ആരാധ്യാ പരമാ ശക്തിഃ സര്വൈരപി സുരാസുരൈഃ । നാതഃ പരതരം കിഞ്ചിദധികം ഭുവനത്രയേ
പരമശക്തി ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും എല്ലാവരും ആരാധിക്കേണ്ടതാണ്; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും അതിനേക്കാൾ ഉയർന്നതോ വലിയതോ ഒന്നുമില്ല.
സത്യം സത്യം പുനഃ സത്യം വേദശാസ്ത്രാര്ഥനിര്ണയഃ । പൂജനീയാ പരാ ശക്തിര്നിര്ഗുണാ സഗുണാഥവാ
സത്യം, സത്യം, വീണ്ടും സത്യം—വേദശാസ്ത്രങ്ങളുടെ അർത്ഥനിർണ്ണയം ഇതാണ്; ഗുണങ്ങളില്ലാത്തതായാലും ഗുണങ്ങളുള്ളതായാലും പരാശക്തി ആരാധിക്കപ്പെടണം.
ശിവവരദാനവര്ണനമ് ഋഷയ ഊചുഃ സൂത പൂര്വം ത്വയാ പ്രോക്തം വ്യാസേനാമിതതേജസാ । കൃത്വാ പുരാണമഖിലം ശുകായാധ്യാപിതം ശുഭമ്
ശിവൻ ദാനവർക്ക് അനുഗ്രഹം നൽകിയ കഥ. മഹർഷികൾ പറഞ്ഞു: സൂതാ, നീ മുമ്പ് പറഞ്ഞതുപോലെ, അതിവിശാലമായ തേജസ്സുള്ള വ്യാസൻ മുഴുവൻ പുരാണവും രചിച്ച് ശുഭനായ ശുകനോട് പഠിപ്പിച്ചു.
വ്യാസേന തു തപസ്തപ്ത്വാ കഥമുത്പാദിതഃ ശുകഃ । വിസ്തരം ബ്രൂഹി സകലം യച്ഛ്രുതം കൃഷ്ണതസ്ത്വയാ
വ്യാസൻ തപസ്സു ചെയ്തു എങ്ങനെ ശുകനെ ജനിപ്പിച്ചു? നീ കൃഷ്ണനിൽ നിന്ന് കേട്ടതെല്ലാം വിശദമായി പറയണം.
സൂത ഉവാച പ്രവക്ഷ്യാമി ശുകോത്പത്തിം വ്യാസാത്സത്യവതീസുതാത് । യഥോത്പന്നഃ ശുകഃ സാക്ഷാദ്യോഗിനാം പ്രവരോ മുനിഃ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: സത്യവതിയുടെ മകനായ വ്യാസനിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ ശുകൻ, യോഗികളിൽ പ്രധാനനായ മഹർഷി, ജനിച്ചു എന്നത് ഞാൻ പറയാം.
മേരുശൃങ്ഗേ മഹാരമ്യേ വ്യാസഃ സത്യവതീസുതഃ । തപശ്ചചാര സോഽത്യുഗ്രം പുത്രാര്ഥം കൃതനിശ്ചയഃ
മേരു പർവതത്തിന്റെ മനോഹരമായ ശിഖരത്തിൽ സത്യവതിയുടെ മകനായ വ്യാസൻ, ഒരു മകനുണ്ടാകണമെന്ന ഉറച്ച മനസ്സോടെ കടുത്ത തപസ്സു ചെയ്തു.
ജപന്നേകാക്ഷരം മന്ത്രം വാഗ്ബീജം നാരദാച്ഛ്രുതമ് । ധ്യായന്പരാം മഹാമായാം പുത്രകാമസ്തപോനിധിഃ
നാരദനിൽ നിന്ന് കേട്ട ഏകാക്ഷരമന്ത്രം ജപിച്ച്, മകനുണ്ടാകണമെന്ന ആഗ്രഹത്തോടെ, മഹാമായയെ ധ്യാനിച്ച്, തപസ്സിൽ സമ്പന്നനായവനായി.
അഗ്നേര്ഭൂമേസ്തഥാ വായോരന്തരിക്ഷസ്യ ചാപ്യയമ് । വീര്യേണ സമ്മിതഃ പുത്രോ മമ ഭൂയാദിതി സ്മ ഹ
എന്റെ മകൻ അഗ്നിയുടെയും ഭൂമിയുടെയും വായുവിന്റെയും ആകാശത്തിന്റെയും ശക്തിയിലൊത്തവനാകട്ടെ എന്ന് വ്യാസൻ പ്രാർത്ഥിച്ചു.
