ദുര്ഗാലലാടസമ്ഭൂതാ രണേ ശുമ്ഭനിശുമ്ഭയോഃ । ദുര്ഗാര്ധാംശസ്വരൂപാ സാ ഗുണേന തേജസാ സമാ
ദുർഗ്ഗയുടെ ലളാടത്തിൽ നിന്ന്, ശുംബനും നിശുംബനും നേരെ യുദ്ധത്തിൽ ജനിച്ചവളാണ് അവൾ; ദുർഗ്ഗയുടെ അർദ്ധഭാഗമായവളും, ഗുണത്തിലും തേജസ്സിലും സമമായവളുമാണ്.
കോടിസൂര്യസമാജുഷ്ടപുഷ്ടജാജ്വലവിഗ്രഹാ । പ്രധാനാ സര്വശക്തീനാം ബലാ ബലവതീ പരാ
കോടി സൂര്യന്മാരുടെ പ്രകാശം പോലെ ദഹിക്കുന്ന രൂപമാണ് അവളുടെത്; എല്ലാ ശക്തികളിലും പ്രധാനമായവളും, ശക്തന്മാരിൽ ഏറ്റവും ശക്തിയുള്ളവളുമാണ്.
സര്വസിദ്ധിപ്രദാ ദേവീ പരമാ യോഗരൂപിണീ । കൃഷ്ണഭക്താ കൃഷ്ണതുല്യാ തേജസാ വിക്രമൈര്ഗുണൈഃ
സകല സിദ്ധികളും നൽകുന്ന ദേവി, യോഗത്തിന്റെ പരമരൂപമായവളാണ്; കൃഷ്ണഭക്തയുള്ളവളും, തേജസ്സിലും വീര്യത്തിലും ഗുണങ്ങളിലും കൃഷ്ണനോടു സമമായവളുമാണ്.
കൃഷ്ണഭാവനയാ ശശ്വത്കൃഷ്ണവര്ണാ സനാതനീ । സംഹര്തും സര്വബ്രഹ്മാണ്ഡം ശക്താ നിഃശ്വാസമാത്രതഃ
കൃഷ്ണനെ എപ്പോഴും ധ്യാനിക്കുന്നതിനാൽ അവൾ എപ്പോഴും കറുത്ത നിറമുള്ളവളാണ്; ഒരു ശ്വാസം കൊണ്ട് പോലും സകല ബ്രഹ്മാണ്ഡവും നശിപ്പിക്കാൻ അവൾക്ക് കഴിയും.
രണം ദൈത്യൈഃ സമം തസ്യാഃ ക്രീഡയാ ലോകശിക്ഷയാ । ധര്മാര്ഥകാമമോക്ഷാംശ്ച ദാതും ശക്താ ച പൂജിതാ
ദാനവരോടുള്ള അവളുടെ യുദ്ധം കളിയാണു പോലെ ലോകങ്ങൾക്ക് പാഠം നൽകുന്നതാണ്; അവളെ ആരാധിച്ചാൽ ധർമ്മം, സമ്പത്ത്, കാമം, മോക്ഷം എന്നിവ നൽകാൻ അവൾക്ക് കഴിയും.
ബ്രഹ്മാദിഭിഃ സ്തൂയമാനാ മുനിഭിര്മനുഭിര്നരൈഃ । പ്രധാനാംശസ്വരൂപാ സാ പ്രകൃതേശ്ച വസുന്ധരാ
ബ്രഹ്മാദിമാരും, മുനിമാരും, മനുമാരും, മനുഷ്യരും അവളെ സ്തുതിക്കുന്നു; അവൾ പ്രധാനഭാഗത്തിന്റെ സ്വരൂപവും, പ്രകൃതിയുടെ ഭൂമിയുമാണ്.
ആധാരരൂപാ സര്വേഷാം സര്വസസ്യാ പ്രകീര്തിതാ । രത്നാകരാ രത്നഗര്ഭാ സര്വരത്നാകരാശ്രയാ
സകലത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാനം, എല്ലാ വിളവുകളുടെ ഉറവിടം, രത്നങ്ങളുടെ സമുദ്രം, രത്നങ്ങളുടെ ഗർഭം, എല്ലാ വിലയേറിയ രത്നങ്ങൾക്കും അഭയസ്ഥാനം എന്നിങ്ങനെയാണ് അവളെ പ്രശംസിക്കുന്നത്.
