തിഷ്ഠന്തി താനപാസ്യൈവം കഥം യാസ്യാമ്യഹം ദിവമ് । ബ്രഹ്മഹത്യാ സുരാപാനം ഗോവധഃ സ്ത്രീവധസ്തഥാ
അവർ അവിടെ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടവരായി കഴിയുമ്പോൾ, ഞാൻ എങ്ങനെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോകും? ബ്രാഹ്മണഹത്യ, മദ്യം കുടിക്കൽ, പശുവിനെ കൊല്ലൽ, സ്ത്രീയെ കൊല്ലൽ —
തുല്യമേഭിര്മഹത്പാപം ഭക്തത്യാഗാദുദാഹൃതമ് । ഭജന്തം ഭക്തമത്യാജ്യം ത്യജതഃ സ്യാത്കഥം സുഖമ്
ഭക്തനെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് ഇതുപോലെയുള്ള മഹാപാപങ്ങളോടു തുല്യമാണ് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഭക്തനെ ഉപേക്ഷിച്ചാൽ എങ്ങനെ ആർക്കും സന്തോഷം ലഭിക്കും?
തൈര്വിനാ ന പ്രയാസ്യാമി തസ്മാച്ഛക്ര ദിവം വ്രജ । യദി തേ സഹിതാഃ സ്വര്ഗം മയാ യാന്തി സുരേശ്വര
അവരെ കൂടാതെ ഞാൻ പോകാൻ തയ്യാറല്ല; അതിനാൽ, ചക്രധാരി, നീ സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോവുക. അവർ എന്നെ കൂടെ കൊണ്ടു സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോകാൻ കഴിയുമെങ്കിൽ, ദേവരാജാവേ—
തതോഽഹമപി യാസ്യാമി നരകം വാപി തൈഃ സഹ । ഇന്ദ്ര ഉവാച - ബഹൂനി പുണ്യപാപാനി തേഷാം ഭിന്നാനി വൈ നൃപ
അപ്പോൾ ഞാൻ പോലും അവരെ കൂടെ കൊണ്ടു നരകത്തിലേക്കെങ്കിലും പോകും. ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, അവരുടെ പുണ്യവും പാപവും പലവിധമാണ്.
കഥം സങ്ഘാതഭോജ്യം ത്വം ഭൂപ സ്വര്ഗമഭീപ്സസി । ഹരിശ്ചന്ദ്ര ഉവാച - ഭുങ്ക്തേ ശക്ര നൃപോ രാജ്യം പ്രഭാവാത്പ്രകൃതേധ്രുവമ്
നീ അവരുമായി ഒരുമിച്ച് ഭക്ഷണം പങ്കിട്ടിട്ടും എങ്ങനെ സ്വർഗം ആഗ്രഹിക്കുന്നു, രാജാവേ? ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു: ശക്രനേ, ഒരു രാജാവിന് രാജ്യം ഭരിക്കാൻ കഴിയുന്നത് ജനങ്ങളുടെ ശക്തിയാൽ തന്നെയാണ്.
യജതേ ച മഹായജ്ഞൈഃ കര്മ പൂര്തം കരോതി ച । തച്ച തേഷാം പ്രഭാവേണ മയാ സര്വമനുഷ്ഠിതമ്
വലിയ യാഗങ്ങളും സത്കർമ്മങ്ങളും ചെയ്യുന്നത് ജനങ്ങളുടെ സഹായത്താലാണ്; അതെല്ലാം ഞാൻ അവരുടെ ശക്തിയാൽ ചെയ്തതാണ്.
