ഭ്രൂമധ്യേ ചൈവ യോകാരം യോകാരം ച ലലാടകേ । നകാരം വൈ പൂര്വമുഖേ പ്രകാരം ദക്ഷിണേ മുഖേ
'യോ' അക്ഷരം കണികാവിടിയിൽ, മറ്റൊരു 'യോ' അക്ഷരം നെറ്റിയിൽ, 'ന' അക്ഷരം വായുടെ മുൻവശത്ത്, 'പ്ര' അക്ഷരം വലതുവശത്ത് വയ്ക്കണം.
ചോകാരം പശ്ചിമമുഖേ ദകാരം ചോത്തരേ മുഖേ । യാകാരം മൂര്ധ്നി വിന്യസ്യ തകാരം വ്യാപകം ന്യസേത്
'ചോ' അക്ഷരം വായുടെ പിൻവശത്ത്, 'ദ' അക്ഷരം ഇടതുവശത്ത്, 'യ' അക്ഷരം തലയ്ക്ക് മുകളിൽ, 'ത' അക്ഷരം ശരീരമാകെ വ്യാപിപ്പിച്ച് വയ്ക്കണം.
ഏതന്ന്യാസവിധിം കേചിന്നേച്ഛന്തി ജപതത്പരാഃ । തതോ ധ്യായേന്മഹാദേവീം ജഗന്മാതരമമ്ബികാമ്
ജപത്തിൽ മുഴുകിയ ചിലർ ഈ അക്ഷരസ്ഥാപനം ആഗ്രഹിക്കാറില്ല; അതിനാൽ, ലോകമാതാവായ മഹാദേവിയായ അംബികയെ ധ്യാനിക്കണം.
ഭാസ്വജ്ജപാപ്രസൂനാഭാം കുമാരീം പരമേശ്വരീമ് । രക്താമ്ബുജാസനാരൂഢാം രക്തഗന്ധാനുലേപനാമ്
ജപാപുഷ്പംപോലെ പ്രകാശിക്കുന്ന, കന്യകയായ പരമേശ്വരിയെ, ചുവപ്പു താമരയിൽ ഇരിക്കുന്നതും ചുവന്ന ചന്ദനത്താൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നതുമായവളെ ധ്യാനിക്കണം.
രക്തമാല്യാമ്ബരധരാം ചതുരാസ്യാം ചതുര്ഭുജാമ് । ദ്വിനേത്രാം സ്രുക്സ്രുവോ മാലാം കുണ്ഡികാം ചൈവ ബിഭ്രതീമ്
ചുവന്നപൂവും വസ്ത്രവും ധരിച്ച, നാലു മുഖവും നാലു കൈകളും രണ്ടു കണ്ണുകളും ഉള്ളവളെ, ഒരു കഷ്ണം, ഒരു ചമച്, ഒരു മാല, ഒരു കുടം എന്നിവ കൈവശമുള്ളവളെ ധ്യാനിക്കണം.
സര്വാഭരണസന്ദീപ്താമൃഗ്വേദാധ്യായിനീം പരാമ് । ഹംസപത്രാമാഹവനീയമധ്യസ്ഥാം ബ്രഹ്മദേവതാമ്
എല്ലാ ആഭരണങ്ങളാലും ദീപ്തിയുള്ള, ഋഗ്വേദം പാരായണം ചെയ്യുന്ന, ഹംസം വാഹനമായ, യാഗാഗ്നിയുടെ നടുവിൽ ഇരിക്കുന്ന ബ്രഹ്മദേവതയായ മഹാദേവിയെ ധ്യാനിക്കണം.
ചതുഷ്പദാമഷ്ടകുക്ഷിം സപ്തശീര്ഷാം മഹേശ്വരീമ് । അഗ്നിവക്ത്രാം രുദ്രശിഖാം വിഷ്ണുചിത്താം തു ഭാവയേത്
നാല് കാലുകളും എട്ടു വയറുകളും ഏഴ് തലകളും ഉള്ള മഹേശ്വരിയെ, അഗ്നിപോലെയുള്ള വായ്, രുദ്രന്റെ കിരീടം, വിഷ്ണുവിന്റെ മനസ്സ് എന്നിവയുള്ളവളെ ധ്യാനിക്കണം.
