രാജഭോഗം, വീരത്വം, അന്യരെ കീഴടക്കിയ ശക്തി, സ്വന്തം ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് വേർപിരിയാത്തതും, എല്ലാ ശുഭലക്ഷണങ്ങളാൽ ചിഹ്നിതവും—ഇവയാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവരെയും, സവിശേഷതയും സാന്ദ്രതയും കൊണ്ടു വിവേകികൾ ആലോചിക്കണം. എല്ലാ ഫലങ്ങളും നൽകുന്ന ശുഭദായിനിയായ ദേവിയെ ഇവർ ആരാധിക്കുന്നില്ലെന്നതാണ് സത്യം. എന്നിരുന്നാലും, ഈ ജനങ്ങൾ ദേവിയെ എപ്പോഴും ആരാധിക്കുന്നു; അംബിക അവരെ ഈ ലോകത്തിൽ സന്തോഷം നൽകുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല. ഇതെല്ലാം മഹർഷിമാരുടെ സങ്കടത്തിൽ ഞാൻ വ്യാസൻ, രാജാവേ, ലോമശയുടെ വായിൽ നിന്ന് ദേവിയുടെ പരമോന്നത മഹത്വം കേട്ടതാണെന്ന് പറയുന്നു. അതിനാൽ, മഹാരാജാവേ, ദേവിയെ ആഴത്തിലുള്ള ഭക്തിയോടും സ്നേഹത്തോടും കൂടി എപ്പോഴും ആരാധിക്കേണ്ടതാണെന്ന് ആലോചിക്കണം. അംബികയുടെ യാഗം എങ്ങനെ നടത്തണം എന്നത് വിശദമായി പറയാമോ? രാജാവ് ചോദിക്കുന്നു: ദേവിക്ക് യാഗം ചെയ്യേണ്ട ശരിയായ വിധി മുഴുവൻ പറയൂ; ഞാൻ അതു കേട്ട്, എന്റെ കഴിവിനും ശ്രദ്ധയോടും കൂടി നടത്തും, മഹോന്നതരേ. യാഗത്തിന്റെ ക്രമം, മന്ത്രങ്ങൾ, ഹോമത്തിനുള്ള സമഗ്രങ്ങൾ, ബ്രാഹ്മണരുടെ എണ്ണം, ദാനങ്ങൾ—ഇതെല്ലാം വിശദീകരിക്കണം. വിശ്വാമിത്രൻ പറയുന്നു: രാജാവേ, ദേവിയുടെ യാഗം എങ്ങനെ ചെയ്യണം എന്നത് ഞാൻ ശരിയായി വിശദീകരിക്കാം; ഇത് എപ്പോഴും മൂന്നുവിധത്തിൽ അറിയണം, നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട രീതിയിലാണ്. ആ യാഗം സത്വികം, രാജസികം, തമസികം എന്നിങ്ങനെയാണ്; സത്വികം മഹർഷിമാർക്കാണ്, രാജസികം രാജാക്കന്മാർക്കാണ്, തമസികം രാക്ഷസന്മാർക്കാണ്; ജ്ഞാനികൾക്ക് അത് ഗുണാതീതമാണ്; മോക്ഷം നേടിയവർക്കു ജ്ഞാനസ്വഭാവമാണ്—ഇതിന്റെ വിശദീകരണം ഞാൻ നൽകാം. യാഗം സത്വികം എന്നു പറയപ്പെടുന്നത്, സ്ഥലവും സമയവും, സമഗ്രങ്ങളും, മന്ത്രങ്ങളും, ബ്രാഹ്മണരും, വിശ്വാസവും ശുദ്ധമായിരിക്കുമ്പോഴാണ്. സമഗ്രങ്ങളുടെ ശുദ്ധത, കർമ്മത്തിന്റെ ശുദ്ധത, മന്ത്രങ്ങളുടെ ശുദ്ധത—ഇവയുണ്ടെങ്കിൽ ഫലം പൂര്ണ്ണമായിരിക്കും; ഇല്ലെങ്കിൽ ഇല്ല. അന്യായമായി സമ്പാദിച്ച ധനത്തിൽ നല്ല കർമ്മം