તત્ર સા રમતે બાલા નાન્યત્ર સુખમાપ્નુયાત્ । સુદૂરે જાહ્નવીતીરે ભવન્તિ કમલાન્યપિ
એ બાલિકા એ જ જગ્યાએ રમે છે, બીજે ક્યાંય તેને આનંદ મળતો નથી; દૂર જાહ્નવીના કિનારે પણ કમળો ફૂલેલા હોય છે.
રમમાણા તત્ર યાતા મત્સમેતા સખીયુતા । મયા નિવેદિતં રાજન્ પુત્રી તે કમલાકરાન્
ત્યાં રમતી વખતે એ મારી અને બીજી સખીઓની સાથે જાય છે; હે રાજા, મેં તમને જણાવ્યું કે તમારી દીકરી કમળના તળાવો જોવા જાય છે.
પ્રેક્ષમાણાતિદૂરે સા પ્રયાતિ નિર્જને વને । નિષેધિતાથ પિત્રાસૌ ગૃહે કૃત્વા જલાશયાન્
દૂરથી કમળોને જોઈને એ નિર્જન વનમાં પહોંચી જાય છે; પછી પિતાએ મનાઈ કરતાં, એણે ઘરમાં જ કમળના તળાવો બનાવ્યા.
કમલાન્ વાપયિત્વાથ પુષ્પિતાન્ ભ્રમરાવૃતાન્ । તથાપિ નિર્યયૌ બાલા કમલાસક્તચેતના
કમળો ફૂલાવીને, ફૂલોથી ભરેલા અને ભમરા ગુંજતા એવા તળાવો બનાવ્યા; છતાં પણ એ બાલિકા, મન કમળમાં જ લાગેલું હોવાથી, બહાર જતી રહી.
તદા રાજ્ઞા રક્ષપાલાઃ પ્રેરિતાઃ શસ્ત્રપાણયઃ । એવં રક્ષાયુતા તન્વી મત્સમેતા સખીયુતા । ક્રીડાર્થં જાહ્નવીતોયે નિત્યમાયાતિ યાતિ ચ
તે સમયે રાજાએ મોકલેલા શસ્ત્રધારી રક્ષકો, એ નાજુક કન્યાને અને એની સખીઓને જહ્નવીના પાણીમાં રમવા આવતી-જતી વખતે હંમેશા એની સાથે જતાં અને એની રક્ષા કરતાં.
; હૈહયૈકવીરાય યશોવત્યૈકાવલીમોચનાય દેવીસ્વપ્નવર્ણનમ્ યશોવત્યુવાચ પ્રાતરુત્થાય તન્વઙ્ગી ચલિતા ચ સખીયુતા । ચામરૈર્વીજ્યમાના સા રક્ષિતા બહુરક્ષિભિઃ
યશોવતી બોલી: વહેલી સવારે એ સુકુમાર કન્યા પોતાની સખીઓ સાથે ઉઠીને નીકળી, ચામરાથી પંખો કરવામાં આવતી અને અનેક રક્ષકો દ્વારા સુરક્ષિત રાખવામાં આવતી.
સાયુધૈશ્ચાતિસન્નદ્ધૈઃ સહિતા વરવર્ણિની । ક્રીડાર્થમત્ર રાજેન્દ્ર સમ્પ્રાપ્તા નલિનીં શુભામ્
સજ્જ શસ્ત્રધારી સેવકોની સાથે, તેજસ્વી કન્યા અહીં સુંદર કમળવાળી તળાવ પાસે રમવા આવી, રાજા.
અહમપ્યનયા સાર્ધં ગઙ્ગાતીરે સમાગતા । અપ્સરોભિઃ સમેતા ચ કમલૈઃ ક્રીડમાનયા
હું પણ એની સાથે ગંગાના કિનારે પહોંચી, જ્યાં અપ્સરાઓ પણ જોડાઈ હતી અને એ કમળો સાથે રમતી હતી.
એકાવલી તથા ચાહં જાતે ક્રીડાપરે યદા । સહસૈવ તદાયાતો દાનવો બલસંયુતઃ
જ્યારે એકાવલી અને હું રમવામાં તલ્લીન હતાં, ત્યારે અચાનક એક શક્તિશાળી દાનવ આવી પહોંચ્યો.
