ജമ്ബാഖ്യേന യഥാ മേരുസ്തഥാ ക്ഷാരോദകേന ച । ക്ഷാരോദധിസ്തു ദ്വിഗുണഃ പ്ലക്ഷാഖ്യേനോപവേഷ്ടിതഃ
ജംബുദ്വീപിൽ മെരു പർവതം എങ്ങനെ അറിയപ്പെടുന്നുവോ, അങ്ങനെ തന്നെ ഉപ്പു സമുദ്രം ചുറ്റും ഉണ്ട്; ആ ഉപ്പു സമുദ്രം ഇരട്ടവിപുലമായ പ്ലക്ഷദ്വീപ് ചുറ്റിയിരിക്കുന്നു.
യഥൈവ പരിഖാ ബാഹ്യോപവനേന ഹി വേഷ്ട്യതേ । പ്ലക്ഷാഖ്യശ്ച സ്വയം ജമ്ബുപ്രമാണോ ദ്വീപരൂപധൃക്
പുറത്തുള്ള തോട്ടം ചുറ്റിയിരിക്കുന്നതുപോലെ, പ്ലക്ഷം എന്ന ദ്വീപ് ജംബുദ്വീപിനോടു സമാനമായ വലിപ്പത്തിൽ ദ്വീപരൂപത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
ഹിരണ്മയോഽഗ്നിസ്തത്രൈവ തിഷ്ഠതീതി വിനിശ്ചയഃ । പ്രിയവതാത്മജസ്തത്ര സപ്തജിഹ്വ ഇതി സ്മൃതഃ
അവിടെ സ്വർണ്ണം പോലെ പ്രകാശിക്കുന്ന അഗ്നിദേവൻ താമസിക്കുന്നു എന്നത് ഉറപ്പാണ്; അവിടെയുള്ള പ്രിയപുത്രൻ സപ്തജിഹ്വൻ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
അഗ്നിസ്തദധിപസ്ത്വിധ്മജിഹ്വഃ സ്വം ദ്വീപമേവ ച । വിഭജ്യ സപ്തവര്ഷാണി സ്വപുത്രേഭ്യോ ദദൌ വിഭുഃ
അഗ്നിദേവൻ, ഇട്മജിഹ്വൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ദ്വീപാധിപൻ, തന്റെ ദ്വീപ് ഏഴു ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിച്ച് തന്റെ പുത്രന്മാർക്ക് നൽകി.
സ്വയമാത്മവിദാം മാന്യാം യോഗചര്യാം സമാശ്രിതഃ । തേനൈവ ചാത്മയോഗേന ഭഗവന്തമുപാഗതഃ
താനെ സ്വയം ആത്മവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യം നേടിയ യോഗചര്യയിൽ സ്ഥിരനായി, അതേ യോഗമാർഗ്ഗം വഴി ഭഗവാനെ പ്രാപിച്ചു.
ശിവം ച യവസം ഭദ്രം ശാന്തം ക്ഷേമാമൃതേ തഥാ । അഭയം ചേതി സപ്തൈവ തദ്വര്ഷാണി സദേക്ഷതാമ്
ശിവം, യവസം, ഭദ്രം, ശാന്തം, ക്ഷേമം, അമൃതം, അഭയം — ഇതാണ് ആ ഏഴു പ്രദേശങ്ങൾ, അവയെല്ലാം അവന്റെ പുത്രന്മാർ ഭരിക്കുന്നു.
തേഷു പ്രോക്താ നദീഃ സപ്ത ഗിരയഃ സപ്ത ചൈവ ഹി । അരുണാ നൃമ്ണാങ്ഗിരസീ സാവിത്രീ സുപ്രഭാതികാ
അവിടെയുള്ള ഏഴു നദികളും ഏഴു പർവതങ്ങളും പറയപ്പെടുന്നു: അരുണ, നൃമ്ണാംഗിരസി, സാവിത്രി, സുപ്രഭാതിക.