പ്രജാഭിശ്ച പ്രജേശൈശ്ച പൂജിതാ വന്ദിതാ സദാ । സര്വോപജീവ്യരൂപാ ച സര്വസമ്പദ്വിധായിനീ
എല്ലാ ജീവികളും അവരുടെ അധിപന്മാരും എല്ലായ്പ്പോഴും അവളെ ആരാധിക്കുകയും വന്ദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; അവൾ എല്ലാവർക്കും ആശ്രയവും എല്ലാ സമ്പത്തുകളും നൽകുന്നവളുമാണ്.
യയാ വിനാ ജഗത്സര്വം നിരാധാരം ചരാചരമ് । പ്രകൃതേശ്ച കലാ യാ യാസ്താ നിബോധ മുനീശ്വര
അവളില്ലാതെ ഈ ലോകം മുഴുവൻ, ചലിക്കുന്നതും അചലമായതും, അടിസ്ഥാനരഹിതമാണ്; അവൾ പ്രകൃതിയുടെ ശക്തിയാണ് — മഹാമുനിയേ, ഈ രൂപങ്ങൾ ശ്രദ്ധിച്ചുകേൾക്കൂ.
യസ്യ യസ്യ ച യാ പത്നീ തത്സര്വം വര്ണയാമി തേ । സ്വാഹാദേവീ വഹ്നിപത്നീ പ്രതിവിശ്വേഷു പൂജിതാ
ഏത് ജീവിക്കായാലും അവന്റെ ഭാര്യയെ ഞാൻ നിനക്ക് വിശദീകരിക്കാം; സ്വാഹാ ദേവി അഗ്നിയുടെ ഭാര്യയാണ്, എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.
യയാ വിനാ ഹവിര്ദാനം ന ഗ്രഹീതും സുരാഃ ക്ഷമാഃ । ദക്ഷിണാ യജ്ഞപത്നീ ച ദീക്ഷാ സര്വത്ര പൂജിതാ
അവളില്ലാതെ ദേവന്മാർ ഹവിസ്സ് സ്വീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല; ദക്ഷിണാ യജ്ഞന്റെ ഭാര്യയാണ്, ദീക്ഷാ എല്ലായിടത്തും ആദരിക്കപ്പെടുന്നു.
യയാ വിനാ ഹി വിശ്വേഷു സര്വകര്മ ഹി നിഷ്ഫലമ് । സ്വധാ പിതൄണാം പത്നീ ച മുനിഭിര്മനുഭിര്നരൈഃ
അവളില്ലാതെ ലോകങ്ങളിലെ എല്ലാ പ്രവർത്തികളും ഫലരഹിതമാണ്; സ്വധാ പിതൃദേവന്മാരുടെ ഭാര്യയാണ്, മുനിമാരും മനുമാരും മനുഷ്യരും അവളെ ആദരിക്കുന്നു.
പൂജിതാ പിതൃദാനം ഹി നിഷ്കലം ച യയാ വിനാ । സ്വസ്തിദേവീ വായുപത്നീ പ്രതിവിശ്വേഷു പൂജിതാ
അവളില്ലാതെ പിതൃകർമ്മം പൂർണ്ണമാകുന്നില്ല; സ്വസ്തി വായുവിന്റെ ഭാര്യയാണ്, എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.
ആദാനം ച പ്രദാനം ച നിഷ്ഫലം ച യയാ വിനാ । പുഷ്ടിര്ഗണപതേഃ പത്നീ പൂജിതാ ജഗതീതലേ
അവളില്ലാതെ എടുക്കലും കൊടുക്കലും ഫലമില്ലാത്തതാകുന്നു; പുഷ്ടി ഗണപതിയുടെ ഭാര്യയാണ്, ഭൂമിയിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.
യയാ വിനാ പരിക്ഷീണാഃ പുമാംസോ യോഷിതോഽപി ച । അനന്തപത്നീ തുഷ്ടിശ്ച പൂജിതാ വന്ദിതാ ഭവേത്
അവളില്ലാതെ പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളും ക്ഷയിച്ചുപോകും; അനന്തന്റെ ഭാര്യ തുഷ്ടി ആരാധിക്കപ്പെടുകയും ആദരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
യയാ വിനാ ന സന്തുഷ്ടാഃ സര്വലോകാശ്ച സര്വതഃ । ഈശാനപത്നീ സമ്പത്തിഃ പൂജിതാ ച സുരൈര്നരൈഃ
അവളില്ലാതെ എല്ലാ ലോകങ്ങളും എവിടെയും സംതൃപ്തിയില്ലാതെ ഇരിക്കും; ഈശാനന്റെ ഭാര്യ സമ്പത്ത് ദേവന്മാരും മനുഷ്യരും ആരാധിക്കുന്നു.
