ન કાંક્ષતિ પતિં કર્તું બહુદોષવિચક્ષણા
જે અનેક દોષોને ઓળખે છે, એવી સ્ત્રી પતિ લેવા ઈચ્છતી નથી.
વિવાહો ન કૃતઃ પુત્ર્યા જ્ઞાત્વા ભાવવિ વર્જિતામ્ 5.17.
પુત્રીમાં સંસાર પ્રત્યે કોઈ વૃત્તિ ન હતી, એ જાણીને લગ્ન કરાયા નહોતા.
યૌવનસ્યાંકુરા જાતા નારીણાં કામ દીપકાઃ
યૌવનના અંકુર ઉગે છે, જે સ્ત્રીઓમાં કામના દીવો પ્રગટાવે છે.
ચકમે ન પતિં કર્તું જ્ઞાનાર્થપદ ભાષિણી
જ્ઞાન માટેના શબ્દો બોલતી, તેણે પતિ લેવાની ઈચ્છા કરી નહોતી.
જગામ સુમુખી પ્રેમ્ણા સૈરંધ્રીગણસેવિતા
સુંદર ચહેરાવાળી એ પ્રેમથી, સાથી દાસીઓ સાથે આગળ વધી.
પુષ્પાણિ ચિન્વતી રમ્યા વયસ્યાભિઃ સમાવૃતા
સહેલીઓથી ઘેરાયેલી, સુંદર એ પુષ્પો ભેગા કરતી હતી.
આજગામ મહાવીરો વીરસેનોઽતિવિશ્રુતઃ
મહાન વીર, વીરસેન, જેનું નામ દુર દુર સુધી પ્રસિદ્ધ હતું, ત્યાં આવ્યો.
સૈન્યં ચ પૃષ્ઠતસ્તસ્ય સમાયાતિ શનૈઃ શનૈઃ
તેના પાછળ તેની સેના ધીરે ધીરે આગળ વધી રહી હતી.
મંદોદર્યૈ તથા પ્રોક્તં સમાયાતિ નરઃ પથિ
મંદોદરીએ એવું કહ્યું હતું કે, રસ્તા પર એક પુરુષ આવશે.
મન્યેઽહં નૃપતિઃ કશ્ચિત્પ્રાપ્તો ભાગ્યવશાદિહ
મને લાગે છે કે કોઈ રાજા ભાગ્યના કારણે અહીં આવ્યો છે.
દૃષ્ટ્વા તામસિતાપાંગીં વિસ્મયં પ્રાપ ભૂપતિઃ
તેમની કાળી, તિરછા નજર જોઈને રાજા આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયો.
કેયં બાલા વિશાલાક્ષી કસ્ય પુત્રી વદાશુ મે 5.17.
આ વિશાળ આંખોવાળી છોકરી કોણ છે? જલ્દી કહો, એ કોની દીકરી છે?
પ્રથમં બ્રૂહિ મે વીર પૃચ્છામિ ત્વાં સુલોચનમ્
પહેલા મને કહો, વીર, સુંદર આંખોવાળા, હું તને પૂછું છું.
ઇતિ પૃષ્ટસ્તુ સૈરંધ્ર્યા તામુ વાચ મહીપતિઃ
એ રીતે દાસીએ પૂછતાં રાજાએ તેને જવાબ આપ્યો.
તસ્ય પાલયિતા ચાહં વીરસેનાભિધઃ પ્રિયે
હું એની રક્ષક છું, પ્રિય, અને મારું નામ વીરસેન છે.
માર્ગભ્રમાદિહ પ્રાપ્તં વિદ્ધિ માં કોસલાધિપમ્ ચન્દ્રસેનસુતા રાજન્નામ્ના મન્દોદરી કિલ
મને કોશલના રાજા તરીકે જાણ, જે રસ્તો ભટકી અહીં આવ્યો છે; રાજા, આ ચંદ્રસેનની દીકરી છે, નામ છે મંદોદરી.
ઉદ્યાને રંતુકામેયં પ્રાપ્તા કમલ લોચના
આ કમળ જેવી આંખોવાળી છોકરી બગીચામાં રમવા માટે અહીં આવી છે.
સૈરંધ્રિ ચતુરાઽસિ ત્વં રાજપુત્રીં પ્રબોધય
હે બુદ્ધિશાળી દાસી, રાજકુમારીને જાગૃત કર.
ગાંધર્વેણ વિવાહેન પતિં માં કુરુ કામિનિ
હે સુંદર, ગાંધીર્વ વિધિથી મને પતિ સ્વીકાર.
વાંછામિ રૂપસંપન્નાં સુકુલાં કામિનીં કિલ
હું સુંદર અને સારા કુળની સ્ત્રીની ઇચ્છા રાખું છું.
અનુકૂલ પતિશ્ચાહં ભવિષ્યામિ ન સંશયઃ ઇત્યાઽઽકર્ણ્ય વચસ્તસ્ય સૈરંધ્રી પ્રાહ તાં તદા
હું તારો અનુકૂળ પતિ બનીશ—એમાં કોઈ શંકા નથી; એના શબ્દો સાંભળી દાસીએ પછી તેણીને કહ્યું.
પ્રહસ્ય મધુરં વાક્યં કામશાસ્ત્રવિશારદા 5.17.
હસીને, પ્રેમશાસ્ત્રમાં નિપુણ, તેણે મીઠા શબ્દો કહ્યા.
રૂપવાન્બલવાન્કાંતો વયસા ત્વત્સમઃ પુનઃ
તે સુંદર, બળવાન, આકર્ષક અને તારી જ ઉમરના છે.
પિતાઽપિ તે વિશાલાક્ષિ પરિતપ્યતિ સર્વથા
હે વિશાળ આંખોવાળી, તારો પિતા પણ બધાં રીતે ખૂબ દુઃખી છે.
ઇત્યાહાઽસ્માન્સ નૃપતિર્વિનિઃશ્વસ્ય પુનઃ પુનઃ
એ રીતે રાજાએ અમને વારંવાર ઊંડી શ્વાસ લઈને કહ્યું.
વક્તું શક્તા વયં ન ત્વાં હઠધર્મરતાં પુનઃ
તમે હઠ પર અડગ રહો છો, તેથી અમે ફરીથી તમને કંઈ કહી શકતા નથી.
ભર્તારં સેવમાના વૈ નારી સ્વર્ગમવાપ્નુયાત્
પતિની સેવા કરતી સ્ત્રી સ્વર્ગ પામે છે.
મન્દોદર્યુવાચ નિવારય નૃપં બાલે કિં માં પશ્યતિ નિસ્ત્રપઃ
મંદોદરીએ કહ્યું: બાળા, રાજાને રોક; એ શરમ વગર મને કેમ જોઈ રહ્યો છે?
સૈરંધ્ર્યુવાચ તસ્માન્મે વચનં પથ્યં કર્તુમર્હસિ સુંદરિ
સૈરંધ્રીએ કહ્યું: તેથી, સુંદર, તું મારું કહેવું માનવું જોઈએ.
યદ્યદ્ભવેત્તદ્ભવતુ દૈવયોગાદસંશયમ્
યે destined છે, એ અવશ્ય થશે; એ બધું ભાગ્યથી જ બને છે.