മയാ തേ ഭവനം ശമ്ഭോ പ്രാപിതാഃ കാര്യഗൌരവാത് । യദ്യുക്തം തദ്വിധത്സ്വാദ്യ സുരകാര്യം സുരേശ്വര
ശംഭോ, കാര്യത്തിന്റെ ഗുരുതരത്വം കാരണം ഞാന് ഇവരെ നിന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു. ദേവകാര്യത്തിന് യോജിച്ചതെന്താണോ അതു് ഇന്ന് ചെയ്യണം, ദേവനാഥാ.
ത്വയി ഭാരോഽസ്തി സര്വേഷാം ദേവാനാം ഭൂതഭാവന । വ്യാസ ഉവാച ഇതി തദ്വചനം ശ്രുത്വാ ശങ്കരഃ പ്രഹസന്നിവ
സകല ദേവന്മാരുടെയും ഭാരമിപ്പോള് നിന്റെ മേലാണ്, ഭൂതങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവേ. വ്യാസന് പറയുന്നു: ഈ വാക്കുകള് കേട്ടശേഷം ശങ്കരന് പുഞ്ചിരിയോടെ,
വചനം ശ്ലക്ഷ്ണയാ വാചാ പ്രോവാച പദ്മജം പ്രതി । ശിവ ഉവാച ഭവതൈവ കൃതം കാര്യം വരദാനാത്പുരാ വിഭോ
മൃദുവായ വാക്കുകളില് കമലജനനോടു് പറഞ്ഞു: ശിവന് പറഞ്ഞു: മഹാബലശാലിയേ, നീ തന്നെയാണ് ഈ കാര്യം നേരത്തെ തന്നെയൊരു വരപ്രസാദം നല്കി ചെയ്തിരുന്നത്.
അനര്ഥദഞ്ച ദേവാനാം കിം കര്തവ്യമതഃ പരമ് । ഈദൃശോ ബലവാഞ്ഛൂരഃ സര്വദേവഭയപ്രദഃ
ഇത് ദേവന്മാര്ക്ക് അനര്ത്ഥം വരുത്തിയതുകൊണ്ട് ഇനി എന്ത് ചെയ്യാനാകും? ഇങ്ങനെ ശക്തിയും വീര്യവും ഉള്ളവന് ഉണരുകയും എല്ലാ ദേവന്മാര്ക്കും ഭയം ഉണ്ടാക്കുകയും ചെയ്തു.
കാ സമര്ഥാ വരാ നാരീ തം ഹന്തും മദദര്പിതമ് । ന മേ ഭാര്യാ ന തേ ഭാര്യാ സംഗ്രാമം ഗന്തുമര്ഹതി
മദം കൊണ്ടു അഹങ്കരിക്കുന്ന ആ മഹിഷനെ കൊല്ലാന് കഴിവുള്ള സ്ത്രീ ആര്? എന്റെ ഭാര്യയോ, നിന്റെ ഭാര്യയോ യുദ്ധത്തിനായി പോകാന് യോഗ്യരല്ല.
ഗത്വൈവ തേ മഹാഭാഗേ യുയുധാതേ കഥം പുനഃ । ഇന്ദ്രാണീ ച മഹാഭാഗാ ന യുദ്ധകുശലാസ്തി ഹി
അവരൊക്കെ പോയാലും, മഹാഭാഗനേ, എങ്ങനെ യുദ്ധം ചെയ്യാനാകും? മഹാഭാഗയായ ഇന്ദ്രാണിക്കും യുദ്ധത്തില് പ്രാവീണ്യം ഇല്ല.
കാന്യാ ഹന്തും സമര്ഥാസ്തി തം പാപം മദദര്പിതമ് । മമേദം മതമദ്യൈവ ഗത്വാ ദേവം ജനാര്ദനമ്
ആ അഹങ്കാരത്തിൽ മദിച്ചിരിക്കുന്ന പാപിയെ കൊല്ലാൻ ഏതു പെൺകുട്ടിക്ക് കഴിയും? എന്റെ ഈ ആലോചനയോടെ നാം ഇന്ന് തന്നെ ദേവനായ ജനാർദ്ദനന്റെ അടുക്കൽ പോകാം.
