मङ्गलार्थं मङ्गलेशे मङ्गलं देहि मे भवे । सर्वाधारे च सर्वज्ञे सर्वशक्तिसमन्विते
मंगलासाठी, मंगलाची अधीश्वरी, माझ्या जीवनात मंगल दे! सर्वांचा आधार, सर्वज्ञ, सर्वशक्तीने परिपूर्ण!
सर्वकामप्रदे देवि सर्वेष्टं देहि मे भवे । पुण्यस्वरूपे पुण्यानां बीजरूपे सनातनि
सर्व इच्छा पूर्ण करणारी देवी, माझ्या जीवनात सर्व इच्छित वस्तू दे! पुण्यस्वरूप, पुण्यांची मूळ, सनातनी!
पुण्याश्रये पुण्यवतामालये पुण्यदे भवे । सर्वसस्यालये सर्वसस्याढ्ये सर्वसस्यदे
पुण्याचा आधार, पुण्यवानांचा निवास, जीवनात पुण्य देणारी! सर्व पिकांचा आधार, सर्व पिकांनी समृद्ध, सर्व पिकांची दात्री!
सर्वसस्यहरे काले सर्वसस्यात्मिके भवे । भूमे भूमिपसर्वस्वे भूमिपालपरायणे
योग्य वेळी सर्व पिके घेणारी, जीवनात सर्व पिकांचे स्वरूप असणारी! भूमाते, राजांसाठी सर्वस्व असणारी, राजांची परम शरण!
भूमिपानां सुखकरे भूमिं देहि च भूमिदे । इदं स्तोत्रं महापुण्यं प्रातरुत्थाय यः पठेत्
राजांना सुख देणारी, भूमिदेवी, मला भूमी दे! जो कोणी हे महापुण्य स्तोत्र सकाळी उठून म्हणतो—
कोटिजन्मसु स भवेद् बलवान्भूमिपेश्वरः । भूमिदानकृतं पुण्यं लभ्यते पठनाज्जनैः
तो कोट्यवधी जन्मांसाठी बलवान भूमिपती होतो; हे पठण केल्याने लोकांना भूमिदानाचे पुण्य मिळते.
भूमिदानहरात्पापान्मुच्यते नात्र संशयः । अम्बुवाचीभूकरणपापात्स मुच्यते ध्रुवम्
ज्याने दान दिलेली जमीन परत घेतली, त्याच्या पापातून तो नक्कीच मुक्त होतो; आणि जो जमीन पाण्याच्या साठ्यासाठी वापरतो, त्याचं पापही निश्चितच नाहीसं होतं.
अन्यकूपे कूपखननपापात्स मुच्यते ध्रुवम् । परभूमिहरात्पापान्मुच्यते नात्र संशयः
दुसऱ्याच्या विहिरीत विहीर खणण्याचं पापही तो नक्कीच टाळतो; आणि दुसऱ्याची जमीन बळकावण्याचं पापही त्याच्यावर राहत नाही, यात शंका नाही.
भूमौ वीर्यत्यागपापाद्भूमौ दीपादिस्थापनात् । पापेन मुच्यते सोऽपि स्तोत्रस्य पठनान्मुने
जमिनीवर वीर्य सोडण्याचं किंवा जमिनीवर दिवा वगैरे ठेवण्याचं पाप जरी झालं, तरी हे स्तोत्र वाचल्याने, हे मुनिवर, त्या पापातूनही तो मुक्त होतो.
अश्वमेधशतं पुण्यं लभते नात्र संशयः । भूमिदेव्या महास्तोत्रं सर्वकल्याणकारकम्
शंभर अश्वमेध यज्ञाचं पुण्य मिळतं, यात काहीच शंका नाही; भूमिदेवीचं हे महान स्तोत्र सर्व मंगल घडवणारं आहे.
