ശൃണ്വന്നതൃപ്യദ്ധൃഷ്ടാത്മാ സഭായാം തു സകന്യകഃ । സമാപ്തേ തത്ര ഗാന്ധര്വേ പ്രണമ്യ പരമേശ്വരമ്
അവിടെ, തന്റെ മകളോടൊപ്പം സഭയിൽ ഇരുന്ന്, ആ ഗാന്ധർവ സംഗീതം കേട്ട് അവൻ തൃപ്തിയില്ലാതെ ആസ്വദിച്ചു. സംഗീതം അവസാനിച്ചപ്പോൾ, പരമേശ്വരനോട് നമസ്കരിച്ചു.
ദര്ശയിത്വാ സുതാം തസ്മൈ സ്വാഭിപ്രായം ന്യവേദയത് । രാജോവാച - വരം കഥയ ദേവേശ കന്യേയം മമ പുത്രികാ
അവൻ തന്റെ മകളെ കാണിച്ചു, സ്വന്തം ആഗ്രഹം അറിയിച്ചു. രാജാവു പറഞ്ഞു: ദേവന്മാരുടെ ഇശ്വരനേ, എന്റെ ഈ മകളെ ആര്ക്ക് നൽകണം എന്ന് പറയൂ.
ദേയാ കസ്മൈ മയാ ബ്രഹ്മന് പ്രഷ്ടും ത്വാം സമുപാഗതഃ । ബഹവോ രാജപുത്രാ മേ വീക്ഷിതാഃ കുലസമ്ഭവാഃ
ബ്രാഹ്മണാ, ഞാൻ ആര്ക്ക് ഈ മകളെ നൽകണം എന്ന് ചോദിക്കാൻ തന്നെയാണ് ഞാൻ വന്നത്. നല്ല വംശത്തിൽ പിറന്ന രാജകുമാരന്മാരെ ഞാൻ നിരീക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്.
തദാജ്ഞാപയ സര്വജ്ഞ യോഗ്യം രാജസുതം വരമ് । കുലീനം ബലവന്തം ച സര്വലക്ഷണസംയുതമ്
എല്ലാം അറിയുന്നവനേ, യോഗ്യനായ, നല്ല വംശത്തിൽ പിറന്ന, ശക്തിയുള്ള, എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഉള്ള രാജകുമാരനെ നിങ്ങൾ കല്പിക്കണം.
ദാതാരം ധര്മശീലം ച രാജപുത്രം സമാദിശ । വ്യാസ ഉവാച - തദാകര്ണ്യ ജഗത്കര്താ വചനം നൃപതേസ്തദാ
ധർമ്മശീലനും ദാനശീലനും ആയ രാജകുമാരനെ നിങ്ങൾ നിർദ്ദേശിക്കണം. വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: രാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടു, ലോകത്തിന്റെ സ്രഷ്ടാവ് അപ്പോൾ—
തമുവാച ഹസന്വാക്യം ദൃഷ്ട്വാ കാലസ്യ പര്യയമ് । ബ്രഹ്മോവാച - രാജപുത്രാസ്ത്വയാ രാജന് വരാ യേ ഹൃദയേ കൃതാഃ
കാലം കടന്നുപോയത് കണ്ടു, അവനോട് ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: രാജാവേ, നീ മനസ്സിൽ തിരഞ്ഞെടുത്ത രാജകുമാരന്മാർ—
ഗ്രസ്താഃ കാലേന തേ സര്വേ സപിതൃപൌത്രബാന്ധവാഃ । സപ്തവിംശതിമോഽദ്യൈവ ദ്വാപരസ്തു പ്രവര്തതേ
അവരും അവരുടെ അപ്പന്മാരും മക്കളും ബന്ധുക്കളും എല്ലാം കാലം തിന്നു കഴിഞ്ഞു. ഇന്ന് ഇരുപത്തിയേഴാമത്തെ ദിവസം, ദ്വാപരയുഗം തുടങ്ങി.