ഉപദാദാന്ന സംത്യക്ഷ്യേ താനഹം സ്വര്ഗലിപ്സയാ । തസ്മാദ്യന്മമ ദേവേശ കിഞ്ചിദസ്തി സുചേഷ്ടിതമ്
സ്വർഗം നേടാൻ വേണ്ടി ഞാൻ പോഷിച്ചവരെ ഞാൻ ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കില്ല. അതിനാൽ, ദേവരാജാവേ, ഞാൻ ചെയ്ത നല്ല പ്രവൃത്തികൾ എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ—
ദത്തമിഷ്ടമഥോ ജപ്തം സാമാന്യം തൈസ്തദസ്തു നഃ । ബഹുകാലോപഭോജ്യം ച ഫലം യന്മമ കര്മഗമ്
ഞാൻ നൽകിയതും സമർപ്പിച്ചതും ജപിച്ചതും എല്ലാം അവരോടൊപ്പം പങ്കിടാൻ അനുവദിക്കണം; വർഷങ്ങളോളം ഞാൻ നേടിയ സുകൃതഫലവും—
തദസ്തു ദിനമപ്യേകം തൈഃ സമം ത്വപ്രസാദതഃ । സൂത ഉവാച - ഏവം ഭവിഷ്യതീത്യുക്ത്വാ ശക്രസ്ത്രിഭുവനേശ്വരഃ
അത്, ദയവായി, ഒരു ദിവസം പോലും അവരോടൊപ്പം അനുഭവിക്കാൻ അനുവദിക്കണമേ. സൂതൻ പറഞ്ഞു—
പ്രസന്നചേതാ ധര്മശ്ച വിശ്വാമിത്രശ്ച ഗാധിജഃ । ഗത്വാ തു നഗരം സര്വേ ചാതുര്വര്ണ്യസമാകുലമ്
അങ്ങനെ തന്നെ നടക്കട്ടെ എന്ന് പറഞ്ഞ്, ത്രിലോകനാഥനായ ശക്രൻ സന്തോഷത്തോടെ ധർമ്മനെയും ഗാധിപുത്രനായ വിശ്വാമിത്രനെയും കൂട്ടി, നാലു വർണ്ണങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ നഗരത്തിലേക്ക് പോയി.
ഹരിശ്ചന്ദ്രസ്യ നികടേ പ്രോവാച വിബുധാധിപഃ । ആഗച്ഛന്തു ജനാഃ ശീഘ്രം സ്വര്ഗലോകം സുദുര്ലഭമ്
ഹരിശ്ചന്ദ്രന്റെ അടുത്ത് ദേവേന്ദ്രൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു: 'ജനങ്ങൾ ഉടൻ സ്വർഗലോകത്തിലേക്ക് വരിക, അത്ര എളുപ്പത്തിൽ ലഭിക്കാത്ത ലോകം.'
ധര്മപ്രസാദാത്സമ്പ്രാപ്തം സര്വൈര്യുഷ്മാഭിരേവ തു । ഹരിശ്ചന്ദ്രോഽപി താന്സര്വാഞ്ജനാന്നഗരവാസിനഃ
'നിങ്ങൾ എല്ലാവർക്കും ധർമ്മത്തിന്റെ കൃപയാൽ ഇത് ലഭിച്ചു.' ഹരിശ്ചന്ദ്രനും നഗരവാസികളോടൊത്ത് പറഞ്ഞു:
പ്രാഹ രാജാ ധര്മപരോ ദിവമാരുഹ്യതാമിതി । സൂത ഉവാച - തദിന്ദ്രസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ പ്രീതാസ്തസ്യ ച ഭൂപതേഃ
ധർമ്മത്തിൽ സ്ഥിരനായ രാജാവു പറഞ്ഞു: 'സ്വർഗത്തിലേക്ക് ഉയരുക.' സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഇന്ദ്രന്റെയും ആ രാജാവിന്റെയും വാക്കുകൾ കേട്ട്—
യേ സംസാരേഷു നിര്വിണ്ണാസ്തേ ധുരം സ്വസുതേഷു വൈ । കൃത്വാ പ്രഹൃഷ്ടമനസോ ദിവമാരുരുഹുര്ജനാഃ
ലോകജീവിതത്തിൽ നിരാശരായവർ, തങ്ങളുടെ ബാധ്യതകൾ മക്കളിൽ ഏൽപ്പിച്ച്, സന്തോഷഹൃദയത്തോടെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് ഉയർന്നു.
