നവരാത്രേ പഠേദേതദ്ദേവ്യഗ്രേ തു സമാഹിതഃ । പരിതുഷ്ടാ ജഗദ്ധാത്രീ ഭവത്യേവ ഹി നിശ്ചിതമ്
നവരാത്രിയിലോ, ദേവിയുടെ സന്നിധിയിൽ ഏകാഗ്രതയോടെ ഇതു പാരായണം ചെയ്താൽ, ലോകത്തെ പോഷിപ്പിക്കുന്ന അമ്മ നിർഭാഗ്യമായും സന്തോഷിക്കും.
നിത്യമേകൈകമധ്യായം പഠേദ്യഃ പ്രത്യഹം നരഃ । തസ്യ വശ്യാ ഭവേദ്ദേവീ ദേവീപ്രിയകരോ ഹി സഃ
ദിവസേന ഓരോ അധ്യായവും പാരായണം ചെയ്യുന്നവനോട് ദേവി അനുകൂലമാകും; ദേവിക്ക് പ്രിയനായവനാകും.
ശകുനാംശ്ച പരീക്ഷേത നിത്യമസ്മിന്യഥാവിധി । കുമാരീദിവ്യഹസ്തേന യദ്വാ ബടുകരാമ്ബുജാത്
ഇതിൽ പ്രതിദിനം ശകുനങ്ങൾ നിർദ്ദേശപ്രകാരം പരിശോധിക്കണം; അല്ലെങ്കിൽ, കന്യകയുടെ ദിവ്യഹസ്തം കൊണ്ടോ ബാലദേവന്റെ പദ്മഹസ്തം കൊണ്ടോ പരിശോധിക്കാം.
മനോരഥം തു സങ്കല്പ്യ പുസ്തകം പൂജയേത്തതഃ । ദേവീം ച ജഗദീശാനീം പ്രണമേച്ച പുനഃ പുനഃ
സ്വന്തം മനസ്സിലുള്ള ആഗ്രഹം ഉറപ്പാക്കി, പുസ്തകം ആരാധിക്കണം; പിന്നെ, ജഗദീശ്വരിയായ ദേവിയെ വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കരിക്കണം.
സുസ്നാതാം കന്യകാം തത്രാനീയാഭ്യര്ച്യ യഥാവിധി । ശലാകാം രോപയേന്മധ്യേ തഥാ സ്വര്ണേന നിര്മിതാമ്
അവിടെ നല്ലതായി കുളിച്ച പെൺകുട്ടിയെ കൊണ്ടുവന്ന്, വിധിപ്രകാരം ആദരപൂർവ്വം പൂജിക്കണം. പിന്നെ നടുവിൽ പൊന്നാൽ ഉണ്ടാക്കിയ ഒരു ദണ്ഡം വെക്കണം.
ശുഭം വാപ്യശുഭം തത്ര യദായാതി ച തദ്ഭവേത് । ഉദാസീനേഽപ്യുദാസീനം കാര്യം ഭവതി നിശ്ചിതമ്
അവിടെ യാതൊരു ശുഭലക്ഷണമോ അശുഭലക്ഷണമോ കാണിച്ചാൽ, അതു സംഭവിക്കും. ഒന്നും കാണിച്ചില്ലെങ്കിൽ അതു തന്നെ ഉറപ്പായ കാര്യമായി കരുതണം.
മനുകൃതം ദേവീസ്തവനമ് നാരദ ഉവാച ഭഗവന് ഭൂതഭവ്യേശ നാരായണ സനാതന । ആഖ്യാതം പരമാശ്ചര്യം ദേവീചാരിത്രമുത്തമമ്
മനു രചിച്ച ദേവീസ്തുതിഃ നാരദൻ പറഞ്ഞു: ഭഗവൻ, ഭൂതഭവ്യങ്ങളുടെ അധിപനായ ശാശ്വതനായ നാരായണാ, ദേവിയുടെ അത്ഭുതകരമായ ഉത്തമമായ പ്രവർത്തികൾ നീ വിശദമായി പറഞ്ഞുതന്നു.
പ്രാദുര്ഭാവഃ പരോ മാതുഃ കാര്യാര്ഥമസുരദ്രുഹാമ് । അധികാരാപ്തിരുക്താത്ര ദേവീപൂര്ണകൃപാവശാത്
അസുരന്മാരെ കീഴടക്കാൻ അമ്മയുടെ പരമോന്നത അവതാരം ഇവിടെ വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു; ദേവിയുടെ പൂർണ്ണകൃപയാൽ അവൾക്ക് അധികാരം ലഭിച്ചു.
