તતો યુદ્ધં પ્રકર્તવ્યં સર્વૈઃ સુરગણૈઃ સહ । મિલિત્વા મન્ત્રમાધાય દેશં કાલં વિચિન્ત્ય ચ
પછી બધા દેવો મળીને યુદ્ધ કરવું જોઈએ, ભેગા થઈને, મંત્રણા કરીને અને સ્થાન અને સમય વિચારીને.
બલાબલમવિજ્ઞાય વિવેકમપહાય ચ । સાહસં તુ પ્રકુર્વાણો નરઃ પતનમૃચ્છતિ
પોતાની શક્તિ અને દુર્બળતા જાણ્યા વિના, અને વિવેક છોડીને, જે માણસ ઉતાવળે કાર્ય કરે છે, તે પતન પામે છે.
વ્યાસ ઉવાચ તન્નિશમ્ય સહસ્રાક્ષઃ કૈલાસં નિર્જગામ હ । બ્રહ્માણં પુરતઃ કૃત્વા લોકપાલસમન્વિતઃ
વ્યાસે કહ્યું: આ સાંભળીને હજારો આંખો ધરાવતો ઇન્દ્ર બ્રહ્માને આગળ રાખીને, લોકપાલો સાથે, કૈલાસ તરફ روانા થયો.
તુષ્ટાવ શઙ્કરં ગત્વા વેદમન્ત્રૈર્મહેશ્વરમ્ । પ્રસન્નં પુરતઃ કૃત્વા યયૌ વિષ્ણુપુરં પ્રતિ
શંકર મહેશ્વરને વૈદિક મંત્રોથી સ્તુતિ કરીને, તેમને પ્રસન્ન કરી, ઇન્દ્ર વિષ્ણુના શહેર તરફ આગળ વધ્યો.
સ્તુત્વા તં દેવદેવેશં કાર્યં પ્રોવાચ ચાત્મનઃ । મહિષાત્તદ્ભયં ચોગ્રં વરદાનમદોદ્ધતાત્
તે દેવદેવેશ્વરની સ્તુતિ કર્યા પછી, પોતાનું કામ કહ્યું: મહિષના વરદાનથી ઉગ્ર થયેલા ભય વિશે વાત કરી.
તદાકર્ણ્ય ભયં તસ્ય વિષ્ણુર્દેવાનુવાચ હ । કરિષ્યામો વયં યુદ્ધં હનિષ્યામસ્તુ દુર્જયમ્
તે ભય સાંભળીને, વિષ્ણુએ દેવોને કહ્યું: 'અમે યુદ્ધ કરીશું, અને એ દુર્જયને મારેશું.'
વ્યાસ ઉવાચ ઇતિ તે નિશ્ચયં કૃત્વા બ્રહ્મવિષ્ણુહરીશ્વરાઃ । સ્વાનિ સ્વાનિ સમારુહ્ય વાહનાનિ યયુઃ સુરાઃ
વ્યાસે કહ્યું: આમ, બ્રહ્મા, વિષ્ણુ અને હરાએ નક્કી કરીને, પોતપોતાના વાહન પર ચડી, દેવતાઓ આગળ વધ્યા.
બ્રહ્મા હંસસમારૂઢો વિષ્ણર્ગરુડવાહનઃ । શઙ્કરો વૃષભારૂઢો વૃત્રહા ગજસંસ્થિતઃ
બ્રહ્મા હંસ પર, વિષ્ણુ ગરુડ પર, શંકર વૃષભ પર, અને વૃત્રહાંદ ગજ પર બેઠા.
મયૂરવાહનઃ સ્કન્દો યમો મહિષવાહનઃ । કૃત્વા સૈન્યસમાયોગં યાવત્તે નિર્યયુઃ સુરાઃ
સ્કંદ મોર પર, યમ મહિષ પર, અને દેવોએ પોતાની સેના ભેગી કરીને, આગળ વધ્યા.
તાવદ્દૈત્યબલં પ્રાપ્તં દૃપ્તં મહિષપાલિતમ્ । તત્રાભૂત્તુમુલં યુદ્ધં દેવદાનવસૈન્યયોઃ
એ દરમિયાન, મહિષના નેતૃત્વમાં દૈત્યોની ગર્વિત સેના આવી; ત્યાં દેવ અને દાનવોની સેના વચ્ચે ભયાનક યુદ્ધ શરૂ થયું.