അതിഷ്ഠത്സ ഗതാഹാരഃ ശതസംവത്സരം പ്രഭുഃ । ആരാധയന്മഹാദേവം തഥൈവ ച സദാശിവാമ്
ആയിരം വർഷം ആഹാരം കഴിക്കാതെയും, മഹാദേവനെയും സദാശിവനെയും ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ചു.
ശക്തിഃ സര്വത്ര പൂജ്യേതി വിചാര്യ ച പുനഃ പുനഃ । അശക്തോ നിന്ദ്യതേ ലോകേ ശക്തസ്തു പരിപൂജ്യതേ
ശക്തി എല്ലായിടത്തും ആരാധിക്കപ്പെടേണ്ടതാണെന്ന് വീണ്ടും വീണ്ടും ആലോചിച്ച്, ശക്തിയില്ലാത്തവരെ ലോകം അവഹേളിക്കുന്നു, ശക്തിയുള്ളവരെ എല്ലാവരും ആദരിക്കുന്നു എന്നത് മനസ്സിലാക്കി.
യത്ര പര്വതശൃങ്ഗേ വൈ കര്ണികാരവനാദ്ഭുതേ । ക്രീഡന്തി ദേവതാഃ സര്വേ മുനയശ്ച തപോഽധികാഃ
അവിടെ, അത്ഭുതകരമായ കർണികാരവനങ്ങൾ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്ന പർവതശൃംഗത്തിൽ, എല്ലാ ദേവന്മാരും തപസ്സിൽ മികവുറ്റ മഹർഷിമാരും സന്തോഷത്തോടെ കളിച്ചും സുഖിച്ചു നടക്കുന്നു.
ആദിത്യാ വസവോ രുദ്രാ മരുതശ്ചാശ്വിനൌ തഥാ । വസന്തി മുനയോ യത്ര യേ ചാന്യേ ബ്രഹ്മവിത്തമാഃ
അവിടെ ആദിത്യന്മാർ, വസുക്കൾ, രുദ്രന്മാർ, മരുത്ഗണങ്ങൾ, അശ്വിനീദേവന്മാർ, ബ്രഹ്മജ്ഞാനത്തിൽ പ്രഗത്ഭരായ മഹർഷിമാർ എന്നിവരും വസിക്കുന്നു.
തത്ര ഹേമഗിരേഃ ശൃങ്ഗേ സംഗീതധ്വനിനാദിതേ । തപശ്ചചാര ധര്മാത്മാ വ്യാസഃ സത്യവതീസുതഃ
ആ സ്വർണ്ണപർവതത്തിന്റെ ശൃംഗത്തിൽ, സംഗീതത്തിന്റെ മധുരധ്വനികൾ മുഴങ്ങുന്നിടത്ത്, സത്യവതിയുടെ പുത്രനായ ധാർമ്മികനായ വ്യാസൻ കഠിനതപസ് ചെയ്തു.
തതോഽസ്യ തേജസാ വ്യാപ്തം വിശ്വം സര്വം ചരാചരമ് । അഗ്നിവര്ണാ ജടാ ജാതാ പാരാശര്യസ്യ ധീമതഃ
അപ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ തേജസ്സിൽ മുഴുവൻ സഞ്ചരിക്കുന്നതും അചഞ്ചലമായതുമായ ലോകം നിറഞ്ഞു; പാരാശരന്റെ ധീരനായ പുത്രന്റെ ജടകൾ അഗ്നിവർണ്ണമായി മാറി.
തതോഽസ്യ തേജ ആലക്ഷ്യ ഭയമാപ ശചീപതിഃ । തുരാസാഹം തദാ ദൃഷ്ട്വാ ഭയത്രസ്തം ശ്രമാതുരമ്
അദ്ദേഹത്തിന്റെ അതിതേജസ് കണ്ടു ശചീപതി ഭയപ്പെട്ടു; തുരാസാഹനെ ഭയത്തിൽ വിറയച്ചു ക്ഷീണിച്ച നിലയിൽ കണ്ടു.
