देवौ वां रविपुत्रौ च सर्वज्ञौ सुरसम्मतौ । सतीं मां धर्मशीलां च नैवं वदितुमर्हथः
तुम्ही दोघं देव, सूर्यपुत्र आणि सर्वज्ञ आहात, देवांमध्ये मान्यताप्राप्त आहात. मी धर्मनिष्ठ आणि पतिव्रता आहे, म्हणून माझ्याशी असं बोलू नका.
पित्रा दत्ता सुरश्रेष्ठौ मुनये योगधर्मिणे । कथं गच्छामि तं मार्गं पुंश्चलीगणसेवितम्
माझ्या वडिलांनी मला योगमार्गी ऋषीला दिलं आहे, हे देवश्रेष्ठ. मी कशी त्या मार्गावर जाऊ, जिथे वाईट वागणाऱ्या स्त्रिया जातात?
द्रष्टायं सर्वलोकस्य कर्मसाक्षी दिवाकरः । कश्यपाच्चैव सम्भूतो नैवं भाषितुमर्हथः
कश्यपापासून जन्मलेला सूर्य हा सगळ्या जगाचा साक्षीदार आहे, तो सर्वांच्या कर्मांचा साक्षी आहे. म्हणून तुम्ही असं बोलू नये.
कुलकन्या पतिं त्यक्त्वा कथमन्यं भजेन्नरम् । असारेऽस्मिन्हि संसारे जानन्तौ धर्मनिर्णयम्
घरातील चांगली मुलगी पतीला सोडून दुसऱ्या पुरुषाचा कसा विचार करू शकते? या जगात काहीच टिकत नाही, आणि धर्म काय ते तुम्हा दोघांना माहीत आहे.
यथेच्छं गच्छतं देवौ शापं दास्यामि वानघौ । सुकन्याहं च शर्यातेः पतिभक्तिपरायणा
देवतांनो, तुम्ही जसं वाटेल तसं जा; पण मी तुम्हाला शाप देईन, पापरहितांनो. मी शर्यातीची कन्या सुकन्या आहे, आणि मी पतीभक्तीला सर्वस्व मानते.
व्यास उवाच - इत्याकर्ण्य वचस्तस्या नासत्यौ विस्मितौ भृशम् । तावब्रूतां पुनस्त्वेनां शङ्कमानौ भयं मुनेः
व्यास म्हणाले - तिचं बोलणं ऐकून नासत्य दोघेही फारच आश्चर्यचकित झाले; ऋषींचा कोप होईल या भीतीने त्यांनी तिला पुन्हा विचारलं.
राजपुत्रि प्रसन्नौ ते धर्मेण वरवर्णिनि । वरं वरय सुश्रोणि दास्यावः श्रेयसे तव
राजकन्ये, तू धर्माने प्रसन्न झाली आहेस, सुंदरिनी; तू एखादी वर माग, सुश्रोणी, आम्ही तुझ्या हिताचं देऊ.
जानीहि प्रमदे नूनं आवां देवभिषग्वरौ । युवानं रूपसम्पन्नं प्रकुर्यावः पतिं तव
हे स्त्री, जाणून ठेव, आम्ही देवांचे श्रेष्ठ वैद्य आहोत; तुझ्या पतीला आम्ही तरुण आणि सुंदर करू शकतो.
ततस्त्रयाणामस्माकं पतिमेकतमं वृणु । समानरूपदेहानां मध्ये चातुर्यपण्डिते
मग आमच्या तिघांपैकी, एकाला पती म्हणून निवड, आम्ही तिघेही एकसारख्या रूपाचे आणि विद्वान आहोत.
सा तर्योवचनं श्रुत्वा विस्मिता स्वपतिं तदा । गत्वोवाच तयोर्वाक्यं ताभ्यामुक्तं यदद्भुतम्
तिच्या या बोलण्याने ती आश्चर्यचकित झाली आणि आपल्या पतीकडे गेली; तिने त्या दोघांनी सांगितलेलं अद्भुत बोल तिच्या पतीला सांगितलं.
