ആസ്തീകോ നാമ ധര്മാത്മാ ജരത്കാരുസുതോ മുനിഃ । തത്രാഗത്യ മുനേര്ബാലസ്തുഷ്ടാവ ജനമേജയമ്
ജരത്കാരുവിന്റെ മകനായ, ധര്മനിഷ്ഠനായ ആസ്തികന് എന്ന ബാലമുനി അവിടെ എത്തി, ജനമേജയനെ സ്തുതിച്ചു.
രാജാ തമര്ചയാമാസ ദൃഷ്ട്വാ ബാലം സുപണ്ഡിതമ് । അര്ചയിത്വാ നൃപസ്തം തു ഛന്ദയാമാസ വാഞ്ഛിതൈഃ
രാജാവ് ആ പണ്ഡിതനായ ബാലനെ കണ്ടു ആദരവോടെ സ്വീകരിച്ചു. ആദരമര്പ്പിച്ച ശേഷം, രാജാവ് അവനോട് ഇഷ്ടമുള്ളതൊന്നും ചോദിക്കാമെന്ന് പറഞ്ഞു.
സ തു വവ്രേ മഹാഭാഗ യജ്ഞോഽയം വിരമത്വിതി । സത്യബദ്ധോ നൃപസ്തേന പ്രാര്ഥിതശ്ച പുനസ്തഥാ
ആ മഹാഭാഗവന്, "ഈ യാഗം നിര്ത്തണം," എന്നാശംസിച്ചു. വാക്ക് നല്കിയിരുന്ന രാജാവിനെ വീണ്ടും അതേ അപേക്ഷയോടെ അപേക്ഷിച്ചു.
ഹോമം നിവര്തയാമാസ സര്പാണാം മുനിവാക്യതഃ । ഭാരതം ശ്രാവയാമാസ വൈശമ്പായന വിസ്തരാത്
മുനിയുടെ വാക്ക് കേട്ട് രാജാവ് പാമ്പുകളെ അര്പ്പിക്കുന്ന ഹോമം നിര്ത്തി. വൈശംപായനന് ഭാരതകഥ വിശദമായി വായിച്ചു പറഞ്ഞു.
ശ്രുത്വാപി നൃപതിഃ കാമം ന ശാന്തിമഭിജഗ്മിവാന് । വ്യാസം പപ്രച്ഛ ഭൂപാലോ മമ ശാന്തിഃ കഥം ഭവേത്
അത് കേട്ടിട്ടും രാജാവിന് ആഗ്രഹിച്ച ശാന്തി ലഭിച്ചില്ല. ഭൂപതി വ്യാസനോട്, "എനിക്ക് എങ്ങനെ ശാന്തി കിട്ടും?" എന്ന് ചോദിച്ചു.
മനോഽതിദഹ്യതേ കാമം കിം കരോമി വദസ്വ മേ । പിതാ മേ ദുര്ഭഗസ്യൈവ മൃതഃ പാര്ഥസുതാത്മജഃ
"എന്റെ മനസ്സ് ആഗ്രഹത്തില് കത്തുന്നു; ഞാന് എന്ത് ചെയ്യണം, പറയൂ. എന്റെ ദുർഭാഗ്യശാലിയായ അച്ഛന് പാരിക്ഷിതിന്റെ മകനാൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു."
ക്ഷത്രിയാണാം മഹാഭാഗ സങ്ഗ്രാമേ മരണം വരമ് । രണേ വാ മരണം വ്യാസ ഗൃഹേ വാ വിധിപൂര്വകമ്
"ക്ഷത്രിയന്മാർക്ക് യുദ്ധത്തിൽ മരണം ഏറ്റവും ഉത്തമം, മഹാഭാഗനേ; യുദ്ധഭൂമിയിലോ, അല്ലെങ്കിൽ വിധിപ്രകാരം വീട്ടിലോ മരിച്ചാലും അതാണ് ഉത്തമം, വ്യാസാ."
മരണം ന പിതുര്മേഽഭൂദന്തരിക്ഷേ മൃതോഽവശഃ । ശാന്ത്യുപായം വദസ്വാത്ര ത്വം ച സത്യവതീസുത
"എന്റെ അച്ഛന് യുദ്ധത്തിൽ മരണം ഉണ്ടായില്ല; അവൻ ആകാശത്ത് നിർബലനായി മരിച്ചു. സത്യവതിയുടെ മകനേ, അവന് ശാന്തി ലഭിക്കാൻ എന്ത് ചെയ്യണം എന്ന് പറയൂ."
