ഭജ ശുമ്ഭം ത്രിലോകേശം ദേവദര്പനിബര്ഹണമ് । പട്ടരാജ്ഞീ പ്രിയാ ഭൂത്വാ ഭുംക്ഷ്വ ഭോഗാനനുത്തമാന്
മൂന്നു ലോകത്തിന്റെയും അധിപനായ, ദേവന്മാരുടെ അഭിമാനം തകർക്കുന്ന ശുംഭനെ സ്വീകരിക്കു; രാജ്ഞിയായി പ്രിയയായി അവനോടൊപ്പം അതുല്യമായ ആനന്ദങ്ങൾ അനുഭവിക്കു.
ജേഷ്യതി ത്വാം മഹാബാഹുഃ ശുമ്ഭഃ കാമബലാര്ഥവിത് । വിചിത്രാന്കുരു ഹാവാംസ്ത്വം സോഽപി ഭാവാന്കരിഷ്യതി
ശക്തിയുള്ള ഭുജങ്ങൾക്കുടമയുള്ള ശുംഭൻ, കാമബലത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ, നിന്നെ ജയിക്കും; നീ പലവിധ ഭാവങ്ങൾ കാണിക്കു, അവനും അതുപോലെ പ്രതികരിക്കും.
ഭവിഷ്യതി കാലികേയം തത്ര വൈ നര്മസാക്ഷിണീ । ഏവം സങ്ഗരയോഗേന പതിര്മേ പരമാര്ഥവിത്
ഇവിടെ കാളി നിന്ന്റെ കളിയുടെ സാക്ഷിയായി ഉണ്ടാകും; ഇങ്ങനെ യുദ്ധസമാഗമത്തിലൂടെ എന്റെ ഭർത്താവ് പരമാർത്ഥം അറിയുന്നവനാണ്.
ജിത്വാ ത്വാം സുഖശയ്യായാം പരിശ്രാന്താം കരിഷ്യതി । രക്തദേഹാം നഖാഘാതൈര്ദന്തൈശ്ച ഖണ്ഡിതാധരാമ്
നിന്നെ ജയിച്ചശേഷം, ക്ഷീണിച്ചവളായി സുഖശയ്യയിൽ ഇടും; നഖവും പല്ലുകളും കൊണ്ടുള്ള മുറിവുകളിൽ നിന്നു നിന്റെ ശരീരം ചുവപ്പും, അധരങ്ങൾ തകർന്നതുമാകും.
സ്വേദക്ലിന്നാം പ്രഭഗ്നാം ത്വാം സംവിധാസ്യതി ഭൂപതിഃ । ഭവിതാ മാനസഃ കാമോ രതിസംഗ്രാമജസ്തവ
വിയർപ്പിൽ കുതിർന്നു, ക്ഷീണിച്ചവളായി നിന്നെ രാജാവ് ഒരുക്കും; കാമം, കാമയുദ്ധത്തിൽ നിന്നു നിന്റെ മനസ്സിൽ ഉദിക്കും.
ദര്ശനാദ്വശ ഏവാസ്തേ ശുമ്ഭഃ സര്വാത്മനാ പ്രിയേ । വചനം കുരു മേ പഥ്യം ഹിതകൃച്ചാപി പേശലമ്
നിന്റെ ദർശനം കൊണ്ടു തന്നെ ശുംഭൻ പൂർണ്ണമായും നിന്റെ വശമാണ്, പ്രിയമേ; എനിക്ക് ഉചിതവും ഹിതകരവും മനോഹരവുമായ വാക്കുകൾ പറയൂ.
ഭജ ശുമ്ഭം ഗണാധ്യക്ഷം മാനനീയാതിമാനിനീ । മന്ദഭാഗ്യാശ്ച തേ നൂനം ഹ്യസ്ത്രയുദ്ധപ്രിയാശ്ച യേ
ഗണങ്ങളുടെ നായകനായ ശുംഭനെ സ്വീകരിക്കു, അഭിമാനികളിൽ അഭിമാനിനിയായവളേ; ആയുധയുദ്ധം ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവർ നിർഭാഗ്യവാന്മാരാണ്.
