അനേനൈവ ശരീരേണ ശക്രലോകം സുഖാലയമ് । കോപം കൃത്വാ വസിഷ്ഠോഽസൌ മാമാഹേതി സുദുര്മതേ
ഈ ശരീരത്തോടുകൂടി തന്നെ ഞാൻ ഇന്ദ്രന്റെ ലോകമായ ആനന്ദസ്ഥലത്തിൽ എത്തണം എന്നാണ് എന്റെ ആഗ്രഹം. എന്നാൽ വസിഷ്ഠൻ കോപത്തോടെ എന്നോട് കടുത്ത വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
മാനുഷേണ ഹി ദേഹേന സ്വര്ഗവാസഃ കുതസ്തവ । പുനര്മയോക്തോ ഭഗവാന്സ്വര്ഗലുബ്ധേന ചാനഘ
മനുഷ്യശരീരത്തിൽ സ്വർഗത്തിൽ താമസിക്കാൻ എങ്ങനെ കഴിയുമെന്നു ചോദിച്ചു. പിന്നെയും സ്വർഗലോഭത്താൽ ഞാൻ ആ മഹാനെ അപേക്ഷിച്ചു.
അന്യം പുരോഹിതം കൃത്വാ യക്ഷ്യേഽഹം യജ്ഞമുത്തമമ് । തദാ തേനൈവ ശപ്തോഽഹം ചാണ്ഡാലോ ഭവ പാമര
മറ്റൊരു പുരോഹിതനെ നിയോഗിച്ച് ഞാൻ ഉത്തമമായ യാഗം നടത്തും എന്നു ഞാൻ പറഞ്ഞു. അപ്പോൾ അവൻ എന്നെ ശപിച്ചു: നീ ചാണ്ഡാളനാകൂ എന്നു.
ഇത്യേതത്കഥിതം സര്വം കാരണം ശാപസമ്ഭവമ് । മമ ദുഃഖവിനാശായ സമര്ഥോഽസി മുനീശ്വര
ഇങ്ങനെ ശാപം സംഭവിച്ച കാരണങ്ങൾ എല്ലാം ഞാൻ പറഞ്ഞു. മഹർഷിശ്രേഷ്ഠാ, എന്റെ ദുഃഖം നീക്കാൻ നിനക്ക് കഴിയും.
ഇത്യുക്ത്വാ വിരരമാസൌ രാജാ ദുഃഖരുജാര്ദിതഃ । കൌശികോഽപി നിരാകര്തും ശാപം തസ്യ വ്യചിന്തയത്
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം, അത്യന്തം ദു:ഖത്തിലും വേദനയിലും ആകുലനായ രാജാവ് മൗനമായിരിച്ചു. കൗശികനും അവന്റെ ശാപം എങ്ങനെ മാറ്റാമെന്ന് ആലോചിച്ചു.
വരുണകൃപയാ ശൈവ്യായാം പുത്രോപ്തത്തിവര്ണനമ് വ്യാസ ഉവാച - വിചിന്ത്യ മനസാ കൃത്യം ഗാധിസൂനുര്മഹാതപാഃ । പ്രകല്പ്യ യജ്ഞസമ്ഭാരാന്മുനീനാമന്ത്രയത്തദാ
വരുണന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ ശൈവ്യയ്ക്ക് ജനിച്ച മകന്റെ കഥ. വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച ശേഷം, മഹാനായ ഗാധിയുടെ മകൻ യാഗത്തിനുള്ള സകല സാമഗ്രികളും ഒരുക്കി, അതിനുശേഷം മുനിമാരെ വിളിച്ചു.
മുനയസ്തം മഖം ജ്ഞാത്വാ വിശ്വാമിത്രനിമന്ത്രിതാഃ । നാഗതാഃ സര്വ ഏവൈതേ വസിഷ്ഠേന നിവാരിതാഃ
വിശ്വാമിത്രൻ വിളിച്ചിട്ടും, ആ യാഗം നടന്നുവെന്നറിഞ്ഞ മുനിമാർ ആരും വന്നില്ല; വസിഷ്ഠൻ അവരെ തടഞ്ഞു.
