વિમુક્તદુઃખાં કૃત્વાઽઽશુ પ્રાપયિષ્યામિ તે પુરમ્ । પિત્રે ચાસ્યાઃ પ્રદાસ્યામિ કન્યામેકાવલીમહમ્
હું એને દુઃખમાંથી છુટકારો અપાવી, તરત તને એના પિતા પાસે, અને એકાવલી કન્યાને તારા શહેરમાં પાછી લાવીશ.
પશ્ચાદ્વિવાહં કર્તાસૌ રાજા પુત્ર્યાઃ પરન્તપઃ । એવં તે મનસઃ કામો મમ ચાપિ પ્રિયંવદે
પછી, દુશ્મનોને હરાવનાર રાજા પોતાની પુત્રીનું લગ્ન કરશે. એ રીતે, પ્રિયવદે, તારા અને મારા મનની ઇચ્છા પૂરી થશે.
ભવિષ્યતિ સ સમ્પૂર્ણઃ સાધનેન તવાધુના । દર્શયાશુ પુરં તસ્ય પશ્ય મે ત્વં પરાક્રમમ્
હવે, તારા પ્રયત્નથી એ ઈચ્છા સંપૂર્ણ રીતે પૂર્ણ થશે. જલદી મને એનું શહેર બતાવ, અને તું મારું શૌર્ય જોઈશ.
યથા હન્મિ દુરાચારં પરદારાપહારકમ્ । તથા કુરુ પ્રિયં કર્તું શક્તાસિ વરવર્ણિનિ
જેમ હું પરસ્ત્રીને અપહરણ કરનાર દુષ્ટને મારું છું, તેમ જ, સુંદરવર્ણિ, તું પણ મારું પ્રિય કાર્ય કરવા સક્ષમ છે.
માર્ગં દર્શય તસ્યાદ્ય પુરસ્ય દુર્ગમસ્ય ચ । વ્યાસ ઉવાચ તન્નિશમ્ય પ્રિયં વાક્યં મુદિતા ચ યશોવતી
આજે એ દુર્ગમ અને મજબૂત શહેર સુધી પહોંચવાનો રસ્તો મને બતાવ.
તમુવાચ રમાપુત્રં ગમનોપાયમાદરાત્ । મન્ત્રં ગૃહાણ રાજેન્દ્ર ભગવત્યાસ્તુ સિદ્ધિદમ્
વ્યાસ કહે છે: એ મીઠા વચન સાંભળી, યશોવતી આનંદિત થઈ અને લક્ષ્મીપુત્રને શ્રદ્ધાપૂર્વક ત્યાં જવા માટેનો ઉપાય કહ્યું.
દર્શયિષ્યામિ તસ્યાદ્ય પુરં રાક્ષસપાલિતમ્ । સજ્જો ભવ મહાભાગ ગમનાય મયા સહ
રાજા, દેવી પાસેથી સિદ્ધિ આપતો મંત્ર ગ્રહણ કર. આજે હું તને એ રાક્ષસશાસિત શહેર બતાવીશ. ભાગ્યશાળી, મારી સાથે જવા તૈયાર થા.
સૈન્યેન મહતા યુક્તસ્તત્ર યુદ્ધં ભવિષ્યતિ । કાલકેતુર્મહાવીરો રાક્ષસૈર્બલિભિર્વૃતઃ
ત્યાં મહાન સેના સાથે મોટું યુદ્ધ થશે. કાલકેતુ મહાવીર છે અને શક્તિશાળી રાક્ષસો તેને ઘેરીને છે.
તસ્માન્મન્ત્રં ગૃહીત્વા ત્વં વ્રજ તત્ર મયા સહ । દર્શયિષ્યામિ તે માર્ગં પુરસ્યાસ્ય દુરાત્મનઃ
એથી, મંત્ર ગ્રહણ કરીને મારી સાથે ત્યાં જા. હું તને એ દુષ્ટના શહેરનો માર્ગ બતાવીશ.
હત્વા તં પાપકર્માણં મોચયાશુ ચ મે સખીમ્ । શ્રુત્વા તદ્વચનં વીરો મન્ત્રં જગ્રાહ સત્વરઃ
એ પાપી ને મારી નાખ અને મારી સખીને જલદી મુક્ત કર. એ વચન સાંભળી, વીર પુરુષે તરત મંત્ર ગ્રહણ કર્યો.