બાણૈઃ ખડ્ગૈસ્તથા પ્રાસૈર્મુસલૈશ્ચ પરશ્વધૈઃ । ગદાભિઃ પટ્ટિશૈઃ શૂલૈશ્ચક્રૈશ્ચ શક્તિતોમરૈઃ
તીર, તલવાર, ભાલા, ગદા, કુહાડી, પટીશ, ત્રિશૂલ, ચક્ર, શક્તિ, અને તોમરથી,
મુદ્ગરૈર્ભિન્દિપાલૈશ્ચ હલૈશ્ચૈવાતિદારુણૈઃ । અન્યૈશ્ચ વિવિધૈરસ્ત્રૈર્નિજઘ્નુસ્તે પરસ્પરમ્
મુદગર, ભિન્દિપાલ, અને ભયાનક હલ તથા અનેક પ્રકારના હથિયારો સાથે, તેઓ એકબીજાને ઘાયલ કરતા.
સેનાનીશ્ચિક્ષુરસ્તસ્ય ગજારૂઢો મહાબલઃ । મઘવન્તં પઞ્ચભિસ્તૈઃ સાયકૈઃ સમતાડયત્
સેનાપતિ ચિક્ષુર, ગજ પર બેઠો અને મહા બળવાન, પાંચ તીક્ષ्ण તીરોથી મેઘવંતને ઘાયલ કર્યો.
તુરાષાડપિ તાંશ્છિત્ત્વા બાણૈર્બાણાંસ્ત્વરાન્વિતઃ । હૃદયે ચાર્ધચન્દ્રેણ તાડયામાસ તં કૃતી
પણ તુરાશાડે, ઝડપથી પોતાના તીરો વડે એ તીરો કાપી નાખ્યા, અને અર્ધચંદ્રવાળા તીરે હૃદયમાં ઘાયલ કર્યો.
બાણાહતસ્તુ સેનાનીઃ પ્રાપ મૂર્ચ્છાં ગજોપરિ । કરિણં વજ્રઘાતેન સ જઘાન કરે તતઃ
તીર વાગવાથી સેનાપતિ ગજ પર બેહોશ થયો; પછી ઇન્દ્રે વજ્ર વડે હાથીને ઘાયલ કર્યો.
તદ્વજ્રાભિહતો નાગો ભગ્નઃ સૈન્યં જગામ હ । દૃષ્ટ્વા તં દૈત્યરાટ્ કુદ્ધો બિડાલાખ્યમથાબ્રવીત્
વજ્રના ઘાટથી હાથી તૂટી ગયો અને સેના તરફ ભાગ્યો; આ જોઈને દૈત્યરાજ ગુસ્સે થયો અને બિડાલ નામના એકને કહ્યું.
ગચ્છ વીર મહાબાહો જહીન્દ્રં મદગર્વિતમ્ । વરુણાદીન્પરાન્દેવાન્હત્વાઽઽગચ્છ મમાન્તિકમ્
'જાઓ, મહાબાહુ વીર, અહંકારથી ભરેલા ઇન્દ્રને મારો; વરુણ અને અન્ય દેવોને મારીને મારી પાસે પાછા આવો.'
વ્યાસ ઉવાચ તચ્છ્રુત્વા વચનં તસ્ય બિડાલાખ્યો મહાબલઃ । આરુહ્ય વારણં મત્તં જગામ ત્રિદશાધિપમ્
વ્યાસે કહ્યું: એના શબ્દો સાંભળીને, બિડાલ, મહા બળવાન, ઉગ્ર હાથી પર ચડી, દેવોના અધિપતિ તરફ ગયો.
વાસવસ્તં સમાયાન્તં દૃષ્ટ્વા ક્રોધસમન્વિતઃ । જઘાન વિશિખૈસ્તીક્ષૌરાશીવિષસમપ્રભૈઃ
વાસવે, તેને આવી રહ્યો જોઈ, ગુસ્સાથી, તીક્ષ્ન અને ઝેરી સાપ જેવી તેજસ્વી તીરો વડે ઘાયલ કર્યો.
સ તુ છિત્ત્વા શરાંસ્તૂર્ણં સ્વશરૈશ્ચાપનિઃસૃતૈઃ । પઞ્ચાશદ્ભિર્જઘાનાશુ વાસવઞ્ચ શિલીમુખૈઃ
પણ એણે, ઝડપથી પોતાના તીરો વડે એ તીરો કાપી નાખ્યા, અને પચાસ શિલીમુખવાળા તીરો વડે વાસવને ઘાયલ કર્યો.
