വിപ്രാനാഹൂയ മന്ത്രജ്ഞാന്വേദശാസ്ത്രവിശാരദാന് । അഭിഷേകായ സമ്ഭാരാന് കാരയാമാസ സത്വരമ്
മന്ത്രങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള, വേദശാസ്ത്രത്തിൽ വിദഗ്ധരായ ബ്രാഹ്മണന്മാരെ വേഗത്തിൽ വിളിച്ചു, അഭിഷേകത്തിനുള്ള സാധനങ്ങൾ ഒരുക്കി.
സലിലം സര്വതീര്ഥാനാം സമാനായ്യ വിശാംപതിഃ । പ്രകൃതീശ്ച സമാഹൂയ സാമന്താന്ഭൂപതീംസ്തഥാ
ജനങ്ങളുടെ നാഥൻ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള വെള്ളം കൊണ്ടുവന്നു, മന്ത്രിമാരെയും, സാമന്തന്മാരെയും, മറ്റു രാജാക്കളെയും വിളിച്ചു കൂട്ടി.
പുണ്യേഽഹ്നി വിധിവത്തസ്മൈ ദദാവാസനമുത്തമമ് । അഭിഷിച്യ സുതം രാജ്യേ ത്രിശങ്കും വിധിവത്പിതാ
ശുഭദിനത്തിൽ, വിധിപ്രകാരം, അവനു ഉത്തമമായ ഇരിപ്പിടം നൽകി, പിതാവ് ത്രിശങ്കുവിനെ രാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു.
തൃതീയമാശ്രമം പുണ്യം ജഗ്രാഹ ഭാര്യയാ യുതഃ । വനേ ത്രിപഥഗാകൂലേ ചചാര ദുശ്ചരം തപഃ
ഭാര്യയെ കൂട്ടി, അവൻ മൂന്നാമത്തെ ശുദ്ധമായ ജീവിതപദവിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. മൂന്നു പാതകളുള്ള നദിയുടെ തീരത്ത് കഠിനമായ തപസ്സ് നടത്തി.
കാലേ പ്രാപ്തേ യയൌ സ്വര്ഗം പൂജിതസ്ത്രിദശൈരപി । ഇന്ദ്രാസനസമീപസ്ഥോ രരാജ രവിവത്സദാ
സമയം വന്നപ്പോൾ, ദേവന്മാരും ആദരിച്ചുകൊണ്ട്, അവൻ സ്വർഗത്തിൽ എത്തി. ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനത്തിന് സമീപം ഇരുന്നു, എപ്പോഴും സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രഭയോടെ തിളങ്ങി.
രാജോവാച പൂര്വം ഭഗവതാ പ്രോക്തം കഥായോഗേന സാമ്പ്രതമ് । സത്യവ്രതോ വസിഷ്ഠേന ശപ്തോ ദോഗ്ധ്രീവധാത്കില
രാജാവ് ചോദിച്ചു: മുമ്പ് ഭഗവാൻ കഥയിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ, സത്യവ്രതൻ വസിഷ്ഠൻകൊണ്ട്, പശുവിനെ കൊല്ലുന്നതിനാൽ ശപിക്കപ്പെട്ടു.
കുപിതേനേ പിശാചത്വം പ്രാപിതോ ഗുരുണാ തതഃ । കഥം മുക്തഃ പിശാചത്വാദിത്യേതത്സംശയഃ പ്രഭോ
കോപംകൊണ്ട ഗുരു അവനെ പിശാച് ആക്കി മാറ്റി. ആ നിലയിൽ നിന്ന് എങ്ങനെയാണ് മോചിതനായത്? ഇതാണ് എന്റെ സംശയം, പ്രഭോ.
ന സിംഹാസനയോഗ്യോ ഹി ഭവേച്ഛാപസമന്വിതഃ । മുനിനാ മോചിതഃ ശാപാത്കേനാന്യേന ച കര്മണാ
ശാപം ബാധിച്ചവൻ സിംഹാസനത്തിന് യോഗ്യനല്ല. മുനിയുടെ അനുഗ്രഹത്താൽ ശാപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, മറ്റൊരു പ്രവർത്തിയാലും അതു സാധിച്ചു.