કાલકેતુરિતિ ખ્યાતો રાક્ષસૈર્બહુભિર્યુતઃ । પરિઘાસિગદાચાપબાણતોમરપાણિભિઃ
તેનો નામ કાલકેતુ હતો, જે અનેક રાક્ષસો સાથે ઘેરાયેલો હતો અને બધા જ લોખંડની ગદા, તલવાર, ગદા, ધનુષ્ય, બાણ અને ભાલા લઈને આવ્યા હતા.
દૃષ્ટા ચૈકાવલી તેન રૂપયૌવનશાલિની । દ્વિતીયા કામપત્નીવ ક્રીડમાના સુપઙ્કજૈઃ
એણે રૂપ અને યુવાનીથી ભરપૂર એકાવલીને સુંદર કમળો સાથે રમતી જોઈ, અને એને કામદેવની બીજી પત્ની સમજી.
મયોક્તૈકાવલી રાજન્ કોઽયં દૈત્યઃ સમાગતઃ । ગચ્છાવો રક્ષપાલાનાં મધ્યે પઙ્કજલોચને
હું એકાવલીને કહ્યું: 'પંકજનેત્ર, આ કયો દૈત્ય આવી ગયો છે? ચાલ, આપણે રક્ષકોની વચ્ચે જઈએ.'
વિમૃશ્યૈવ સખી ચાહં ત્વરયૈવ ગતે ભયાત્ । મધ્યે વૈ સૈનિકાનાં તુ સાયુધાનાં નૃપાત્મજ
આ રીતે વિચારીને, સખી, હું ભયથી તરત જ શસ્ત્રધારી સૈનિકોની વચ્ચે ચાલી ગઈ, રાજકુમાર.
કાલકેતુસ્તુ તાં દૃષ્ટ્વા મોહિનીં મદનાતુરઃ । ગદાં ગુર્વી ગૃહીત્વા તુ ધાવમાનઃ સમાગતઃ
પણ કાલકેતુએ એને જોઈને કામથી ઉન્મત્ત થઈ, ભારે ગદા લઈને દોડતો આવ્યો.
રક્ષકાન્દૂરતઃ કૃત્વા જગ્રાહામ્બુજલોચનામ્ । ત્રસ્તાં વેપથુસંયુક્તાં ક્રન્દમાનાં કૃશોદરીમ્
એણે રક્ષકોને દૂર હટાવીને, ડરીને કંપતી, રડતી અને પાતળી કમરની કમળનેત્ર કન્યાને પકડી લીધી.
ત્યજૈનાં માં ગૃહાણેતિ મયા ચોક્તોઽપિ દાનવઃ । ન માં જગ્રાહ કામાર્તસ્તાં ગૃહીત્વા વિનિઃસૃતઃ
હું બૂમ પાડી: 'એને છોડ, મને પકડી લે', છતાં પણ કામપીડિત દાનવે મને નહીં પકડ્યું, પણ એને પકડી લઈ ગયો.
તિષ્ઠ તિષ્ઠેતિ ભાષન્તો રક્ષકાસ્તં મહાબલમ્ । પ્રતિષિધ્ય તુ સંગ્રામં ચક્રુર્વિસ્મયકારકમ્
રક્ષકો એ મહાબળવાનને 'થેમો, થેમો' કહીને બૂમો પાડતા અને એનો રસ્તો અટકાવીને અદ્ભુત યુદ્ધ કરવા લાગ્યા.
તસ્યાપિ રાક્ષસાઃ ક્રૂરાઃ સર્વતઃ શસ્ત્રપાણયઃ । યુયુધૂ રક્ષકૈઃ સાર્ધં સ્વામિકાર્યે કૃતોદ્યમાઃ
તેના ક્રૂર રાક્ષસો પણ ચારે બાજુથી શસ્ત્રધારી બની રક્ષકો સાથે યુદ્ધ કરવા લાગ્યા, પોતાના સ્વામીના હુકમને પૂરો કરવા તત્પર હતાં.
સંગ્રામસ્તુ તદા જાતઃ કાલકેતોસ્તથા રણે । નિહત્ય રક્ષકાન્સર્વાન્ગૃહીત્વૈનાં મહાબલઃ
તે સમયે કાલકેતુ અને રક્ષકો વચ્ચે યુદ્ધ થયું; એ મહાબળવાને બધા રક્ષકોને મારી નાખ્યા અને એને પકડી લીધી.
યુક્તો રાક્ષસસૈન્યેન નિર્જગામ પુરં પ્રતિ । વીક્ષ્ય તાં રુદતીં બાલાં ગૃહીતા દાનવેન તુ
પછી એ રાક્ષસોની સેના સાથે પોતાના શહેર તરફ નીકળી પડ્યો; દાનવે પકડેલી અને રડતી એ બાળાને જોઈ.