ബ്രഹ്മാ തു കവചം യസ്യാ ഗോത്രം സാംഖ്യായനം സ്മൃതമ് । ആദിത്യമണ്ഡലാന്തഃസ്ഥാം ധ്യായേദ്ദേവീം മഹേശ്വരീമ്
ബ്രഹ്മാവ് അവളുടെ കവചം, സംഖ്യായനൻ എന്നാണ് വംശം അറിയപ്പെടുന്നത്; സൂര്യന്റെ വട്ടത്തിനുള്ളിൽ പാർക്കുന്ന മഹാദേവിയെ ധ്യാനിക്കണം.
ഏവം ധ്യാത്വാ വിധാനേന ഗായത്രീം വേദമാതരമ് । തതോ മുദ്രാഃ പ്രകുര്വീത ദേവ്യാഃ പ്രീതികരാഃ ശുഭാഃ
ഇങ്ങനെ വിധിപ്രകാരം വേദമാതാവായ ഗായത്രിയെ ധ്യാനിച്ച ശേഷം, ദേവിയെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്ന ശുഭമായ മുദ്രകള് ചെയ്യണം.
സുമുഖം സപുടം ചൈവ വിതതം വിസ്തൃതം തഥാ । ദ്വിമുഖം ത്രിമുഖം ചൈവ ചതുഷ്കം പഞ്ചകം തഥാ
സുമുഖം, സപുടം, വിതതം, വിശാലം, ഇരട്ടമുഖം, മൂന്നുമുഖം, നാലുമുഖം, അങ്ങനെ അഞ്ചുമുഖം,
ഷണ്മുഖാധോമുഖം ചൈവ വ്യാപകാഞ്ജലികം തഥാ । ശകടം യമപാശം ച ഗ്രഥിതം സന്മുഖോന്മുഖമ്
ആറുംമുഖം, താഴോട്ടു മുഖം, വ്യാപകമായ അഞ്ജലി, ശകടം, യമപാശം, ഗ്രഥിതം, സന്മുഖം, ഉന്മുഖം എന്നിവയും,
വിലമ്ബം മുഷ്ടികം ചൈവ മത്സ്യം കൂര്മം വരാഹകമ് । സിംഹാക്രാന്തം മഹാക്രാന്തം മുദ്ഗരം പല്ലവം തഥാ
വിലംബം, മുഷ്ടികം, മത്സ്യം, കൂര്മം, വരാഹം, സിംഹാക്രാന്തം, മഹാക്രാന്തം, മുദ്ഗരം, പല്ലവം എന്നിവയും,
ചതുര്വിംശതിമുദ്രാശ്ച ഗായത്ര്യാഃ സമ്പ്രദര്ശയേത് । ശതാക്ഷരാം ച ഗായത്രീം സകൃദാവര്തയേത്സുധീഃ
ഇങ്ങനെ നാല്പത്തിരണ്ട് മുദ്രകള് ഗായത്രിക്ക് കാണിക്കണം; ശേഷം ജ്ഞാനികള് നൂറക്ഷരങ്ങളുള്ള ഗായത്രിയെ ഒരിക്കല് ജപിക്കണം.
ചതുര്വിംശത്യക്ഷരാണി ഗായത്ര്യാ കീര്തിതാനി ഹി । ജാതവേദസനാമ്നീം ച ഋചമുച്ചാരയേത്തതഃ
ഗായത്രിയുടെ ഇരുപത്തിരണ്ട് അക്ഷരങ്ങള് പ്രസിദ്ധമാണ്; പിന്നെ ജാതവേദസെന്ന പേരിലുള്ള ഋക് ഉച്ചരിക്കണം.
ത്ര്യമ്ബകസ്യര്ചമാവൃത്യ ഗായത്രീ ശതവര്ണകാ । ഭവതീയം മഹാപുണ്യാ സകൃജ്ജപ്യാ ബുധൈരിയമ്
ത്ര്യമ്പകന്റെ ഋക് ജപിച്ച ശേഷം, മഹാപുണ്യമായ നൂറക്ഷരങ്ങളുള്ള ഗായത്രിയെ ജ്ഞാനികള് ഒരിക്കല് ജപിക്കണം.
ഓംകാരം പൂര്വമുച്ചാര്യ ഭൂര്ഭുവഃ സ്വസ്തഥൈവ ച । ചതുര്വിംശത്യക്ഷരാം ച ഗായത്രീം പ്രോച്ചരേത്തതഃ
ആദ്യം ഓം ഉച്ചരിച്ച്, ഭൂഃ, ഭുവഃ, സ്വഃ എന്നിങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, പിന്നെ ഇരുപത്തിരണ്ട് അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഗായത്രിയെ ഉച്ചരിക്കണം.
