द्या षड्भाषा षड्ऋतुप्रिया
ती श्रीमंती, श्रीधराचा आनंद, ऐकणाऱ्यांना आनंद देणारी; शर्वाणी, रात्री वंदनीय, सहा भाषांमध्ये निपुण आणि सहा ऋतूंना प्रिय आहे.
षडाधारस्थिता देवी षण्मुखप्रियकारिणी । षडङ्गरूपसुमतिसुरासुरनमस्कृता
ती देवी सहा आधारांमध्ये वसते, षण्मुखाच्या आनंदासाठी कार्य करणारी, सहा अंगांचे रूप घेणारी आणि देव-दानवांनी पूजली जाते.
सरस्वती सदाधारा सर्वमङ्गलकारिणी । सामगानप्रिया सूक्ष्मा सावित्री सामसम्भवा
ती सरस्वती, सदैव आधार देणारी, सर्व मंगल करणारी; सामगान प्रिय, सूक्ष्म, सावित्री आणि सामवेदातून उत्पन्न झालेली आहे.
सर्वावासा सदानन्दा सुस्तनी सागराम्बरा । सर्वैश्वर्यप्रिया सिद्धिः साधुबन्धुपराक्रमा
ती सर्वांची निवासस्थान, नेहमी आनंदी, सुंदर स्तनांची, समुद्रासारख्या वस्त्रांची; सर्व ऐश्वर्याला प्रिय, सिद्धी आणि सज्जनांच्या मित्रांचा पराक्रम आहे.
सप्तर्षिमण्डलगता सोममण्डलवासिनी । सर्वज्ञा सान्द्रकरुणा समानाधिकवर्जिता
ती सप्तर्षींच्या मंडळात वसते, चंद्रमंडळात राहते; सर्वज्ञ, गाढ करुणेची आणि तिच्यासारखी किंवा तिला श्रेष्ठ कोणी नाही.
सर्वोत्तुङ्गा सङ्गहीना सद्गुणा सकलेष्टदा । सरघा सूर्यतनया सुकेशी सोमसंहतिः
ती सर्वांत श्रेष्ठ, आसक्तिरहित, सद्गुणांनी युक्त, सर्व इच्छित वस्तू देणारी; शत्रूंचा नाश करणारी, सूर्यकन्या, सुंदर केसांची आणि चंद्राचा सार आहे.
हिरण्यवर्णा हरिणी ह्रींकारी हंसवाहिनी । क्षौमवस्त्रपरीताङ्गी क्षीराब्धितनया क्षमा
ती सुवर्णासारखी तेजस्वी आहे, हरणासारखी कोमल, 'ह्रीं' असा उच्चार करणारी, राजहंसावर बसलेली, सुंदर पांढऱ्या वस्त्रांनी सजलेली, क्षीरसागराची कन्या आणि क्षमेशी एकरूप आहे.
गायत्री चैव सावित्री पार्वती च सरस्वती । वेदगर्भा वरारोहा श्रीगायत्री पराम्बिका
तीच गायत्री, सावित्री, पार्वती आणि सरस्वती आहे; वेदांचा आधार असलेली, सुंदर रूपाची, मंगलमय गायत्री आणि सर्वश्रेष्ठ आई आहे.
इति साहस्रकं नाम्नां गायत्र्याश्चैव नारद । पुण्यदं सर्वपापघ्नं महासम्पत्तिदायकम्
हे नारद, ही गायत्रीची हजार नावे पुण्य देणारी, सर्व पापांचा नाश करणारी आणि मोठ्या संपत्तीची देणारी आहेत.
एवं नामानि गायत्र्यास्तोषोत्पत्तिकराणि हि । अष्टम्यां च विशेषेण पठितव्यं द्विजैः सह
गायत्रीची ही नावे समाधान देणारी आहेत; विशेषतः अष्टमीच्या दिवशी, द्विजांसह यांचा पाठ करावा.
जपं कृत्वा होमपूजाध्यानं कृत्वा विशेषतः । यस्मै कस्मै न दातव्यं गायत्र्यास्तु विशेषतः
जप, होम, पूजा आणि ध्यान केल्यानंतर, हे गायत्रीचे रहस्य कुणालाही सहजपणे देऊ नये.
सुभक्ताय सुशिष्याय वक्तव्यं भूसुराय वै । भ्रष्टेभ्यः साधकेभ्यश्च बान्धवेभ्यो न दर्शयेत्
हे केवळ भक्त, योग्य शिष्य किंवा ब्राह्मणाला सांगावे; पतित, अयोग्य किंवा नातेवाईकांना हे दाखवू नये.
यद्गृहे लिखितं शास्त्रं भयं तस्य न कस्यचित् । चञ्चलापि स्थिरा भूत्वा कमला तत्र तिष्ठति
ज्या घरात हे शास्त्र लिहिलेले असते, तिथे कुणालाही भीती राहत नाही; चंचल असलेली लक्ष्मीही तिथे स्थिर होते.
इदं रहस्यं परमं गुह्याद्गुह्यतरं महत् । पुण्यप्रदं मनुष्याणां दरिद्राणां निधिप्रदम्
हे अत्यंत गुप्त आणि शुद्ध रहस्य मी सांगितले आहे; हे माणसांना पुण्य देणारे आणि गरिबांना धन देणारे आहे.