ഏതന്മേ ബ്രൂഹി വിപ്രര്ഷേ ശാപമോക്ഷണകാരണമ് । ആനീതസ്തു കഥം പിത്രാ സ്വഗൃഹേ താദൃശാകൃതിഃ
ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ, ശാപമോചനത്തിന് കാരണമെന്താണെന്ന് എന്നോട് പറയണം. അങ്ങനെ രൂപംകൊണ്ടിരുന്നവനെ അപ്പൻ എങ്ങനെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു എന്നതും അറിയണം.
വ്യാസ ഉവാച - വസിഷ്ഠേന ച ശപ്തോഽസൌ സദ്യഃ പൈശാചതാം ഗതഃ । ദുര്വേഷശ്ചാതിദുര്ധര്ഷഃ സര്വലോകഭയങ്കരഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: വസിഷ്ഠൻ ശപിച്ചതോടെ അവൻ ഉടനെ പിശാച് ആയി. അത്യന്തം വൈരാഗ്യവും, പിടിക്കാനാകാത്തവനും, ലോകങ്ങളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനും ആയി.
യദൈവോപാസിതാ ദേവീ ഭക്ത്യാ സത്യവ്രതേന ഹ । തയാ പ്രസന്നയാ രാജന് ദിവ്യദേഹഃ കൃതഃ ക്ഷണാത്
സത്യവ്രതൻ ഭക്തിയോടെ ദേവിയെ ആരാധിച്ചപ്പോൾ, രാജാവേ, ദേവി പ്രസന്നയായി, ഒരു നിമിഷത്തിൽ ദിവ്യശരീരം അവനു നൽകി.
പിശാചത്വം ഗതം തസ്യ പാപം ചൈവ ക്ഷയം ഗതമ് । വിപാപ്മാ ചാതിതേജസ്വീ സമ്ഭൂതസ്തത്കൃപാമൃതാത്
അവന്റെ പിശാച് അവസ്ഥയും പാപവും അകന്നു. ദേവിയുടെ കൃപാസ്നാനത്തിൽ അവൻ പാപരഹിതനും അത്യന്തം ദീപ്തിയുള്ളവനുമായി.
വസിഷ്ഠോഽപി പ്രസന്നാത്മാ ജാതഃ ശക്തിപ്രസാദതഃ । പിതാപി ച ബഭൂവാസ്യ പ്രേമയുക്തസ്ത്വനുഗ്രഹാത്
ശക്തിയുടെ അനുഗ്രഹത്താൽ വസിഷ്ഠനും മനസ്സിൽ സന്തോഷം നേടി. അപ്പനും കനിവോടെ, സ്നേഹപൂർവ്വം അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു.
രാജ്യം ശശാസ ധര്മാത്മാ മൃതേ പിതരി പാര്ഥിവഃ । ഈജേ ച വിവിധൈര്യജ്ഞൈര്ദേവദേവീം സനാതനീമ്
പിതാവ് മരിച്ചശേഷം, ധാർമ്മികനായ രാജാവ് രാജ്യം ഭരിച്ചു. വിവിധ യാഗങ്ങൾ നടത്തി, ശാശ്വതമായ ദേവിയെ ആരാധിച്ചു.
തസ്യ പുത്രോ ബഭൂവാഥ ഹരിശ്ചന്ദ്രഃ സുശോഭനഃ । ലക്ഷണൈഃ ശാസ്ത്രനിര്ദിഷ്ടൈഃ സംയുതശ്ചാതിസുന്ദരഃ
അവനു ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ എന്ന മനോഹരനായ ഒരു മകൻ ജനിച്ചു. ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞ എല്ലാ ലക്ഷണങ്ങളും അവനിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.