ഏവം നിത്യം ജപം കുര്യാദ്ബ്രാഹ്മണോ വിപ്രപുങ്ഗവഃ । സ സമഗ്രം ഫലം പ്രാപ്യ സന്ധ്യായാഃ സുഖമേധതേ
ഇങ്ങനെ ഒരു ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണന് പ്രതിദിനം ജപം നടത്തണം; അങ്ങനെ ചെയ്താല് സന്ധ്യയുടെ പൂര്ണ്ണഫലം ലഭിച്ച് സുഖമായി ജീവിക്കും.
സന്ധ്യാദികൃത്യവര്ണനമ് ശ്രീനാരായണ ഉവാച ഭിന്നപാദാ തു ഗായത്രീ ബ്രഹ്മഹത്യാപ്രണാശിനീ । അഭിന്നപാദാ ഗായത്രീ ബ്രഹ്മഹത്യാം പ്രയച്ഛതി
ശ്രീനാരായണന് പറഞ്ഞു: ഭിന്നമായ പാദങ്ങളുള്ള ഗായത്രി ബ്രാഹ്മണഹത്യാപാപം നശിപ്പിക്കും; അഖണ്ഡമായ പാദങ്ങളുള്ള ഗായത്രി ബ്രാഹ്മണഹത്യാപാപം വരുത്തും.
അച്ഛിന്നപാദാഗായത്രീജപം കുര്വന്തി യേ ദ്വിജാഃ । അഥോമുഖാശ്ച തിഷ്ഠന്തി കല്പകോടിശതാനി ച
അഖണ്ഡപാദങ്ങളുള്ള ഗായത്രി ജപിക്കുന്ന ദ്വിജന്മാര് താഴോട്ടു മുഖം കാട്ടി നില്ക്കുന്നവര് ആയിരക്കണക്കിന് കല്പങ്ങള് അങ്ങനെ തന്നെ ഇരിക്കും.
സമ്പുടൈകാ ഷഡോങ്കാരാ ഗായത്രീ വിവിധാ മതാ । ധര്മശാസ്ത്രപുരാണേഷു ഇതിഹാസേഷു സുവ്രത
സമ്പുടം, ആറു ഓംകാരങ്ങള്, ഇങ്ങനെ വിവിധ രൂപങ്ങളിലുള്ള ഗായത്രി ധര്മ്മശാസ്ത്രങ്ങളിലും പുരാണങ്ങളിലും ഇതിഹാസങ്ങളിലും പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
പഞ്ചപ്രണവസംയുക്താം ജപേദിത്യനുശാസനമ് । ജപസംഖ്യാഷ്ടഭാഗാന്തേ പാദോ ജപ്യസ്തുരീയകഃ
അഞ്ച് പ്രണവങ്ങളോടൊപ്പം ചേര്ത്ത് ജപിക്കണമെന്ന് നിര്ദ്ദേശമുണ്ട്; ജപത്തിന്റെ എട്ടിലൊന്ന് പൂര്ത്തിയായാല് നാലാമത്തെ പാദം ജപിക്കണം.
സ ദ്വിജഃ പരമോ ജ്ഞേയഃ പരം സായുജ്യമാപ്നുയാത് । അന്യഥാ പ്രജപേദ്യസ്തു സ ജപോ വിഫലോ ഭവേത്
അങ്ങനെ ചെയ്യുന്ന ദ്വിജന് ഉത്തമനായി അറിയപ്പെടണം; അവന് പരമസായുജ്യം നേടും. അതല്ലാതെ ജപിക്കുന്നവര്ക്ക് ജപത്തിന് ഫലം ഉണ്ടാകില്ല.
സമ്പുടൈകാ ഷഡോങ്കാരാ ഭവേത്സാ ഊര്ധ്വരേതസാമ് । ഗൃഹസ്ഥോ ബ്രഹ്മചാരീ വാ മോക്ഷാര്ഥീ തുരീയാം ജപേത്
ഒരൊറ്റ സമ്പുടവും ആറു ഓംകാരങ്ങളും ഉള്ള ഗായത്രി ഊര്ദ്ധ്വരേതസ്സിന് അനുയോജ്യം; ഗൃഹസ്ഥന് ആകട്ടെ ബ്രഹ്മചാരിയായാലും മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവര് നാലാമത്തെ പാദം ജപിക്കണം.