ഉവാച ഭഗവാന് രുദ്രോ മഘവന്തം തഥാസ്ഥിതമ് । ശങ്കര ഉവാച കഥമിന്ദ്രാദ്യ ഭീതോഽസി കിം ദുഃഖം തേ സുരേശ്വര
അപ്പോൾ ഭഗവാൻ രുദ്രൻ അങ്ങനെ നിലകൊണ്ട മഘവാനെ ചോദിച്ചു: 'ഇന്ദ്രാ, ഇപ്പോൾ നീ എന്തിനാണ് ഭയപ്പെടുന്നത്? ദേവേന്ദ്രാ, എന്താണ് നിന്നെ വിഷമിപ്പിക്കുന്നത്?'
അമര്ഷോ നൈവ കര്തവ്യസ്താപസേഷു കദാചന । തപശ്ചരന്തി മുനയോ ജ്ഞാത്വാ മാം ശക്തിസംയുതമ്
തപസ്സുകാരോടു ഒരിക്കലും ക്രോധം കാണിക്കരുത്; മഹർഷിമാർ എന്റെ ശക്തി മനസ്സിലാക്കി തപസ് ചെയ്യുന്നു.
ന ത്വേതേഽഹിതമിച്ഛന്തി താപസാഃ സര്വഥൈവ ഹി । ഇത്യുക്തവചനഃ ശക്രസ്തമുവാച വൃഷധ്വജമ്
ഈ തപസ്സുകാർ ഒരിക്കലും ആരെയും ദോഷം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; ഇങ്ങനെ രുദ്രൻ പറഞ്ഞതിനു ശേഷം ശക്രൻ വൃഷധ്വജനോടു പറഞ്ഞു.
കസ്മാത്തപസ്യതി വ്യാസഃ കോഽര്ഥസ്തസ്യ മനോഗതഃ । ശിവ ഉവാച പാരാശര്യസ്തു പുത്രാര്ഥീ തപശ്ചരതി ദുശ്ചരമ്
'വ്യാസൻ എന്തിനാണ് തപസ് ചെയ്യുന്നത്? അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സിൽ എന്താണ് ആഗ്രഹം?' ശിവൻ പറഞ്ഞു: 'പാരാശരന്റെ പുത്രൻ പുത്രലാഭത്തിനായി കഠിനതപസ് ചെയ്യുന്നു.'
പൂര്ണവര്ഷശതം ജാതം ദദാമ്യദ്യ സുതം ശുഭമ് । സൂത ഉവാച ഇത്യുക്ത്യാ വാസവം രുദ്രോ ദയയാ മുദിതാനനഃ
'നൂറു വർഷം കഴിഞ്ഞിട്ടും, ഇന്ന് ഞാൻ അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു ശുഭപുത്രനെ നൽകും.' സൂതൻ പറയുന്നു: ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, കരുണയോടെ മുഖം പ്രകാശിച്ച രുദ്രൻ വാസവനോടു പറഞ്ഞു.
ഗത്വാ ഋഷിസമീപം തു തമുവാച ജഗദ്ഗുരുഃ । ഉത്തിഷ്ഠ വാസവീപുത്ര പുത്രസ്തേ ഭവിതാ ശുഭഃ
ലോകഗുരു ആ മഹർഷിയുടെ അടുത്ത് ചെന്നു പറഞ്ഞു: 'എണീറ്റോ, വാസവിയുടെ പുത്രാ, നിനക്കൊരു ശുഭപുത്രൻ ജനിക്കും.'
സര്വതേജോമയോ ജ്ഞാനീ കീര്തികര്താ തവാനഘ । അഖിലസ്യ ജനസ്യാത്ര വല്ലഭസ്തേ സുതഃ സദാ
'അവൻ എല്ലാതേജസ്സും ജ്ഞാനവും നിറഞ്ഞവനും നിനക്കു മഹത്വം നേടിക്കൊടുക്കുന്നവനും ആയിരിക്കും, പാപരഹിതനേ, നിന്റെ പുത്രൻ ഇവിടെ എല്ലാവർക്കും പ്രിയനായിരിക്കും.'
