यं यं रुष्टो हि मद्भक्तो मत्परो हि निरङ्कुशः । तद्गृहेऽहं न तिष्ठामि पद्मया सह निश्चितम्
माझा भक्त, जो माझ्यावर पूर्ण प्रेम करतो आणि कुठल्याही बंधनात नाही, तो रागावला तर मी आणि पद्मा त्याच्या घरी राहत नाही, हे निश्चित.
दुर्वासाः शङ्करांशश्च वैष्णवो मत्परायणः । तच्छापादागतोऽहं च सलक्ष्मीको हि वो गृहात्
दुर्वासा, जो शंकराचा अंश आणि विष्णूभक्त आहे, त्याच्या शापामुळे मी आणि लक्ष्मी तुमच्या घरातून निघून आलो.
यत्र शङ्खध्वनिर्नास्ति तुलसी न शिवार्चनम् । न भोजनं च विप्राणां न पद्मा तत्र तिष्ठति
ज्या ठिकाणी शंखाचा आवाज नाही, तुळस नाही, शंकराची पूजा होत नाही, ब्राह्मणांना भोजन दिलं जात नाही, तिथे लक्ष्मी टिकत नाही.
मद्भक्तानां च मे निन्दा यत्र ब्रह्मन् भवेत्सुराः । महारुष्टा महालक्ष्मीस्ततो याति पराभवम्
ज्या ठिकाणी माझ्या भक्तांची निंदा होते, हे ब्रह्मन्, तिथे देव खूप रागावतात आणि महालक्ष्मी तिथून निघून जाते.
मद्भक्तिहीनो यो मूढो भुङ्क्ते यो हरिवासरे । मम जन्मदिने वापि याति श्रीस्तद्गृहादपि
जो मूर्ख माझ्यावर भक्ती करत नाही आणि हरिवासर किंवा माझ्या जन्मदिनी जेवतो, त्याच्या घरातूनही लक्ष्मी निघून जाते.
मन्नामविक्रयी यश्च विक्रीणाति स्वकन्यकाम् । यत्रातिथिर्न भुङ्क्ते च मत्प्रिया याति तद्गृहात्
जो माझं नाव विकतो किंवा आपली मुलगी विकतो, आणि ज्या घरात पाहुण्याला जेवायला देत नाहीत, तिथून माझी प्रिय देवी निघून जाते.
यो विप्रः पुंश्चलीपुत्रो महापापी च तत्पतिः । पापिनो यो गृहं याति शूद्रश्राद्धान्नभोजकः
जो ब्राह्मण व्यभिचारिणीचा मुलगा आहे किंवा तिचा पती महापापी आहे, आणि जो शूद्रांच्या श्राद्धाचं अन्न खातो, अशा पाप्यांच्या घरातून लक्ष्मी निघून जाते.
महारुष्टा ततो याति मन्दिरात्कमलालया । शूद्राणां शवदाही च भाग्यहीनो द्विजाधमः
खूप रागावून कमलालया मंदीरातून निघून जाते; जो ब्राह्मण दुर्दैवी आहे, शूद्रांचे मृतदेह जाळतो, त्याच्याकडूनही लक्ष्मी दूर जाते.
याति रुष्टा तद्गृहाच्च देवाः कमलवासिनी । शूद्राणां सूपकारी यो ब्राह्मणो वृषवाहकः
रागावून देव आणि कमला त्या घरातून निघून जातात जिथे ब्राह्मण शूद्रांसाठी स्वयंपाक करतो किंवा बैल हाकतो.
तत्तोयपानभीता च कमला याति तद्गृहात् । अशुद्धहृदयः क्रूरो हिंसको निन्दको द्विजः
ज्या घरात ब्राह्मण अपवित्र मनाचा, क्रूर, हिंसक किंवा निंदा करणारा असतो, तिथे लक्ष्मी पाणी प्यायलाही घाबरते आणि तिथून निघून जाते.