ന തദര്ഹാസി കാന്തേ ത്വം സദാ സുരതവല്ലഭേ । അശോകം കുരു രാജാനം പാദാഘാതവികാസിതമ്
പ്രിയമേ, സുഖത്തിനായി എപ്പോഴും പ്രിയങ്കരിയായ നീ അതിന് യോജ്യയല്ല; നിന്റെ പാദസ്പർശത്തിൽ മുഖം വിരിയുന്ന രാജാവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കു.
ബകുലം സീധുസേകേന തഥാ കുരബകം കുരു
ബകുലപ്പൂവിനെ മദ്യംകൊണ്ട് വിരിയിപ്പിക്കു, അതുപോലെ കുറബകപൂവും വിരിയിപ്പിക്കു.
ദേവ്യാസഹ യുദ്ധായ ചണ്ഡമുണ്ഡപ്രേഷണമ് വ്യാസ ഉവാച ഇത്യുക്ത്വാ വിരരാമാസൌ വചനം ധൂമ്രലോചനഃ । പ്രത്യുവാച തദാ കാലീ പ്രഹസ്യ ലലിതം വചഃ
ദേവിയോടൊപ്പം യുദ്ധത്തിനായി ചണ്ഡനും മുണ്ടനും അയക്കൽ വ്യാസൻ പറയുന്നു: ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ധൂമ്രലോചനൻ വാക്ക് നിർത്തി; അപ്പോൾ കാളി പുഞ്ചിരിച്ച് സുന്ദരമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
വിദൂഷകോഽസി ജാല്മ ത്വം ശൈലൂഷ ഇവ ഭാഷസേ । വൃഥാ മനോരഥാംശ്ചിത്തേ കരോഷി മധുരം വദന്
നീ ഒരു മൂഢനാണ്, ഒരു തമാശക്കാരനാണ്, നാടകക്കാരനെപ്പോലെ സംസാരിക്കുന്നു. വൃഥാ സ്വപ്നങ്ങൾ മനസ്സിൽ നിറച്ച്, മധുരമായ വാക്കുകൾ വെറുതെ പറയുന്നവനാണ് നീ.
ബലവാന്ബലസംയുക്തഃ പ്രേഷിതോഽസി ദുരാത്മനാ । കുരു യുദ്ധം വൃഥാ വാദം മുഞ്ച മൂഢമതേഽധുനാ
നിനക്ക് ശക്തിയും കൂട്ടുകാരും ഉണ്ടല്ലോ, ഒരു ദുഷ്ടന്റെ കയ്യിൽ നിന്നാണ് നീ വന്നത്. യുദ്ധം ചെയ്യൂ, അല്ലെങ്കിൽ ഈ മൂഢമായ വാദങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കൂ.
ഹത്വാ ശുമ്ഭം നിശുമ്ഭഞ്ച ത്വദന്യാന്വാ ബലാധികാന് । ദേവീ ക്രുദ്ധാ ശരാഘാതൈര്വ്രജിഷ്യതി നിജാലയമ്
നിനേക്കാൾ ശക്തരായ ശുംഭനും നിശുംഭനും മറ്റുള്ളവരെയും ദേവി കോപത്തോടെ അമ്പുകൾകൊണ്ട് സംഹരിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ, അവൾ തന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് മടങ്ങും.
ക്വാസൌ മന്ദമതിഃ ശുമ്ഭഃ ക്വ വാ വിശ്വവിമോഹിനീ । അയുക്തഃ ഖലു സംസാരേ വിവാഹവിധിരേതയോഃ
അവിടെ ആ ഭ്രാന്തനായ ശുംഭൻ എവിടെയാണ്, ഈ ലോകത്തെ മോഹിപ്പിക്കുന്ന ദേവി എവിടെയാണ്? ഇവർക്കിടയിൽ വിവാഹം ഈ ലോകത്തിൽ യുക്തിയില്ലാത്തതാണല്ലോ.
സിംഹീ കിം ത്വതികാമാര്താ ജമ്ബുകം കുരുതേ പതിമ് । കരിണീ ഗര്ദഭം വാപി ഗവയം സുരഭിഃ കിമു
ഒരു സിംഹിണി അത്യന്തം ആഗ്രഹം കൊണ്ടാലും ഒരിക്കലും ഒരു നരിക്കിനെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കുമോ? ഒരു ആനക്കുട്ടി കഴുതയെ തിരഞ്ഞെടുക്കുമോ, അല്ലെങ്കിൽ സുരഭി എന്ന ദിവ്യഗാവ് കാട്ടുപോത്തിനെ തിരഞ്ഞെടുക്കുമോ?