വിമാനവരമാരൂഢാഃ സര്വേ ഭാസ്വരവിഗ്രഹാഃ । തദാ സമ്ഭൂതഹര്ഷാസ്തേ ഹരിശ്ചന്ദ്രശ്ച പാര്ഥിവഃ
അവർക്കെല്ലാവരും മനോഹരമായ വിമാനങ്ങളിൽ കയറി, ദീപ്തമായ രൂപങ്ങളോടെ, അതിയായ സന്തോഷത്തോടെ, രാജാവ് ഹരിശ്ചന്ദ്രനോടൊപ്പം—
രാജ്യേഽഭിഷിച്യ തനയം രോഹിതാഖ്യം മഹാമനാഃ । അയോധ്യാഖ്യേ പുരേ രമ്യേ ഹൃഷ്ടപുഷ്ടജനാന്വിതേ
ആ മഹാത്മാവായ രാജാവ്, രോഹിതൻ എന്ന പുത്രനെ രാജസിംഹാസനത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്തു, സന്തോഷവും സമൃദ്ധിയും നിറഞ്ഞ മനോഹരമായ അയോധ്യയിൽ—
തനയം സുഹൃദശ്ചാപി പ്രതിപൂജ്യാഭിനന്ദ്യ ച । പുണ്യേന ലഭ്യാം വിപുലാം ദേവാദീനാം സുദുര്ലഭാമ്
പുത്രനെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും ആദരിക്കുകയും അനുഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്ത്, മഹത്തായ പുണ്യഫലമായി, ദേവന്മാർക്കുപോലും പ്രാപ്തിയില്ലാത്ത വലിയ മഹത്വം നേടി.
സമ്പ്രാപ്യ കീര്തിമതുലാം വിമാനേ സ മഹീപതിഃ । ആസാഞ്ചക്രേ കാമഗമേ ക്ഷുദ്രഘണ്ടാവിരാജിതേ
അപ്രതിമമായ കീർത്തി നേടി ആ മഹാരാജാവു, ആകാശവിമാനത്തിൽ ഇഷ്ടം പോലെ താമസിച്ചു, ചെറുഘണ്ടകൾ മുഴങ്ങുന്ന ആനന്ദത്തിൽ.
തതസ്തര്ഹി സമാലോക്യ ശ്ലോകമന്ത്രം തദാ ജഗൌ । ദൈത്യാചാര്യോ മഹാഭാഗഃ സര്വശാസ്ത്രാര്ഥതത്ത്വവിത്
അപ്പോൾ അതെല്ലാം കണ്ട ദൈത്യാചാര്യനായ മഹാഭാഗൻ, എല്ലാ ശാസ്ത്രാർത്ഥങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ, ഒരു ശ്ലോകം പാടി.
ശുക്ര ഉവാച - അഹോ തിതിക്ഷാമാഹാത്മ്യമഹോ ദാനഫലം മഹത് । യദാഗതോ ഹരിശ്ചന്ദ്രോ മഹേന്ദ്രസ്യ സലോകതാമ്
ശുക്രൻ പറഞ്ഞു: 'അയ്യോ, ക്ഷമയുടെ മഹത്വം! അയ്യോ, ദാനത്തിന്റെ വലിയ ഫലം! അതിനാൽ ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ മഹേന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒരേ ലോകം പ്രാപിച്ചു!'
സൂത ഉവാച - ഏതത്തേ സര്വമാഖ്യാനം ഹരിശ്ചന്ദ്രസ്യ ചേഷ്ടിതമ് । യഃ ശൃണോതി ച ദുഃഖാര്തഃ സ സുഖം ലഭതേഽന്വഹമ്
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഹരിശ്ചന്ദ്രന്റെ ഈ മുഴുവൻ കഥയും ഞാൻ നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞു. ആരെങ്കിലും ദു:ഖത്തിൽ ആകുമ്പോൾ ഇത് കേൾക്കുകയാണെങ്കിൽ, അവൻ ദിവസേന സന്തോഷം ലഭിക്കും.
സ്വര്ഗാര്ഥീ പ്രാപ്നുയാത് സ്വര്ഗം സുതാര്ഥീ സുതമാപ്നുയാത് । ഭാര്യാര്ഥീ പ്രാപ്നുയാദ്ഭാര്യാം രാജ്യാര്ഥീം രാജ്യമാപ്നുയാത്
സ്വർഗ്ഗം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ സ്വർഗ്ഗം നേടും, മകൻ വേണമെന്നാവശ്യപ്പെടുന്നവൻ മകനും, ഭാര്യയെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഭാര്യയും, രാജ്യം വേണമെന്നവൻ രാജ്യവും നേടും.