सुकन्योवाच - स्वामिन् सूर्यसुतौ देवौ सम्प्राप्तौ च्यवनाश्रमे । दृष्टौ मया दिव्यदेहौ नासत्यौ भृगुनन्दन
सुकन्या म्हणाली - स्वामी, सूर्यपुत्र देव नासत्य या च्यवन ऋषींच्या आश्रमात आले आहेत; मी त्यांना दिव्य देहात पाहिलं आहे, भृगुनंदना.
वीक्ष्य मां चारुसर्वाङ्गीं जातौ कामातुरावुभौ । कथितं वचनं स्वामिन् पतिं ते नवयौवनम्
माझं सर्वांग सुंदर पाहून, दोघेही माझ्यावर मोहित झाले; स्वामी, त्यांनी तुझं तारुण्य परत मिळवून देण्याबद्दल बोललं.
दिव्यदेहं करिष्यावश्चक्षुष्मन्तं मुनिं किल । एतेन समयेनाद्य तं शृणु त्वं मयोदितम्
ते ऋषींना दिव्य देह आणि दृष्टी देतील असं म्हणाले; या करारानुसार मी तुला जे सांगितलं ते नीट ऐक.
समावयवरूपं च करिष्यावः पतिं तव । तत्र त्रयाणामस्माकं पतिमेकतमं वृणु
ते तुझ्या पतीला स्वतःसारखं रूप देतील; त्या तिघांपैकी एकाला पती म्हणून निवड असं त्यांनी सांगितलं.
तच्छ्रुत्वाहमिहायाता प्रष्टुं त्वां कार्यमद्भुतम् । किं कर्तव्यमतः साधो ब्रूह्यस्मिन्कार्यसङ्कटे
हे ऐकून मी इथे आले आहे, तुला हे अद्भुत घडलेलं विचारायला; या कठीण प्रसंगी काय करावं ते सांग, साधो.
देवमायापि दुर्ज्ञेया न जाने कपटं तयोः । यदाज्ञापय सर्वज्ञ तत्करोमि तवेप्सितम्
देवतांची माया समजणंही कठीण आहे; त्यांच्या कपटाचा मला काहीच पत्ता नाही. सर्वज्ञा, तू जे सांगशील ते मी करीन.
च्यवन उवाच - गच्छ कान्तेऽद्य नासत्यौ वचनान्मम सुव्रते । आनयस्व समीपं मे शीघ्रं देवभिषग्वरौ
च्यवन म्हणाले - प्रिये, आज तू माझ्या सांगण्यावरून नासत्य देवांना इथे घेऊन ये, सुशील स्त्री, ते श्रेष्ठ वैद्य लवकर घेऊन ये.
क्रियतामाशु तद्वाक्यं नात्र कार्या विचारणा व्यास उवाच - एवं सा समनुज्ञाता तत्र गत्वा वचोऽब्रवीत्
त्यांचं बोलणं लवकर पूर्ण होऊ दे; इथे काही विचार करण्याचं कारण नाही. व्यास म्हणाले - तिला परवानगी मिळाल्यावर ती तिथे जाऊन त्यांना सांगितलं.
क्रियतामाशु नासत्यौ समयेन सुरोत्तमौ । तच्छ्रुत्वा चाश्विनौ वाक्यं तस्यास्तौ तत्र चागतौ
लवकरच ते करावं, नासत्य, कराराप्रमाणे, हे श्रेष्ठ देवहो. तिचं बोलणं ऐकून अश्विनी कुमार तिथे आले.
ऊचतू राजपुत्रीं तां पतिस्तव विशत्वपः । रूपार्थं च्यवनस्तूर्णं ततोऽम्भः प्रविवेश ह
त्यांनी राजकन्येला सांगितलं - तुझ्या पतीने सौंदर्यासाठी पाण्यात जावं; मग च्यवन लवकरच पाण्यात उतरले.