ഗാധിസൂനുസ്തദാജ്ഞായ വിമനാശ്ചാതിദുഃഖിതഃ । ആജഗാമാശ്രമം തത്ര യത്രാസൌ നൃപതിഃ സ്ഥിതഃ
അത് മനസ്സിലാക്കിയ ഗാധിയുടെ മകൻ വളരെ നിരാശയും ദു:ഖവും അനുഭവിച്ചു; പിന്നെ അവൻ ആ രാജാവ് താമസിച്ചിരുന്ന ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി.
തമാഹ കൌശികഃ ക്രുദ്ധോ വസിഷ്ഠേന നിവാരിതാഃ । നാഗതാഃ ബ്രാഹ്മണാഃ സര്വേ യജ്ഞാര്ഥം നൃപസത്തമ
കൗശികൻ കോപത്തോടെ അവനോട് പറഞ്ഞു: 'വസിഷ്ഠൻ തടഞ്ഞതിനാൽ എല്ലാ ബ്രാഹ്മണരും യാഗത്തിനായി വന്നില്ല, മഹാരാജാവേ.'
പശ്യ മേ തപസഃ സിദ്ധിം യഥാ ത്വാം സുരസദ്മനി । പ്രാപയാമി മഹാരാജ വാഞ്ഛിതം തേ കരോമ്യഹമ്
'എന്റെ തപസ്സിന്റെ ഫലമെന്നു നീ കാണുക, മഹാരാജാവേ. ഞാൻ നിന്നെ ദേവലോകത്തിലേക്ക് അയക്കും; നീ ആഗ്രഹിച്ചതു ഞാൻ നിനക്ക് നൽകും.'
ഇത്യുക്ത്വാ ജലമാദായ ഹസ്തേന മുനിസത്തമഃ । ദദൌ പുണ്യം തദാ തസ്മൈ ഗായത്രീജപസമ്ഭവമ്
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം, മഹാമുനി കൈയിൽ വെള്ളം എടുത്ത്, ഗായത്രി ജപത്തിന്റെ ഫലമായി പുണ്യമായ ആ വെള്ളം അവനു നൽകി.
ദത്ത്വാഥ സുകൃതം രാജ്ഞേ തമുവാച മഹീപതിമ് । യഥേഷ്ടം ഗച്ഛ രാജര്ഷേ ത്രിവിഷ്ടപമതന്ദ്രിതഃ
ആ പുണ്യജലം രാജാവിന് നൽകിയ ശേഷം, അവൻ ഭൂമിയുടെ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'രാജർഷിയേ, നീ ഇഷ്ടമുള്ളപോലെ വൈകാതെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോവുക.'
പുണ്യേന മമ രാജേന്ദ്ര ബഹുകാലാര്ജിതേന ച । യാഹി ശക്രപുരീം പ്രീതഃ സ്വസ്തി തേഽസ്തു സുരാലയേ
എന്റെ ദീർഘകാലം സമ്പാദിച്ച പുണ്യഫലത്താൽ, രാജാധിരാജാവേ, സന്തോഷത്തോടെ നീ ഇന്ദ്രന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് പോവുക; ദേവലോകത്തിൽ നിനക്ക് സുഖം ഉണ്ടാകട്ടെ.
വ്യാസ ഉവാച - ഇത്യുക്തവതി വിപ്രേന്ദ്രേ ത്രിശങ്കുസ്തരസാ തതഃ । ഉത്പപാത യഥാ പക്ഷീ വേഗവാംസ്തപസോ ബലാത്
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, തപസ്സിന്റെ ശക്തിയാൽ ത്രിശങ്കു പക്ഷിയെപ്പോലെ വേഗത്തിൽ ആകാശത്തിലേക്ക് ഉയർന്നു.
ഉത്പത്യ ഗഗനേ രാജാ ഗതഃ ശക്രപുരീം യദാ । ദൃഷ്ടോ ദേവഗണൈസ്തത്ര ക്രൂരശ്ചാണ്ഡാലവേഷഭാക്
ആകാശത്തിലേക്ക് ഉയർന്ന് രാജാവ് ഇന്ദ്രന്റെ നഗരത്തിലെത്തിയപ്പോൾ, ദേവഗണങ്ങൾ അവനെ അവിടെ കണ്ടു; ഭയാനകമായ ചാണ്ഡാലവേഷം ധരിച്ചിരുന്നതു അവർ കണ്ടു.
