ಸಮೇತಃ ಕಾಮಿನೀಭ್ಯಾಂ ತು ಯಯೌ ತತ್ಪಿತುರಾಶ್ರಮಮ್ । ರಾಜಪುತ್ರೀಂ ತಥಾಯಾತಾಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಪ್ರೇಮಸಮನ್ವಿತಃ
ಆ ಪ್ರಿಯ ಸಂಗಾತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವನು ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ರಾಜಕುಮಾರಿಯು ಬಂದಿದ್ದಾಳೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ ಅವನ ಹೃದಯ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿತು.
ಪ್ರಯಯೌ ಸಮ್ಮುಖಸ್ತೂರ್ಣಂ ಸಚಿವೈಃ ಪರಿವೇಷ್ಟಿತಃ । ಬಹುಭಿರ್ದಿವಸೈರ್ದೃಷ್ಟಾ ಪುತ್ರೀ ಸಾ ಮಲಿನಾಮ್ಬರಾ
ತನ್ನ ಸಚಿವರ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಬೇಗನೆ ಎದುರಿಗೆ ಹೋದನು. ಅನೇಕ ದಿನಗಳ ನಂತರ, ಅವನು ತನ್ನ ಮಗಳನ್ನೂ, ಮಲಿನವಾದ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿದವಳನ್ನೂ ನೋಡಿದನು.
ಯಶೋವತ್ಯಾ ತು ವೃತ್ತಾನ್ತಃ ಕಥಿತೋ ವಿಸ್ತರಾತ್ಪುನಃ । ಏಕವೀರಂ ಮಿಲಿತ್ವಾಸೌ ಗೃಹಮಾನೀಯ ಚಾದರಾತ್
ಯಶೋವತಿಯವರು ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. ನಂತರ, ಏಕವೀರನೊಡನೆ ಸೇರಿ ಅವನನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಮನೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಂದರು.
ಪುಣ್ಯೇಽಹ್ನಿ ಕಾರಯಾಮಾಸ ವಿವಾಹಂ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕಮ್ । ಪಾರಿಬರ್ಹಂ ತತೋ ದತ್ತ್ವಾ ಸಮ್ಪೂಜ್ಯ ವಿಧಿವತ್ತದಾ
ಒಂದು ಶುಭದ ದಿನದಲ್ಲಿ, ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಿವಾಹವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ನಂತರ, ಅಗತ್ಯವಾದ ಉಡುಗೊರೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ವಿಧಿಯಂತೆ ಗೌರವಿಸಿದರು.
ಪುತ್ರೀಂ ವಿಸರ್ಜಯಾಮಾಸ ಯಶೋವತ್ಯಾ ಸಮನ್ವಿತಾಮ್ । ಏವಂ ವಿವಾಹೇ ಸಂವೃತ್ತೇ ರಮಾಪುತ್ರೋ ಮುದಾನ್ವಿತಃ
ಮಗುವನ್ನು ಯಶೋವತಿಯರೊಂದಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು. ಹೀಗೆ ವಿವಾಹವು ನೆರವೇರಿದಾಗ, ರಮಾಪುತ್ರನು ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿದನು.
ಗೃಹಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಬಹೂನ್ಭೋಗಾಮ್ಬುಭುಜೇ ಪ್ರಿಯಯಾ ಸಮಮ್ । ಬಭೂವ ತಸ್ಯಾಂ ಪುತ್ರಸ್ತು ಕೃತವೀರ್ಯಾಭಿಧಃ ಕಿಲ । ತತ್ಸುತಃ ಕಾರ್ತವೀರ್ಯಸ್ತು ವಂಶೋಽಯಂ ಕಥಿತೋ ಮಯಾ
ಮನೆಗೆ ತಲುಪಿದ ಮೇಲೆ, ಅವನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯೆಯೊಡನೆ ಅನೇಕ ಸೌಖ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದನು. ಅವಳಿಗೆ ಕೃತವೀರ್ಯ ಎಂಬ ಮಗನು ಹುಟ್ಟಿದನು. ಆ ಮಗನಿಗೆ ಕಾರ್ತವೀರ್ಯ ಎಂಬ ಪುತ್ರನು. ಈ ವಂಶವನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸಿದೆ.