अश्विनावपि पश्चात्तत्प्रविष्टौ सर उत्तमम् । ततस्ते निःसृतास्तस्मात्सरसस्तत्क्षणात्त्रयः । तुल्यरूपा दिव्य देहा युवानः सदृशाः किल । दिव्यकुण्डलभूषाढ्याः समानावयवास्तथा
नंतर अश्विनी कुमारही त्या उत्तम सरोवरात गेले. मग त्या सरोवरातून एकदम तीन जण बाहेर आले, ते सगळे एकसारखे दिसणारे, दिव्य देहाचे, तरुण, आणि अगदी सारखेच होते. त्यांच्या कानात सुंदर दिव्य कुंडले होती आणि सर्व अंगही सारखीच होती.
तेऽब्रुवन्सहिताः सर्वे वृणीष्व वरवर्णिनि । अस्माकमीप्सितं भद्रे पतिं त्वममलानने
ते तिघेही एकत्र म्हणाले, 'सुंदर रंगाच्या कन्ये, आम्हा तिघांतून तुला जो हवा आहे तो पती म्हणून निवड.'
यस्मिन्वाप्यधिका प्रीतिस्तं वृणुष्व वरानने । व्यास उवाच - सा दृष्ट्वा तुल्यरूपांस्तान्समानवयसस्तथा
'ज्याच्यावर तुला जास्त प्रेम आहे, सुंदर मुखवाली, त्यालाच पती म्हणून निवड.' व्यास म्हणतात—तीने पाहिले की ते तिघेही एकसारखे दिसतात आणि वयानेही सारखेच आहेत.
एकस्वरांस्तुल्यवेषांस्त्रीन्वै देवसुतोपमान् । सा तु संशयमापन्ना वीक्ष्य तान्सदृशाकृतीन्
ते सगळे एकसारख्या आवाजात बोलणारे, एकसारखे कपडे घातलेले आणि देवपुत्रांसारखे दिसणारे होते. त्यांची अशी सारखीच मूर्ती पाहून ती साशंक झाली.
अजानन्ती पतिं सम्यग्व्याकुला समचिन्तयत् । किं करोमि त्रयस्तुल्याः कं वृणोमि न वेद्म्यहम्
पती कोण आहे हे नीट कळत नव्हते, म्हणून ती घाबरली आणि मनात विचार करू लागली—'मी काय करू? तिघेही एकसारखे आहेत. मी कोणाला निवडू? मला काहीच कळत नाही.'
पतिं देवसुता ह्येते संशये पतितास्म्यहम् । इन्द्रजालमिदं सम्यग्देवाभ्यामिह कल्पितम्
'हे सगळे देवपुत्र आहेत आणि मी शंकेत अडकले आहे. हे नक्कीच देवांनी केलेले काही जादू आहे.'
कर्तव्यं किं मया चात्र मरणं समुपागतम् । न मया पतिमुत्सृज्य वरणीयः कथञ्चन
'इथे मी काय करावे? आता मृत्यूच जवळ आला आहे. मी पतीला सोडून दुसऱ्याला कधीच निवडू शकत नाही.'
देवस्त्वाधुनिकः कश्चिदित्येषा मम धारणा । इति सञ्चिन्त्य मनसा परां विश्वेश्वरीं शिवाम्
'आता माझा पती कोण आहे? हीच माझी खात्री आहे.' असे मनात विचार करून तिने विश्वेश्वरी, शिवा, या परात्पर देवीला स्मरले.
दध्यौ भगवतीं देवीं तुष्टाव च कृशोदरी । सुकन्योवाच - शरणं त्वां जगन्मातः प्राप्तास्मि भृशदुःखिता
ती भगवती देवीचे ध्यान करू लागली आणि तिचे स्तवन केले. कृश देही सुकन्या म्हणाली—'जगाची आई, मी फार दुःखी होऊन तुझ्या आश्रयाला आले आहे.'
रक्ष मेऽद्य सतीधर्मं नमामि चरणौ तव । नमः पद्मोद्भवे देवि नमः शङ्करवल्लभे
'माझ्या सतीधर्माचे आज रक्षण कर. मी तुझ्या पायांना वंदन करते. कमळातून जन्मलेल्या देवी, शंकराच्या प्रियेला नमस्कार.'