സര്വേ ലോകാ ദരിദ്രാശ്ച വിശ്വേഷു ച യയാ വിനാ । ധൃതിഃ കപിലപത്നീ ച സര്വൈഃ സര്വത്ര പൂജിതാ
അവളില്ലാതെ എല്ലാ ലോകങ്ങളും എവിടെയും ദാരിദ്ര്യത്തിലാകും; ധൃതി കപിലന്റെ ഭാര്യയാണ്, എല്ലായിടത്തും എല്ലാവരും അവളെ ആരാധിക്കുന്നു.
സര്വേ ലോകാ അധൈര്യാശ്ച ജഗത്സു ച യയാ വിനാ । സത്യപത്നീ സതീ മുക്തൈഃ പൂജിതാ ച ജഗത്പ്രിയാ
അവളില്ലാതെ എല്ലാ ലോകങ്ങളും സ്ഥിരതയില്ലാത്തതാകുന്നു; സതിയുടെ ഭാര്യ സതിയാണ്, ലോകത്തിന് പ്രിയങ്കരിയും മുക്തന്മാർ ആരാധിക്കുന്നവളുമാണ്.
യയാ വിനാ ഭവേല്ലോകോ ബന്ധുതാരഹിതഃ സദാ । മോഹപത്നീ ദയാ സാധ്വീ പൂജിതാ ച ജഗത്പ്രിയാ
അവളില്ലാതെ ലോകം എപ്പോഴും ബന്ധുത്വരഹിതമായിരിക്കും; മോഹന്റെ ഭാര്യയായ ദയ, സദാചാരവതിയും ലോകത്തിന് പ്രിയങ്കരിയുമാണ്, അവളെ ആരാധിക്കുന്നു.
സര്വേ ലോകാശ്ച സര്വത്ര നിഷ്ഫലാശ്ച യയാ വിനാ । പുണ്യപത്നീ പ്രതിഷ്ഠാ സാ പൂജിതാ പുണ്യദാ സദാ
അവളില്ലാതെ എല്ലാ ലോകങ്ങളും എല്ലായിടത്തും ഫലരഹിതമാണ്; പുണ്യന്റെ ഭാര്യ പ്രതിഷ്ഠയാണ്, പുണ്യദായിനിയായി എല്ലായ്പ്പോഴും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.
യയാ വിനാ ജഗത്സര്വം ജീവന്മൃതസമം മുനേ । സുകര്മപത്നീ സംസിദ്ധാ കീര്തിര്ധന്യൈശ്ച പൂജിതാ
മഹാമുനിയേ, അവളില്ലാതെ ഈ ലോകം മുഴുവൻ ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന മരിച്ചവരെപ്പോലെയാണ്; സുകർമന്റെ ഭാര്യ സംസിദ്ധയാണ്, ധന്യന്മാർ അവളെ ആരാധിക്കുന്നു.
യയാ വിനാ ജഗത്സര്വം യശോഹീനം മൃതം യഥാ । ക്രിയാ തൂദ്യോഗപത്നീ ച പൂജിതാ സര്വസമ്മതാ
അവളില്ലാതെ ഈ ലോകം മുഴുവൻ യശസ്സില്ലാതെ, മരിച്ചവരെപ്പോലെയാകും; ഉദ്യോഗന്റെ ഭാര്യ ക്രിയയാണ്, എല്ലാവരാലും ആദരിക്കപ്പെടുന്നു.
യയാ വിനാ ജഗത്സര്വം വിധിഹീനം ച നാരദ । അധര്മപത്നീ മിഥ്യാ സാ സര്വധൂര്തൈശ്ച പൂജിതാ
നാരദാ, അവളില്ലാതെ ഈ ലോകം മുഴുവൻ നിയമരഹിതമായിരിക്കും; അധർമ്മന്റെ ഭാര്യ മിഥ്യയാണ്, എല്ലാ ദുഷ്ടന്മാരും അവളെ ആരാധിക്കുന്നു.