; ಅಮ್ಬಿಕಾಯಾಃ ನಿಯೋಗಾತ್ಪುತ್ರೋತ್ಪಾದನಾಯ ಗರ್ಭಧಾರಣವರ್ಣನಮ್ ರಾಜೋವಾಚ ಭಗವಂಸ್ತ್ವನ್ಮುಖಾಮ್ಭೋಜಾಚ್ಚ್ಯುತಂ ದಿವ್ಯಕಥಾರಸಮ್ । ನ ತೃಪ್ತಿಮಧಿಗಚ್ಛಾಮಿ ಪಿಬಂಸ್ತು ಸುಧಯಾ ಸಮಮ್
ರಾಜನು ಹೇಳಿದನು: ಭಗವಂತನೆ, ನಿಮ್ಮ ಕಮಲಮುಖದಿಂದ ಹರಿದುಬರುವ ದಿವ್ಯ ಕಥೆಗಳ ಅಮೃತ ರಸವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾ ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ವಿಚಿತ್ರಮಿದಮಾಖ್ಯಾನಂ ಕಥಿತಂ ಭವತಾ ಮಮ । ಹೈಹಯಾನಾಂ ಸಮುತ್ಪತ್ತಿರ್ವಿಸ್ತರಾದ್ವಿಸ್ಮಯಪ್ರದಾ
ನೀವು ನನಗೆ ಹೇಳಿದ ಈ ಅದ್ಭುತ ಕಥೆ, ಹೈಹಯರ ಉತ್ಪತ್ತಿಯ ವಿವರ, ನಿಜಕ್ಕೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿದೆ.
ಪರಂ ಕೌತೂಹಲಂ ಮೇಽತ್ರ ಯದ್ವಿಷ್ಣುಃ ಕಮಲಾಪತಿಃ । ದೇವದೇವೋ ಜಗನ್ನಾಥಃ ಸೃಷ್ಟಿಸ್ಥಿತ್ಯನ್ತಕಾರಕಃ
ಇಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಇನ್ನೂ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಕುತೂಹಲವಿದೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಿಯವರಾದಿಪತಿ, ದೇವತೆಗಳ ದೇವತೆ, ಜಗತ್ತಿನ ಒಡೆಯ, ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಲಯ ಮಾಡುವ ವಿಷ್ಣು ಹೇಗೆ—
ಸೋಽಪ್ಯಶ್ವಭಾವಮಾಪನ್ನೋ ಭಗವಾನ್ಹರಿರಚ್ಯುತಃ । ಪರತನ್ತ್ರಃ ಕಥಂ ಜಾತಃ ಸ್ವತನ್ತ್ರಃ ಪುರುಷೋತ್ತಮಃ
—ಆ ಪರಮ ಸ್ವತಂತ್ರನಾದ, ಅಚಲನಾದ ಹರಿಯು, ಹೇಗೆ ಕುದುರೆ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಇತರರ ಆಧೀನನಾದನು?
ಏತನ್ಮೇ ಸಂಶಯಂ ಬ್ರಹ್ಮಞ್ಛೇತ್ತುಮರ್ಹಸಿ ಸಾಮ್ಪ್ರತಮ್ । ಸರ್ವಜ್ಞಸ್ತ್ವಂ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರೂಹಿ ವೃತ್ತಾನ್ತಮದ್ಭುತಮ್
ಬ್ರಹ್ಮನೇ, ಈ ಸಂಶಯವನ್ನು ಈಗ ನನಗಾಗಿ ನಿವಾರಿಸಬೇಕೆಂದು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವನು, ಮುನಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಆ ಅದ್ಭುತ ಘಟನೆಯನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು.
