സര്വം ദൃശ്യം മഹാദേവീ ദ്രഷ്ടാ സാക്ഷീ ച സൈവ ഹി । ഇതി തദ്ഭാവഭരിതസ്തിഷ്ഠേന്നിര്ഭയചേതസാ
നാം കാണുന്ന എല്ലാം മഹാദേവിയാണ്; അവളാണ് ദർശകയും സാക്ഷിയും. ഇങ്ങനെ ഈ ഭാവത്തിൽ നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെ ഭയമില്ലാതെ നിലനിൽക്കണം.
കൃത്വാ നിത്യവിധിം സമ്യഗ്ഗന്തവ്യം സദസി ദ്വിജാന് । സമാഹൂയ ച പ്രഷ്ടവ്യോ ധര്മശാസ്ത്രവിനിര്ണയഃ
ദൈനംദിന കർമ്മങ്ങൾ ശരിയായി ചെയ്തശേഷം, ദ്വിജന്മാരുടെ സഭയിലേക്ക് പോകണം. അവരെ കൂട്ടിച്ചേർത്ത്, ധർമ്മശാസ്ത്രത്തിലെ തീരുമാനങ്ങൾ ചോദിക്കണം.
സമ്പൂജ്യ ബ്രാഹ്മണാന്പൂജ്യാന്വേദവേദാന്തപാരഗാന് । ഗോഭൂഹിരണ്യാദികം ച ദേയം പാത്രേഷു സര്വദാ
വേദവും വേദാന്തവും പഠിച്ച ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ആദരിക്കണം. യോഗ്യരായവർക്കു പശു, ഭൂമി, പൊന്നു തുടങ്ങിയവ എപ്പോഴും നൽകണം.
അവിദ്വാന്ബ്രാഹ്മണഃ കോഽപി നൈവ പൂജ്യഃ കദാചന । ആഹാരാദധികം നൈവ ദേയം മൂര്ഖായ കര്ഹിചിത്
അജ്ഞാനിയായ ബ്രാഹ്മണനെ ഒരിക്കലും ആദരിക്കരുത്. മണ്ടനു ഭക്ഷണം ഒഴികെ മറ്റൊന്നും ഒരിക്കലും നൽകരുത്.
ന വാ ലോഭാത്ത്വയാ പുത്ര കര്തവ്യം ധര്മലങ്ഘനമ് । അതഃ പരം ന കര്തവ്യം ക്വചിദ്വിപ്രാവമാനനമ്
മകനേ, ലാഭം നോക്കി നീ ധർമ്മം ലംഘിക്കരുത്. അതിനപ്പുറം, ബ്രാഹ്മണരെ എവിടെയും അപമാനിക്കരുത്.
ബ്രാഹ്മണാ ഭൂമിദേവാശ്ച മാനനീയാഃ പ്രയത്നതഃ । കാരണം ക്ഷത്രിയാണാം ച ദ്വിജാ ഏവ ന സംശയഃ
ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും ഭൂമിദേവന്മാരെയും വലിയ ശ്രദ്ധയോടെ ആദരിക്കണം. ക്ഷത്രിയരുടെ ഉദ്ദേശം ദ്വിജന്മാരാണ്, ഇതിൽ സംശയമില്ല.
അദ്ഭ്യോഽഗ്നിര്ബ്രഹ്മണഃ ക്ഷത്രമശ്മനോ ലോഹമുത്ഥിതമ് । തേഷാം സര്വത്രഗം തേജഃ സ്വാസു യോനിഷു ശാമ്യതി
ജലത്തിൽ നിന്ന് അഗ്നി, ബ്രാഹ്മണനിൽ നിന്ന് ക്ഷത്രിയൻ, കല്ലിൽ നിന്ന് ഇരുമ്പ് ഉത്ഭവിക്കുന്നു. ഇവയുടെ ശക്തി എല്ലായിടത്തും അവയുടെ ഉറവിടങ്ങളിൽ തന്നെ ലയിക്കുന്നു.