ഗച്ഛ ശുമ്ഭം നിശുമ്ഭം ച വദ സത്യം വചോ മമ । കുരു യുദ്ധം ന ചേദ്യാഹി പാതാലം തരസാധുനാ
പോയ് ശുംഭനും നിശുംഭനും എന്റെ സത്യവാക്കുകൾ പറ. യുദ്ധം ചെയ്യൂ, അല്ലെങ്കിൽ ഇപ്പോൾ തന്നെ വേഗത്തിൽ പാതാളത്തിലേക്ക് ഇറങ്ങൂ.
വ്യാസ ഉവാച കാലികായാവചഃ ശ്രുത്വാ സ ദൈത്യോ ധൂമ്രലോചനഃ । താമുവാച മഹാഭാഗ ക്രോധസംരക്തലോചനഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: കാളികയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ദൈത്യൻ, കോപത്തിൽ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പിച്ച്, അവളോടു പറഞ്ഞു.
ദുര്ദര്ശേ ത്വാം നിഹത്യാജൌ സിംഹഞ്ച മദഗര്വിതമ് । ഗൃഹീത്വൈനാം ഗമിഷ്യാമി രാജാനം പ്രത്യഹം കില
ഭയങ്കരിയായവളേ, നിന്നെയും അതിക്രമം നിറഞ്ഞ സിംഹത്തെയും യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലാം, പിന്നെ നിന്നെ പിടിച്ച് രാജാവിന്റെ അടുക്കൽ ഞാൻ ദിവസേന കൊണ്ടുപോകും.
രസഭങ്ഗഭയാത്കാലി ബിഭേമി ത്വിഹ സാമ്പ്രതമ് । നോചേത്ത്വാം നിശിതൈര്ബാണൈര്ഹന്മ്യദ്യ കലഹപ്രിയേ
കാളി, ഇപ്പോൾ എനിക്ക് ഭയപ്പെടുന്നത് രുചി നഷ്ടപ്പെടുമോ എന്നതാണ്; അല്ലെങ്കിൽ കലഹം ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവളേ, ഞാൻ ഇന്നേ നിനക്കു മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾകൊണ്ട് കൊല്ലുമായിരുന്നു.
കാലികോവാച കിം വികത്ഥസി മന്ദാത്മന്നായം ധര്മോ ധനുഷ്മതാമ് । സ്വശക്ത്യാ മുഞ്ച വിശിഖാന്ഗന്താസി യമസംസദി
കാളി പറഞ്ഞു: എന്തിനാണ് നീ ഇങ്ങനെ പുകഴ്ത്തുന്നത്, ബുദ്ധിഹീനനായവനേ? ഇത് യുദ്ധക്കാരുടെ സ്വഭാവമല്ല. നിന്റെ ശക്തിയാൽ അമ്പുകൾ വിടൂ, നീ യമന്റെ സഭയിലേക്കാണ് പോകുന്നത്.
വ്യാസ ഉവാച തച്ഛ്രുത്വാ വചനം ദൈത്യഃ സംഗൃഹ്യ കാര്മുകം ദൃഢമ് । കാലികാം താം ശരാസാരൈര്വവര്ഷാതിശിലാശിതൈഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ആ വാക്കുകൾ കേട്ട ദൈത്യൻ ശക്തമായ വില്ലെടുത്ത് കാളിക്കയിലേക്ക് കല്ലുപോലെയുള്ള മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾ മഴപോലെ വിട്ടു.
ദേവാസ്തു പ്രേക്ഷകാസ്തത്ര വിമാനവരസംസ്ഥിതാഃ । താം സ്തുവന്തോ ജയേത്യൂചുര്ദേവീം ശക്രപുരോഗമാഃ
അവിടെ ദേവന്മാർ ആകാശരഥങ്ങളിൽ ഇരുന്നു കാണികളായി നിന്നു; ഇന്ദ്രൻ മുന്നിൽ നിൽക്കേ, അവർ ദേവിയെ ജയമെന്നു സ്തുതിച്ചു.