ವ್ಯಾಸ ಉವಾಚ ಶೃಣು ರಾಜನ್ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಸನ್ದೇಹಸ್ಯಾಸ್ಯ ನಿರ್ಣಯಮ್ । ಯಥಾ ಶ್ರುತಂ ಮಯಾ ಪೂರ್ವಂ ನಾರದಾನ್ಮುನಿಸತ್ತಮಾತ್
ವ್ಯಾಸನು ಹೇಳಿದನು: ರಾಜನೇ, ಕೇಳು. ನಾನು ಈ ಸಂಶಯದ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಇದನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾರದರಿಂದ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.
ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಮಾನಸಃ ಪುತ್ರೋ ನಾರದೋ ನಾಮ ತಾಪಸಃ । ಸರ್ವಜ್ಞಃ ಸರ್ವಗಃ ಶಾನ್ತಃ ಸರ್ವಲೋಕಪ್ರಿಯಃ ಕವಿಃ
ಬ್ರಹ್ಮನ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಪುತ್ರನು ನಾರದನು. ಅವನು ತಪಸ್ವಿ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವನು, ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಇರುವವನು, ಶಾಂತಸ್ವಭಾವಿ, ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳ ಪ್ರಿಯನು ಮತ್ತು ಕವಿ.
ಸ ಚೈಕದಾ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠೋ ವಿಚರನ್ಪೃಥಿವೀಮಿಮಾಮ್ । ವಾದಯನ್ಮಹತೀಂ ವೀಣಾಂ ಸ್ವರತಾನಸಮನ್ವಿತಾಮ್
ಒಂದು ದಿನ ಆ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ, ಸುಂದರವಾದ ಸ್ವರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮಹಾ ವೀಣೆಯನ್ನು ವಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಬೃಹದ್ರಥನ್ತರಾದೀನಾಂ ಸಾಮ್ನಾಂ ಭೇದಾನನೇಕಶಃ । ಗಾಯನ್ಗಾಯತ್ರಮಮೃತಂ ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ತೋಽಥ ಮಮಾಶ್ರಮಮ್
ಬೃಹದ್, ರಥಂತರ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾಮಗಳ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ, ಆ ಅಮೃತಸಮಾನವಾದ ಗಾಯನದಿಂದ ನನ್ನ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದನು.
ಶಮ್ಯಾಪ್ರಾಸಂ ಮಹಾತೀರ್ಥಂ ಸರಸ್ವತ್ಯಾಃ ಸುಪಾವನಮ್ । ನಿವಾಸಂ ಮುನಿಮುಖ್ಯಾನಾಂ ಶರ್ಮದಂ ಜ್ಞಾನದಂ ತಥಾ
ಅವನು ಶಮ್ಯಾಪ್ರಾಸ ಎಂಬ ಮಹಾತೀರ್ಥಕ್ಕೆ, ಸರಸ್ವತಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರ ನಿವಾಸಕ್ಕೂ, ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನೀಡುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೂ ಬಂದನು.
ತಮಾಗತಮಹಂ ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರಂ ಮಹಾದ್ಯುತಿಮ್ । ಅಭ್ಯುತ್ಥಾನಾದಿಕಂ ಸರ್ವಂ ಕೃತವಾನರ್ಚನಾದಿಕಮ್
ಬ್ರಹ್ಮನ ಪುತ್ರನಾದ ಆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನನ್ನು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ನಾನು ಎಲ್ಲ ಸ್ವಾಗತ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದೆ.
ಅರ್ಘ್ಯಪಾದ್ಯವಿಧಿಂ ಕೃತ್ವಾ ತಸ್ಯಾಸನಸ್ಥಿತಸ್ಯ ಚ । ಉಪವಿಷ್ಟಃ ಸಮೀಪೇಽಹಂ ಮುನೇರಮಿತತೇಜಸಃ
ಅವನಿಗೆ ಅರ್ಘ್ಯ, ಪಾದ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿ, ನಾನು ಆ ಅನಂತ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಮುನಿಯ ಹತ್ತಿರ ಕುಳಿತೆ.