पृथिव्युपाख्याने नरकफलप्राप्तिवर्णनम् नारद उवाच भूमिदानकृतं पुण्यं पापं तद्धरणेन च । परभूहरणात्पापं परकूपे खनने तथा
नारद म्हणाले: भूमिदानाने मिळणारं पुण्य आणि ती जमीन परत घेतल्याने होणारं पाप, दुसऱ्याची जमीन बळकावल्याने होणारं पाप आणि दुसऱ्याच्या विहिरीत विहीर खणल्याने होणारं पाप यांचं वर्णन.
अम्बुवाच्यां भूखनने वीर्यस्य त्याग एव च । दीपादिस्थापनात्पापं श्रोतुमिच्छामि यत्नतः
पाण्याच्या साठ्यासाठी जमीन खणल्याने, जमिनीवर वीर्य सोडल्याने, किंवा दिवा वगैरे ठेवल्याने जे पाप मिळतं, ते मी काळजीपूर्वक ऐकू इच्छितो.
अन्यद्वा पृथिवीजन्यं पापं यत्पृच्छते परम् । यदस्ति तत्प्रतीकारं वद वेदविदांवर
पृथ्वीशी संबंधित इतर कोणतंही पाप, किंवा जे काही विचारलं जातंय, त्यावर उपाय असेल तर, हे वेद जाणणाऱ्यांमध्ये श्रेष्ठ, ते मला सांग.
श्रीनारायण उवाच वितस्तिमात्रभूमिं च यो ददाति च भारते । सन्ध्यापूताय विप्राय स याति शिवमन्दिरम्
श्री नारायण म्हणाले: जो कोणी भारतात एक विटी एवढी जमीन संध्याकाळी शुद्ध झालेल्या ब्राह्मणाला देतो, तो शिवाच्या मंदिरात पोहोचतो.
भूमिं च सर्वसस्याढ्यां ब्राह्मणाय ददाति च । भूमिरेणुप्रमाणाब्दमन्ते विष्णुपदे स्थितिः
जो कोणी सर्व प्रकारच्या पिकांनी समृद्ध अशी जमीन ब्राह्मणाला देतो, त्या जमिनीवर जितक्या रेणू आहेत, तितक्या वर्षे तो विष्णूच्या पायाशी राहतो.
ग्रामं भूमिं च धान्यं च ब्राह्मणाय ददाति यः । सर्वपापाद्विनिर्मुक्तौ चोभौ देवीपुरःस्थितौ
जो कोणी एखाद्या ब्राह्मणाला गाव, जमीन आणि धान्य देतो, ते दोघेही सर्व पापांपासून मुक्त होतात आणि देवीसमोर उभे राहतात.
भूमिदानं च तत्काले यः साधुश्चानुमोदते । स च प्रयाति वैकुण्ठे मित्रगोत्रसमन्वितः
भूमिदानाच्या वेळी जो सज्जन मनाने त्यास मान्यता देतो, तोही आपल्या मित्र-नातेवाईकांसह वैकुंठात जातो.
स्वदत्तां परदत्तां वा ब्रह्मवृत्तिं हरेत्तु यः । स तिष्ठति कालसूत्रे यावच्चन्द्रदिवाकरौ
स्वतःने किंवा दुसऱ्याने दिलेली जमीन किंवा ब्राह्मणांची उपजीविका जो हिरावून घेतो, तो चंद्र-सूर्य अस्तित्वात असतील तोपर्यंत काळाच्या दोऱ्याने बांधलेला राहतो.
तत्युत्रपौत्रप्रभृतिर्भूमिहीनः श्रिया हतः । पुत्रहीनो दरिद्रश्च घोरं याति च रौरवम्
त्याची मुले, नातवंडे आणि पुढची पिढी जमिनीपासून वंचित राहतात आणि त्यांचं भाग्य नष्ट होतं; पुत्रहीन, गरीब होऊन तो भयंकर रौरव नरकात जातो.