വംശജാസ്തേ മൃതാഃ സര്വേ പുരീ ദൈത്യൈര്വിലുണ്ഠിതാ । സോമവംശോദ്ഭവസ്തത്ര രാജാ രാജ്യം പ്രശാസ്തി ഹി
നിന്റെ വംശജന്മാർ എല്ലാം മരിച്ചു, നഗരം ദാനവന്മാർ കവർന്നെടുത്തു. അവിടെ ഇപ്പോൾ സോമവംശത്തിൽ പിറന്ന ഒരു രാജാവാണ് ഭരിക്കുന്നത്.
ഉഗ്രസേന ഇതി ഖ്യാതോ മഥുരാധിപതിഃ കില । യയാതിവംശസമ്ഭൂതോ രാജാ മാഥുരമണ്ഡലേ
അവൻ ഉഗ്രസേനൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന മഥുരയുടെ രാജാവാണ്. യയാതിവംശത്തിൽ പിറന്നവൻ, മഥുര പ്രദേശത്തെ രാജാവാണ്.
ഉഗ്രസേനാത്മജഃ കംസഃ സുരദ്വേഷീ മഹാബലഃ । ദൈത്യാംശഃ പിതരം സോഽപി കാരാഗാരം ന്യവേശയത്
ഉഗ്രസേനന്റെ മകൻ കംസൻ, ദേവന്മാരെ വെറുക്കുന്ന ശക്തനായവൻ, ദാനവാംശത്തിൽ പിറന്നവൻ. അവൻ സ്വന്തം അപ്പനെ തടവിൽ അടച്ചു.
സ്വയം രാജ്യം ചകാരാസൌ നൃപാണാം മദഗര്വിതഃ । മേദിനീ ചാതിഭാരാര്താ ബ്രഹ്മാണം ശരണം ഗതാ
അവൻ തന്നെ രാജാവായി ഭരിച്ചപ്പോൾ, മറ്റുള്ള രാജാക്കന്മാരെക്കാൾ വളരെയധികം അഹങ്കാരത്തോടെ പെരുമാറി. ഭൂമി അതിരൂക്ഷമായ ഭാരത്തിൽ വേദനിച്ചു, രക്ഷയ്ക്കായി ബ്രഹ്മാവിന്റെ അടുക്കൽ പോയി.
ദുഷ്ടരാജന്യസൈന്യായാം ഭാരേണാതിസമാകുലാ । അംശാവതരണം തത്ര ഗദിതം സുരസത്തമൈഃ
ദുഷ്ടരായ രാജാക്കന്മാരുടെയും അവരുടെ സൈന്യങ്ങളുടെയും ഭാരത്തിൽ ഭൂമി വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടിലായി. അപ്പോൾ ദേവന്മാർ അവിടെ ഭാഗശഃ അവതാരത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിച്ചു.
വാസുദേവഃ സമുത്പന്നഃ കൃഷ്ണഃ കമലലോചനഃ । ദേവക്യാം ദേവരൂപിണ്യാം യോഽസൌ നാരായണോ മുനിഃ
വാസുദേവൻ ജനിച്ചു, കമലനയനനായ കൃഷ്ണൻ, ദൈവസ്വരൂപമുള്ള ദേവകിയിൽ. ആ മഹാത്മാവാണ് നാരായണമുനി.
തപശ്ചചാര ദുഃസാധ്യം ധര്മപുത്രഃ സനാതനഃ । ഗങ്ഗാതീരേ നരസഖഃ പുണ്യേ ബദരികാശ്രമേ
ധർമ്മപുത്രൻ എന്ന ശാശ്വതൻ ഗംഗാതീരത്ത്, തന്റെ സുഹൃത്തിനൊപ്പം, വിശുദ്ധമായ ബദരികാശ്രമത്തിൽ അത്യന്തം കഠിനമായ തപസ്സ് ചെയ്തു.
സോഽവതീര്ണോ യദുകുലേ വാസുദേവോഽപി വിശ്രുതഃ । തേനാസൌ നിഹതഃ പാപഃ കംസഃ കൃഷ്ണേന സത്തമ
അവനും യദുകുലത്തിൽ അവതരിച്ച്, വാസുദേവൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായി. കൃഷ്ണൻ ആ പാപിയായ കംസനെ സംഹരിച്ചു, ധർമ്മശ്രേഷ്ഠനേ.