ದೃಷ್ಟ್ವಾ ವಿಶ್ರಮಿಣಂ ಶಾನ್ತಂ ನಾರದಂ ಜ್ಞಾನಪಾರದಮ್ । ತಮಪೃಚ್ಛಮಹಂ ರಾಜನ್ ಯತ್ಪೃಷ್ಟೋಽಹಂ ತ್ವಯಾಧುನಾ
ನಾರದನು ಶಾಂತವಾಗಿಯೂ ವಿಶ್ರಾಂತಿಯಾಗಿಯೂ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾಗಿಯೂ ಕುಳಿತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ರಾಜನೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಈಗ ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ನಾನು ಅವನಿಗೆ ಕೇಳಿದೆ.
ಅಸಾರೇಽಸ್ಮಿಂಸ್ತು ಸಂಸಾರೇ ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ಕಿಂ ಸುಖಂ ಮುನೇ । ನ ಪಶ್ಯಾಮಿ ವಿನಿಶ್ಚಿತ್ಯ ಕದಾಚಿತ್ಕುತ್ರಚಿತ್ಕ್ವಚಿತ್
ಈ ಅಸ್ಥಿರವಾದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಮಹರ್ಷಿಯೇ, ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಯಾವ ಸಂತೋಷವಿದೆ? ನಾನು ಎಲ್ಲವೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಿ ನೋಡಿದರೂ, ಯಾವಾಗಲೂ ಎಲ್ಲೆಂದರೂ ಯಾವಾಗಲೂ ಯಾವುದೇ ಸುಖವನ್ನೂ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.
ದ್ವೀಪೇ ಜಾತೋ ಜನನ್ಯಾಹಂ ಸಂತ್ಯಕ್ತಸ್ತತ್ಕ್ಷಣಾದಪಿ । ಅನಾಶ್ರಯೋ ವನೇ ವೃದ್ಧಿಂ ಪ್ರಾಪ್ತಃ ಕರ್ಮಾನುಸಾರತಃ
ನಾನು ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ತಾಯಿಯವರು ತಕ್ಷಣವೇ ನನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋದರು. ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲದೆ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ನನ್ನ previous ಕರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಬೆಳೆದೆ.
ತಪಸ್ತಪ್ತಂ ಮಯಾ ಚೋಗ್ರಂ ಪರ್ವತೇ ಬಹುವಾರ್ಷಿಕಮ್ । ಪುತ್ರಕಾಮೇನ ದೇವರ್ಷೇ ಶಙ್ಕರಃ ಸಮುಪಾಸಿತಃ
ಪುತ್ರಾಸೆಗಾಗಿ, ದೇವರ್ಷಿಯೇ, ನಾನು ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳು ಭಾರೀ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ಶಂಕರನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದೆ.
ತತೋ ಮಯಾ ಶುಕಃ ಪ್ರಾಪ್ತಃ ಪುತ್ರೋ ಜ್ಞಾನವತಾಂ ವರಃ । ಪಾಠಿತಸ್ತು ಮಯಾ ಸಮ್ಯಗ್ವೇದಾನಾಂ ಸಾರ ಆದಿತಃ
ನಂತರ ನನಗೆ ಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಶುಕನು ಪುತ್ರನಾಗಿ ದೊರಕಿದನು. ಅವನಿಗೆ ನಾನು ವೇದಗಳ ಸಾರವನ್ನು ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೋಧಿಸಿದೆ.
ಸ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಮಾಂ ಗತಃ ಕ್ವಾಪಿ ರುದನ್ತಂ ವಿರಹಾತುರಮ್ । ಲೋಕಾಲ್ಲೋಕಾನ್ತರಂ ಸಾಧೋ ವಚನಾತ್ತವ ಬೋಧಿತಃ
ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಎಲ್ಲೋ ಹೋದನು, ನಾನು ವಿಯೋಗದಿಂದ ದುಃಖದಿಂದ ಅಳುತ್ತಿದ್ದೆ. ಮಹಾತ್ಮನೇ, ನಿನ್ನ ಮಾತಿನಿಂದ ಅವನು ಲೋಕದಿಂದ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದನು.
