മധുകൈടഭയോര്യുദ്ധോദ്യോഗവര്ണനമ് ഋഷയ ഊചുഃ സൌമ്യ യച്ച ത്വയാ പ്രോക്തം ശൌരേര്യുദ്ധം മഹാര്ണവേ । മധുകൈടഭയോഃ സാര്ധം പഞ്ചവര്ഷസഹസ്രകമ്
മധു-കൈടഭന്മാരുടെ യുദ്ധവും ഒരുക്കങ്ങളും: ഋഷിമാർ പറഞ്ഞു: സൌമ്യ, നീ പറഞ്ഞ ശൗരിയുടെ മഹാസമുദ്രത്തിലെ മധു-കൈടഭന്മാരോടൊപ്പം നടന്ന യുദ്ധം അഞ്ചായിരം വർഷം നീണ്ടു.
കസ്മാത്തൌ ദാനവൌ ജാതൌ തസ്മിന്നേകാര്ണവേ ജലേ । മഹാവീര്യോ ദുരാധര്ഷൌ ദേവൈരപി സുദുര്ജയൌ
അവൻമാർ ആ ഒരേയൊരു സമുദ്രത്തിൽ എങ്ങനെ ജനിച്ചു? അത്ര വലിയ ശക്തിയുള്ളവരും ദേവന്മാർക്കും ജയിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ളവരുമായിരുന്നതെന്തുകൊണ്ടാണ്?
കഥം താവസുരൌ ജാതൌ കഥം ച ഹരിണാ ഹതൌ । തദാചക്ഷ്വ മഹാപ്രാജ്ഞ ചരിതം പരമാദ്ഭുതമ്
അവൻമാർ എങ്ങനെ ജനിച്ചു? ഹരിയാൽ എങ്ങനെ സംഹരിക്കപ്പെട്ടു? മഹാപണ്ഡിതനായോ, ആ അത്ഭുതമായ കഥ ഞങ്ങൾക്ക് പറയൂ.
ശ്രോതുകാമാ വയം സര്വേ ത്വം വക്താ ച ബഹുശ്രുതഃ । ദൈവാച്ചാത്രൈവ സംജാതഃ സംയോഗശ്ച തഥാവയോഃ
ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും ഈ കഥ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; നീ പറയാൻ യോഗ്യനും വിജ്ഞാനിയുമാണ്. ദൈവകൃപയാൽ ഈ സംഗമവും കൂടിച്ചേരലും സംഭവിച്ചു.
മൂര്ഖേണ സഹ സംയോഗോ വിഷാദപി സുദുര്ജരഃ । വിജ്ഞേന സഹ സംയോഗഃ സുധാരസസമഃ സ്മൃതഃ
മൂഢനോടൊപ്പം കൂടിയാൽ വിഷംപോലും അതിജയിക്കാൻ പ്രയാസമാണ്; വിജ്ഞാനിയോടൊപ്പം കൂടിയാൽ അമൃതംപോലെയുള്ള അനുഭവമാണ്.
ജീവന്തി പശവഃ സര്വേ ഖാദന്തി മേഹയന്തി ച । ജാനന്തി വിഷയാകാരം വ്യവായസുഖമദ്ഭുതമ്
എല്ലാ മൃഗങ്ങളും ജീവിക്കുന്നു, ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു, മലമൂത്രം ചെയ്യുന്നു; അവയ്ക്ക് വിഷയങ്ങളുടെ രൂപവും ലൈംഗികസുഖത്തിന്റെ അത്ഭുതവും അറിയാം.
ന തേഷാം സദസജ്ജ്ഞാനം വിവേകോ ന ച മോക്ഷദഃ । പശുഭിസ്തേ സമാ ജ്ഞേയാ യേഷാം ന ശ്രവണാദരഃ
യാര്ക്ക് സത്യം അസത്യം തമ്മില് തിരിച്ചറിയാനും വിവേകവും മോക്ഷവും ഇല്ലയോ, അവരെ കേള്വിയ്ക്ക് ആദരം ഇല്ലാത്തവരായി അറിയണം. അത്തരം ആളുകള് മൃഗങ്ങളോടു സമാനരാണ്.