അധുനാ ശ്രോതുമിച്ഛാമി യേന പ്രീണാതി സര്വദാ । സ്വഭക്താന്പരിപുഷ്ണാതി തമാചാരം വദ പ്രഭോ
ഇപ്പോൾ ദേവിയെ എപ്പോഴും സന്തോഷിപ്പിക്കുകയും ഭക്തന്മാരെ പോഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ആചാരങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണെന്ന് ഞാൻ അറിയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു, പ്രഭോ, ദയവായി അതു പറയൂ.
ശ്രീനാരായണ ഉവാച ശൃണു നാരദ തത്ത്വജ്ഞ സദാചാരവിധിക്രമമ് । യദനുഷ്ഠാനമാത്രേണ ദേവീ പ്രീണാതി സര്വദാ
ശ്രീനാരായണൻ പറഞ്ഞു: നാരായദാ, സത്യം അറിയുന്നവനേ, ദേവിയെ എപ്പോഴും സന്തോഷിപ്പിക്കുന്ന ശരിയായ ആചാരക്രമം ഞാൻ പറയാം, കേൾക്കൂ.
പ്രാതരുത്ഥായ കര്തവ്യം യദ് ദ്വിജേന ദിനേ ദിനേ । തദഹം സമ്പ്രവക്ഷ്യാമി ദ്വിജാനാമുപകാരകമ്
പ്രഭാതത്തിൽ എഴുന്നേറ്റ ശേഷം ദ്വിജന്മാർ ദിവസേന ചെയ്യേണ്ട കാര്യങ്ങൾ ഞാൻ വിശദമായി പറയുന്നു; അവ ദ്വിജന്മാർക്ക് ഉപകാരപ്രദമാണ്.
ഉദയാസ്തമയം യാവദ് ദ്വിജഃ സത്കര്മകൃദ്ഭവേത് । നിത്യനൈമിത്തികൈര്യുക്തഃ കാമ്യൈശ്ചാന്യൈരഗര്ഹിതൈഃ
സൂര്യോദയത്തിൽ നിന്ന് അസ്തമയമുവരെ ദ്വിജൻ നല്ല പ്രവൃത്തികളിൽ ഏർപ്പെടണം; നിത്യവും പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളിലും ചെയ്യേണ്ട കാര്യങ്ങളോടൊപ്പം, മറ്റുള്ള നിരപരാധമായ ഇഷ്ടപ്രവൃത്തികളും ചെയ്യാം.
ആത്മനശ്ച സഹായാര്ഥം പിതാ മാതാ ന തിഷ്ഠതി । ന പുത്രദാരാ ന ജ്ഞാതിര്ധര്മസ്തിഷ്ഠതി കേവലമ്
സ്വന്തം കാര്യം നോക്കുമ്പോൾ അച്ഛനോ അമ്മയോ കൂടെ നിൽക്കില്ല; പുത്രന്മാരോ ഭാര്യമാരോ ബന്ധുക്കളോ കൂടെ വരില്ല; ധർമ്മം മാത്രമാണ് സത്യസഖാവ്.
തസ്മാദ്ധര്മം സഹായാര്ഥം നിത്യം സഞ്ചിനു സാധനൈഃ । ധര്മേണൈവ സഹായാത്തു തമസ്തരതി ദുസ്തരമ്
അതിനാൽ, ധർമ്മം എപ്പോഴും സഖാവായി സമ്പാദിക്കണം; ധർമ്മം മാത്രം കൂടെ ഉണ്ടെങ്കിൽ, അതികഠിനമായ ഇരുണ്ട വഴിയും കടക്കാൻ കഴിയും.
ആചാരഃ പ്രഥമോ ധര്മഃ ശ്രുത്യുക്തഃ സ്മാര്ത ഏവ ച । തസ്മാദസ്മിന്സമായുക്തോ നിത്യം സ്യാദാത്മനോ ദ്വിജഃ
ആചാരമാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ധർമ്മം എന്നു ശാസ്ത്രങ്ങളിലും സ്മൃതികളിലും പറയുന്നു; അതിനാൽ, ദ്വിജൻ എപ്പോഴും ഇതിൽ സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളണം.