ತತೋಽಹಂ ಪುತ್ರಸನ್ತಪ್ತಸ್ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಮೇರುಂ ಮಹಾಗಿರಿಮ್ । ಮಾತರಂ ಮನಸಾ ಕೃತ್ವಾ ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ತಃ ಕುರುಜಾಙ್ಗಲಮ್
ನಂತರ ನಾನು ಪುತ್ರನ ಬೇಸರದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಮಹಾ ಪರ್ವತವಾದ ಮೇರುವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತಾಯಿಯನ್ನು ನೆನೆಸಿಕೊಂಡು, ಕುರುಜಾಂಗಲಕ್ಕೆ ಬಂದೆ.
ಪುತ್ರಸ್ನೇಹಾದತಿತರಾಂ ಕೃಶಾಙ್ಗಃ ಶೋಕಸಂಯುತಃ । ಜಾನನ್ಮಿಥ್ಯೇತಿ ಸಂಸಾರಂ ಮಾಯಾಪಾಶನಿಯನ್ತ್ರಿತಃ
ಪುತ್ರನ ಮೇಲಿನ ಅತಿಯಾದ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನನ್ನ ದೇಹ ಕ್ಷೀಣವಾಗಿ, ಮನಸ್ಸು ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿತು. ಈ ಲೋಕವು ಸುಳ್ಳು ಎಂದು ತಿಳಿದರೂ, ಮಾಯೆಯ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡೆ.
ತತೋ ರಾಜ್ಞಾ ವೃತಾಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಮಾತರಂ ವಾಸವೀಂ ಶುಭಾಮ್ । ಸ್ಥಿತೋಽತ್ರೈವಾಶ್ರಮಂ ಕೃತ್ವಾ ಸರಸ್ವತ್ಯಾಸ್ತಟೇ ಶುಭೇ
ನಂತರ ರಾಜನು ಶುಭವಾದ ವಾಸವಿಯನ್ನು ತಾಯಿಯಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆಂದು ತಿಳಿದು, ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸುಂದರ ತಟದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಉಳಿದಿದ್ದೆ.
ಶನ್ತನುಃ ಸ್ವರ್ಗತಿಂ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ವಿಧುರಾ ಜನನೀ ಸ್ಥಿತಾ । ಪುತ್ರದ್ವಯಯುತಾ ಸಾಧ್ವೀ ಭೀಷ್ಮೇಣ ಪ್ರತಿಪಾಲಿತಾ
ಶಂತನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದನು; ತಾಯಿ ವಿಧುರಾ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಉಳಿದು, ಆ ಧರ್ಮಪತ್ನಿಯನ್ನು ಭೀಷ್ಮನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಚಿತ್ರಾಙ್ಗದಃ ಕೃತೋ ರಾಜಾ ಗಙ್ಗಾಪುತ್ರೇಣ ಧೀಮತಾ । ಕಾಲೇನ ಸೋಽಪಿ ಮೇ ಭ್ರಾತಾ ಮೃತಃ ಕಾಮಸಮದ್ಯುತಿಃ
ಗಂಗಾಪುತ್ರನಾದ ಧೀಮಂತನು ಚಿತ್ರಾಂಗದನನ್ನು ರಾಜನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಆ ನನ್ನ ಸಹೋದರನು, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿದ್ದರೂ, ಸತ್ತನು.
ತತಃ ಸತ್ಯವತೀ ಮಾತಾ ನಿಮಗ್ನಾ ಶೋಕಸಾಗರೇ । ಚಿತ್ರಾಙ್ಗದಂ ಮೃತಂ ಪುತ್ರಂ ರುರೋದ ಭೃಶಮಾತುರಾ
ನಂತರ ತಾಯಿ ಸತ್ಯವತಿ ಆಘಾತದಿಂದ ದುಃಖ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದಳು; ತನ್ನ ಪುತ್ರ ಚಿತ್ರಾಂಗದನು ಸತ್ತಿದ್ದನ್ನು ನೋಡಿ ಆಕೆ ಬಹಳವಾಗಿ ಅಳಿದಳು.