ഋതമ്ഭരാ സത്യമ്ഭരാ ഇതി നദ്യഃ പ്രകീര്തിതാഃ । മണികൂടോ വജ്രകൂട ഇന്ദ്രസേനസ്തഥൈവ ച
ഋതംഭര, സത്യംഭര — ഇവയാണ് അവിടെയുള്ള നദികൾ; മണികൂട്ട്, വജ്രകൂട്ട്, ഇന്ദ്രസേന —
ജ്യോതിഷ്മാന്വൈ സുപര്ണശ്ച ഹിരണ്യഷ്ഠീവ ഏവ ച । മേഘമാല ഇതി ഖ്യാതാഃ പ്ലക്ഷദ്വീപസ്യ പര്വതാഃ
ജ്യോതിഷ്മാൻ, സുപർണ്ണൻ, ഹിരണ്യഷ്ടീവ, മേഘമാല — ഇവയാണ് പ്ലക്ഷദ്വീപത്തിലെ പർവതങ്ങൾ.
നദീനാം ജലമാത്രേണ ദര്ശനസ്പര്ശനാദിഭിഃ । നിര്ധൂതാശേഷരജസോ നിസ്തമസ്കാഃ പ്രജാസ്തഥാ
അവിടെയുള്ള നദികളുടെ വെള്ളം മാത്രം കാണുന്നതിലും സ്പർശിക്കുന്നതിലും തുടങ്ങിയവയിലൂടെ അവിടുത്തെ ജനങ്ങൾ എല്ലാ അശുദ്ധിയും കളഞ്ഞ് അന്ധകാരമില്ലാത്തവരാകുന്നു.
ഹംസശ്ചൈവ പതങ്ഗശ്ച ഊര്ധ്വായന ഇതീവ ച । സത്യാങ്ഗസംജ്ഞാശ്ചത്വാരോ വര്ണാഃ പ്ലക്ഷസ്യ ദ്വീപകേ
ഹംസം, പതംഗം, ഊർദ്ധ്വായനം, സത്യാംഗം എന്നിങ്ങനെ നാല് വർഗ്ഗങ്ങൾ പ്ലക്ഷദ്വീപിൽ വസിക്കുന്നു.
സഹസ്രായുപ്രമാണാശ്ച വിവിധോപമദര്ശനാഃ । സ്വര്ഗദ്വാരം ത്രയീവിദ്യാവിധിനാര്കം യജന്തി തേ
അവർക്ക് ആയിരം വർഷം ആയുസ്സും, പലവിധ രൂപങ്ങളും ഉണ്ട്; മൂന്ന് വേദങ്ങൾ പ്രകാരം അവർ സൂര്യനെ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്കുള്ള വാതായനമായി ആരാധിക്കുന്നു.
പ്രത്നസ്യ വിഷ്ണോ രൂപം ച സത്യര്തസ്യ ച ബ്രഹ്മണഃ । അമൃതസ്യ ച മൃത്യോശ്ച സൂര്യമാത്മാനമീമഹി
നാം സൂര്യനെ പുരാതനമായ വിഷ്ണുവിന്റെ രൂപവും, സത്യമായ യാഗത്തിന്റെ സാക്ഷാത്കാരവും, അമൃതത്തിന്റെയും മരണത്തിന്റെയും സാരവും ആയി ധ്യാനിക്കുന്നു.
പ്ലക്ഷാദിഷു ച സര്വേഷു പജ്ജദ്വീപേഷു നാരദ । ആയുരിന്ദ്രിയമോജശ്ച ബലം ബുദ്ധിഃ സഹോഽപി ച
നാരദാ, പ്ലക്ഷം തുടങ്ങി എല്ലാ ദ്വീപുകളിലും ദീർഘായുസ്സും, ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ ശക്തിയും, ഊർജ്ജവും, ബലവും, ബുദ്ധിയും, സഹിഷ്ണുതയും ഉണ്ട്.
വിക്രമഃ സര്വലോകാനാം സിദ്ധിരൌത്പത്തികീ സദാ । പ്ലക്ഷദ്വീപാത്പരം ചേക്ഷുരസോദഃ സരിതാമ്പതിഃ
എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും വീരതയും, സ്വാഭാവികമായ സിദ്ധിയും, വിജയവും അവിടെയുണ്ട്; പ്ലക്ഷദ്വീപിന് അപ്പുറം നദികളിൽ പ്രധാനിയായ സുറോദാ എന്ന നദി ഒഴുകുന്നു.