ആചാരാല്ലഭതേ ചായുരാചാരാല്ലഭതേ പ്രജാഃ । ആചാരാദന്നമക്ഷയ്യമാചാരോ ഹന്തി പാതകമ്
ആചാരത്താൽ ദീർഘായുസ്സും, സന്താനവും ലഭിക്കും; ആചാരത്താൽ ഭക്ഷണം ക്ഷയിക്കാതെ ലഭിക്കും; ആചാരം പാപം നശിപ്പിക്കും.
ആചാരഃ പരമോ ധര്മോ നൃണാം കല്യാണകാരകഃ । ഇഹ ലോകേ സുഖീ ഭൂത്വാ പരത്ര ലഭതേ സുഖമ്
ആചാരമാണ് മനുഷ്യർക്കുള്ള പരമധർമ്മം, നല്ലതിനു കാരണമാകുന്നത്; ഇതു വഴി ഈ ലോകത്ത് സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കാം, പരലോകത്തും സുഖം ലഭിക്കും.
അജ്ഞാനാന്ധജനാനാം തു മോഹിതൈര്ഭ്രാമിതാത്മനാമ് । ധര്മരൂപോ മഹാദീപോ മുക്തിമാര്ഗപ്രദര്ശകഃ
അജ്ഞാനത്തിൽ അകപ്പെട്ട മനസ്സുകൾക്കു, ധർമ്മം എന്ന ആചാരരൂപിയായ വലിയ വിളക്ക് മോക്ഷമാർഗം കാണിച്ചു തരുന്നു.
ആചാരാത്പ്രാപ്യതേ ശ്രൈഷ്ഠ്യമാചാരാത്കര്മ ലഭ്യതേ । കര്മണോ ജായതേ ജ്ഞാനമിതി വാക്യം മനോഃ സ്മൃതമ്
ആചാരത്തിലൂടെ ഉത്തമത്വം നേടാം, ആചാരത്തിലൂടെ കര്മ്മം നേടാം; കര്മ്മത്തിലൂടെ ജ്ഞാനം ജനിക്കുന്നു — ഇതാണ് മനുവിന്റെ ഉപദേശം.
സര്വധര്മവരിഷ്ഠോഽയമാചാരഃ പരമം തപഃ । തദേവ ജ്ഞാനമുദ്ദിഷ്ടം തേന സര്വം പ്രസാധ്യതേ
എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ഉന്നതമായത് ഈ ആചാരമാണ്; അതാണ് പരമമായ തപസ്സും ജ്ഞാനവും; അതിനാൽ എല്ലാം സാധ്യമാണ്.
യസ്ത്വാചാരവിഹീനോഽത്ര വര്തതേ ദ്വിജസത്തമഃ । സ ശൂദ്രവദ് ബഹിഷ്കാര്യോ യഥാ ശൂദ്രസ്തഥൈവ സഃ
ആചാരമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്ന ഉത്തമദ്വിജൻ ശൂദ്രനെപ്പോലെ പുറത്താക്കേണ്ടവനാണ്; അവൻ ശൂദ്രനോടു തുല്യനാണ്.
ആചാരോ ദ്വിവിധഃ പ്രോക്തഃ ശാസ്ത്രീയോ ലൌകികസ്തഥാ । ഉഭാവപി പ്രകര്തവ്യൌ ന ത്യാജ്യൌ ശുഭമിച്ഛതാ
ആചാരം രണ്ടുതരമാണ്: ശാസ്ത്രീയവും ലോകികവും; നല്ലതിനെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഇരുവും ചെയ്യണം, ഒന്നും ഉപേക്ഷിക്കരുത്.
ഗ്രാമധര്മാ ജാതിധര്മാ ദേശധര്മാഃ കുലോദ്ഭവാഃ । പരിഗ്രാഹ്യാ നൃഭിഃ സര്വൈര്നൈവ താഁല്ലങ്ഘയേന്മുനേ
ഗ്രാമത്തിലെ ആചാരങ്ങൾ, ജാതിയുടെ ആചാരങ്ങൾ, ദേശത്തിന്റെ ആചാരങ്ങൾ, കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള ആചാരങ്ങൾ — ഇവയെല്ലാം മനുഷ്യർ പാലിക്കണം; ഇവയെ ഒരിക്കലും ലംഘിക്കരുത്, മഹർഷേ.