ശതാക്ഷീചരിത്രവര്ണനമ് ജനമേജയ ഉവാച - വിചിത്രമിദമാഖ്യാനം ഹരിശ്ചന്ദ്രസ്യ കീര്തിതമ് । ശതാക്ഷീപാദഭക്തസ്യ രാജര്ഷേര്ധാര്മികസ്യ ച
ജനമേജയൻ ചോദിച്ചു: ഹരിശ്ചന്ദ്രന്റെ ഈ അത്ഭുതകരമായ കഥ നിങ്ങൾ പറഞ്ഞു, ശതാക്ഷിയുടെ പാദങ്ങളിൽ ഭക്തിയുള്ള, ധർമ്മത്തിൽ ഉറച്ച രാജർഷിയുടെ കഥ.
ശതാക്ഷീ സാ കുതോ ജാതാ ദേവീ ഭഗവതീ ശിവാ । തത്കാരണം വദ മുനേ സാര്ഥകം ജന്മ മേ കുരു
ശതാക്ഷി എന്ന ദേവി എവിടെ നിന്നാണ് ജനിച്ചത്? ഭഗവതിയായ ശിവയായ അവളുടെ ജനനകാരണം പറയൂ, മഹർഷേ, എന്റെ ജന്മം ഫലപ്രദമാക്കൂ.
കോ ഹി ദേവ്യാ ഗുണാഞ്ഛൃണ്വംസ്തൃപ്തിം യാസ്യതി ശുദ്ധധീഃ । പദേ പദേഽശ്വമേധസ്യ ഫലമക്ഷയ്യമശ്നുതേ
ദേവിയുടെ ഗുണങ്ങൾ കേൾക്കുന്ന ശുദ്ധചിത്തനായവൻ ആരാണ് തൃപ്തി നേടാത്തത്? ഓരോ ഘട്ടത്തിലും അശ്വമേധയാഗത്തിന്റെ അക്ഷയഫലം ലഭിക്കും.
വ്യാസ ഉവാച - ശൃണു രാജന് പ്രവക്ഷ്യാമി ശതാക്ഷീസമ്ഭവം ശുഭമ് । തവാവാച്യം ന മേ കിഞ്ചിദ്ദേവീഭക്തസ്യ വിദ്യതേ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, നീ കേൾക്കൂ, ഞാൻ ശതാക്ഷിയുടെ പുണ്യജന്മം പറയാം. ദേവിയുടെ ഭക്തനാണെങ്കിൽ, നിന്നോട് ഞാൻ ഒന്നും മറയ്ക്കില്ല.
ദുര്ഗമാഖ്യോ മഹാദൈത്യഃ പൂര്വം പരമദാരുണഃ । ഹിരണ്യാക്ഷാന്വയേ ജാതോ രുരുപുത്രോ മഹാഖലഃ
പണ്ടൊരു കാലത്ത് ദുര്ഗമൻ എന്ന മഹാദാനവൻ ഉണ്ടായിരുന്നു. അത്യന്തം ക്രൂരനും ഹിരണ്യാക്ഷന്റെ വംശജനും, രുരുവിന്റെ ദുഷ്ടപുത്രനുമായിരുന്നു.
ദേവാനാം തു ബലം വേദോ നാശേ തസ്യ സുരാ അപി നംക്ഷ്യന്ത്യേവ ന സംദേഹോ വിധേയം താവദേവ തത്
ദേവന്മാരുടെ ശക്തി വേദമാണ്. അതു നശിച്ചാൽ ദേവന്മാരും ഇല്ലാതാകും, ഇതിൽ സംശയമില്ല. അതിനാൽ അതു ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്.
വിമൃശ്യൈതത്തപശ്ചര്യാം ഗതഃ കര്തും ഹിമാലയേ । ബ്രഹ്മാണം മനസാ ധ്യാത്വാ വായുഭക്ഷോ വ്യതിഷ്ഠത
ഇത് ആലോചിച്ച ശേഷം, അവൻ ഹിമാലയത്തിൽ പോയി കഠിനതപസ് ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. മനസ്സിൽ ബ്രഹ്മാവിനെ ധ്യാനിച്ച് വായുവിൽ മാത്രം ആശ്രയിച്ച് ജീവിച്ചു.
സഹസ്രവര്ഷപര്യന്തം ചകാര പരമം തപഃ । തേജസാ തസ്യ ലോകാസ്തു സന്തപ്താഃ സസുരാസുരാഃ
ആയിരം വർഷം അവൻ അത്യന്തം കഠിനമായ തപസ് ചെയ്തു. അവന്റെ തപസ്സിന്റെ ശക്തിയിൽ ലോകങ്ങളും ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും എല്ലാം കത്തിപ്പോയി.