തസ്മാദ്രാജ്ഞാ വിശേഷേണ മാനനീയാ മുഖോദ്ഭവാഃ । ദാനേന വിനയേനൈവ സര്വഥാ ഭൂതിമിച്ഛതാ
അതിനാൽ, ഐശ്വര്യം ആഗ്രഹിക്കുന്ന രാജാവ് മുഖത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചവരെ പ്രത്യേകമായി ദാനംകൊണ്ടും വിനയത്താലും എല്ലായ്പ്പോഴും ആദരിക്കണം.
ദണ്ഡനീതിഃ സദാ കാര്യാ ധര്മശാസ്ത്രാനുസാരതഃ । കോശസ്യ സംഗ്രഹഃ കാര്യോ നൂനം ന്യായാഗതസ്യ ഹ
ശിക്ഷാ നയം എപ്പോഴും ധർമ്മശാസ്ത്രത്തിന് അനുസരിച്ചായിരിക്കണം. ധനശേഖരണം ന്യായമായി മാത്രം നടത്തണം.
ത്രിശങ്കൂപാഖ്യാനവര്ണനമ് ഏവം പ്രബോധിതഃ പിത്രാ ത്രിശങ്കുഃ പ്രണതോ നൃപഃ । തഥേതി പിതരം പ്രാഹ പ്രേമഗദ്ഗദയാ ഗിരാ
അപ്പനു വഴിപാട് ചെയ്ത്, ത്രിശങ്കു രാജാവ് സ്നേഹപൂർവ്വം വിറയുന്ന വാക്കുകളിൽ 'അതെ' എന്നു പറഞ്ഞു മറുപടി നൽകി.
വിപ്രാനാഹൂയ മന്ത്രജ്ഞാന്വേദശാസ്ത്രവിശാരദാന് । അഭിഷേകായ സമ്ഭാരാന് കാരയാമാസ സത്വരമ്
മന്ത്രങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള, വേദശാസ്ത്രത്തിൽ വിദഗ്ധരായ ബ്രാഹ്മണന്മാരെ വേഗത്തിൽ വിളിച്ചു, അഭിഷേകത്തിനുള്ള സാധനങ്ങൾ ഒരുക്കി.
സലിലം സര്വതീര്ഥാനാം സമാനായ്യ വിശാംപതിഃ । പ്രകൃതീശ്ച സമാഹൂയ സാമന്താന്ഭൂപതീംസ്തഥാ
ജനങ്ങളുടെ നാഥൻ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള വെള്ളം കൊണ്ടുവന്നു, മന്ത്രിമാരെയും, സാമന്തന്മാരെയും, മറ്റു രാജാക്കളെയും വിളിച്ചു കൂട്ടി.
പുണ്യേഽഹ്നി വിധിവത്തസ്മൈ ദദാവാസനമുത്തമമ് । അഭിഷിച്യ സുതം രാജ്യേ ത്രിശങ്കും വിധിവത്പിതാ
ശുഭദിനത്തിൽ, വിധിപ്രകാരം, അവനു ഉത്തമമായ ഇരിപ്പിടം നൽകി, പിതാവ് ത്രിശങ്കുവിനെ രാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു.
തൃതീയമാശ്രമം പുണ്യം ജഗ്രാഹ ഭാര്യയാ യുതഃ । വനേ ത്രിപഥഗാകൂലേ ചചാര ദുശ്ചരം തപഃ
ഭാര്യയെ കൂട്ടി, അവൻ മൂന്നാമത്തെ ശുദ്ധമായ ജീവിതപദവിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. മൂന്നു പാതകളുള്ള നദിയുടെ തീരത്ത് കഠിനമായ തപസ്സ് നടത്തി.
കാലേ പ്രാപ്തേ യയൌ സ്വര്ഗം പൂജിതസ്ത്രിദശൈരപി । ഇന്ദ്രാസനസമീപസ്ഥോ രരാജ രവിവത്സദാ
സമയം വന്നപ്പോൾ, ദേവന്മാരും ആദരിച്ചുകൊണ്ട്, അവൻ സ്വർഗത്തിൽ എത്തി. ഇന്ദ്രന്റെ സിംഹാസനത്തിന് സമീപം ഇരുന്നു, എപ്പോഴും സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രഭയോടെ തിളങ്ങി.