ഉഗ്രസേനായ രാജ്യം വൈ ദത്തം ഹത്വാ ഖലം സുതമ് । കംസസ്യ ശ്വശുരഃ പാപോ ജരാസന്ധോ മഹാബലഃ
കംസനെ കൊല്ലുന്നതിന് ശേഷം രാജ്യം ഉഗ്രസേനനു നൽകി. കംസന്റെ മരുമകൻ, പാപിയായ ജരാസന്ധൻ മഹാശക്തനായവനായിരുന്നു.
ആഗത്യ മഥുരാം ക്രോധാച്ചകാര സങ്ഗരം മുദാ । കൃഷ്ണേനാസൌ ജിതഃ സംഖ്യേ ജരാസന്ധോ മഹാബലഃ
കോപത്തോടെ ജരാസന്ധൻ മഥുരയിൽ എത്തി, സന്തോഷത്തോടെ യുദ്ധം നടത്തി. എന്നാൽ കൃഷ്ണൻ യുദ്ധത്തിൽ ആ മഹാബലശാലിയെ ജയിച്ചു.
പ്രേഷയാമാസ യുദ്ധായ സബലം യവനം തതഃ । ശ്രുത്വാഽഽയാന്തം മഹാശൂരം സസൈന്യം യവനാധിപമ്
പിന്നീട് ജരാസന്ധൻ തന്റെ സൈന്യത്തോടൊപ്പം യവനനെ യുദ്ധത്തിനായി അയച്ചു. മഹാശൂരനായ യവനരാജാവും അവന്റെ സൈന്യവും വരുന്നു എന്നു കേട്ടു.
[കൃഷ്ണസ്തു മഥുരാം ത്യക്ത്വാ പുരീം ദ്വാരാവതീമഗാത് । പ്രഭഗ്നാം താം പുരീം കൃഷ്ണഃ ശില്പിഭിഃ സഹ സങ്ഗതൈഃ ॥ കാരയാമാസ ദുര്ഗാഢ്യാം ഹട്ടശാലാവിമണ്ഡിതാമ് । ജീര്ണോദ്ധാരം പുരഃ കൃത്വാ വാസുദേവഃ പ്രതാപവാന് । ഉഗ്രസേനം ച രാജാനം ചകാര വശവര്തിനമ് ॥] യാദവാന്സ്ഥാപയാമാസ ദ്വാരവത്യാം യദൂത്തമഃ । വാസുദേവസ്തു തത്രാദ്യ വര്തതേ ബാന്ധവൈഃ സഹ
യദുകുലത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠൻ യാദവരെ ദ്വാരകയിൽ സ്ഥാപിച്ചു. വാസുദേവൻ ഇപ്പോഴും അവിടെ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം വസിക്കുന്നു.
താസ്യാഗ്രതഃ സ വിഖ്യാതോ ബലദേവോ ഹലായുധഃ । ശേഷാംശോ മുസലീ വീരോ വരോഽസ്തു തവ സമ്മതഃ
അവന്റെ മുമ്പിൽ പ്രശസ്തനായ ഹലായുധൻ ബാലദേവൻ നില്ക്കുന്നു. ശേഷന്റെ ഭാഗമായ ഈ മഹാബലശാലി, മുള്ളായുധധാരിയായവൻ, നിന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരമുള്ളവനാകട്ടെ.
സങ്കര്ഷണായ ദേഹ്യാശു കന്യാം കമലലോചനാമ് । രേവതീം ബലഭദ്രായ വിവാഹവിധിനാ തതഃ
കമലനയനിയായ രേവതിയെ ഉടൻ തന്നെ സങ്കർഷണനു നൽകണം. വിവാഹവിധാനപ്രകാരം രേവതി ബാലഭദ്രനോടു കല്യാണം കഴിക്കട്ടെ.
ദത്ത്വാ പുത്രീം നൃപശ്രേഷ്ഠ ഗച്ഛ ത്വം ബദരികാശ്രമമ് । തപസ്തപ്തും സുരാരാമം പാവനം കാമദം നൃണാമ്
മഹാരാജാവേ, മകളെ നൽകി നീ ബദരികാശ്രമത്തിലേക്ക് പോവുക. ദേവന്മാരുടെ ആ വാസസ്ഥലത്ത്, മനുഷ്യർക്കു പാവനവും ഇഷ്ടഫലവും നൽകുന്ന തപസ്സ് നിർവഹിക്കണം.
