യദോസ്തു യാദവാഃ കാമം ഭരതാദ്ഭാരതാസ്തഥാ । ഹൈഹയഃ കോഽപി രാജാഭൂത്തേഷാം വംശേ പ്രതിഷ്ഠിതഃ
യദുവിൽ നിന്ന് യാദവരും, ഭാരതനിൽ നിന്ന് ഭാരതരും എന്നപോലെ, ഹൈഹയൻ എന്നൊരു രാജാവു അവരുടെ വംശത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നോ?
തദഹം ശ്രോതുമിച്ഛാമി കാരണം കരുണാനിധേ । ഹൈഹയാസ്തേ കഥം ജാതാഃ ക്ഷത്രിയാഃ കേന കര്മണാ
അതിനാൽ, കരുണാസാഗരനേ, ഹൈഹയന്മാർ ആ ക്ഷത്രിയർ എങ്ങനെ ജനിച്ചു, എന്ത് കാരണത്താലാണ് അവർ അങ്ങനെ പിറന്നത് എന്നത് ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
വ്യാസ ഉവാച ഹൈഹയാനാം സമുത്പത്തിം ശൃണു ഭൂപ സവിസ്തരാമ് । പുരാതനീം സുപുണ്യാം ച കഥാം പാപപ്രണാശിനീമ്
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, ഹയഹയരുടെ ഉത്ഭവം വിശദമായി ഞാൻ പറയാം. ഈ പുരാതനവും പുണ്യപ്രദവും പാപങ്ങൾ നീക്കുന്ന കഥ ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കൂ.
കസ്മിംശ്ചിത്സമയേ ഭൂപ സൂര്യപുത്രഃ സുശോഭനഃ । രേവന്തേതി ച വിഖ്യാതോ രൂപവാനമിതപ്രഭഃ
ഒരു സമയത്ത്, രാജാവേ, സൂര്യപുത്രനായ രേവന്തൻ എന്ന മനോഹരനും പ്രശസ്തനും മിതമായ തേജസ്സുള്ളവനും ഉണ്ടായിരുന്നു.
[http://puranastudy.freeoda.com/pur_index3/uchchaish.htm ഉച്ചൈഃശ്രവ]സമാരുഹ്യ ഹയരത്നം മനോഹരമ് । ജഗാമ വിഷ്ണുസദനം വൈകുണ്ഠം ഭാസ്കരാത്മജഃ
അവൻ ഉച്ചൈശ്രവസെന്ന മനോഹരമായ കുതിരയിലേറി, വിഷ്ണുവിന്റെ വാസസ്ഥലമായ വൈകുണ്ഠത്തിലേക്ക് പോയി.
ഭഗവദ്ദര്ശനാകാംക്ഷീ ഹയാരൂഢോ യദാഗതഃ । ഹയസ്ഥസ്തു തദാ ദൃഷ്ടോ ലക്ഷ്മ്യാസൌ രവിനന്ദനഃ
ഭഗവാന്റെ ദർശനം ആഗ്രഹിച്ച് കുതിരയിലേറി അവൻ എത്തിയപ്പോൾ, ലക്ഷ്മി അവിടെ സൂര്യപുത്രനെ കുതിരപ്പുറത്ത് ഇരിക്കുന്നതായി കണ്ടു.
രമാ വീക്ഷ്യ ഹയം ദിവ്യം ഭ്രാതരം സാഗരോദ്ഭവമ് । രൂപേണ വിസ്മിതാ തസ്യ തസ്ഥൌ സ്തമ്ഭിതലോചനാ
സമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ച തന്റെ സഹോദരനായ ദിവ്യകുതിരയെ രമാ കണ്ടപ്പോൾ, അതിന്റെ സൗന്ദര്യത്തിൽ അത്ഭുതപ്പെട്ടു കണ്ണുകൾ കയ്പിച്ച് അവൾ നിന്നു.
ഭഗവാനപി തം ദൃഷ്ട്വാ ഹയാരൂഢം മനോഹരമ് । ആഗച്ഛന്തം രമാം വിഷ്ണുഃ പപ്രച്ഛ പ്രണയാത്പ്രഭുഃ
ഭഗവാനും ആ മനോഹരനായ കുതിരപ്പുറത്തുള്ളവനെ കണ്ടു, അടുത്തെത്തുന്ന രമയോട് സ്നേഹത്തോടെ വിഷ്ണു ചോദിച്ചു.