ദുരാചാരോ ഹി പുരുഷോ ലോകേ ഭവതി നിന്ദിതഃ । ദുഃഖഭാഗീ ച സതതം വ്യാധിനാ വ്യാപ്ത ഏവ ച
ദുഷ്ടമായ പെരുമാറ്റമുള്ളവൻ ലോകത്ത് അപമാനിക്കപ്പെടുന്നു; അവൻ എപ്പോഴും ദു:ഖം അനുഭവിക്കുകയും രോഗങ്ങളിൽ പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
പരിത്യജേദര്ഥകാമൌ യൌ സ്യാതാം ധര്മവര്ജിതൌ । ധര്മമപ്യസുഖോദര്കം ലോകവിദ്വിഷ്ടമേവ ച
ധർമ്മം ഇല്ലാത്ത ധനം അല്ലെങ്കിൽ ഇച്ഛകൾ ഉപേക്ഷിക്കണം; ദു:ഖം ഉണ്ടാക്കുന്നോ ലോകം വെറുക്കുന്നോ ആധർമ്മികമായ കാര്യങ്ങൾ പോലും ഉപേക്ഷിക്കണം.
നാരദ ഉവാച ബഹുത്വാദിഹ ശാസ്ത്രാണാം നിശ്ചയഃ സ്യാത്കഥം മുനേ । കിയത്പ്രമാണം തദ് ബ്രൂഹി ധര്മമാര്ഗവിനിര്ണയേ
നാരദൻ ചോദിച്ചു: ഇത്രയും ശാസ്ത്രങ്ങൾ ഉള്ളപ്പോൾ, മഹർഷേ, ഉറപ്പുള്ളതെന്താണെന്ന് എങ്ങനെ നിശ്ചയിക്കാം? ധർമ്മപഥം കണ്ടെത്താൻ ഏതാണ് പ്രമാണം എന്ന് ദയവായി പറയൂ.
ശ്രീനാരായണ ഉവാച ശ്രുതിസ്മൃതീ ഉഭേ നേത്രേ പുരാണം ഹൃദയം സ്മൃതമ് । ഏതത്ത്രയോക്ത ഏവ സ്യാദ്ധര്മോ നാന്യത്ര കുത്രചിത്
ശ്രീനാരായണൻ പറഞ്ഞു: വേദവും സ്മൃതിയും രണ്ടുകണ്ണുകളാണ്, പുരാണം ഹൃദയമാണ് എന്ന് പറയുന്നു; ഈ മൂന്നിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നതേയാണ് ധർമ്മം, മറ്റൊന്നുമല്ല.
വിരോധോ യത്ര തു ഭവേത്ത്രയാണാം ച പരസ്പരമ് । ശ്രുതിസ്തത്ര പ്രമാണം സ്യാദ് ദ്വയോര്ദ്വൈധേ സ്മൃതിര്വരാ
ഈ മൂന്നിനിടയിൽ പരസ്പരം വിരോധം ഉണ്ടെങ്കിൽ, വേദം തന്നെ പ്രമാണം; മറ്റുള്ള രണ്ടിനിടയിൽ വ്യത്യാസമുണ്ടെങ്കിൽ സ്മൃതി പ്രധാനം.
ശ്രുതിദ്വൈധം ഭവേദ്യത്ര തത്ര ധര്മാവുഭൌ സ്മൃതൌ । സ്മൃതിദ്വൈധം തു യത്ര സ്യാദ്വിഷയഃ കല്പ്യതാം പൃഥക്
വേദത്തിൽ വ്യത്യാസം ഉണ്ടെങ്കിൽ, സ്മൃതിയിൽ കാണുന്ന ധർമ്മം ഇരുവിധവും സ്വീകരിക്കാം; സ്മൃതിയിൽ വ്യത്യാസം ഉണ്ടെങ്കിൽ, അതത് വിഷയങ്ങൾ വേറേ വേറേ ആലോചിക്കണം.
പുരാണേഷു ക്വചിച്ചൈവ തന്ത്രദൃഷ്ടം യഥാതഥമ് । ധര്മം വദന്തി തം ധര്മം ഗൃഹ്ണീയാന്ന കഥഞ്ചന
പുരാണങ്ങളിൽ ചിലിടങ്ങളിൽ തന്ത്രത്തിൽ കാണുന്നതു പോലെ തന്നെ പറയുന്നുണ്ട്; അങ്ങനെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ധർമ്മം സ്വീകരിക്കാം, അതല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമല്ല.