സ്തുത്വാ തം ദേവകാര്യായ പ്രേരയാമഃ സുസത്വരമ് । സോഽതിബുദ്ധിമതാം ശ്രേഷ്ഠോ വിഷ്ണുഃ സര്വാര്ഥസാധനേ
അവനെ സ്തുതിച്ച്, ദേവിയുടെ കാര്യത്തിനായി വേഗത്തിൽ പ്രേരിപ്പിക്കാം. അത്യന്തം ബുദ്ധിമാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ വിഷ്ണു എല്ലാം സാധിപ്പിക്കാൻ കഴിവുള്ളവനാണ്.
മിലിത്വാ വാസുദേവം വൈ കര്തവ്യം കാര്യചിന്തനമ് । പ്രപഞ്ചേന ച ബുദ്ധ്യാ സ സംവിധാസ്യതി സാധനമ്
വാസുദേവനോടൊപ്പം ചേർന്ന്, നാം ചെയ്യേണ്ട കാര്യത്തെക്കുറിച്ച് ആലോചിക്കണം. അവൻ വിശദമായ ബുദ്ധിയോടെ അതിന് വേണ്ട മാർഗങ്ങൾ ഒരുക്കും.
വ്യാസ ഉവാച ഇതി രുദ്രവചഃ ശ്രുത്വാ ബ്രഹ്മാദ്യാഃ സുരസത്തമാഃ । ഉത്ഥിതാസ്തേ തഥേത്യുക്ത്വാ ശിവേന സഹ സത്വരാഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ശിവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടു ബ്രഹ്മാവും മറ്റു പ്രധാന ദേവന്മാരും 'അങ്ങനെ തന്നെ' എന്നു പറഞ്ഞ് വേഗത്തിൽ എഴുന്നേറ്റ് ശിവനോടൊപ്പം പുറപ്പെട്ടു.
സ്വകീയൈര്വാഹനൈഃ സര്വേ യയുവിഷ്ണപുരം പ്രതി । മുദിതാഃ ശകുനാന്ദൃഷ്ട്വാ കാര്യസിദ്ധികരാഞ്ഛുഭാന്
അവരൊക്കെയും തങ്ങളുടെ താന്ത്രിക വാഹനങ്ങളിൽ കയറി, ദൈവിക ലക്ഷ്യത്തിന്റെ വിജയത്തിന് സൂചനയായ ശുഭപക്ഷികളെ കണ്ടു സന്തോഷത്തോടെ വിഷ്ണുപുരത്തേക്ക് യാത്രയായി.
വവുര്വാതാഃ ശുഭാഃ ശാന്താഃ സുഗന്ധാഃ ശുഭശംസിനഃ । പക്ഷിണശ്ച ശിവാ വാചസ്തത്രോചുഃ പഥി സര്വശഃ
ശുഭമായ, ശാന്തമായ, സുഗന്ധമുള്ള കാറ്റുകൾ വീശി; വഴിയൊട്ടും ശുഭമായ പക്ഷികൾ നല്ല സൂചനകളോടെ പാടിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
നിര്മലം ചാഭവദ്വ്യോമ ദിശശ്ച വിമലാസ്തഥാ । ഗമനേ തത്ര ദേവാനാം സര്വം ശുഭമിവാഭവത്
ആകാശം നിർമ്മലമായി, ദിശകളും അതുപോലെ ശുദ്ധമായി. ദേവന്മാർ യാത്രചെയ്യുമ്പോൾ എല്ലാം ശുഭമായതായി തോന്നി.
ദേവ്യാഃ സ്വരൂപോദ്ഭവവര്ണനമ് വ്യാസ ഉവാച തരസാ തേഽഥ സമ്പ്രാപ്യ വൈകുണ്ഠം വിഷ്ണുവല്ലഭമ് । ദദൃശുഃ സര്വശോഭാഢ്യം ദിവ്യസദ്മവിരാജിതമ്
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: അതിനുശേഷം അവർ വേഗത്തിൽ വിഷ്ണുവിന്റെ പ്രിയമായ വൈകുണ്ഠത്തിലെത്തിയപ്പോൾ, ദൈവിക ഭവനങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട അതിന്റെ സർവ്വശോഭയും അവർ കണ്ടു.
സരോവാപീസരിദ്ഭിശ്ച സംയുതം സുഖദം ശുഭമ് । ഹംസസാരസചക്രാഹ്വൈഃ കൂജദ്ഭിശ്ച വിരാജിതമ്
അത് തടാകങ്ങളും കുളങ്ങളും നദികളുംകൊണ്ട് സമൃദ്ധമായിരുന്നു; ഹംസ, സാരസ്, ചക്രവാകം തുടങ്ങിയ പക്ഷികൾ മനോഹരമായി പാടിക്കൊണ്ടു അലങ്കരിച്ചിരുന്നു.