गवां मार्गं विनिष्कृष्य यश्च सस्यं ददाति च । दिव्यं वर्षशतं चैव कुम्भीपाके च तिष्ठति
जो गायींच्या वाटेवरून पिकं काढतो आणि देतो, तो दिव्य शंभर वर्षे कुंभिपाक नरकात राहतो.
गोष्ठं तडागं निष्कृष्य मार्गे सस्यं ददाति यः । स तिष्ठत्यसिपत्रे च यावदिन्द्राश्चतुर्दश
जो गोठा किंवा तलाव साफ करून रस्त्यावर पिकं देतो, तो चौदा इंद्रांच्या काळापर्यंत असिपत्र नावाच्या नरकात राहतो.
पञ्चपिण्डाननुद्धृत्य परकूपे च स्नाति यः । प्राप्नोति नरकं चैव स्नानं निष्फलमेव च
जो पाच पिंड न देता दुसऱ्याच्या विहिरीत स्नान करतो, तो नरकात जातो आणि त्याचं स्नान व्यर्थ ठरतं.
कामी भूमौ च रहसि वीर्यत्यागं करोति यः । भूमिरेणुप्रमाणं च वर्षं तिष्ठति रौरवे
जो कामापायी जमिनीवर लपून वीर्य सोडतो, तो जमिनीवरील प्रत्येक रेणूइतक्या वर्षे रौरव नरकात राहतो.
अम्बुवाच्यां भूकरणं यः करोति च मानवः । स याति कृमिदंशं च स्थितिस्तत्र चतुर्युगम्
जो माणूस पाण्याच्या साठ्यासाठी जमीन बनवतो, तो किडे-माशांनी भरलेल्या नरकात जातो आणि तिथे चार युगं राहतो.
परकीये लुप्तकूपे कूपं मूढः करोति यः । पुष्करिण्यां च लुप्तायां पुष्करिणीं ददाति यः
जो मूर्ख दुसऱ्याच्या टाकलेल्या विहिरीत पुन्हा विहीर खणतो किंवा जिथे तळेच नाही तिथे तळे दान करतो,
सर्वं फलं परस्यैव तप्तकुण्डं व्रजेच्च सः । तत्र तिष्ठति सन्तप्तो यावदिन्द्राश्चतुर्दश
त्याचं सगळं पुण्य दुसऱ्यालाच मिळतं; तो तापलेल्या खड्ड्यात जातो आणि चौदा इंद्रांच्या काळापर्यंत तिथे दुःख भोगतो.
परकीये तडागे च पङ्कमुद्धृत्य चोन्मृजेत् । रेणुप्रमाणवर्षं च ब्रह्मलोके वसेन्नरः
जो दुसऱ्याच्या तळ्यातील चिखल काढून ते स्वच्छ करतो, तो जसा रेणू तितके वर्ष ब्रह्मलोकात राहतो.
पिण्डं पित्रे भूमिभर्तुर्न प्रदाय च मानवः । श्राद्धं करोति यो मूढो नरकं याति निश्चितम्
जो माणूस जमीनदाराला अन्न न देता वडिलांचं श्राद्ध करतो, तो मूर्ख नक्की नरकात जातो.
भूमौ दीपं योऽर्पयति स चान्धः सप्तजन्मसु । भूमौ शङ्खं च संस्थाप्य कुष्ठं जन्मान्तरे लभेत्
जो माणूस जमिनीवर दिवा ठेवतो, तो सात जन्म अंध होतो; आणि जमिनीवर शंख ठेवला तर पुढच्या जन्मात कुष्ठरोग मिळतो.
मुक्तां माणिक्यहीरौ च सुवर्णं च मणिं तथा । पञ्च संस्थापयेद्भूमौ स चान्धः सप्तजन्मसु
जो मोती, माणिक, हिरा, सोने किंवा रत्न जमिनीवर ठेवतो, तो सात जन्म अंध राहतो.