മൃഗാദ്യാഃ പശവഃ കേചിജ്ജാനന്തി ശ്രാവണം സുഖമ് । അശ്രോത്രാഃ ഫണിനശ്ചൈവ മുമുഹുര്നാദപാനതഃ
മാന് മുതലായ ചില മൃഗങ്ങള്ക്ക് കേള്വിയുടെ ആനന്ദം അറിയാം; പക്ഷേ ചെവിയില്ലാത്ത പാമ്പുകള്ക്ക് ശബ്ദത്തിന്റെ ആനന്ദം ലഭിക്കില്ല.
പഞ്ചാനാമിന്ദ്രിയാണാം വൈ ശുഭേ ശ്രവണദര്ശനേ । ശ്രവണാദ്വസ്തുവിജ്ഞാനം ദര്ശനാച്ചിത്തരഞ്ജനമ്
അഞ്ച് ഇന്ദ്രിയങ്ങളില് കേള്വിയും കാഴ്ചയും നല്ലവയാണ്; കേള്വിയിലൂടെ വസ്തുക്കളുടെ അറിവ് ലഭിക്കും, കാഴ്ചയിലൂടെ മനസ്സിന് സന്തോഷം ലഭിക്കും.
ശ്രവണം ത്രിവിധം പ്രോക്തം സാത്ത്വികം രാജസം തഥാ । താമസം ച മഹാഭാഗ സുജ്ഞോക്തം നിശ്ചയാന്വിതമ്
കേള്വി മൂന്നു തരത്തിലുള്ളതാണെന്ന് ജ്ഞാനികള് പറയുന്നു: സാത്വികം, രാജസം, താമസം.
സാത്ത്വികം വേദശാസ്ത്രാദി സാഹിത്യം ചൈവ രാജസമ് । താമസം യുദ്ധവാര്താ ച പരദോഷപ്രകാശനമ്
വേദം, ശാസ്ത്രം മുതലായവ കേള്ക്കുന്നത് സാത്വികം; സാഹിത്യം കേള്ക്കുന്നത് രാജസം; യുദ്ധവാര്ത്തകളും മറ്റുള്ളവരുടെ ദോഷങ്ങള് പറയുന്നതും താമസം.
സാത്ത്വികം ത്രിവിധം പ്രോക്തം പ്രജ്ഞാവദ്ഭിശ്ച പണ്ഡിതൈഃ । ഉത്തമം മധ്യമം ചൈവ തഥൈവാധമമിത്യുത
പണ്ഡിതരും ജ്ഞാനികളും സാത്വികം മൂന്നു വിധമാണെന്ന് പറയുന്നു: ഉത്തമം, മധ്യമം, അധമം.
ഉത്തമം മോക്ഷഫലദം സ്വര്ഗദം മധ്യമം തഥാ । അധമം ഭോഗദം പ്രോക്തം നിര്ണീയ വിദിതം ബുധൈഃ
ഉത്തമം മോക്ഷം നല്കുന്നു, മധ്യമം സ്വര്ഗം നല്കുന്നു, അധമം ഭോഗം നല്കുന്നു എന്ന് ജ്ഞാനികള് തീരുമാനിച്ചിരിക്കുന്നു.
സാഹിത്യം ചൈവ ത്രിവിധം സ്വീയായാം ചോത്തമം സ്മൃതമ് । മധ്യമം വാരയോഷായാം പരോഢായാം തഥാധമമ്
സാഹിത്യവും മൂന്നു തരത്തിലുള്ളതാണ്: സ്വന്തം സാഹിത്യം ഉത്തമം, വേശ്യയുടെത് മധ്യമം, മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയുടെത് അധമം.
താമസം ത്രിവിധം ജ്ഞേയം വിദ്വദ്ഭിഃ ശാസ്ത്രദര്ശിഭിഃ । ആതതായിനിയുദ്ധം യത്തദുത്തമമുദാഹൃതമ്
താമസം മൂന്നു വിധമാണെന്ന് ശാസ്ത്രം അറിയുന്നവര് പറയുന്നു: അത其中 അക്രമികളെ നേരിടുന്ന യുദ്ധം ഉത്തമം.