തുരീയപാദോ ഗായത്ര്യാഃ പരോരജസേ സാവദോമ് । ധ്യാനമസ്യ പ്രവക്ഷ്യാമി ജപസാങ്ഗഫലപ്രദമ്
ഗായത്രിയുടെ നാലാമത്തെ പാദം, രാജസികതയെ അതിക്രമിച്ച്, അവസാനം ഓം ഉണ്ട്; അതിന്റെ ധ്യാനം ജപത്തിനൊപ്പം ഫലം നല്കുന്നതാണ്, അതിനെ ഞാന് വിശദീകരിക്കാം.
ഹൃദി വികസിതപദ്മം സാര്കസോമാഗ്നിബിമ്ബം പ്രണവമയമചിന്ത്യം യസ്യ പീതം പ്രകല്പ്യമ് । അചലപരമസൂക്ഷ്മം ജ്യോതിരാകാശസാരം ഭവതു മമ മുദേഽസൌ സച്ചിദാനന്ദരൂപഃ
ഹൃദയത്തില് വിരിഞ്ഞ താമര, സൂര്യന്, ചന്ദ്രന്, അഗ്നി എന്നിവയുടെ പ്രതിരൂപം, അതിന്റെ അന്തസ്സായി അദ്ഭുതമായ പ്രണവം, അതു പൊന്നുപോലെയാണ്—അചഞ്ചലവും അതിസൂക്ഷ്മവും പ്രകാശമുള്ളതും ആകാശസാരമായതും സത്ത്വം-ചൈതന്യം-ആനന്ദം നിറഞ്ഞതുമായ അതു എനിക്ക് സന്തോഷം നല്കട്ടെ.
ത്രിശൂലയോനീ സുരഭിമക്ഷമാലാം ച ലിങ്ഗകമ് । അമ്ബുജം ച മഹാമുദ്രാമിതി സപ്ത പ്രദര്ശയേത്
ത്രിശൂലം, യോനി, സുരഭി, അക്ഷമാല, ലിംഗം, അമ്പുജം, മഹാമുദ്ര—ഇവയെഴു മുദ്രകളും കാണിക്കണം.
യാ സന്ധ്യാ സൈവ ഗായത്രീ സച്ചിദാനന്ദരൂപിണീ । ഭക്ത്യാ താം ബ്രാഹ്മണോ നിത്യം പൂജയേച്ച നമേത്തതഃ
ആ സന്ധ്യ തന്നെയാണ് ഗായത്രി, സത്യം, ബോധം, ആനന്ദം നിറഞ്ഞ ദേവി. ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ ഭക്തിയോടെ അവളെ ദിവസവും ആരാധിക്കണം, നമസ്കരിക്കണം.
ധ്യാതസ്യ പൂജാം കുര്വീത പഞ്ചഭിശ്ചോപചാരകൈഃ । ലം പൃഥിവ്യാത്മനേ ഗന്ധമര്പയാമി നമോ നമഃ
ധ്യാനിച്ച ദേവിയെ അഞ്ചു വിധത്തിലുള്ള ഉപചാരങ്ങളാൽ ആരാധിക്കണം. 'ലം' എന്നതിലൂടെ ഭൂമിയുടെ രൂപമായ ദേവിക്ക് സുഗന്ധം അർപ്പിക്കുന്നു; വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം.
ഹമാകാശാത്മനേ പുഷ്പം ചാര്പയാമി നമോ നമഃ । യം ച വായ്വാത്മനേ ധൂപം ചാര്പയാമി തതോ വദേത്
'ഹം' എന്നതിലൂടെ ആകാശത്തിന്റെ രൂപമായ ദേവിക്ക് പൂവ് അർപ്പിക്കുന്നു; വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം. 'യം' എന്നതിലൂടെ വായുവിന്റെ രൂപമായ ദേവിക്ക് ധൂപം അർപ്പിക്കുന്നു; പിന്നെ പറയണം:
രം ച വഹ്ന്യാത്മനേ ദീപമര്പയാമി തതോ വദേത് । വമമൃതാത്മനേ തസ്മൈ നൈവേദ്യമപി ചാര്പയേത്
'രം' എന്നതിലൂടെ അഗ്നിയുടെ രൂപമായ ദേവിക്ക് ദീപം അർപ്പിക്കുന്നു; പിന്നെ പറയണം. 'വം' എന്നതിലൂടെ അമൃതത്തിന്റെ രൂപമായ ദേവിക്ക് നൈവേദ്യവും അർപ്പിക്കണം.