ചമ്പകാശോകകഹ്ലാരമന്ദാരബകുലാവൃതൈഃ । മല്ലികാതിലകാമ്രാതയുതൈഃ കുരബകാദിഭിഃ
ചമ്പക, അശോക, കഹ്ലാര, മന്ദാര, ബകുല തുടങ്ങിയവയും, മല്ലിക, തിലകം, മാവു, കുറബകം എന്നിവയും ചുറ്റിപ്പറ്റി നിലകൊണ്ടിരുന്നു.
കോകിലാരാവസന്നാദൈഃ ശിഖണ്ഡൈര്നൃത്യരഞ്ജിതൈഃ । ഭ്രമരാരാവരമ്യൈശ്ച ദിവ്യൈരുപവനൈര്യുതമ്
കുയിലുകളുടെ ഗാനം മുഴങ്ങുന്ന ദൈവിക തോട്ടങ്ങളും, മയിലുകൾ ആനന്ദത്തോടെ നൃത്തം ചെയ്യുന്ന സ്ഥലങ്ങളും, തേനീച്ചകൾ മധുരമായി ഗാനം പാടുന്ന സ്ഥലങ്ങളും അതിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സുനന്ദനന്ദനാദ്യൈശ്ച പാര്ഷദൈര്ഭക്തിതത്പരൈഃ । സംസ്തുവദ്ഭിര്യുതം ഭക്തൈരനന്യഭവവൃത്തിഭിഃ
സുനന്ദൻ, നന്ദൻ തുടങ്ങിയ ഭക്തിപരന്മാരായ സേവകരും, ഭക്തിയിൽ മുഴുകി സ്തുതികൾ പാടുന്ന ഭക്തരും അവിടെ നിറഞ്ഞിരുന്നു.
പ്രാസാദൈ രത്നഖചിതൈഃ കാഞ്ചനൈശ്ചിത്രമണ്ഡിതൈഃ । അഭ്രംലിഹൈര്വിരാജദ്ഭിഃ സംയുതം ശുഭസദ്മകൈഃ
രത്നങ്ങൾ പതിപ്പിച്ച പൊന്നാൽ അലങ്കരിച്ച, മേഘംപോലെ തിളങ്ങുന്ന മനോഹരമായ ഭവനങ്ങൾ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഗായദ്ഭിര്ദേവഗന്ധര്വൈര്നൃത്യദ്ഭിരപ്സരോഗണൈഃ । രഞ്ജിതം കിന്നരൈഃ ശശ്വദ്രക്തകണ്ഠേര്മനോഹരൈഃ
ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും പാടുകയും, അപ്സരസുകൾ നൃത്തം ചെയ്യുകയും, കിന്നരന്മാർ മനോഹരമായ സ്വരത്തിൽ പാടുകയും ചെയ്തു.
മുനിഭിശ്ച തഥാ ശാന്തൈര്വേദപാഠകൃതാദരൈഃ । സ്തുവദ്ഭിഃ ശ്രുതിസൂക്തൈശ്ച മണ്ഡിതം സദനം ഹരേഃ
ശാന്തരായ മുനിമാരും, ആദരപൂർവ്വം വേദങ്ങൾ ഉച്ചരിച്ചും, ശ്രുതി സ്തുതികൾ പാടിയും ഹരിയുടെ ഭവനത്തെ അലങ്കരിച്ചു.
തേ ച വിഷ്ണുഗൃഹം പ്രാപ്യ ദ്വാരപാലൌ ശുഭാകൃതീ । വീക്ഷ്യോചുര്ജയവിജയൌ ഹേമയഷ്ടിധരൌ സ്ഥിതൌ
അവർ വിഷ്ണുവിന്റെ ഭവനത്തിലെത്തിയപ്പോൾ, ജയനും വിജയനും എന്ന രണ്ട് ശുഭരൂപികളായ വാതില്പാലകർ പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള ദണ്ഡം പിടിച്ച് അവിടെ നിലകൊണ്ടിരിക്കുന്നതും കണ്ടു.
ഗത്വൈകോഽപ്യുഭയോര്മധ്യേ നിവേദയതു സങ്ഗതാന് । ദ്വാരസ്ഥാന് ബ്രഹ്മരുദ്രാദീന്വിഷ്ണുദര്ശനലാലസാന്
നിങ്ങളിൽ ഒരാൾ ഇരുവരുടെയും ഇടയിൽ ചെന്നു, വാതിലിനു പുറത്തു കാത്തിരിക്കുന്ന ബ്രഹ്മാവും രുദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരും വിഷ്ണുവിനെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെന്ന് അറിയിക്കണം.