ब्राह्मणः शूद्रयाजी च याति देवी च तद्गृहात् । अवीरान्नं च यो भुङ्क्ते तस्माद्याति जगत्प्रसूः
जो ब्राह्मण शूद्रांसाठी यज्ञ करतो, तिथून देवी निघून जाते; आणि जो वीर्यशून्य अन्न खातो, तिथूनही जगदंबा निघून जाते.
तृणं छिनत्ति नखरैस्तैर्वा यो विलिखेन्महीम् । निराशो ब्राह्मणो यत्र तद्गृहाद्याति मत्प्रिया
जो नखांनी गवत कापतो किंवा जमिन खरवडतो, आणि ज्या घरात ब्राह्मण निराश असतो, तिथून माझी प्रिय देवी निघून जाते.
सूर्योदये द्विजो भुङ्क्ते दिवास्वापी च ब्राह्मणः । दिवा मैथुनकारी च यस्तस्माद्याति मत्प्रिया
जो ब्राह्मण सूर्योदयाला जेवतो, दिवसा झोपतो किंवा दिवसा मैथुन करतो, त्याच्या घरातून माझी प्रिय देवी निघून जाते.
आचारहीनो विप्रो यो यश्च शूद्रप्रतिग्रही । अदीक्षितो हि यो मूढस्तस्माद्वै याति मत्प्रिया
जो ब्राह्मण आचारहीन आहे, शूद्रांकडून दान घेतो किंवा मूर्ख आणि दीक्षा न घेतलेला आहे, त्याच्या घरातून माझी प्रिय देवी निघून जाते.
स्निग्धपादश्च नग्नो हि यः शेते ज्ञानदुर्बलः । शश्वद्वदति वाचालो याति सा तद्गृहात्सती
ज्याचे पाय तेलकट असतात, जो नग्न झोपतो, ज्याचं ज्ञान कमी आहे, जो नेहमी बडबड करतो, त्याच्या घरातून सती देवी निघून जाते.
शिरस्नातस्तु तैलेन योऽन्याङ्गं समुपस्पृशेत् । स्वाङ्गं च वादयेद्वाद्यं रुष्टा सा याति तद्गृहात्
जो डोक्याला तेल लावून आंघोळ करतो आणि मग दुसऱ्या अंगाला हात लावतो, किंवा स्वतःच्या अंगावर वाद्य वाजवतो, रागावलेली देवी त्या घरातून निघून जाते.
व्रतोपवासहीनो यः सन्ध्याहीनोऽशुचिर्द्विजः । विष्णुभक्तिविहीनस्तु तस्माद्याति च मत्प्रिया
जो ब्राह्मण व्रत, उपवास आणि संध्यावंदन करत नाही, अपवित्र आहे, विष्णूभक्ती नाही, त्याच्या घरातून माझी प्रिय देवी निघून जाते.
ब्राह्मणं निन्दयेद्यो हि तं च यो द्वेष्टि सन्ततम् । जीवहिंस्रो दयाहीनो याति सर्वप्रसूस्ततः
जो ब्राह्मणाची निंदा करतो किंवा त्याच्यावर नेहमी द्वेष करतो, जो जीवांना त्रास देतो आणि दया नाही, तिथून सर्व जगाची माता निघून जाते.
यत्र यत्र हरेरर्चा हरेरुत्कीर्तनं तथा । तत्र तिष्ठति सा देवी सर्वमङ्गलमङ्गला
जिथे जिथे हरिची पूजा आणि कीर्तन होतं, तिथे सर्व मंगलांची मूळ असलेली देवी वास करते.
यत्र प्रशंसा कृष्णस्य तद्भक्तस्य पितामह । सा च कृष्णप्रिया देवी तत्र तिष्ठति सन्ततम्
जिथे कृष्णाची आणि त्याच्या भक्ताची स्तुती होते, हे पितामह, तिथे कृष्णाला प्रिय असलेली देवी नेहमी वास करते.