കോഽയമായാതി ചാര്വങ്ഗി ഹയാരൂഢ ഇവാപരഃ । സ്മരതേജസ്തനുഃ കാന്തേ മോഹയന്ഭുവനത്രയമ്
"ആരാണിത്, സുന്ദരിയായവളേ, കുതിരപ്പുറത്ത് മറ്റൊരു ദേവനായി വരുന്നത്? അവന്റെ രൂപം കാമദേവന്റെ തേജസ്സുപോലെയാണ്, മൂന്നു ലോകത്തെയും ആകർഷിക്കുന്നു."
പ്രേക്ഷമാണാ തദാ ലക്ഷ്മീസ്തച്ചിത്താ ദൈവയോഗതഃ । നോവാച വചനം കിഞ്ചിത്പൃഷ്ടാപി ച പുനഃ പുനഃ
അപ്പോൾ ലക്ഷ്മി ആ ദൃശ്യത്തിൽ മനസ്സു മുഴുവൻ ആകർഷിതയായി, ദൈവികചൈതന്യത്താൽ ഒന്നും സംസാരിച്ചില്ല, വീണ്ടും വീണ്ടും ചോദിച്ചിട്ടും.
വ്യാസ ഉവാച അശ്വാസക്തമതിം വീക്ഷ്യ കാമിനീമതിമോഹിതാമ് । പശ്യന്തീം പരമപ്രേമ്ണാ ചഞ്ചലാക്ഷീം ച ചഞ്ചലാമ്
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: അവളുടെ മനസ്സു കുതിരയിലേയ്ക്ക് ആകർഷിതമായതും, പ്രണയഭരിതയായ കണ്ണുകളിൽ ആഴമായ ആകർഷണത്തോടെ അവൾ നോക്കിയതും കണ്ടു.
താമാഹ ഭഗവാന്കുദ്ധഃ കിം പശ്യസി സുലോചനേ । മോഹിതാ ച ഹരിം ദൃഷ്ട്വാ പൃഷ്ടാ നൈവാഭിഭാഷസേ
ഭഗവാൻ കോപത്തോടെ പറഞ്ഞു: "സുന്ദരിയായ കണ്ണുകളുള്ളവളേ, നീ എന്താണ് ഇങ്ങനെ നോക്കുന്നത്? കുതിരയെ കണ്ടു മോഹിതയായതുകൊണ്ട് ചോദിച്ചിട്ടും നീ മറുപടി പറയുന്നില്ല."
സര്വത്ര രമസേ യസ്മാദ്രമാ തസ്മാദ്ഭവിഷ്യസി । ചഞ്ചലത്വാച്ചലേത്യേവം സര്വഥൈവ ന സംശയഃ
"രമേ, നീ എല്ലായിടത്തും ആനന്ദിക്കുന്നു, അതുകൊണ്ട് നീ എപ്പോഴും ചഞ്ചലയായിരിക്കും; ഈ ചഞ്ചലത്വം കൊണ്ടു നിന്നെ എല്ലാവരും അസ്ഥിരയെന്നു വിളിക്കും, ഇതിൽ സംശയമില്ല."
പ്രാകൃതാ ച യഥാ നാരീ നൂനം ഭവതി ചഞ്ചലാ । തഥാ ത്വമപി കല്യാണി സ്ഥിരാ നൈവ കദാചന
"സാധാരണ സ്ത്രീകൾ എങ്ങനെ ചഞ്ചലരാണോ, അതുപോലെ നീയും, കല്യാണിയേ, ഒരിക്കലും സ്ഥിരമായിരിക്കില്ല."
ത്വം ഹയം മത്സമീപസ്ഥാ സമീക്ഷ്യ യദി മോഹിതാ । വഡവാ ഭവ വാമോരു മര്ത്യലോകേഽതിദാരുണേ
"വാമോരു, നീ എന്റെ അടുത്ത് കുതിരയെ കണ്ടു മോഹിതയായെങ്കിൽ, മനുഷ്യലോകത്തിലെ കഠിനമായ ലോകത്തിൽ നീ ഒരു കുതിരയായി ജനിക്കണം."