പ്ലക്ഷദ്വീപം സമഗ്രം ച പരിവാര്യാവതിഷ്ഠതേ । ശാല്മലാഖ്യസ്തതോ ദ്വീപശ്ചാസ്മാദ് ദ്വിഗുണവിസ്തരഃ
സുറോദാ പ്ലക്ഷദ്വീപിനെ പൂർണ്ണമായി ചുറ്റി നില്ക്കുന്നു; അതിന് അപ്പുറം പ്ലക്ഷദ്വീപിനേക്കാൾ ഇരട്ടവിസ്തൃതിയുള്ള ശാൽമല എന്ന ദ്വീപ് ഉണ്ട്.
സമാനേന സുരോദേന സിന്ധുനാ പരിവേഷ്ടിതഃ । യത്ര വൈ ശാല്മലീവൃക്ഷഃ പ്ലക്ഷായാമഃ പ്രകീര്തിതഃ
അത് സമാനവ്യാപ്തിയുള്ള സുറോദാ നദിയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അവിടെ പ്ലക്ഷവൃക്ഷത്തിന് സമനിലവരുന്ന ശാൽമലി വൃക്ഷം പ്രശസ്തമാണ്.
സ്ഥാനം തത്പക്ഷിരാജസ്യ ഗരുഡസ്യ മഹാത്മനഃ । തസ്യ ദ്വീപസ്യ നാഥോ ഹി യജ്ഞബാഹുഃ പ്രിയവ്രതാത്
അത് മഹാത്മാവായ പക്ഷിരാജാവായ ഗരുഡന്റെ വാസസ്ഥലമാണ്; ആ ദ്വീപിന്റെ രാജാവ് പ്രിയവ്രതന്റെ പുത്രനായ യജ്ഞബാഹുവാണ്.
ജാതഃ സ ഏവ സപ്തഭ്യഃ സ്വപുത്രേഭ്യോ ദദൌ ധരാമ് । തദ്വര്ഷാണാം ച നാമാനി കഥിതാനി നിബോധത
അവിടെ ജനിച്ച യജ്ഞബാഹു തന്റെ ഏഴു പുത്രന്മാർക്കു ഭൂമി വിഭജിച്ചു നൽകി; ആ പ്രദേശങ്ങളുടെ പേരുകൾ കേൾക്കൂ.
സുരോചനം സൌമനസ്യം രമണം ദേവവര്ഷകമ് । പാരിഭദ്രേ തഥാ ചാപ്യായനം വിജ്ഞാതനാമകമ്
സുരോചന, സൗമനസ്യ, രമണ, ദേവവർഷക, പാർിഭദ്ര, അപ്പ്യായന, വിജ്ഞാതനാമം എന്നിങ്ങനെയാണ് അവയുടെ പേരുകൾ.
തേഷു വര്ഷാദ്രയഃ സപ്ത സപ്തൈവ സരിതഃ സ്മൃതാഃ । സരസഃ ശതശൃങ്ഗശ്ച വാമദേവശ്ച കന്ദകഃ
ആ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഏഴു പർവ്വതങ്ങളും ഏഴു നദികളും ഉണ്ട്; ശതശൃംഗം, വാമദേവം, കന്ദകം എന്നിങ്ങനെയാണ് പർവ്വതങ്ങൾ.
കുമുദഃ പുഷ്പവര്ഷശ്ച സഹസ്രശ്രുതിരേവ ച । ഏതേ ച പര്വതാഃ സപ്ത നദീനാമാനി ചോച്യതേ
കുമുദം, പുഷ്പവർഷം, സഹസ്രശ്രുതി ഇവയും ആ ഏഴു പർവ്വതങ്ങളാണ്; ഇപ്പോൾ നദികളുടെ പേരുകൾ പറയാം.
അനുമതിഃ സിനീവാലീ സരസ്വതീ കുഹൂസ്തഥാ । രജനീ ചൈവ നന്ദാ ച രാകേതി പരികീര്തിതാഃ
അനുമതി, സിനീവാലി, സരസ്വതി, കുഹു, രജനി, നന്ദ, രാക എന്നിങ്ങനെയാണ് നദികളുടെ പേരുകൾ.