കഥിതോഽസൌ സുരേന്ദ്രായ കോഽയമായാതി സത്വരഃ । ഗഗനേ ദേവവദ്വാ യോ ദുര്ദര്ശഃ ശ്വപചാകൃതിഃ
അവനെ ദേവേന്ദ്രനോട് അറിയിച്ചു: 'ആകാശത്തിൽ ദൈവത്തിനെപ്പോലെ വന്നു വരുന്ന, ഭയാനകമായ ഈ ശ്വപചാകൃതിയാർ?'
സഹസോത്ഥായ ശക്രസ്തമപശ്യത്പുരുഷാധമമ് । ജ്ഞാത്വാ ത്രിശങ്കുമപി സ നിര്ഭര്ത്സ്യ തരസാബ്രവീത്
ഉടൻ എഴുന്നേറ്റ ഇന്ദ്രൻ ആ മനുഷ്യരാശിയിലെ ഏറ്റവും താഴ്ന്നവനെ കണ്ടു; അവൻ ത്രിശങ്കുവാണെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ് കഠിനമായി ശപിച്ച് പറഞ്ഞു.
ശ്വപച ക്വ സമായാസി ദേവലോകേ ജുഗുപ്സിതഃ । യാഹി ശീഘ്രം തതോ ഭൂമൌ നാത്ര സ്ഥാതും ത്വയോചിതമ്
'ശ്വപചാ, നീ ദേവലോകത്തിൽ എന്തിനാണ് വന്നത്? ഇവിടെ എല്ലാവർക്കും നീ അശുദ്ധനാണ്. ഉടൻ ഭൂമിയിലേക്ക് പോവുക; ഇവിടെ നിനക്ക് നില്ക്കാൻ യോഗ്യമല്ല.'
ഇത്യുക്തഃ സ്ഖലിതഃ സ്വര്ഗാച്ഛക്രേണാമിത്രകര്ശന । നിപപാത തദാ രാജാ ക്ഷീണപുണ്യോ യഥാമരഃ
ഇന്ദ്രൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, ത്രിശങ്കു സ്വർഗത്തിൽ നിന്ന് തള്ളപ്പെട്ടു; പുണ്യം ക്ഷയിച്ച രാജാവ് അമരന്മാരെപ്പോലെ താഴേക്ക് വീണു.
പുനശ്ചുക്രോശ ഭൂപാലോ വിശ്വാമിത്രേതി ചാസകൃത് । പതാമി രക്ഷ ദുഃഖാര്തം സ്വര്ഗാച്ചലിതമാശുഗമ്
പുനഃപുനഃ രാജാവ് വീഴുമ്പോൾ 'വിശ്വാമിത്രാ!' എന്ന് വിളിച്ചു; 'സ്വർഗത്തിൽ നിന്ന് വേഗത്തിൽ വീഴുന്ന ഈ ദു:ഖിതനെ രക്ഷിക്കണമേ, മഹർഷേ!' എന്നുവിളിച്ചു.
തസ്യ തത്ക്രന്ദിതം രാജന് പതിതഃ കൌശികോ മുനിഃ । ശ്രുത്വാ തിഷ്ഠേതി ഹോവാച പതന്തം വീക്ഷ്യ ഭൂപതിമ്
രാജാവിന്റെ ആ നിലവിളി കേട്ട കൗശികമുനി, അവനെ വീഴുന്നതു കണ്ട്, 'നിർത്തു!' എന്ന് പറഞ്ഞു.
വചനാത്തസ്യ തത്രൈവ സ്ഥിതോഽസൌ ഗഗനേ നൃപഃ । മുനേസ്തപഃപ്രഭാവേണ ചലിതോഽപി സുരാലയാത്
മുനിയുടെ വാക്കിന്റെ ശക്തിയാൽ, ദേവലോകത്തിൽ നിന്ന് തള്ളപ്പെട്ടിട്ടും, രാജാവ് ആകാശത്തുതന്നെ നില്ക്കാൻ കഴിഞ്ഞു.
വിശ്വാമിത്രോഽപ്യപഃ സ്പൃഷ്ട്വാ ചകാരേഷ്ടിം സുവിസ്തരാമ് । വിധാതും നൂതനാം സൃഷ്ടിം സ്വര്ഗലോകം ദ്വിതീയകമ്
വിശ്വാമിത്രനും വെള്ളം സ്പർശിച്ച്, പുതിയൊരു സൃഷ്ടി ഉണ്ടാക്കാനും രണ്ടാമത്തെ സ്വർഗ്ഗലോകം സൃഷ്ടിക്കാനും, വിശാലമായ യാഗം നടത്തി.