દત્તાત્રેયાદ્દૈવયોગાત્પ્રાપ્તાજ્જ્ઞાનિવરાચ્છુભાત્ । યોગેશ્વરીમહામન્ત્રં ત્રિલોકીતિલકાભિધમ્
દૈવી ક્રમથી, દત્તાત્રેય પાસેથી, યોગેશ્વરીનો મહામંત્ર, જે ત્રિલોકીનું શોભા છે અને પરમ જ્ઞાન આપે છે, તેણે પ્રાપ્ત કર્યો.
તેન સર્વજ્ઞતા જાતા સર્વાન્તશ્ચારિતા તથા । તયા સહ જગામાશુ પુરં તસ્ય સુદુર્ગમમ્
એ મંત્રથી સર્વજ્ઞતા અને આંતરિક શક્તિઓ જાગી. એના સાથે, તેણે તરત એ અત્યંત દુર્ગમ શહેરમાં પ્રવેશ કર્યો.
રક્ષિતં રાક્ષસૈઘોરૈઃ પાતાલમિવ પન્નગૈઃ । યશોવત્યા ચ સૈન્યેન મહતા સંયુતો નૃપઃ
એ શહેર ભયાનક રાક્ષસો દ્વારા રક્ષાયેલું હતું, જેમ પાતાળને સાપો રક્ષે છે. રાજા યશોવતી અને વિશાળ સેના સાથે હતો.
તમાયાન્તં સમાલોક્ય દૂતાસ્તસ્ય ભયાતુરાઃ । ક્રોશન્તોઽભિયયુઃ પાર્શ્વં કાલકેતોસ્તરસ્વિનઃ
જ્યારે દૂતોએ તેને આવતો જોયો, ત્યારે તેઓ ભયથી ચીસો પાડી અને ઝડપથી કાલકેતુના પાસે દોડી ગયા.
તમૂચુઃ સહસા મત્વા રાક્ષસં કામમોહિતમ્ । એકાવલીસમીપસ્થં કુર્વન્તં વિનયાન્બહૂન્
તેઓએ અચાનક જ કહી દીધું, કારણ કે તેમને લાગ્યું કે આ રાક્ષસ કામવાસનાથી અંધ થયો છે, એકાવલીની બાજુમાં ઊભો છે અને ઘણી વિનમ્રતા બતાવી રહ્યો છે.
દૂતા ઊચુઃ રાજન્ યશોવતી નારી કામિન્યાઃ સહચારિણી । આયાતિ સહ સૈન્યેન રાજપુત્રેણ સંયુતા
દૂતોએ કહ્યું: રાજા, પ્રસિદ્ધ સ્ત્રી, જે કામવાસનાવાળીનું સાથી છે, તે રાજકુમાર અને તેની સેના સાથે આવી રહી છે.
જયન્તો વા મહારાજ કાર્તિકેયોઽથવા નુ કિમ્ । આગચ્છતિ બલોન્મત્તો વાહિનીસહિતઃ કિલ
મહારાજ, શું જયંત આવી રહ્યો છે કે કાર્તિકેય છે, કે બીજું કોઈ છે? કોઈ તો પોતાની શક્તિમાં મસ્ત થઈને, પોતાની સેના સાથે આવી રહ્યો છે.
સંયત્તો ભવ રાજેન્દ્ર સંગ્રામઃ સમુપસ્થિતઃ । દેવપુત્રેણ યુધ્યસ્વ ત્યજ વા કમલેક્ષણામ્
હવે તૈયાર થઈ જા, રાજાધિરાજ, યુદ્ધ તત્પર છે. દેવપુત્ર સાથે લડી લે અથવા કમળની આંખો વાળી કન્યાને છોડી દે.
ઇતો દૂરેઽસ્તિ સૈન્યં તદ્યોજનત્રયમાત્રતઃ । સજ્જો ભવ મહીપાલ દુન્દુભિં ઘોષયાશુ વૈ
અહીંથી માત્ર ત્રણ યોજન દૂર એક મોટી સેના છે. રાજા, તું તૈયાર થઈ જા અને તરત જ યુદ્ધના ઢોલ વગાડ.
વ્યાસ ઉવાચ તેષાં તદ્વચનં શ્રુત્વા રાક્ષસઃ ક્રોધમૂર્ચ્છિતઃ । રાક્ષસાન્પ્રેરયામાસ સાયુધાન્સબલાન્વહૂન્
વ્યાસ કહે છે: તેમનાં શબ્દો સાંભળી રાક્ષસ ગુસ્સાથી ભરાઈ ગયો અને તેણે અનેક શસ્ત્રધારી અને શક્તિશાળી રાક્ષસોને મોકલ્યા.