ഇതി ശപ്താ രമാ ദേവീ ഹരിണാ ദൈവയോഗതഃ । രുരോദ വേപമാനാ സാ ഭയഭീതാതിദുഃഖിതാ
ഇങ്ങനെ ഹരിയാൽ ദൈവികചൈതന്യത്താൽ ശപിക്കപ്പെട്ട രമാദേവി ഭയത്തിലും ദുഃഖത്തിലും വിറെച്ചു കരഞ്ഞു.
തമുവാച രമാനാഥ ശങ്കിതാ ചാരുഹാസിനീ । പ്രണമ്യ ശിരസാ ദേവം സ്വപതിം വിനയാന്വിതാ
സന്ദേഹത്തോടെ, സുന്ദരമായ ചിരിയുള്ള രമാ, വിനയത്തോടെ തലവാഴ്ത്തി ഭർത്താവായ ദേവനോട് പറഞ്ഞു.
ദേവദേവ ജഗന്നാഥ കരുണാകര കേശവ । സ്വല്പേഽപരാധേ ഗോവിന്ദ കസ്മാച്ഛാപം ദദാസി മേ
"ദേവദേവനേ, ലോകനാഥാ, കരുണാസാഗരനായ കേശവാ, ഇത്ര ചെറിയ ഒരു പിഴവിനായി, ഗോവിന്ദാ, നീ എനിക്കു ശാപം കൊടുക്കുന്നതെന്തിന്?"
ന കദാചിന്മയാ ദൃഷ്ടഃ ക്രോധസ്തേ ഹീദൃശഃ പ്രഭോ । ക്വ ഗതസ്തേ മയി സ്നേഹഃ സഹജോ ന തു നശ്വരഃ
"പ്രഭോ, ഞാൻ ഇതുവരെ നിന്നിൽ നിന്ന് ഇങ്ങനെയൊരു കോപം കണ്ടിട്ടില്ല; എനിക്ക് നേരെയുള്ള നിന്റെ സ്വാഭാവികവും സ്ഥിരവുമായ സ്നേഹം എവിടെ പോയി?"
വജ്രപാതസ്തു ശത്രൌ വൈ കര്തവ്യോ ന സുഹൃജ്ജനേ । സദാഹം വരയോഗ്യാ തേ ശാപയോഗ്യാ കഥം കൃതാ
"വൈരിക്ക് മാത്രമേ വജ്രം എറിയേണ്ടതുള്ളൂ, സുഹൃത്തിനല്ല; ഞാൻ എപ്പോഴും നിന്റെ അനുഗ്രഹത്തിന് അർഹയായിരുന്നു, എങ്ങനെ ഞാൻ ശാപത്തിന് അർഹയായി?"
പ്രാണാംസ്ത്യക്ഷ്യാമി ഗോവിന്ദ പശ്യതോഽദ്യ തവാഗ്രതഃ । കഥം ജീവേ ത്വയാ ഹീനാ വിരഹാനലതാപിതാ
ഗോവിന്ദാ, ഇന്നെന്റെ ജീവന് നിന്റെ കണ്ണിന് മുന്നില് ഉപേക്ഷിക്കും. നിനക്ക് വിട്ടുപോയി, ഈ വേര്പാടിന്റെ ദാഹത്തില് കത്തുന്നെനിക്ക്, എങ്ങനെ ജീവിക്കാനാകും?
പ്രസാദം കുരു ദേവേശ ശാപാദസ്മാത്സുദാരുണാത് । കദാ മുക്താ സമീപം തേ പ്രാപ്നോമി സുഖദം വിഭൌ
ദേവന്മാരുടെ നാഥാ, ഈ ഭയങ്കരമായ ശാപത്തില് നിന്നു എന്നെ രക്ഷിക്കാനായി ദയചെയ്യണം. എപ്പോഴാണ് ഞാന് മോചിതയായി നിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിലെ ആനന്ദം അനുഭവിക്കുകയെന്ന് അറിയുമോ?
ഹരിരുവാച യദാ തേ ഭവിതാ പുത്രഃ പൃഥിവ്യാം മത്സമഃ പ്രിയേ । തദാ മാം പ്രാപ്യ തന്വങ്ഗി സുഖിതാ ത്വം ഭവിഷ്യസി
ഹരി പറഞ്ഞു: പ്രിയേ, ഭൂമിയില് നിന്റെ ഒരു മകന് എനിക്ക് തുല്യനായി ജനിക്കുമ്പോള്, അപ്പോള് നീ എന്നെ പ്രാപിച്ചു സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കും, സുന്ദരിയായവളേ.