ചെയ്താൽ neither this world nor the next will reap benefit or fame. അതിനാൽ, നല്ല കർമ്മം എപ്പോഴും ന്യായമായി സമ്പാദിച്ച ധനത്തിൽ മാത്രം ചെയ്യണം; അതാണ് ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും പ്രശസ്തിയും സന്തോഷവും ഫലവും നൽകുന്നത്. പാണ്ഡവന്മാരുടെ മഹാരാജസൂയ യാഗം, ഉത്തമമായ ദാനങ്ങൾ നൽകി, നീയതിനെ നേരിട്ട് കണ്ടിട്ടുണ്ട്, രാജാവേ. അവിടെ, യദു കുലത്തിലെ കൃഷ്ണൻ, ഹരി, ഭരദ്വാജാദി ബ്രാഹ്മണന്മാരും, പൂർണ്ണ ജ്ഞാനമുള്ളവർ, പങ്കെടുത്തിരുന്നു. പാണ്ഡവന്മാർ യാഗം പൂർണ്ണമായി ചെയ്തതിനു ശേഷം, ഒരു മാസത്തിനുള്ളിൽ വലിയ കഷ്ടതയും കാട്ടിൽ ദാരുണമായ വാസവും അനുഭവിച്ചു. ദ്രൗപദിയുടെ ദു:ഖം, ചതുരംഗത്തിൽ തോൽവി, കാട്ടിൽ ദാരുണമായ വാസം—യാഗത്തിന്റെ ഫലം എവിടെയാണ്? സർവ്വ മഹാത്മാക്കൾ വിരാടന്റെ വീട്ടിൽ ദാസന്മാരായി; ദ്രൗപദി, സ്ത്രീകളിൽ ഉത്തമയായവൾ, കിചകന്റെ പീഡനത്തിൽ ആയിരുന്നു. ശുദ്ധഹൃദയമുള്ള ദ്വിജന്മാരുടെ അനുഗ്രഹങ്ങൾ എവിടെയാണ്? വാസുദേവനോടുള്ള ഭക്തി ആ കഷ്ടതയിൽ എവിടെയാണ്? ആ സമയത്ത്, ദ്രുപദന്റെ പുത്രിയായ യുവതി, ഗുണവതിയും, ഉത്തമ സുന്ദരിയുമായ ദ്രൗപദി, ആരും സംരക്ഷിക്കാതെ, അവളുടെ മുടി പിടിച്ചുപറിക്കപ്പെട്ടു. ധർമ്മപുത്രൻ യുദ്ധിഷ്ഠിരനും, ദേവന്മാരുടെ നാഥനായ കേശവനും അങ്ങോട്ട് ഉണ്ടായിരുന്നപ്പോൾ, ധർമ്മം പരാജയപ്പെട്ടതിന്റെ കാരണത്തിൽ ആലോചിക്കാൻ എന്തുണ്ട്? ‘ഭാഗ്യത്തിൽ എഴുതിയതാണെങ്കിൽ അതാണ് സംഭവിക്കുന്നത്’ എന്ന് പറയുന്നുവെങ്കിൽ, എല്ലാ ശാസ്ത്രനിയമങ്ങളും ഫലശൂന്യമായിരിക്കും; വേദമന്ത്രങ്ങളും മറ്റും പൊള്ളയായിരിക്കും. എല്ലാ ഉപായങ്ങളും, പരിശ്രമങ്ങളും, ഫലശൂന്യമായിരിക്കും; ഭാഗ്യം മാത്രമേ നിർണായകമാകുകയാണെങ്കിൽ, എല്ലാ മാർഗങ്ങളും അർത്ഥശൂന്യമായിരിക്കും. ശാസ്ത്രം പുകഴ്ച മാത്രം ആവും; യാഗങ്ങൾ അർത്ഥശൂന്യമായിരിക്കും; സ്വർഗ്ഗത്തിനായി ചെയ്യുന്ന തപസ്സും, വർണ്ണധർമ്മവും—all will be in vain. ഭാഗ്യം മാത്രം ഹൃദയത്തിൽ ഉറപ്പാക്കുകയാണെങ്കിൽ, എല്ലാ അധികാരവും pointless ആയിരിക്കും; പക്ഷേ, ഭാഗ്യവും, മനുഷ്യന്റെ പരിശ്രമവും രണ്ടും കൂടി ആലോചിക്കണം. ഒരു കർമ്മം ചെയ്ത ശേഷം ഫലം വിപരീതമായി