ગચ્છધ્વં રાક્ષસાઃ સર્વે સમ્મુખાઃ શસ્ત્રપાણયઃ । તાનાજ્ઞાપ્ય કાલકેતુઃ પપ્રચ્છ પ્રણયાન્વિતઃ
રાક્ષસો, તમે બધા શસ્ત્રો લઈને સામે જાઓ. એમ કહીને કાલકેતુએ પ્રેમપૂર્વક પૂછ્યું:
એકાવલીં સમીપસ્થાં વિવશાં ભૃશદુઃખિતામ્ । કોઽયમાયાતિ તન્વઙ્ગિ પિતા તે વાપરઃ પુમાન્
એકાવલીની બાજુમાં, આ દુઃખી અને લાચાર સ્ત્રી પાસે કોણ આવી રહ્યો છે, સુકુમારી? શું એ તારો પિતા છે કે બીજો કોઈ પુરુષ?
ત્વદર્થે સૈન્યસંયુક્તો બ્રૂહિ સત્યં કૃશોદરિ । પિતા તે યદિ સમ્પ્રાપ્તો નેતું ત્વાં વિરહાતુરઃ
કૃશ કટિ વાળી, સાચું કહેજે, આ સેના તારા માટે જ આવી છે? જો તારો પિતા તને લઈ જવા, વિયોગમાં દુઃખી થઈને આવ્યો હોય—
જ્ઞાત્વા તે પિતરં સમ્યક્ સંગ્રામં ન કરોમ્યહમ્ । આનયિત્વા ગૃહે પૂજાં રત્નૈર્વસ્ત્રૈર્હયૈઃ શુભૈઃ
મને સારી રીતે ખબર પડી જાય કે એ તારો પિતા છે તો હું યુદ્ધ નહીં કરું. હું તેને મારા ઘરમાં લાવીને રત્નો, વસ્ત્રો અને સુંદર ઘોડાઓથી સન્માન આપીશ.
કરોમિ તસ્ય ચાતિથ્યં ગૃહે પ્રાપ્તસ્ય સર્વથા । અન્યશ્ચેદ્યદિ સમ્પ્રાપ્તસ્તં હન્મિ નિશિતૈઃ શરૈઃ
મારા ઘરમાં આવ્યા પછી હું તેને સર્વ રીતે આદર આપશ. પણ જો બીજો કોઈ આવ્યો હોય તો હું તેને તીક્ષ્ણ બાણોથી મારી નાખીશ.
આનીતઃ કિલ કાલેન મરણાય મહાત્મના । તસ્માદ્વદ વિશાલાક્ષિ કોઽયમાયાતિ મન્દધીઃ
નિશ્ચયે જ એ મહાન આત્માએ કાળના કારણે મૃત્યુ માટે અહીં લાવ્યો છે. વિશાળ નેત્ર વાળી, કહો તો, આ મૂર્ખ કોણ આવી રહ્યો છે?
અજ્ઞાત્વા માં દુરાધર્ષં કાલરૂપં મહાબલમ્ । એકાવલ્યુવાચ ન જાનેઽહં મહાભાગ કોઽયમાયાતિ સત્વરઃ
મને ઓળખ્યા વિના, જે દુર્જય છે, કાળરૂપ છે અને મહાશક્તિશાળી છે— એકાવલી બોલી: મહાભાગ, હું નથી જાણતી કે આ કોણ છે, જે ઝડપથી આવી રહ્યો છે.
નમેઽસ્તિ વિદિતઃ કોઽપિ સ્થિતાયાસ્તવ બન્ધને । નાયં પિતા મે ન ભ્રાતા કોઽપ્યન્યોઽસ્તિ મહાબલઃ
તારા બંધનમાં રહીને મને કોઈ ઓળખાતો નથી. એ ન તો મારો પિતા છે, ન ભાઈ; બીજું કોઈ શક્તિશાળી પુરુષ આવી રહ્યો છે.
કિમર્થમિહ ચાયાતિ નાહં વેદ વિનિશ્ચયમ્ । દૈત્ય ઉવાચ એવં વદન્ત્યમી દૂતા વયસ્યા તે યશોવતી
એ અહીં શા માટે આવી રહ્યો છે, એ મને ચોક્કસ ખબર નથી. રાક્ષસે કહ્યું: દૂતો એમ કહે છે, તારી સખી યશોવતી—
સમાનીય ચ તં વીરમાગતેતિ કૃતોદ્યમા । ક્વ ગતા સા સખી કાન્તે વિદગ્ધા કાર્યનિશ્ચયે
એ વીરને લાવીને, 'એ આવી ગયો છે' એમ કહી તૈયાર છે. એ બુદ્ધિશાળી સખી, જે કામ નિશ્ચય કરવામાં પારંગત છે, હવે ક્યાં ગઈ?