യയാ വിനാ ജഗത്സര്വമുച്ഛിന്നം വിധിനിര്മിതമ് । സത്യേ അദര്ശനാ യാ ച ത്രേതായാം സൂക്ഷ്മരൂപിണീ
അവളില്ലാതെ നിയമപ്രകാരം സൃഷ്ടിച്ച ലോകം മുഴുവൻ നശിച്ചുപോകും; സത്യയുഗത്തിൽ അവൾ ദൃശ്യമായിട്ടില്ല, ത്രേതായുഗത്തിൽ സൂക്ഷ്മരൂപത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു.
അര്ധാവയവരൂപാ ച ദ്വാപരേ ചൈവ സംവൃതാ । കലൌ മഹാപ്രഗല്ഭാ ച സര്വത്ര വ്യാപികാ ബലാത്
ദ്വാപരയുഗത്തിൽ അവൾ അർദ്ധശരീരമായാണ് പ്രത്യക്ഷമായത്. കലിയുഗത്തിൽ അവൾ അത്യന്തം ധൈര്യത്തോടെ, ശക്തിയാൽ എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചു നില്ക്കുന്നു.
കപടേന സമം ഭ്രാത്രാ ഭ്രമതേ ച ഗൃഹേ ഗൃഹേ । ശാന്തിര്ലജ്ജാ ച ഭാര്യേ ദ്വേ സുശീലസ്യ ച പൂജിതേ
കപടതയോടെ സഹോദരനോടൊപ്പം അവൾ വീട് വീട് ചുറ്റി നടക്കുന്നു. സമാധാനവും ലജ്ജയും സദാചാരമുള്ളവരുടെ ഭാര്യമാർ ആണ്, എല്ലാവരും അവരെ ആദരിക്കുന്നു.
യാഭ്യാം വിനാ ജഗത്സര്വമുന്മത്തമിവ നാരദ । ജ്ഞാനസ്യ തിസ്രോ ഭാര്യാശ്ച ബുദ്ധിര്മേധാധൃതിസ്തഥാ
ഈ രണ്ടില്ലാതെ, നാരദാ, ലോകം മുഴുവൻ പിതൃത്വം നഷ്ടപ്പെട്ടവനുപോലെ ഭ്രമിച്ചിരിക്കുന്നു. ജ്ഞാനത്തിന് മൂന്നു ഭാര്യമാർ ഉണ്ട്: വിവേകം, ബുദ്ധി, ധൃതി.
യാഭിര്വിനാ ജഗത്സര്വം മൂഢം മത്തസമം സദാ । മൂര്തിശ്ച ധര്മപത്നീ സാ കാന്തിരൂപാ മനോഹരാ
ഇവയില്ലാതെ, ലോകം മുഴുവൻ എപ്പോഴും ഭ്രമിച്ചവനുപോലെയാണ്. രൂപം തന്നെയാണ് ധർമ്മപത്നി, മനോഹരമായ കാന്തിയുള്ളവൾ.
പരമാത്മാ ച വിശ്വൌഘോ നിരാധാരോ യയാ വിനാ । സര്വത്ര ശോഭാരൂപാ ച ലക്ഷ്മീര്മൂര്തിമതീ സതീ
അവളില്ലാതെ പരമാത്മാവിനും ലോകങ്ങളെയും താങ്ങാൻ കഴിയില്ല. എല്ലായിടത്തും അവൾ ശോഭയുടെ രൂപമായും, രൂപവും ഗുണവും നിറഞ്ഞ ലക്ഷ്മിയായി നില്ക്കുന്നു.
ശ്രീരൂപാ മൂര്തിരൂപാ ച മാന്യാ ധന്യാതിപൂജിതാ । കാലാഗ്നീ രുദ്രപത്നീ ച നിദ്രാ സാ സിദ്ധയോഗിനീ
ശ്രീരൂപവും മനോഹരമായ രൂപവും ഉള്ളവളാണ് അവൾ, ആദരിക്കപ്പെടുന്നവളും ഭാഗ്യശാലിയും അത്യന്തം പൂജിക്കപ്പെടുന്നവളുമാണ്. കാലാഗ്നിരുദ്രന്റെ ഭാര്യയും, നിദ്ര എന്ന സിദ്ധയോഗിനിയുമാണ് അവൾ.