വ്യാസ ഉവാച വിജയസ്തദ്വചഃ ശ്രുത്വാ ഗത്വാഥ വിഷ്ണുസന്നിധൌ । സര്വാന്സമാഗതാന്ദേവാന്പ്രണമ്യോവാച സത്വരഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: വിജയൻ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് വിഷ്ണുവിന്റെ സന്നിധിയിൽ ചെന്നു, എല്ലാ ദേവന്മാരും എത്തിയതായി നമസ്കരിച്ച് വേഗത്തിൽ അറിയിച്ചു.
വിജയ ഉവാച ദേവദേവ മഹാരാജ രമാകാന്ത സുരാരിഹന് । സമാഗതാഃ സുരാഃ സര്വേ ദ്വാരി തിഷ്ഠന്തി വൈ വിഭോ
വിജയൻ പറഞ്ഞു: ദേവദേവനേ, മഹാരാജാവേ, ലക്ഷ്മിയുടെ പ്രിയനേ, ദേവന്മാരുടെ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനേ, എല്ലാ ദേവന്മാരും ഒന്നിച്ചു വന്ന് നിന്റെ വാതിലിന് പുറത്ത് കാത്തുനിൽക്കുന്നു, മഹാശക്തനേ.
ബ്രഹ്മാ രുദ്രസ്തഥേന്ദ്രശ്ച വരുണഃ പാവകോ യമഃ । സ്തുവന്തി വേദവാക്യൈസ്ത്വാമമരാ ദര്ശനാര്ഥിനഃ
ബ്രഹ്മാവും രുദ്രനും ഇന്ദ്രനും വരുണനും അഗ്നിയും യമനും — എല്ലാ അമരന്മാരും, നിന്നെ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, വേദവാക്യങ്ങൾ കൊണ്ട് നിന്നെ സ്തുതിക്കുന്നു.
വ്യാസ ഉവാച തച്ഛ്രുത്വാ വചനം വിഷ്ണര്വിജയസ്യ രമാപതിഃ । നിര്ജഗാമ ഗൃഹാത്തൂര്ണം സുരാന്സമധികോത്സവഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: വിജയന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടു, ലക്ഷ്മിയുടെ ഭർത്താവായ വിഷ്ണു, ദേവന്മാരെ കാണാൻ അതിയായ സന്തോഷത്തോടെ, വേഗത്തിൽ വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് പോയി.
ഗത്വാ വീക്ഷ്യ ഹരിര്ദേവാന്ദ്വാരസ്ഥാഞ്ഛ്രമകര്ശിതാന് । പ്രീതിപ്രവണയാ ദൃഷ്ട്യാ പ്രീണയാമാസ ദുഃഖിതാന്
ഹരിചന്ദ്രൻ പുറത്ത് പോയി, വാതിലിൽ കാത്തുനിൽക്കുന്ന ദേവന്മാരെ കഷ്ടത്തിൽ തളർന്നവരായി കണ്ടു. സ്നേഹപൂർവമായ ദൃഷ്ടിയാൽ, ദുഃഖിതരായ അവരെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
പ്രണേമുസ്തേ സുരാഃ സര്വേ ദേവദേവം ജനാര്ദനമ് । തുഷ്ടുവുശ്ച സുരാരിഘ്നം വാഗ്ഭിര്വേദവിനിശ്ചിതമ്
എല്ലാ ദേവന്മാരും ജനാർദ്ദനനായ ദേവദേവനോട് നമസ്കരിച്ചു. ദേവശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനേ എന്ന് വേദങ്ങളിൽ ഉറപ്പുള്ള വാക്കുകൾ കൊണ്ട് സ്തുതിച്ചു.
ദേവാ ഊചുഃ ദേവദേവ ജഗന്നാഥ സൃഷ്ടിസ്ഥിത്യന്തകാരക । ദയാസിന്ധോ മഹാരാജ ത്രാഹി നഃ ശരണാഗതാന്
ദേവന്മാർ പറഞ്ഞു: ദേവദേവനേ, ലോകനാഥനേ, സൃഷ്ടി, നില, സംഹാരത്തിന് കാരണമായവനേ, കരുണാസാഗരനായ മഹാരാജാവേ, ഞങ്ങൾ അഭയം തേടി വന്നവരെ രക്ഷിക്കണമേ.