પૃષ્ઠતોઽહં ગતા તત્ર યત્ર નીતા સખી મમ । વિક્રોશન્તી યથા સા માં પશ્યેદિતિ પદાનુગા
હું એની પાછળ ગઈ, જ્યાં મારી સખીને લઈ જવામાં આવી હતી, જેથી એ રડતી વખતે મને પગલાં પાછળ જોઈ શકે.
સાપિ મામાગતાં વીક્ષ્ય કિઞ્ચિત્સ્વસ્થાભવત્તદા । ગતાહં તત્સમીપે તુ તામાભાષ્ય પુનઃ પુનઃ
એણે મને આવતી જોઈને થોડું શાંત થઈ, હું એની નજીક ગઈ અને વારંવાર એને સંભળાવા લાગી.
સા માં પ્રાપ્યાતિદુઃખાર્તા સ્તમ્ભસ્વેદસમાકુલા । કણ્ઠે ગૃહીત્વા માં ભૂપ રુરોદ ભૃશદુઃખિતા
એ દુઃખથી ત્રસ્ત, શરીર પર પસીનો છલકતો અને એકદમ ગમગીન થઈ મારી પાસે આવી, રાજા. તેણે મારી ગળે હાથ નાખીને, ખૂબ જ દુઃખી થઈને રડવા લાગી.
સ મામાહ કાલકેતુઃ પ્રીતિપૂર્વમિદં વચઃ । સમાશ્વાસય ભીતાં ત્વં સખીં ચઞ્ચલલોચનામ્
પછી કાળકેતુએ પ્રેમપૂર્વક મને કહ્યું: 'તારી ડરેલી, ચંચલ આંખોવાળી સખીને તું શાંત કરી.'
પ્રાપ્તં મમાદ્ય નગરં દેવલોકસમં પ્રિયે । દાસોઽસ્મિ તવ રત્યા હિ કસ્માત્ક્રન્દસિ કાતરા
'પ્રિયે, આજે મારું શહેર, જે દેવલોક જેટલું સુખદ છે, તને મળ્યું છે. હું તારા આનંદ માટે તારો દાસ છું—ત્યારે તું કેમ ડરીને રડે છે?
કથયૈનાં સખીં તેઽદ્ય સ્વસ્થા ભવ સુલોચને । ઇત્યુક્ત્વા માં સખીપાર્શ્વે સમારોપ્ય રથોત્તમે
'આ વાત તારી સખીને આજે કહેજે, સુન્દર આંખોવાળી, અને તું નિર્ભય થા.' એવું કહી તેણે મને મારી સખી પાસે ઉત્તમ રથમાં બેસાડ્યું.
જગામ તરસા દુષ્ટઃ પુરે સ્વસ્ય મનોહરે । સૈન્યેન મહતા યુક્તઃ પ્રફુલ્લવદનામ્બુજઃ
એ દુષ્ટ, આનંદથી ખીલી ઉઠેલા ચહેરા સાથે, પોતાની મોહક નગરીમાં મોટું સેના લઇને ઝડપથી પ્રવેશ્યો.
એકાવલી તથા માં ચ સંસ્થાપ્ય ધવલે ગૃહે । રાક્ષસાન્ ગૃહરક્ષાર્થં કલ્પયામાસ કોટિશઃ
એણે એકાવલી અને મને એક સફેદ મહેલમાં રાખી, ઘરની રક્ષા માટે લાખો રાક્ષસો ગોઠવ્યા.
દ્વિતીયે દિવસે સોઽથ મામુવાચ રહો નૃપ । પ્રબોધય સખીં બાલાં શોચન્તીં વિરહાતુરામ્
બીજે દિવસે એણે એકાંતમાં મને કહ્યું, રાજા: 'તારી બાળ સખીને, જે વિયોગથી દુઃખી છે, તેને શાંત કર.'
પત્ની મે ભવ સુશ્રોણિ સુખં ભુઙ્ક્ષવ યથેપ્સિતમ્ । રાજ્યં ત્વદીયં ચન્દ્રાસ્યે સેવકોઽહં સદા તવ
'સુંદર કટિવાળી, તું મારી પત્ની બન, મનગમતું સુખ ભોગવી. ચંદ્રમુખી, આ રાજ્ય તું જ છે; હું તો સદા તારો સેવક છું.'