യുവരാജം സുതം കൃത്വാ ത്രിശങ്കുഃ പൃഥിവീപതിഃ । മാനുഷേണ ശരീരേണ സ്വര്ഗം ഭോക്തും മനോ ദധേ
ത്രിശങ്കു രാജാവ് തന്റെ മകനെ യുവരാജാവാക്കി, മനുഷ്യശരീരത്തിൽ സ്വർഗസുഖം അനുഭവിക്കണമെന്ന് മനസ്സിൽ തീരുമാനിച്ചു.
വസിഷ്ഠസ്യാശ്രമം ഗത്വാ പ്രണമ്യ വിധിവന്നൃപഃ । ഉവാച വചനം പ്രീതഃ കൃതാഞ്ജലിപുടസ്തദാ
വസിഷ്ഠന്റെ ആശ്രമത്തിലെത്തിയ രാജാവ്, ആചാരപ്രകാരം വിനയത്തോടെ നമസ്കരിച്ചു, സന്തോഷത്തോടെ കൈകൂപ്പി സംസാരിച്ചു.
രാജോവാച - ബ്രഹ്മപുത്ര മഹാഭാഗ സര്വമന്ത്രവിശാരദ । വിജ്ഞപ്തിം മേ സുമനസാ ശ്രോതുമര്ഹസി താപസ
രാജാവ് പറഞ്ഞു: ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രനായ മഹാനേ, സകല മന്ത്രങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവനേ, ഞാനൊരു മനസ്സുകൊണ്ട് പറയുന്ന അപേക്ഷ ദയവായി കേൾക്കണമേ, മഹാതപസ്സിനേ.
ഇച്ഛാ മേഽദ്യ സമുത്പന്നാ സ്വര്ഗലോകസുഖായ ച । അനേനൈവ ശരീരേണ ഭോഗാന്ഭോക്തുമമാനുഷാന്
ഇന്ന് എന്റെ മനസ്സിൽ സ്വർഗ്ഗത്തിലെ ആനന്ദങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം ഉണർന്നു. ഈ ശരീരത്തിൽ തന്നെയാണ് അത്ഭുതകരമായ ആ സുഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കണമെന്നുള്ളത്.
അപ്സരോഭിശ്ച സംവാസഃ ക്രീഡിതും നന്ദനേ വനേ । ദേവഗന്ധര്വഗാനം ച ശ്രോതവ്യം മധുരം കില
അപ്സരസുമാരോടൊപ്പം താമസിക്കുകയും, നന്ദനവനത്തിൽ കളിക്കുകയും, ദേവഗന്ധർവന്മാരുടെ മധുരമായ ഗാനങ്ങൾ കേൾക്കുകയും ചെയ്യാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
യാജയ ത്വം മഖേനാശു താദൃശേന മഹാമുനേ । യഥാനേന ശരീരേണ വസേ ലോകം ത്രിവിഷ്ടപമ്
മഹാമുനിയേ, ദയവായി അതിവേഗം ഒരു യജ്ഞം നടത്തിക്കൊടുക്കണം. ഈ ശരീരത്തിൽ തന്നെയാണ് ഞാൻ ദേവലോകത്തിൽ താമസിക്കേണ്ടത്.
സമര്ഥോഽസി മുനിശ്രേഷ്ഠ കുരു കാര്യം മമാധുനാ । പ്രാപയാശു മഖം കൃത്വാ ദേവലോകം ദുരാസദമ്
മുനിശ്രേഷ്ഠനേ, നിങ്ങൾക്ക് ഇതിന് കഴിവുണ്ട്. ഇപ്പോൾ എന്റെ ആഗ്രഹം നിറവേറ്റണം. യജ്ഞം നടത്തി ദുർലഭമായ ദേവലോകത്തിൽ എനിക്ക് പ്രവേശനം നൽകണം.
വസിഷ്ഠ ഉവാച - രാജന് മാനുഷദേഹേന സ്വര്ഗേ വാസഃ സുദുര്ലഭഃ । മൃതസ്യ ഹി ധ്രുവം സ്വര്ഗഃ കഥിതഃ പുണ്യകര്മണാ
വസിഷ്ഠൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, മനുഷ്യശരീരത്തിൽ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ താമസിക്കുന്നത് അത്യന്തം ദുർലഭമാണ്. പുണ്യകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തവൻ മരിച്ചാൽ മാത്രമേ സ്വർഗ്ഗം ലഭിക്കൂ.