രാജോവാച പൂര്വം ഭഗവതാ പ്രോക്തം കഥായോഗേന സാമ്പ്രതമ് । സത്യവ്രതോ വസിഷ്ഠേന ശപ്തോ ദോഗ്ധ്രീവധാത്കില
രാജാവ് ചോദിച്ചു: മുമ്പ് ഭഗവാൻ കഥയിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ, സത്യവ്രതൻ വസിഷ്ഠൻകൊണ്ട്, പശുവിനെ കൊല്ലുന്നതിനാൽ ശപിക്കപ്പെട്ടു.
കുപിതേനേ പിശാചത്വം പ്രാപിതോ ഗുരുണാ തതഃ । കഥം മുക്തഃ പിശാചത്വാദിത്യേതത്സംശയഃ പ്രഭോ
കോപംകൊണ്ട ഗുരു അവനെ പിശാച് ആക്കി മാറ്റി. ആ നിലയിൽ നിന്ന് എങ്ങനെയാണ് മോചിതനായത്? ഇതാണ് എന്റെ സംശയം, പ്രഭോ.
ന സിംഹാസനയോഗ്യോ ഹി ഭവേച്ഛാപസമന്വിതഃ । മുനിനാ മോചിതഃ ശാപാത്കേനാന്യേന ച കര്മണാ
ശാപം ബാധിച്ചവൻ സിംഹാസനത്തിന് യോഗ്യനല്ല. മുനിയുടെ അനുഗ്രഹത്താൽ ശാപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, മറ്റൊരു പ്രവർത്തിയാലും അതു സാധിച്ചു.
ഏതന്മേ ബ്രൂഹി വിപ്രര്ഷേ ശാപമോക്ഷണകാരണമ് । ആനീതസ്തു കഥം പിത്രാ സ്വഗൃഹേ താദൃശാകൃതിഃ
ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ, ശാപമോചനത്തിന് കാരണമെന്താണെന്ന് എന്നോട് പറയണം. അങ്ങനെ രൂപംകൊണ്ടിരുന്നവനെ അപ്പൻ എങ്ങനെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു എന്നതും അറിയണം.
വ്യാസ ഉവാച - വസിഷ്ഠേന ച ശപ്തോഽസൌ സദ്യഃ പൈശാചതാം ഗതഃ । ദുര്വേഷശ്ചാതിദുര്ധര്ഷഃ സര്വലോകഭയങ്കരഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: വസിഷ്ഠൻ ശപിച്ചതോടെ അവൻ ഉടനെ പിശാച് ആയി. അത്യന്തം വൈരാഗ്യവും, പിടിക്കാനാകാത്തവനും, ലോകങ്ങളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനും ആയി.
യദൈവോപാസിതാ ദേവീ ഭക്ത്യാ സത്യവ്രതേന ഹ । തയാ പ്രസന്നയാ രാജന് ദിവ്യദേഹഃ കൃതഃ ക്ഷണാത്
സത്യവ്രതൻ ഭക്തിയോടെ ദേവിയെ ആരാധിച്ചപ്പോൾ, രാജാവേ, ദേവി പ്രസന്നയായി, ഒരു നിമിഷത്തിൽ ദിവ്യശരീരം അവനു നൽകി.
പിശാചത്വം ഗതം തസ്യ പാപം ചൈവ ക്ഷയം ഗതമ് । വിപാപ്മാ ചാതിതേജസ്വീ സമ്ഭൂതസ്തത്കൃപാമൃതാത്
അവന്റെ പിശാച് അവസ്ഥയും പാപവും അകന്നു. ദേവിയുടെ കൃപാസ്നാനത്തിൽ അവൻ പാപരഹിതനും അത്യന്തം ദീപ്തിയുള്ളവനുമായി.