വന്നാൽ, ജ്ഞാനികൾ അതിനെ ഏതെങ്കിലും ദോഷം കൊണ്ടാണ് സംഭവിച്ചെന്ന് കരുതണം. ആ കർമ്മം, അർപ്പിക്കുന്നവൻ, മന്ത്രം, സമഗ്രങ്ങൾ എന്നിവയുടെ വ്യത്യാസം കൊണ്ടാണ് പലവിധം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. മുന്പ്, മഘവാൻ (ഇന്ദ്രൻ) വിശ്വരൂപനെ പൂജാരിയായി തെരഞ്ഞെടുത്തു; പക്ഷേ, അവൻ യാഗം തന്റെ അമ്മയുടെ ഗുണത്തിനായി വിപരീതമായി ചെയ്തു. അവൻ repeatedly both devas and asuras, but favored his mother’s side, the asuras, and protected them. ദൈത്യർ വളരെയധികം വളർന്നതും കണ്ടു, മഘവാൻ (ഇന്ദ്രൻ) കോപിതനായി, ഹരിയുടെ വജ്രം കൊണ്ട് വിശ്വരൂപന്റെ തലകൾ വെട്ടി മാറ്റി. ഇവിടെ, യാഗത്തിലെ ദോഷം അർപ്പിക്കുന്നവന്റെ വ്യത്യാസം കൊണ്ടാണ്; അല്ലെങ്കിൽ, പാഞ്ചാലരാജാവ് കോപത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചാൽ വിജയിച്ചേനെ. ഭരദ്വാജന്റെ നാശത്തിനും, പുത്രന്റെ ജനനത്തിനും, ദൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ ജനിച്ചു; ദ്രൗപദിയും യാഗകുണ്ഡത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു. മുന്പ്, ദശരഥൻ പുത്രങ്ങൾക്കായി യാഗം ചെയ്തു; ശിശുരഹിതനായിരുന്നുവെങ്കിലും, നാല് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. അതിനാൽ, യാഗം ശരിയായി ചെയ്താൽ എപ്പോഴും വിജയം നൽകും; തെറ്റായി ചെയ്താൽ, വിപരീത ഫലമാണ്, രാജാവേ. പാണ്ഡവന്മാരുടെ യാഗത്തിൽ, ഏതെങ്കിലും ദോഷം കൊണ്ടാണ് ഫലം വിപരീതമായി വന്നത്; ചതുരംഗത്തിൽ അവർ തോറ്റു. യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ, ധർമ്മപുത്രൻ, സത്യം പറഞ്ഞവൻ; ദ്രൗപദി ഗുണവതിയും; മറ്റു സഹോദരന്മാരും ഉത്തമന്മാരാണ്. അശുദ്ധമായ സമഗ്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചതോ, യാഗത്തിൽ ഏതെങ്കിലും ദോഷം ഉണ്ടായതോ, അഹങ്കാരത്തോടെ ചെയ്തതോ, ദോഷം ഉണ്ടാക്കി. രാജാവേ, സത്വിക യാഗം വളരെ ദുർലഭമാണ്; വൈഖാനസ മഹർഷിമാർ അതിനെ മഹായാഗം എന്നാണ് നിർദ്ദേശിക്കുന്നത്. അവിടെ, സത്വികാഹാരമെടുത്ത, ന്യായമായി സമ്പാദിച്ചതും, കാടിൽ നിന്നുള്ളതും, മഹർഷിമാരിൽ നിന്നുള്ളതും, ഉത്തമമായി ഒരുക്കിയതും ആയ ആ തലമുറയുള്ള വ്രതസ്ഥർ...