തസ്യോദ്യമം തഥാ ജ്ഞാത്വാ ത്വരിതസ്തു ശചീപതിഃ । തത്രാജഗാമ സഹസാ മുനിം പ്രതി തു ഗാധിജമ്
അവന്റെ ഉദ്ദേശം മനസ്സിലാക്കി, ശചീഭർത്താവു അതിവേഗം അവിടെ എത്തി, ഗാധിയുടെ മകനായ മുനിയെ നേരിട്ട് കാണാൻ വന്നു.
കിം ബ്രഹ്മന് ക്രിയതേ സാധോ കസ്മാത്കോപസമാകുലഃ । അലം സൃഷ്ട്യാ മുനിശ്രേഷ്ഠ ബ്രൂഹി കിം കരവാണി തേ
ബ്രാഹ്മണനേ, നീ എന്താണ് ചെയ്യുന്നത്? സദ്ഗുണശാലിയായ നീ എങ്ങനെ ഇത്ര കോപത്തോടെ ഇരിക്കുന്നു? മുനിശ്രേഷ്ഠാ, ഈ സൃഷ്ടി മതിയാകട്ടെ. ഞാൻ നിനക്കു എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് പറയൂ.
വിശ്വാമിത്ര ഉവാച - സ്വം നിവാസം മഹീപാലം ച്യുതം ത്വദ്ഭുവനാദ് വിഭോ । നയസ്വ പ്രീതിയോഗേന ത്രിശങ്കും ചാതിദുഃഖിതമ്
വിശ്വാമിത്രൻ പറഞ്ഞു: പ്രഭുവേ, എന്റെ വാസസ്ഥലം നിന്റെ ലോകത്തിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിയിരിക്കുന്നു. ദയവായി, വലിയ ദുഃഖത്തിൽ കഴിയുന്ന ത്രിശങ്കുവിനെ സന്തോഷത്തോടെ ഒരു നല്ല സ്ഥലത്തേക്ക് എത്തിക്കണമേ.
വ്യാസ ഉവാച - തസ്യ തം നിശ്ചയം ജ്ഞാത്വാ തുരാഷാഡതിശങ്കിതഃ । തപോബലം വിദിത്വോഗ്രമോമിത്യോവാച വാസവഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: അവന്റെ ഉറച്ച തീരുമാനം മനസ്സിലാക്കി, അതിശയമായ തപസ്സിന്റെ ശക്തി അറിഞ്ഞ്, ഇന്ദ്രൻ ഭയത്തോടുകൂടി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ദിവ്യദേഹം നൃപം കൃത്വാ വിമാനവരസംസ്ഥിതമ് । ആപൃച്ഛ്യ കൌശികം ശക്രോഽഗമന്നിജപുരീം തദാ
രാജാവിന് ദൈവികമായ ശരീരം നൽകി, മനോഹരമായ വിഹായസയാനത്തിൽ ഇരുത്തി, ശക്രൻ കൗശികനോട് വിട പറഞ്ഞു തന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.
ഗതേ ശക്രേ തു വൈ സ്വര്ഗം ത്രിശങ്കുസഹിതേ തതഃ । വിശ്വാമിത്രഃ സുഖം പ്രാപ്യ സ്വാശ്രമേ സുസ്ഥിരോഽഭവത്
ശക്രൻ ത്രിശങ്കുവിനൊപ്പം സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയ ശേഷം, വിശ്വാമിത്രൻ സന്തോഷത്തോടെ തന്റെ ആശ്രമത്തിൽ സ്ഥിരമായി താമസിച്ചു.
ഹരിശ്ചന്ദ്രോഽഥ തച്ഛ്രുത്വാ വിശ്വാമിത്രോപകാരകമ് । പിതുഃ സ്വര്ഗമനം കാമം മുദിതോ രാജ്യമന്വശാത്
വിശ്വാമിത്രന്റെ സഹായവും പിതാവിന്റെ സ്വർഗ്ഗലോകപ്രാപ്തിയും ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ കേട്ടപ്പോൾ, സന്തോഷത്തോടെ രാജ്യം ഭരിച്ചു.