യഥാ സ്വര്ഗം വ്രജേദാശു പിതാ മേ ദുര്ഗതിം ഗതഃ
"ദുർഗതിയിൽപ്പെട്ട എന്റെ അച്ഛന് എങ്ങനെ വേഗം സ്വർഗ്ഗത്തിൽ എത്താൻ കഴിയും?"
ശ്രോതൃപ്രവക്തൃപ്രസങ്ഗഃ സൂത ഉവാച തച്ഛ്രുത്വാ വചനം തസ്യ വ്യാസഃ സത്യവതീസുതഃ । ഉവാച വചനം തത്ര സഭായാം നൃപതിം ച തമ്
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ആ വാക്കുകൾ കേട്ടു സത്യവതിയുടെ മകനായ വ്യാസൻ അന്നത്തെ സഭയിൽ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു.
വ്യാസ ഉവാച ശൃണു രാജന് പ്രവക്ഷ്യാമി പുരാണം ഗുഹ്യമദ്ഭുതമ് । പുണ്യം ഭാഗവതം നാമ നാനാഖ്യാനയുതം ശിവമ്
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, നീ കേൾക്കൂ, ഞാൻ നിന്നോട് പുരാതനവും രഹസ്യവും അത്ഭുതകരവുമായ ഭാഗവതപുരാണം പറയാം. അനേകം കഥകളാൽ സമ്പന്നമായ, മംഗളവും പുണ്യവും നൽകുന്ന കഥയാണിത്.
അധ്യാപിതം മയാ പൂര്വം ശുകായാത്മസുതായ വൈ । ശ്രാവയാമി നൃപ ത്വാം ഹി രഹസ്യം പരമം മമ
"ഞാൻ മുമ്പ് എന്റെ മകനായ ശുകനോട് ഇത് പഠിപ്പിച്ചിരുന്നു; ഇപ്പോൾ രാജാവേ, എന്റെ പരമ രഹസ്യമായ ഈ കഥ ഞാൻ നിന്നോട് വായിച്ചു പറയാം."
ധര്മാര്ഥകാമമോക്ഷാണാം കാരണം ശ്രവണാത്കില । ശുഭദ സുഖദം നിത്യം സര്വാഗമസമുദ്ധൃതമ്
"ഇത് കേൾക്കുന്നതിലൂടെ ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം എന്നിവയെ നേടാം; എല്ലായ്പ്പോഴും മംഗളവും സുഖവും നൽകുന്ന, എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള സാരമാണ് ഇതു."
ജനമേജയ ഉവാച ആസ്തീകോഽയം സുതഃ കസ്യ വിഘ്നാര്ഥം കഥമാഗതഃ । പ്രയോജനം കിമത്രാസ്യ സര്പാണാം രക്ഷണേ പ്രഭോ
ജനമേജയൻ ചോദിച്ചു: "ഈ ആസ്തികൻ ആരുടെ മകനാണ്? എന്തിനാണ് അവൻ തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കാൻ വന്നത്? പാമ്പുകളെ രക്ഷിക്കാൻ അവന്റെ ഉദ്ദേശം എന്തായിരുന്നു, പ്രഭോ?"
കഥയൈതന്മഹാഭാഗ വിസ്തരേണ കഥാനകമ് । പുരാണം ച തഥാ സര്വം വിസ്തരാദ്വദ സുവ്രത
"മഹാഭാഗനേ, ഈ കഥ മുഴുവനും വിശദമായി പറയൂ. പുരാണവും അതുപോലെ മുഴുവൻ വിശദമായി പറയൂ, സുവ്രതനേ."
വ്യാസ ഉവാച ജരത്കാരുര്മുനിഃ ശാന്തോ ന ചകാര ഗൃഹാശ്രമമ് । തേന ദൃഷ്ടാ വനേ ഗര്തേ ലമ്ബമാനാ സ്വപൂര്വജാഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ജരത്കാരു എന്ന മുനിവർ ശാന്തസ്വഭാവിയായിരുന്നു; ഗൃഹസ്ഥാശ്രമം സ്വീകരിച്ചില്ല. ഒരു ദിവസം കാട്ടിൽ ഒരു കുഴിയിലുണ്ടായിരുന്ന തന്റെ പൂർവ്വജന്മാരെ അവൻ കണ്ടു.