മധ്യമം ചാപി വിദ്വേഷാത്പാണ്ഡവാനാം തഥാരിഭിഃ । അധമം നിര്നിമിത്തം തു വിവാദേ കലഹേ തഥാ
ശത്രുത്വം കൊണ്ടുള്ള യുദ്ധം, പാണ്ഡവര്ക്കും അവരുടെ ശത്രുക്കള്ക്കും ഇടയില് നടന്നത് പോലെ, മധ്യമം. കാരണമില്ലാതെ വഴക്കിടലും കലഹവും അധമം.
തദത്ര ശ്രവണം മുഖ്യം പുരാണസ്യ മഹാമതേ । ബുദ്ധിപ്രവര്ധനം പുണ്യം തതഃ പാപപ്രണാശനമ്
അതുകൊണ്ട്, മഹാമതിയുള്ളവനേ, പുരാണം കേള്ക്കുന്നത് ഏറ്റവും പ്രധാനമാണ്; അത് ബുദ്ധി വര്ദ്ധിപ്പിക്കുകയും പുണ്യം നല്കുകയും പാപം നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
തദാഖ്യാഹി മഹാബുദ്ധേ കഥാം പൌരാണികീം ശുഭാമ് । ശ്രുതാം ദ്വൈപായനാത്പൂര്വം സര്വാര്ഥസ്യ പ്രസാധിനീമ്
അതുകൊണ്ട്, മഹാബുദ്ധിയുള്ളവനേ, നീ മുന്പ് വ്യാസനില് നിന്ന് കേട്ട ശുഭമായ പുരാണകഥ പറയണം; അതാണ് എല്ലാ ശുഭഫലങ്ങള്ക്കും കാരണമാകുന്നത്.
സൂത ഉവാച യൂയം ധന്യാ മഹാഭാഗാ ധന്യോഽഹം പൃഥിവീതലേ । യേഷാം ശ്രവണബുദ്ധിശ്ച മമാപി കഥനേ കില
സൂതന് പറഞ്ഞു: മഹാഭാഗ്യശാലികളായ നിങ്ങള് ഭാഗ്യവാന്മാരാണ്, ഈ ഭൂമിയില് ഞാനും ഭാഗ്യവാനാണ്; കാരണം നിങ്ങള്ക്ക് കേള്ക്കാന് ആഗ്രഹമുണ്ട്, എനിക്ക് പറയാന് അവസരമുണ്ട്.
പുരാ ചൈകാര്ണവേ ജാതേ വിലീനേ ഭുവനത്രയേ । ശേഷപര്യങ്കസുപ്തേ ച ദേവദേവേ ജനാര്ദനേ
പണ്ടൊരിക്കല്, മൂന്നു ലോകങ്ങളും ഒരു സമുദ്രത്തില് ലയിച്ചപ്പോള്, ദേവദേവനായ ജനാര്ദ്ദനന് ആനന്തശയനത്തില് വിശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
വിഷ്ണുകര്ണമലോദ്ഭൂതൌ ദാനവൌ മധുകൈടഭൌ । മഹാബലൌ ച തൌ ദൈത്യൌ വിവൃദ്ധൌ സാഗരേ ജലേ
വിഷ്ണുവിന്റെ ചെവിയിലെ മാലിന്യത്തില് നിന്ന് മധു, കൈടഭന് എന്ന രണ്ടു ദാനവര്മാര് ഉദിച്ചുവന്നു; വലിയ ശക്തിയുള്ള ഈ ദൈത്യര് സമുദ്രജലത്തില് വളര്ന്നു.
ക്രീഡമാനൌ സ്ഥിതൌ തത്ര വിചരന്താവിതസ്തതഃ । താവേകദാ മഹാകായൌ ക്രീഡാസക്തൌ മഹാര്ണവേ
അവിടെ ആ ഇരുവരും വലിയ ശരീരങ്ങളോടെ ആ മഹാസമുദ്രത്തില് സഞ്ചരിച്ചും കളിച്ചും രമിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
ചിന്താമവാപതുശ്ചിത്തേ ഭ്രാതരാവിവ സംസ്ഥിതൌ । നാകാരണം ഭവേത്കാര്യം സര്വത്രൈഷാ പരമ്പരാ
അവരെ ഇരുവരും സഹോദരന്മാരെപ്പോലെ ചിന്തയില് ആഴപ്പെട്ടു: 'കാരണമില്ലാതെ ഒന്നും സംഭവിക്കില്ല; എല്ലായിടത്തും ഇതാണ് നിയമം'.