തയോഃ പരസ്പരം യുദ്ധം പ്രവൃത്തം ചാതിദാരുണമ് । ബാണഖഡ്ഗഗദാശക്തിമുസലാദിഭിരുത്കടമ്
അവർക്കിടയിൽ അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ ഒരു യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു; അമ്പ്, വാൾ, ഗദ, കുന്തം, ഉരുകൊണ്ടു മുതലായ ആയുധങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് അതി ക്രൂരമായ പോരാട്ടം.
കാലികാ ബാണപാതൈസ്തു ഹത്വാ പൂര്വം ഖരാനഥ । ബഭഞ്ജ തദ്രഥം വ്യൂഢം ജഹാസ ച മുഹുര്മുഹുഃ
കാളി ആദ്യം അമ്പുകൾകൊണ്ട് കഴുതകളെ കൊല്ലുകയും, ആ സജ്ജമാക്കിയ രഥം തകർക്കുകയും, വീണ്ടും വീണ്ടും ചിരിക്കുകയും ചെയ്തു.
സ ചാന്യം രഥമാരൂഢഃ കോപേന പ്രജ്വലന്നിവ । ബാണവൃഷ്ടിം ചകാരോഗ്രാം കാലികോപരി ഭാരത
അവൻ മറ്റൊരു രഥത്തിൽ കയറി, കോപത്തിൽ ജ്വലിക്കുന്നതുപോലെ, കാളിക്കയിലേക്ക് ഭയങ്കരമായ അമ്പ് മഴയൊഴിച്ചു.
സാപി ചിച്ഛേദ തരസാ തസ്യ ബാണാനസങ്ഗതാന് । മുമോചാന്യാനുഗ്രവേഗാന്ദാനവോപരി കാലികാ
പക്ഷേ, കാളി അതിവേഗത്തിൽ അവന്റെ അമ്പുകൾ വെട്ടി തകർത്തു, പിന്നെ ഭയങ്കര വേഗത്തിൽ തന്റെ അമ്പുകൾ ദാനവന്റെ മേൽ വിട്ടു.
തൈര്ബാണൈര്നിഹതാസ്തസ്യ പാര്ഷ്ണിഗ്രാഹാ സഹസ്രശഃ । ബഭഞ്ജ ച രഥം വേഗാത്സൂതം ഹത്വാ ഖരാനപി
അവളുടെ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവന്റെ രഥസാരഥികൾ ആയിരക്കണക്കിന് വീണു; അവൾ രഥം ശക്തിയായി തകർത്തു, സാരഥിയെയും കഴുതകളെയും കൊല്ലുകയും ചെയ്തു.
ചിച്ഛേദ തദ്ധനുഃ സദ്യോ ബാണൈരുരഗസന്നിഭൈഃ । മുദം ചക്രേ സുരാണാം സാ ശങ്ഖനാദം തഥാകരോത്
അവൾ പാമ്പുപോലെയുള്ള അമ്പുകൾകൊണ്ട് അവന്റെ വിൽ ഉടൻ വെട്ടി തകർത്തു; ദേവന്മാർ സന്തോഷിച്ചു, അവൾ ശംഖം മുഴക്കി വിജയഘോഷം നടത്തി.
വിരഥഃ പരിഘം ഗൃഹ്യ സര്വലോഹമയം ദൃഢമ് । ആജഗാമ രഥോപസ്ഥം കുപിതോ ധൂമ്രലോചനഃ
വിരഥൻ കനത്ത ഇരുമ്പ് ദണ്ഡം പിടിച്ച്, കോപത്തോടെ തന്റെ കണ്ണുകൾ പുകപോലെ ഇരുണ്ടതോടെ, രഥത്തിൻ്റെ അടുത്തേക്ക് വന്നു.
വാചാ നിര്ഭര്ത്സയന്കാലീം കരാലഃ കാലസന്നിഭഃ । അദ്യൈവ ത്വാം ഹനിഷ്യാമി കുരൂപേ പിങ്ഗലോചനേ
കറുത്തും ഭയാനകവുമായ വാക്കുകളിൽ, വിരഥൻ കാളിയെ അപമാനിച്ചു: "ഇന്ന് തന്നെ, നീയെന്നെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന കന്യകേ, പിങ്ക് കണ്ണുകളേ, നിന്നെ ഞാൻ കൊല്ലും."