ശിവപ്രസാദേന ലക്ഷ്മീദ്വാരാ ഭഗവത്യാഃ സമാരാധനവര്ണനമ് ജനമേജയ ഉവാച ഇതി ശപ്താ ഭഗവതാ സിന്ധുജാ കോപയോഗതഃ । കഥം സാ വഡവാ ജാതാ രേവന്തേന ച കിം കൃതമ്
ജനമേജയന് ചോദിച്ചു: ഇങ്ങനെ ഭഗവാന് കോപത്തോടെ ശപിച്ചപ്പോള് സിന്ധുജ എങ്ങനെ ഒരു കുതിരയായി മാറി? രേവന്തന് അവളോടു എന്താണ് ചെയ്തതെന്ന് പറയൂ.
കസ്മിന്ദേശേഽബ്ധിജാ ദേവീ വഡവാരൂപധാരിണീ । സംസ്ഥിതൈകാകിനീ ബാലാ പരോഷിത്പതികാ യഥാ
സമുദ്രത്തില് ജനിച്ച ദേവി കുതിരയുടെ രൂപം സ്വീകരിച്ച് ഏത് ദേശത്താണ് ഭര്ത്താവില് നിന്ന് വേര്പെട്ട ഒരു യുവതിപോലെ ഒറ്റയ്ക്കു താമസിച്ചത്?
കാലം കിയന്തമായുഷ്മന് വിയുക്താ പതിനാ രമാ । സംസ്ഥിതാ വിജനേഽരണ്യേ കിം കൃതം ച തയാ പുനഃ
ആയുഷ്മാനേ, ഭര്ത്താവില് നിന്ന് വേര്പെട്ട രമാ എത്രകാലം ആ മരുഭൂമിയില് ഒറ്റയ്ക്കു കഴിഞ്ഞു? അവിടെ അവള് എന്താണ് ചെയ്തതെന്നും പറയൂ.
സമാഗമം കദാ പ്രാപ്താ വാസുദേവസ്യ സിന്ധുജാ । പുത്രഃ കഥം തയാ പ്രാപ്തോ നാരായണവിയുക്തയാ
സിന്ധുജ വാസുദേവനോടൊപ്പം എപ്പോഴാണ് ഒന്നായി? നാരായണനില് നിന്ന് വേര്പെട്ട അവള്ക്ക് മകന് എങ്ങനെ ലഭിച്ചു?
ഏതദ്വൃത്താന്തമാര്യേശ കഥയസ്വ സവിസ്തരമ് । ശ്രോതുകാമോഽസ്മി വിപ്രേന്ദ്ര കഥാഖ്യാനമനുത്തമമ്
ആര്യേശാ, ഈ കഥ മുഴുവന് വിശദമായി പറയൂ. ഈ അതിമനോഹരമായ കഥ കേള്ക്കാന് എനിക്ക് അതിയായ ആഗ്രഹമുണ്ട്, മഹാമുനിയേ.
സൂത ഉവാച ഇതി പൃഷ്ടസ്തദാ വ്യാസഃ പരീക്ഷിത്തനയേന വൈ । കഥയാമാസ ഭോ വിപ്രാഃ കഥാമേതാം സുവിസ്തരാമ്
സൂതന് പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ പരീക്ഷിതിന്റെ മകനായവന് ചോദിച്ചപ്പോള്, വ്യാസന് ഈ കഥ വിശദമായി ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, വിശദീകരിച്ചു തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.
വ്യാസ ഉവാച ശൃണു രാജന് പ്രവക്ഷ്യാമി കഥാം പൌരാണികീം ശുഭാമ് । പാവനീം സുഖദാം കര്ണേ വിശദാക്ഷരസംയുതാമ്
വ്യാസന് പറഞ്ഞു: രാജാവേ, നീ കേള്ക്കൂ, പുണ്യവും ആനന്ദം തരുന്നതുമായ, മനോഹരമായ വാക്കുകളാല് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട പുരാതനകഥ ഞാന് പറയാം.