ആധേയം തു വിനാധാരം ന തിഷ്ഠതി കഥഞ്ചന । ആധാരാധേയഭാവസ്തു ഭാതി നോ ചിത്തഗോചരഃ
ആധാരമില്ലാതെ ആധേയമായത് ഒരിക്കലും നിലനില്ക്കില്ല; ആധാരവും ആധേയവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം മനസ്സിന് ഗ്രഹിക്കാനാവില്ല.
ക്വ തിഷ്ഠതി ജലം ചേദം സുഖരൂപം സുവിസ്തരമ് । കേന സൃഷ്ടം കഥം ജാതം മഗ്നാവാവാഞ്ജലേ സ്ഥിതൌ
ഈ സുഖകരമായും വിശാലമായും വെള്ളം എവിടെയാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്? ആരാണ് ഇതിനെ സൃഷ്ടിച്ചത്, എങ്ങനെ ഇത് ഉണ്ടായി? ഇതിൽ മുഴുകിയിരിക്കുമ്പോൾ നാം എങ്ങനെ മുകളിലായി നിലകൊള്ളുന്നു?
ആവാം വാ കഥമുത്പന്നൌ കേന വോത്പാദിതാവുഭൌ । പിതരൌ ക്വേതി വിജ്ഞാനം നാസ്തി കാമം തഥാവയോഃ
നമ്മളിവിടെ എങ്ങനെ ജനിച്ചു, ആരാണ് നമ്മളെ ഉണ്ടാക്കിയതെന്ന് അറിയില്ല. നമ്മുടെ മാതാപിതാക്കൾ എവിടെയാണ് എന്ന് പോലും അറിയില്ല; ഇതെക്കുറിച്ച് ഞങ്ങൾക്ക് യാതൊരു അറിവുമില്ല.
സൂത ഉവാച ഏവം കാമയമാനൌ തൌ ജഗ്മതുര്ന വിനിശ്ചയമ് । ഉവാച കൈടഭസ്തത്ര മധും പാര്ശ്വേ സ്ഥിതം ജലേ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ അറിയാൻ ആഗ്രഹിച്ചെങ്കിലും ആ ഇരുവരും ഒരു തീരുമാനത്തിലും എത്തിച്ചേരാനായില്ല. അപ്പോൾ, ജലത്തിൽ സമീപം നിന്ന മധുവിനോട് കൈടഭൻ പറഞ്ഞു.
കൈടഭ ഉവാച മധോ വാമത്ര സലിലേ സ്ഥാതും ശക്തിര്മഹാബലാ । വര്തതേ ഭ്രാതരചലാ കാരണം സാ ഹി മേ മതാ
കൈടഭൻ പറഞ്ഞു: മധു, ഈ വെള്ളത്തിൽ നമുക്ക് നിലകൊള്ളാൻ കഴിയുന്നത് വലിയ, അചഞ്ചലമായ ഒരു ശക്തിയാൽ ആണ്. സഹോദരാ, അതാണ് ഞാൻ കാരണം എന്ന് കരുതുന്നത്.
തയാ തതമിദം തോയം തദാധാരം ച തിഷ്ഠതി । സാ ഏവ പരമാ ദേവീ കാരണഞ്ച തഥാവയോഃ
അവളാൽ ഈ വെള്ളം മുഴുവൻ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, അവളാണ് ഇതിന് ആധാരം. അവളാണ് പരമശക്തിയും, നമ്മളെ സൃഷ്ടിച്ച കാരണം കൂടിയാണ്.
ഏവം വിബുധ്യമാനൌ തൌ ചിന്താവിഷ്ടൌ യദാസുരൌ । തദാകാശേ ശ്രുതം താഭ്യാം വാഗ്ബീജം സുമനോഹരമ്
അവർ ഇങ്ങനെ മനസ്സിലാക്കി, ആലോചനയിൽ മുഴുകിയപ്പോൾ, അപ്പോൾ ആകാശത്തിൽ നിന്ന് മനോഹരമായ ഒരു ബീജാക്ഷരം അവർക്ക് കേൾക്കപ്പെട്ടു.