തസ്മാദ് ബിഭേമി സര്വജ്ഞ ദുര്ലഭാച്ച മനോരഥാത് । അപ്സരോഭിശ്ച സംവാസോ ജീവമാനസ്യ ദുര്ലഭഃ
അതിനാൽ സർവ്വജ്ഞനേ, നിങ്ങളുടെ ആഗ്രഹം സാധ്യമാക്കാൻ എനിക്ക് ഭയം തോന്നുന്നു; ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ അപ്സരസുമാരോടൊപ്പം താമസിക്കുക വളരെ ദുർലഭമാണ്.
കുരു യജ്ഞാന്മഹാഭാഗ മൃതഃ സ്വര്ഗമവാപ്സ്യസി । വ്യാസ ഉവാച - ഇത്യാകര്ണ്യ വചസ്തസ്യ രാജാ പരമദുര്മനാഃ
മഹാഭാഗനേ, യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തൂ; മരിച്ചാൽ നിങ്ങൾക്ക് സ്വർഗ്ഗം ലഭിക്കും. വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട രാജാവ് അത്യന്തം ദുഃഖിതനായി.
ഉവാച വചനം ഭൂയോ വസിഷ്ഠം പൂര്വരോഷിതമ് । ന ത്വം യാജയസേ ബ്രഹ്മന് ഗര്വാവേശാച്ച മാം യദി
അവൻ വീണ്ടും വസിഷ്ഠനോട്, പഴയ കോപം ഉണർത്തിയതോടെ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണനേ, നിങ്ങൾ അഭിമാനത്താൽ എനിക്ക് യജ്ഞം നടത്തിക്കൊടുക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ,
അന്യം പുരോഹിതം കൃത്വാ യക്ഷ്യേഽഹം കില സാമ്പ്രതമ് । തച്ഛ്രുത്വാ വചനം തസ്യ വസിഷ്ഠഃ കോപസംയുതഃ
മറ്റൊരു പുരോഹിതനെ നിയോഗിച്ച് ഇപ്പോൾ തന്നെ ഞാൻ യജ്ഞം നടത്തും. ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട വസിഷ്ഠൻ ക്രോധത്തോടെ നിറഞ്ഞു.
ശശാപ ഭൂപതിം ചേതി ചാണ്ഡാലോ ഭവ ദുര്മതേ । അനേന ത്വം ശരീരേണ ശ്വപചോ ഭവ സത്വരമ്
അവൻ രാജാവിനെ ശപിച്ചു: ദുഷ്ടബുദ്ധിയേ, നീ ചാണ്ഡാളനാകുക! ഈ ശരീരത്തിൽ തന്നെ ഉടൻ ശ്വപചനാകുക!
സ്വര്ഗകൃന്തന പാപിഷ്ഠ സുരഭീവധദൂഷിത । ബ്രഹ്മപത്നീഹരോച്ഛിന്ന ധര്മമാര്ഗവിദൂഷക
പാപികളിൽ ഏറ്റവും പാപിയായവനേ, സ്വർഗ്ഗം നശിപ്പിക്കുന്നവനേ, പശുവിനെ കൊല്ലുന്നതാൽ മലിനനായവനേ, ബ്രഹ്മപത്നിയെ അപഹരിച്ചവനേ, ധർമ്മമാർഗം ഭ്രഷ്ടനാക്കുന്നവനേ,
ന തേ സ്വര്ഗഗതിഃ പാപ മൃതസ്യാപി കഥഞ്ചന । വ്യാസ ഉവാച - ഇത്യുക്തോ ഗുരുണാ രാജംസ്ത്രിശങ്കുസ്തത്ക്ഷണാദപി
പാപിയേ, മരിച്ചാലും നിനക്ക് സ്വർഗ്ഗലാഭം ഉണ്ടാകില്ല. വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ഗുരുവിന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട ഉടൻ തന്നെ രാജാവ് ത്രിശങ്കു