തതസ്തമാഹുഃ കുരു പുത്ര ദാരാ- ന്യഥാ ച നഃ സ്യാത്പരമാ ഹി തൃപ്തിഃ । സ്വര്ഗേ വ്രജാമഃ ഖലു ദുഃഖമുക്താ വയം സദാചാരയുതേ സുതേ വൈ
അതിനുശേഷം അവർ പറഞ്ഞു: 'കുരുവംശജാ, നീ ഒരു ഭാര്യയെ സ്വീകരിക്കണം; അല്ലെങ്കിൽ ഞങ്ങൾക്കു പൂർണ്ണമായ സന്തോഷം ഉണ്ടാകില്ല. നല്ല പെരുമാറ്റമുള്ള ഒരു മകൻ ജനിച്ചാൽ, ഞങ്ങൾ സ്വർഗത്തിൽ ദുഃഖമില്ലാതെ പോകും.'
സ താനുവാചാഥ ലഭേ സമാനാ- മയാചിതാം ചാതിവശാനുഗാം ച । തദാ ഗൃഹാരമ്ഭമഹം കരോമി ബ്രവീമി തഥ്യം മമ പൂര്വജാ വൈ
അവൻ അവരോട് മറുപടി പറഞ്ഞു: 'എനിക്ക് സമമായ, ഞാൻ ആഗ്രഹിച്ചും സ്നേഹത്തോടെ കൂടെ നിൽക്കുന്ന ഒരു ഭാര്യയെ കിട്ടുമ്പോൾ, ഞാൻ ഗൃഹസ്ഥജീവിതം ആരംഭിക്കും. ഞാൻ സത്യമാണ് പറയുന്നത്, എന്റെ മുതിർന്നവരേ.'
ഇത്യുക്ത്വാ താഞ്ജരത്കാരുര്ഗതസ്തീര്ഥാന്പ്രതി ദ്വിജഃ । തദൈവ പന്നഗാഃ ശപ്താ മാത്രാഗ്നൌ നിപതന്ത്വിതി
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം ജരത്കാരു എന്ന മഹർഷി തീർത്ഥയാത്രയ്ക്ക് പുറപ്പെട്ടു. അതേ സമയം, പാമ്പുകൾക്ക് അവരുടെ അമ്മ ശപിച്ചു: 'നിങ്ങൾ അഗ്നിയിൽ വീഴട്ടെ.'
കശ്യപസ്യ മുനേഃ പത്ന്യൌ കദ്രൂശ്ച വിനതാ തഥാ । ദൃഷ്ട്വാദിത്യരഥേ ചാശ്വമൂചതുശ്ച പരസ്പരമ്
കശ്യപമഹർഷിയുടെ ഭാര്യകളായ കദ്രുവും വിനതയും, സൂര്യന്റെ രഥത്തിൽ കുതിരയെ കണ്ടു, തമ്മിൽ സംസാരിച്ചു.
തം ദൃഷ്ട്വാ ച തദാ കദ്രൂര്വിനതാമിദമബ്രവീത് । കിംവര്ണോഽയം ഹയോ ഭദ്രേ സത്യം പ്രബ്രൂഹി മാചിരമ്
അപ്പോൾ കദ്രു, ആ കുതിരയെ കണ്ടു വിനതയോട് പറഞ്ഞു: 'സുഹൃദേ, ഈ കുതിരയുടെ നിറം എന്താണ്? സത്യം വേഗത്തിൽ പറഞ്ഞുതരിക.'
വിനതോവാച ശ്വേത ഏവാശ്വരാജോഽയം കിം വാ ത്വം മന്യസേ ശുഭേ । ബ്രൂഹി വര്ണം ത്വമപ്യസ്യ തതസ്തു വിപണാവഹേ
വിനത പറഞ്ഞു: 'ഈ കുതിര രാജാവ് വെളുപ്പാണ്. നീ എന്താണ് കരുതുന്നത്, സുഭദ്രേ? നീയും ഇതിന്റെ നിറം പറയൂ, പിന്നെ നാം ഒരു പന്തയം വെക്കാം.'