വ്യാസ ഉവാച - ഇതി രാജാ സമാദിഷ്ടോ ബ്രഹ്മണാ പദ്മയോനിനാ । ജഗാമ തരസാ രാജന് ദ്വാരകാം കന്യയാന്വിതഃ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ പദ്മജനമായ ബ്രഹ്മാവിന്റെ നിർദ്ദേശം ലഭിച്ച രാജാവ്, മകളോടൊപ്പം ദ്വാരകയിലേക്ക് വേഗത്തിൽ പുറപ്പെട്ടു.
ദദൌ താം ബലദേവായ കന്യാം വൈ ശുഭലക്ഷണാമ് । തതസ്തപ്ത്വാ തപസ്തീവ്രം നൃപതിഃ കാലപര്യയേ
അവൻ ആ ശുഭലക്ഷണങ്ങളുള്ള മകളെ ബാലദേവനു നൽകി. അതിനുശേഷം രാജാവ് കഠിനമായ തപസ്സ് നിർവഹിച്ചു, സമയാനുസരണം,
ജഗാമ ത്രിദശാവാസം ത്യക്ത്വാ ദേഹം സരിത്തടേ । രാജോവാച - ഭഗവന്മഹദാശ്ചര്യം ഭവതാ സമുദാഹൃതമ്
നദീതീരത്ത് ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ച് ദേവലോകത്തേക്ക് പോയി. രാജാവ് പറഞ്ഞു: ഭഗവനേ, നിങ്ങൾ വളരെ അത്ഭുതകരമായ കഥ പറഞ്ഞു.
രേവതസ്തു സ്ഥിതസ്തത്ര ബ്രഹ്മലോകേ സുതാര്ഥതഃ । യുഗാനാം തു ഗതം തത്ര ശതമഷ്ടോത്തരം കില
രേവതൻ അവിടം ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ, മകന്റെ കാരണത്താൽ തുടരുകയായിരുന്നു. അവിടെ നൂറും എട്ട് യുഗങ്ങൾ കടന്നു.
കന്യാ വൃദ്ധാ ന സഞ്ജാതാ രാജാ വാതിതരാം നു കിമ് । ഏതാവന്തം തഥാ കാലമായുഃ പൂര്ണം തയോഃ കഥമ്
അവളുടെ വയസ്സു കൂടിയില്ല; മഹാരാജാവേ, എങ്ങനെ ഇവർക്ക് ഇങ്ങനേയും ദീർഘായുസ്സുണ്ടായി?
വ്യാസ ഉവാച - ന ജരാ ക്ഷുപിത്പാസാ വാ ന മൃത്യുര്ന ഭയം പുനഃ । ന തു ഗ്ലാനിഃ പ്രഭവതി ബ്രഹ്മലോകേ സദാനഘ
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ വൃദ്ധ likewise, ദാഹം, വിശപ്പ്, മരണം, ഭയം, ക്ഷീണം എന്നിവ ഒന്നും ഇല്ല, പാപരഹിതനേ.
മേരും ഗതസ്യ ശര്യാതേഃ സന്തതീ രാക്ഷസൈര്ഹതാ । ഗതാഃ കുശസ്ഥലീം ത്യക്ത്വാ ഭയഭീതാ ഇതസ്തതഃ
ശര്യാതി മേരുപർവതത്തിലേക്ക് പോയപ്പോൾ, അവന്റെ വംശം രാക്ഷസന്മാരാൽ നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ഭയത്താൽ അവർ കുശസ്ഥലിയും ഉപേക്ഷിച്ച് വിവിധ ദിശകളിലേക്ക് ചിതറിപ്പോയി.
മനോശ്ച ക്ഷുവതഃ പുത്ര ഉത്പന്നോ വീര്യവത്തരഃ । ഇക്ഷ്വാകുരിതി വിഖ്യാതഃ സൂര്യവംശകരസ്തു സഃ
മനുവിന് തുമ്മൽ വന്നപ്പോൾ, അതിൽ നിന്ന് വലിയ ശക്തിയുള്ള ഒരു മകൻ ജനിച്ചു. ഇക്ഷ്വാകു എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായ അവൻ സൂര്യവംശത്തിന്റെ സ്ഥാപകനായി.