मूलमन्त्रं न्यसेत्पश्चात्पूर्ववत्कारयेत्तथा । सद्योजातादिभिः प्रोक्ष्य यावदष्टोत्तरं शतम्
मूळमंत्र बसवून, पूर्वीप्रमाणे करावे. सद्योजात वगैरे मंत्रांनी एकशेआठ वेळा अभिषेक करावा.
मूलमन्त्रं समुच्चार्य शुद्धभूमौ निधाय च । तस्योपरि न्यसेत्साम्बं शिवं परमकारणम्
मूळमंत्र उच्चारून, शुद्ध भूमीवर ठेवावे आणि त्यावर शिव, हा परमकारण, ठेवावा.
प्रतिष्ठिता भवेन्माला सर्वकामफलप्रदा । यस्य देवस्य यो मन्त्रस्तां तेनैवाभिपूजयेत्
अशी प्रतिष्ठित केलेली माळ सर्व इच्छित फळ देते. ज्या देवतेसाठी आहे, त्या देवतेच्या मंत्राने तिची पूजा करावी.
मूर्ध्नि कण्ठेऽथवा कर्णे न्यसेद्वा जपमालिकाम् । रुद्राक्षमालया चैवं जप्तव्यं नियतात्मना
जपमाळ डोक्यावर, गळ्यात किंवा कानात ठेवावी; किंवा तसेच. संयमी व्यक्तीने रुद्राक्षमाळेवर जप करावा.
कण्ठे मूर्ध्नि हृदि प्रान्ते कर्णे बाहुयुगेऽथवा । रुद्राक्षधारणं नित्यं भक्त्या परमया युतः
गळ्यात, डोक्यावर, हृदयावर, हाताच्या टोकांवर, कानात किंवा दोन्ही हातांवर, जो नेहमी परम भक्तीने रुद्राक्ष घालतो—
किमत्र बहुनोक्तेन वर्णनेन पुनः पुनः । रुद्राक्षधारणं नित्यं तस्मादेतत्प्रशस्यते
याबद्दल पुन्हा पुन्हा सांगण्यात काय अर्थ आहे? म्हणूनच, रुद्राक्ष नेहमी घालणे हेच श्रेष्ठ मानले जाते.
स्नाने दाने जपे होमे वैश्वदेवे सुरार्चने । प्रायश्चित्ते तथा श्राद्धे दीक्षाकाले विशेषतः
स्नान, दान, जप, होम, वैश्वदेव, देवांची पूजा, प्रायश्चित्त, श्राद्ध आणि विशेषतः दीक्षा घेताना—
अरुद्राक्षधरो भूत्वा यत्किञ्चित्कर्म वैदिकम् । कुर्वन्विप्रस्तु मोहेन नरके पतति ध्रुवम्
जर एखादा ब्राह्मण अज्ञानामुळे रुद्राक्ष न घालता कोणतेही वैदिक कर्म करतो, तर तो नक्कीच नरकात जातो.
रुद्राक्षं धारयेन्मूर्ध्नि कण्ठे सूत्रे करेऽथवा । सुवर्णमणिसम्भिन्नं शुद्धं नान्यैर्धृतं शिवम्
रुद्राक्ष डोक्यावर, गळ्यात, दोऱ्यात किंवा हातात घालावा; तो शुद्ध असावा, सोन्या-मण्यांसोबत मिसळलेला नसावा आणि इतरांनी घातलेला नसावा—हेच शुभ आहे.
नाशुचिर्धारयेदक्षं सदा भक्त्यैव धारयेत् । रुद्राक्षतरुसम्भूतवातोद्भूततृणान्यपि
अशुद्ध अवस्थेत रुद्राक्ष घालू नये; तो नेहमी भक्तीनेच घालावा. रुद्राक्षाच्या झाडावरून उडालेल्या गवताचेही—
पुण्यलोकं गमिष्यन्ति पुनरावृत्तिदुर्लभम् । रुद्राक्षं धारयन्पापं कुर्वन्नपि च मानवः
रुद्राक्ष घालणारे, जरी त्यांनी पाप केले तरी, पुन्हा परत येणे कठीण अशा पुण्यलोकात जातात.
सर्वं तरति पाप्मानं जाबालश्रुतिराह हि । पशवो हि च रुद्राक्षधारणाद्यान्ति रुद्रताम्
तो सर्व पापांवर मात करतो—असे जबालश्रुती सांगते; अगदी प्राणीही रुद्राक्ष घालून रुद्रपदाला पोहोचतात.
किमु ये धारयन्ति स्म नरा रुद्राक्षमालिकाम् । रुद्राक्षः शिरसा ह्येको धार्यो रुद्रपरैः सदा
मग जे माणसे रुद्राक्षांची माळ घालतात त्यांचे काय वर्णन करावे? रुद्रभक्तांनी नेहमी डोक्यावर रुद्राक्ष घालावा.
ध्वंसनं सर्वदुःखानां सर्वपापविमोचनम् । व्याहरन्ति च नामानि ये शम्भोः परमात्मनः
शंभू या परमात्म्याची नावे घेणारे सर्व दुःखांचा नाश करतात आणि सर्व पापांपासून मुक्त करतात.
रुद्राक्षालङ्कृता ये च ते वै भागवतोत्तमाः । रुद्राक्षधारणं कार्यं सर्वश्रेयोऽर्थिभिर्नृभिः
रुद्राक्षाने शोभलेले हेच खरे भगवद्भक्तांमध्ये श्रेष्ठ आहेत; सर्वश्रेष्ठ कल्याण शोधणाऱ्यांनी रुद्राक्ष घालावा.