കദ്രുരുവാച കൃഷ്ണവര്ണമഹം മന്യേ ഹയമേനം ശുചിസ്മിതേ । ഏഹി സാര്ധം മയാ ദിവ്യം ദാസീഭാവായ ഭാമിനി
കദ്രു പറഞ്ഞു: 'നിന്റെ മനോഹരമായ പുഞ്ചിരിയേ, ഞാൻ കരുതുന്നത് ഈ കുതിര കറുത്ത നിറമാണെന്ന്. വരിക, നാം ഒരുമിച്ച് ദൈവികമായ ഒരു പന്തയം വെക്കാം; തോറ്റവൾ മറ്റുള്ളവളുടെ ദാസിയായിരിക്കണം.'
സൂത ഉവാച കദ്രൂശ്ച സ്വസുതാനാഹ സര്വാന്സര്പാന്വശേ സ്ഥിതാന് । ബാലാഞ്ഛ്യാമാന്പ്രകുര്വന്തു യാവതോഽശ്വശരീരകേ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: കദ്രു, അവളുടെ എല്ലാ പാമ്പ് മക്കളോടും, അവർ അനുസരണമുള്ളവരോടും പറഞ്ഞു: 'കുതിരയുടെ ശരീരത്തിൽ കഴിയുന്നത്രയും കറുപ്പായി കാണപ്പെടാൻ നിങ്ങൾ ശ്രമിക്കണം.'
നേതി കേചന തത്രാഹുസ്താനഥാസൌ ശശാപ ഹ । ജനമേജയസ്യ യജ്ഞേ വൈ ഗമിഷ്യഥ ഹുതാശനമ്
അവരിൽ ചിലർ അതിന് സമ്മതിച്ചില്ല. അപ്പോൾ അവരെ കദ്രു ശപിച്ചു: 'നിങ്ങൾ ജനമേജയന്റെ യാഗത്തിൽ അഗ്നിയിൽ വീഴും.'
അന്യേ ചക്രുര്ഹയം സര്പാഃ കര്ബുരം വര്ണഭോഗകൈഃ । വേഷ്ടയിത്വാസ്യ പുച്ഛം തു മാതുഃ പ്രിയചികീര്ഷയാ
മറ്റു പാമ്പുകൾ, അമ്മയെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ, അവരുടെ ശരീരങ്ങൾ കുതിരയുടെ വാലിൽ ചുറ്റി, കുതിരയെ പുള്ളിപ്പുള്ളിയായി മാറ്റി.
ഭഗിന്യൌ ച സുസംയുക്തേ ഗത്വാ ദദൃശതുര്ഹയമ് । കര്ബുരം തം ഹയം ദൃഷ്ട്വാ വിനതാ ചാതിദുഃഖിതാ
അമ്മാവന്മാർ ചേർന്ന് കുതിരയെ കാണാൻ പോയി. കുതിര പുള്ളിപ്പുള്ളിയായി കാണുമ്പോൾ, വിനതയ്ക്ക് അതീവ ദുഃഖം തോന്നി.
തദാജഗാമ ഗരുഡഃ സുതസ്തസ്യാ മഹാബലഃ । സ ദൃഷ്ട്വാ മാതരം ദീനാമപൃച്ഛത്പന്നഗാശനഃ
അപ്പോൾ വിനതയുടെ മഹാബലശാലിയായ മകൻ ഗരുഡൻ അവിടെ എത്തി. അമ്മയെ ദുഃഖിതയായി കണ്ടു, പാമ്പുകളെ തിന്നുന്നവൻ അവളോട് ചോദിച്ചു.
മാതഃ കഥം സുദീനാസി രുദിതേവ വിഭാസി മേ । ജീവമാനേ മയി സുതേ തഥാന്യേ രവിസാരഥൌ
'അമ്മേ, നീ ഇത്ര ദുഃഖിതയാകാൻ കാരണമെന്ത്? ഞാൻ ജീവനോടെ ഉണ്ട്, സൂര്യന്റെ രഥികനും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നു, എന്നിട്ടും നീ കരയുന്നവളെപ്പോലെ തോന്നുന്നു.'
ദുഃഖിതാസി തതോ വാം ധിഗ്ജീവിതം ചാരുലോചനേ । കിം ജാതേന സുതേനാഥ യദി മാതാ സുദുഃഖിതാ
'നീ ദുഃഖിതയാണെങ്കിൽ, മനോഹരനയനേ, ഈ ജീവൻ എന്തിനാണ്? അമ്മയ്ക്ക് ഇത്രയും ദു:ഖം ഉണ്ടെങ്കിൽ മകൻ ജനിച്ചിട്ട് എന്ത് പ്രയോജനം?'