വസിഷ്ഠോഽപി പ്രസന്നാത്മാ ജാതഃ ശക്തിപ്രസാദതഃ । പിതാപി ച ബഭൂവാസ്യ പ്രേമയുക്തസ്ത്വനുഗ്രഹാത്
ശക്തിയുടെ അനുഗ്രഹത്താൽ വസിഷ്ഠനും മനസ്സിൽ സന്തോഷം നേടി. അപ്പനും കനിവോടെ, സ്നേഹപൂർവ്വം അവനെ അനുഗ്രഹിച്ചു.
രാജ്യം ശശാസ ധര്മാത്മാ മൃതേ പിതരി പാര്ഥിവഃ । ഈജേ ച വിവിധൈര്യജ്ഞൈര്ദേവദേവീം സനാതനീമ്
പിതാവ് മരിച്ചശേഷം, ധാർമ്മികനായ രാജാവ് രാജ്യം ഭരിച്ചു. വിവിധ യാഗങ്ങൾ നടത്തി, ശാശ്വതമായ ദേവിയെ ആരാധിച്ചു.
തസ്യ പുത്രോ ബഭൂവാഥ ഹരിശ്ചന്ദ്രഃ സുശോഭനഃ । ലക്ഷണൈഃ ശാസ്ത്രനിര്ദിഷ്ടൈഃ സംയുതശ്ചാതിസുന്ദരഃ
അവനു ഹരിശ്ചന്ദ്രൻ എന്ന മനോഹരനായ ഒരു മകൻ ജനിച്ചു. ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞ എല്ലാ ലക്ഷണങ്ങളും അവനിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.
യുവരാജം സുതം കൃത്വാ ത്രിശങ്കുഃ പൃഥിവീപതിഃ । മാനുഷേണ ശരീരേണ സ്വര്ഗം ഭോക്തും മനോ ദധേ
ത്രിശങ്കു രാജാവ് തന്റെ മകനെ യുവരാജാവാക്കി, മനുഷ്യശരീരത്തിൽ സ്വർഗസുഖം അനുഭവിക്കണമെന്ന് മനസ്സിൽ തീരുമാനിച്ചു.
വസിഷ്ഠസ്യാശ്രമം ഗത്വാ പ്രണമ്യ വിധിവന്നൃപഃ । ഉവാച വചനം പ്രീതഃ കൃതാഞ്ജലിപുടസ്തദാ
വസിഷ്ഠന്റെ ആശ്രമത്തിലെത്തിയ രാജാവ്, ആചാരപ്രകാരം വിനയത്തോടെ നമസ്കരിച്ചു, സന്തോഷത്തോടെ കൈകൂപ്പി സംസാരിച്ചു.
രാജോവാച - ബ്രഹ്മപുത്ര മഹാഭാഗ സര്വമന്ത്രവിശാരദ । വിജ്ഞപ്തിം മേ സുമനസാ ശ്രോതുമര്ഹസി താപസ
രാജാവ് പറഞ്ഞു: ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രനായ മഹാനേ, സകല മന്ത്രങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവനേ, ഞാനൊരു മനസ്സുകൊണ്ട് പറയുന്ന അപേക്ഷ ദയവായി കേൾക്കണമേ, മഹാതപസ്സിനേ.
ഇച്ഛാ മേഽദ്യ സമുത്പന്നാ സ്വര്ഗലോകസുഖായ ച । അനേനൈവ ശരീരേണ ഭോഗാന്ഭോക്തുമമാനുഷാന്
ഇന്ന് എന്റെ മനസ്സിൽ സ്വർഗ്ഗത്തിലെ ആനന്ദങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം ഉണർന്നു. ഈ ശരീരത്തിൽ തന്നെയാണ് അത്ഭുതകരമായ ആ സുഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കണമെന്നുള്ളത്.
അപ്സരോഭിശ്ച സംവാസഃ ക്രീഡിതും നന്ദനേ വനേ । ദേവഗന്ധര്വഗാനം ച ശ്രോതവ്യം മധുരം കില
അപ്സരസുമാരോടൊപ്പം താമസിക്കുകയും, നന്ദനവനത്തിൽ കളിക്കുകയും, ദേവഗന്ധർവന്മാരുടെ മധുരമായ ഗാനങ്ങൾ കേൾക്കുകയും ചെയ്യാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.