कर्णपाशे शिखायां च कण्ठे हस्ते तथोदरे । महादेवश्च विष्णुश्च ब्रह्मा तेषां विभूतयः
कानाच्या टोकावर, शिखा, गळा, हात आणि पोटावर—महादेव, विष्णू आणि ब्रह्मा यांच्या शक्ती त्यांच्यात असतात.
देवाश्चान्ये तथा भक्त्या खलु रुद्राक्षधारिणः । गोत्रर्षयश्च सर्वेषां कूटस्था मूलरूपिणः
इतर देवताही भक्तीने रुद्राक्ष घालतात; आणि सर्व गोत्रांचे ऋषी, जे मूळस्वरूपात कायम आहेत, तेही रुद्राक्षधारी आहेत.
तेषां वंशप्रसूताश्च मुनयः सकला अपि । श्रौतधर्मपराः शुद्धाः खलु रुद्राक्षधारिणः
त्यांच्या वंशात जन्मलेले सर्व ऋषी, जे वेदधर्म पाळतात आणि शुद्ध आहेत, तेही रुद्राक्ष घालतात.
श्रद्धा न जायते साक्षाद्वेदसिद्धे विमुक्तिदे । बहूनां जन्मनामन्ते महादेवप्रसादतः
मुक्ती देणारे जे वेदांनी सिद्ध केले आहे, त्यावरही श्रद्धा सहजपणे येत नाही; ती अनेक जन्मांनंतर महादेवाच्या कृपेनेच मिळते.
रुद्राक्षधारणे वाञ्छा स्वभावादेव जायते । रुद्राक्षस्य तु माहात्म्यं जाबालैरादरेण तु
रुद्राक्ष घालण्याची इच्छा आपोआप निर्माण होते; आणि रुद्राक्षाचे माहात्म्य जबालांनी आदराने सांगितले आहे.
पठ्यते मुनिभिः सर्वैर्मया पुत्र तथैव च । रुद्राक्षस्य फलं चैव त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्
हे पुत्रा, सर्व ऋषी आणि मीही हे वाचतो; आणि रुद्राक्षाचे फळ तिन्ही लोकांत प्रसिद्ध आहे.
फलस्य दर्शने पुण्यं स्पर्शात्कोटिगुणं भवेत् । शतकोटिगुणं पुण्यं धारणाल्लभते नरः
त्याचे फळ पाहिल्याने पुण्य मिळते; स्पर्श केल्याने कोटीपटीने पुण्य वाढते; आणि घातल्याने शंभर कोटीपटीने पुण्य मिळते.
लक्षकोटिसहस्राणि लक्षकोटिशतानि च । जपाच्च लभते नित्यं नात्र कार्या विचारणा
जप केल्याने नेहमीच लक्षावधी कोटी आणि लक्षावधी शेकडो कोटी फळ मिळते; याबद्दल काहीच शंका नाही.
हस्ते चोरसि कण्ठे च कर्णयोर्मस्तके तथा । रुद्राक्षं धारयेद्यस्तु स रुद्रो नात्र संशयः
जो कोणी रुद्राक्ष हातात, छातीवर, गळ्यात, कानात किंवा डोक्यावर घालतो, तोच रुद्र आहे; यात काहीच शंका नाही.
अवध्यः सर्वभूतानां रुद्रवद्धि चरेद्भुवि । सुराणामसुराणां च वन्दनीयो यथा शिवः
तो सर्व जीवांमध्ये कोणाच्याही हातून मारला जात नाही आणि पृथ्वीवर रुद्रासारखा वागतो; देव आणि दैत्य त्याला जसे शंकराला वंदन करतात तसेच सन्मान करतात.
रुद्राक्षधारी सततं वन्दनीयस्तथा नरैः । उच्छिष्टो वा विकर्मस्थो युक्तो वा सर्वपातकैः
रुद्राक्ष घालणारा माणूस नेहमीच लोकांनी वंदनीय असतो, तो अपवित्र असला, वाईट कर्मात गुंतलेला असला किंवा सर्व पापांनी ग्रासलेला असला तरीही.
मुच्यते सर्वपापेभ्यो रुद्राक्षस्य तु धारणात् । कण्ठे रुद्राक्षमाबध्य श्वापि वा म्रियते यदि
रुद्राक्ष घातल्याने सर्व पापांपासून मुक्ती मिळते; गळ्यात रुद्राक्ष बांधून कुत्रा जरी मेला,
सोऽपि मुक्तिमवाप्नोति किं पुनर्मानुषोऽपि सः । जपध्यानविहीनोऽपि रुद्राक्षं यदि धारयेत्
तोही मुक्तीला पोहोचतो—मग माणसाचे काय सांगावे? जप किंवा ध्यान नसलं तरी, जर रुद्राक्ष घातलं,
सर्वपापविनिर्मुक्तः स याति परमां गतिम् । एकं वापि हि रुद्राक्षं कृत्वा यत्नेन धारयेत्
तो सर्व पापांपासून मुक्त होतो आणि सर्वोच्च स्थान मिळवतो; एकच रुद्राक्ष जरी मन लावून घातलं,
एकविंशतिमुद्धृत्य रुद्रलोके महीयते । अतः परं प्रवक्ष्यामि रुद्राक्षस्य पुनर्विधिम्
एकवीस रुद्राक्ष मिळवून तो रुद्राच्या लोकात मोठा मान मिळवतो; आता मी रुद्राक्षाच्या विधीचे पुढचे वर्णन सांगतो.