ഭവിഷ്യതി ഗുണൈഃ പൂര്ണഃ സാത്ത്വികൈഃ സത്യവിക്രമഃ । സൂത ഉവാച തദാകര്ണ്യ വചഃ ശ്ലക്ഷ്ണം കൃഷ്ണദ്വൈപായനസ്തദാ
'അവൻ എല്ലാ ഗുണങ്ങളിലും സമ്പൂർണ്ണനും സത്യസങ്കല്പനും സാത്വികസ്വഭാവമുള്ളവനും ആയിരിക്കും.' സൂതൻ പറയുന്നു: ഈ മൃദുവായ വാക്കുകൾ കേട്ടു കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ അപ്പോൾ—
ശൂലപാണിം നമസ്കൃത്യ ജഗാമാശ്രമമാത്മനഃ । സ ഗത്വാശ്രമമേവാശു ബഹുവര്ഷശ്രമാതുരഃ
ശൂലധാരിയെ നമസ്കരിച്ച്, തന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു; അനവധി വർഷങ്ങളോളം തപസ്സിൽ ക്ഷീണിച്ചവൻ അതിവേഗം ആശ്രമത്തിലെത്തി.
അരണീസഹിതം ഗുഹ്യം മമന്ഥാഗ്നിം ചികീര്ഷയാ । മന്ഥനം കുര്വതസ്തസ്യ ചിത്തേ ചിന്താഭരസ്തദാ
അവൻ രഹസ്യമായ അരണികൾ കൊണ്ടു അഗ്നി ഉണർത്താൻ ആരംഭിച്ചു; അഗ്നി ഉണർത്തുമ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സിൽ ആശങ്ക നിറഞ്ഞു.
പ്രാദുര്ബഭൂവ സഹസാ സുതോത്പത്തൌ മഹാത്മനഃ । മന്ഥാനാരണിസംയോഗാന്മന്ഥനാച്ച സമുദ്ഭവഃ
മഹാത്മാവ് പുത്രലാഭം ആഗ്രഹിച്ച് അഗ്നി ഉണർത്തുമ്പോൾ, അപ്രത്യക്ഷമായി ഒരു രൂപം പെട്ടെന്ന് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു; അരണി ചുരണ്ടലിന്റെ സംയോജനത്തിൽ നിന്നു അതു ഉദിച്ചു.
പാവകസ്യ യഥാ തദ്വത്കഥം മേ സ്യാത്സുതോദ്ഭവഃ । പുത്രാരണിസ്തു യാ ഖ്യാതാ സാ മമാദ്യ ന വിദ്യതേ
'അഗ്നി എങ്ങനെ ഉദിക്കുന്നതുപോലെ, എനിക്ക് പുത്രൻ എങ്ങനെ ജനിക്കും? പുത്രാരണി എന്നത് പ്രസിദ്ധമാണ്, പക്ഷേ ഇന്ന് അത് എനിക്ക് ഇല്ല.'
തരുണീ രൂപസമ്പന്നാ കുലോത്പന്താ പതിവ്രതാ । കഥം കരോമി കാന്താം ച പാദയോഃ ശൃങ്ഖലാസമാമ്
'യുവതിയായ, സൗന്ദര്യവതിയായ, ഉന്നതകുലത്തിൽ ജനിച്ച, ഭർത്താവിനോടു ഭക്തിയുള്ള ഒരു ഭാര്യ—അവളെ എങ്ങനെ ഞാൻ എന്റെ പ്രിയയായും, കാൽക്കൽ അലങ്കാരങ്ങളോടെ കാണും?'
പുത്രോത്പാദനദക്ഷാം ച പാതിവ്രത്യേ സദാ സ്ഥിതാമ് । പതിവ്രതാപി ദക്ഷാപി രൂപവത്യപി കാമിനീ
മക്കളെ പ്രസവിക്കാൻ കഴിവുള്ളതും ഭർത്താവിനോടുള്ള വിശ്വാസത്തിൽ എപ്പോഴും ഉറച്ചതുമായ സ്ത്രീ, ഭർത്തീവ്രതയാണെങ്കിലും, കാര്യത്തിൽ നിപുണയാണെങ്കിലും, സുന്ദരിയാണെങ്കിലും, ആസക്തയാണെങ്കിലും,
സദാ ബന്ധനരൂപാ ച സ്വേച്ഛാസുഖവിധായിനീ । ശിവോഽപി വര്തതേ നിത്യം കാമിനീപാശസംയുതഃ
എപ്പോഴും ബന്ധനമായതാണെങ്കിലും, ഇഷ്ടംപോലെ സുഖം നൽകുന്നവളാണ്; മഹാദേവൻ പോലും ഒരു ആസക്തയായ സ്ത്രീയുടെ ബന്ധത്തിൽ എപ്പോഴും കുടുങ്ങിയിരിക്കുന്നു.