തദ്വര്ഷപുരുഷാഃ സര്വേ ചാതുര്വര്ണ്യസമാഹ്വയാഃ । ശ്രുതധരോ വീര്യധരോ വസുന്ധര ഇഷുന്ധരഃ
ആ പ്രദേശങ്ങളിലെ എല്ലാവരും നാലു വർഗ്ഗങ്ങളായി അറിയപ്പെടുന്നു: ശ്രുതധരൻ, വീര്യധരൻ, വസുന്ധരൻ, ഇഷുന്ധരൻ.
ഭഗവന്തം വേദമയം യജന്തേ സോമമീശ്വരമ് । സ്വഗോഭിഃ പിതൃദേവേഭ്യോ വിഭജത്കൃഷ്ണശുക്ലയോഃ
അവർ വേദങ്ങളുടെയും സോമന്റെയും രൂപമായ ഭഗവാനെ ആരാധിക്കുന്നു; സ്വന്തം പശുക്കളാൽ കൃഷ്ണവും ശുക്ലവുമായ ഭേദത്തിൽ പിതൃദേവന്മാർക്കും ദേവന്മാർക്കും ഹോമം അർപ്പിക്കുന്നു.
സര്വാസാം ച പ്രജാനാം ച രാജാ സോമഃ പ്രസീദതു । ഏവം സുരോദാദ് ദ്വിഗുണഃ സ്വമാനേന പ്രകീര്തിതഃ
എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും രാജാവായ സോമൻ അനുഗ്രഹിക്കട്ടെ; ഇങ്ങനെ സുറോദയ്ക്ക് അപ്പുറം ഇരട്ടവലിപ്പമുള്ള ദ്വീപ് ഉണ്ട് എന്ന് പറയുന്നു.
ഘൃതോദേനാവൃതഃ സോഽയം കുശദ്വീപഃ പ്രകാശതേ । യസ്മിന്നാസ്തേ കുശസ്തമ്ബോ ദ്വീപാഖ്യാകാരണോ ജ്വലന്
ഘൃതോദാ നദി ചുറ്റിയിരിക്കുന്ന ദ്വീപാണ് കുശദ്വീപ്; അവിടെ കുശത്തണ്ട് ജ്വലിച്ചുകൊണ്ട് നില്ക്കുന്നു, അതാണ് ദ്വീപിന് പേര് നൽകിയത്.
സ്വശഷ്പരോചിഷാ കാഷ്ഠാ ഭാസയന്പരിതിഷ്ഠതേ । ഹിരണ്യരേതാസ്തദ്ദ്വീപപതിഃ പ്രൈയവ്രത സ്വരാട്
അവിടെ കുശത്തണ്ടുകൾ സ്വയം പ്രകാശിച്ച് ചുറ്റുപാടെ പ്രകാശം പകരുന്നു; പ്രിയവ്രതന്റെ പുത്രനായ ഹിരണ്യരേതാസ് ആ ദ്വീപിന്റെ രാജാവാണ്.
സ്വപുത്രേഭ്യശ്ച സപ്തഭ്യസ്തദ്ദ്വീപം സന്തധാഭജത് । വസുശ്ച വസുദാനശ്ച തഥാ ദൃഢരുചിഃ പരഃ
അവൻ ആ ദ്വീപ് തന്റെ ഏഴു പുത്രന്മാർക്ക് വിഭജിച്ചു കൊടുത്തു. അവരിൽ വസു, വസുദാന, ദൃഢരുചി, പര, നാഭിഗുപ്ത, സ്തുത്യവ്രത, വിവിക്തനാമദേവൻ എന്നിങ്ങനെയാണ് പേരുകൾ.
നാഭിഗുപ്തസ്തുത്യവ്രതൌ വിവിക്തനാമദേവകൌ । തേഷാം വര്ഷേഷു സപ്തൈവ സീമാഗിരിവരാഃ സ്മൃതാഃ
നാഭിഗുപ്തനും സ്തുത്യവ്രതനും വിവിക്തനാമദേവനും ചേർന്ന് ആ ഏഴു പ്രദേശങ്ങൾ വലിയ മലകൾകൊണ്ടാണ് ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് എന്ന് പറയുന്നു.