यत्र शङ्खध्वनिः शङ्खः शिला च तुलसीदलम् । तत्सेवा वन्दनं ध्यानं तत्र सा परितिष्ठति
जिथे शंखाचा आवाज, शंख, दगड किंवा तुळशीचे पान असते, जिथे सेवा, पूजन किंवा ध्यान असते, तिथे ती देवी वास करते.
शिवलिङ्गार्चनं यत्र तस्य चोत्कीर्तनं शुभम् । दुर्गार्चनं तद्गुणाश्च तत्र पद्मनिवासिनी
जिथे शिवलिंगाचे पूजन आणि त्याचे मंगल कीर्तन होते, जिथे दुर्गेचे पूजन आणि तिच्या गुणांचे गायन होते, तिथे कमलात राहणारी देवी वास करते.
विप्राणां सेवनं यत्र तेषां च भोजनं शुभम् । अर्चनं सर्वदेवानां तत्र पद्ममुखी सती
जिथे ब्राह्मणांची सेवा आणि त्यांना मंगल भोजन दिले जाते, जिथे सर्व देवतांचे पूजन होते, तिथे कमलासारखा मुख असलेली, सती देवी वास करते.
इत्युक्त्वा च सुरान्सर्वान् रमामाह रमापतिः । क्षीरोदसागरे जन्म कलयाकलयेति च
अशी वाणी सर्व देवांना सांगून, लक्ष्मीपतींनी रामाला म्हटले, 'क्षीरसागरात जन्म हा केवळ अंशाने आहे, पूर्ण रूपाने नाही.'
इत्युक्त्वा तां जगन्नाथो ब्रह्माणं पुनराह च । मथित्वा सागरं लक्ष्मीं देवेभ्यो देहि पद्मज
असे सांगून, जगन्नाथ पुन्हा ब्रह्माला म्हणाले, 'सागर मथून, हे कमलज, लक्ष्मीला देवांना दे.'
इत्युक्त्वा कमलाकान्तो जगामान्तःपुरं मुने । देवाश्चिरेण कालेन ययुः क्षीरोदसागरम्
असे सांगितल्यावर, लक्ष्मीचे प्रियकर अंतःपुरात गेले, हे मुनी, आणि बराच काळ गेल्यावर देव क्षीरसागराकडे गेले.
मन्थानं मन्दरं कृत्वा कूर्मं कृत्वा च भाजनम् । कृत्वा शेषं मन्थपाशं ममन्थुरसुराः सुराः
मंथनासाठी मंदार पर्वत रवी, कूर्म म्हणजे कासव आधार, आणि शेष हे दोरी केले; मग देव आणि दैत्यांनी सागर मथला.
धन्वन्तरिं च पीयूषमुच्चैःश्रवसमीप्सितम् । नानारत्नं हस्तिरत्नं प्रापुर्लक्ष्मीं सुदर्शनम्
त्यांना धन्वंतरी, अमृत, इच्छित उच्चैःश्रवा, विविध रत्ने, हत्तीचे रत्न, लक्ष्मी आणि सुदर्शन प्राप्त झाले.
वनमालां ददौ सा च क्षीरोदशायिने मुने । सर्वेश्वराय रम्याय विष्णवे वैष्णवी सती
महाळक्ष्मीने वनमाळा क्षीरसागरावर विश्रांती घेणाऱ्या, सर्वांचा सुंदर स्वामी, विष्णूला अर्पण केली.
देवैः स्तुता पूजिता च ब्रह्मणा शङ्करेण च । ददौ दृष्टिं सुरगृहे ब्रह्मशापविमोचनात्
देव, ब्रह्मा आणि शंकर यांनी तिची स्तुती व पूजा केली; तिने देवांच्या घरावर कृपादृष्टी टाकली आणि ब्रह्माच्या शापातून त्यांची मुक्तता केली.