તથેન્દ્રોઽપિ ચ તાન્બાણાંશ્છિત્ત્વા કોપસમન્વિતઃ । જઘાન વિશિખૈસ્તીક્ષ્ણૈરાશીવિષસમપ્રભૈઃ
પછી ઇન્દ્રે ગુસ્સાથી ભરાઈને એ બાણોને કાપી નાખ્યા અને ઝેરી સાપના ઝેર જેવો તેજ ધરાવતા તીક્ષ્ણ બાણોથી પ્રહાર કર્યો.
સ તુ છિત્ત્વા શરાંસ્તૂર્ણં સ્વશરૈશ્ચાપનિઃસૃતૈઃ । ગદયા તાડયામાસ ગજં તસ્ય કરોપરિ
પછી તેણે પોતાના ધનુષ્યમાંથી છોડેલા બાણોથી ઝડપથી એ બાણોને કાપી નાખ્યા અને ગદાથી એ હાથીના સુંડ પર ઘા કર્યો.
સ્વકરે નિહતો નાગશ્ચકારાર્તસ્વરં મુહુઃ । પરિવૃત્ય જઘાનાશુ દૈત્યસૈન્યં ભયાતુરમ્
હાથી પોતાના સુંડમાં ઘાયલ થતાં વારંવાર દુઃખથી ચીસો પાડી ઉઠ્યો, પછી વળીને ડરાયેલા દૈત્ય સૈન્ય પર ઝડપથી તૂટી પડ્યો.
દાનવસ્તુ ગજં વીક્ષ્ય પરાવૃત્ય ગતં રણાત્ । સમાવિશ્ય રથે રમ્યે જગામાશુ સુરાન્ રણે
પણ દૈત્યએ હાથીને યુદ્ધમેદાનમાંથી વળી જતો જોયો, તો તે સુંદર રથમાં બેઠો અને યુદ્ધમાં દેવતાઓ સામે ઝડપથી આગળ વધ્યો.
તુરાષાડપિ તં વીક્ષ્ય રથસ્થં પુનરાગતમ્ । અહનદ્વિશિખૈસ્તીક્ષ્ણૈરાશીવિષસમપ્રભૈઃ
તુરાષાડે તેને ફરી રથ પર પાછો આવતો જોઈને, ફરી ઝેરી સાપના ઝેર જેવા તેજવાળા તીક્ષ્ણ બાણોથી ઘા કર્યો.
સોઽપિ ક્રુદ્ધશ્ચકારોગ્રાં બાણવૃષ્ટિં મહાબલઃ । બભૂવ તુમુલં યુદ્ધં તયોસ્તત્ર જયૈષિણોઃ
એ મહાબલી પણ ગુસ્સામાં આવીને ભયાનક બાણવર્ષા વરસાવતો રહ્યો; બંને વિજય ઇચ્છતા હતા, તેથી યુદ્ધ બહુ જ ભયંકર બની ગયું.
ઇન્દ્રસ્તુ બલિનં દૃષ્ટ્વા કોપેનાકુલિતેન્દ્રિયઃ । જયન્તમગ્રતઃ કૃત્વા યુયુધે તેન સંયુતઃ
ઇન્દ્રે એ બલવાનને જોઈને, ગુસ્સાથી ઇન્દ્રિયોએ વ્યાકુળ થઈ, જયંતને આગળ રાખીને તેની સાથે યુદ્ધ શરૂ કર્યું.
જયન્તસ્તુ શિતૈર્બાણૈસ્તં જઘાન સ્તનાન્તરે । પઞ્ચભિઃ પ્રબલાકૃષ્ટૈરસુરં મદગર્વિતમ્
જયંતે એ ઘમંડી અને મદમાં ચૂર દૈત્યને, ખૂબ જ તીક્ષ્ણ અને જોરથી ખેંચેલા પાંચ બાણો છોડી છાતીમાં ઘા કર્યો.
સ બાણાભિહતસ્તાવન્નિપપાત રથોપરિ । અતિવાહ્ય રથં સૂતો નિર્જગામ રણાજિરાત્
એ બાણોથી ઘાયલ થઈને, એ દૈત્ય રથ પર પડી ગયો; પછી રથચાલકે રથ ઝડપથી હાંકી યુદ્ધમેદાનમાંથી બહાર કાઢી લીધો.
તસ્મિન્વિનિર્ગતે દૈત્યે બિડાલાખ્યેઽથ મૂર્ચ્છિતે । જયશબ્દો મહાનાસીદુન્દુભીનાં ચ નિઃસ્વનઃ
જ્યારે એ બિળાડા નામના દૈત્ય યુદ્ધમેદાન છોડીને ગયો અને બેભાન થયો, ત્યારે વિજયના ઘોષ અને ઢોલ-નગારા વાગવા લાગ્યા.