તાલવૃન્તધરાઃ કાશ્ચિચ્ચષકાઢ્યકરામ્બુજાઃ । કાશ્ચિત્તામ્બૂલપાત્રાણિ ધારયન્ત્યોઽતિગર્વિતાઃ
કેટલાંક તાળપત્રના પંખા ધરાવે છે, કમળ જેવા હાથમાં કપ ધરાવે છે; કેટલીક બહુ ગર્વથી પાનની થાળીઓ ઉઠાવે છે.
કાશ્ચિત્તચ્છત્રધારિણ્યશ્ચામરાણાં વિધારિકાઃ । નાનાવસ્ત્રધરાઃ કાશ્ચિત્કાશ્ચિત્પુષ્પકરામ્બુજાઃ
કેટલાંક છત્રી ધરાવે છે, કેટલીક ચામરું પકડી રાખે છે; કેટલીક વિવિધ વસ્ત્રો પહેરે છે અને કેટલીક કમળ જેવા હાથમાં ફૂલો ધરાવે છે.
નાનાદર્શકરાઃ કાશ્ચિત્કાશ્ચિત્કુઙ્કુમલેપનમ્ । ધારયન્ત્યઃ કજ્જલં ચ સિન્દૂરચષકં પરાઃ
કેટલાંક વિવિધ પ્રકારના દર્પણ ધરાવે છે, કેટલીક કુંકુમનો લેપ ધરાવે છે; કેટલીક કાજળ અને બીજી સિંદૂરના કપ ધરાવે છે.
કાશ્ચિચ્ચિત્રકનિર્માત્ર્યઃ પાદસંવાહને રતાઃ । કાશ્ચિત્તુ ભૂષાકારિણ્યો નાનાભૂષાધરાઃ પરાઃ
કેટલાંક ચિત્રકામમાં નિપુણ છે અને પગ દબાવવામાં આનંદ મેળવે છે; કેટલીક આભૂષણ બનાવે છે અને અનેક પ્રકારના દાગીના પહેરે છે.
પુષ્પભૂષણનિર્માત્ર્યઃ પુષ્પશૃઙ્ગારકારિકાઃ । નાનાવિલાસચતુરા બહ્વ્ય એવંવિધાઃ પરાઃ
કેટલાંક ફૂલના આભૂષણ બનાવે છે, કેટલીક ફૂલોની શૃંગાર રચનાઓ કરે છે; ઘણી બધી વિવિધ વિલાસકલા માં કુશળ છે.
નિબદ્ધપરિધાનીયા યુવત્યઃ સકલા અપિ । દેવીકૃપાલેશવશાત્તુચ્છીકૃતજગત્ત્રયાઃ
બધી યુવતીઓ સુંદર રીતે વસ્ત્ર ધારણ કરે છે; દેવીની થોડીક કૃપાથી જ એ ત્રણેય લોકને નાનું માને છે.
એતા દૂત્યઃ સ્મૃતા દેવ્યઃ શૃઙ્ગારમદગર્વિતાઃ । તાસાં નામાનિ વક્ષ્યામિ શૃણુ મે નૃપસત્તમ
આ દેવીની દૂતીઓ છે, જે પ્રેમ અને ઉલ્લાસમાં ગર્વિત છે. હવે હું તને એમના નામ કહું છું—હે રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ, મને ધ્યાનથી સાંભળ.
અનઙ્ગરૂપા પ્રથમાપ્યનઙ્ગમદના પરા । તૃતીયા તુ તતઃ પ્રોક્તા સુન્દરી મદનાતુરા
પહેલીનું નામ અનંગરૂપા છે, બીજીનું અનંગમદના છે; ત્રીજીનું નામ સુંદરિ છે અને ચોથીનું મદનાતુરા છે.
તતો ભુવનવેગા સ્યાત્તથા ભુવનપાલિકા । સ્યાત્સર્વશિશિરાનઙ્ગવદનાનઙ્ગમેખલા
પછી ભુવનવેગા છે, પછી ભુવનપાલિકા છે; પછી સર્વશિશિરા, અનંગવદના અને અનંગમેખલા છે.
વિદ્યુદ્દામસમાનાઙ્ગ્યઃ ક્વણત્કાઞ્ચીગુણાન્વિતાઃ । રણન્મઞ્જીરચરણા બહિરન્તરિતસ્તતઃ
એમના શરીર વીજળી જેવી ઝળહળે છે, કમર પર ઝણઝણતી કાંસીની પટ્ટી પહેરી છે; પગે ઘૂઘરીયાં છે અને એ ઝડપથી અંદર બહાર ફરતી રહે છે.
ધાવમાનાસ્તુ શોભન્તે સર્વા વિદ્યુલ્લતોપમાઃ । કુશલાઃ સર્વકાર્યેષુ વેત્રહસ્તાઃ સમન્તતઃ
જ્યારે એ દોડે છે ત્યારે બધી વીજળી જેવી તેજસ્વી લાગે છે; દરેક કામમાં નિપુણ છે અને હાથમાં દંડ લઈને ચારે બાજુ ફરતી રહે છે.
અષ્ટદિક્ષુ તથૈતાસાં પ્રાકારાદ્બહિરેવ ચ । સદનાનિ વિરાજન્તે નાનાવાહનહેતિભિઃ
આઠેય દિશામાં અને પ્રાકારની બહાર એમના મહેલો તેજથી ઝગમગે છે, જેમાં અનેક વાહનો અને શસ્ત્રો છે.
વજ્રસાલાદગ્રભાગે સાલો વૈદૂર્યનિર્મિતઃ । દશયોજનતુઙ્ગોઽસૌ ગોપુરદ્વારભૂષિતઃ
વજ્રમંદિરના આગળના ભાગે વૈડૂર્યથી બનેલો એક મંડપ છે, જે દસ યોજન ઊંચો છે અને ગોપુર તથા દ્વારો થી શોભાયમાન છે.
વૈદૂર્યભૂમિઃ સર્વાપિ ગૃહાણિ વિવિધાનિ ચ । વીથ્યો રથ્યા મહામાર્ગાઃ સર્વે વૈદૂર્યનિર્મિતાઃ
સંપૂર્ણ જમીન વૈડૂર્યની છે, વિવિધ ઘરો પણ એ જ રત્નમાંથી બનેલા છે; રસ્તા, ગલીઓ અને મહાન માર્ગો બધાં વૈડૂર્યથી જ બનેલા છે.
વાપીકૂપતડાગાશ્ચ સ્રવન્તીનાં તટાનિ ચ । બાલુકા ચૈવ સર્વાપિ વૈદૂર્યમણિનિર્મિતા
તળાવ, કૂવા, સરોવર, વહેણના કિનારા અને બધી રેત પણ વૈડૂર્યમણિથી બનેલી છે.
તત્રાષ્ટદિક્ષુ પરિતો બ્રાહ્મ્યાદીનાં ચ મણ્ડલમ્ । નિજૈર્ગણૈઃ પરિવૃતં ભ્રાજતે નૃપસત્તમ
ત્યાં આઠેય દિશામાં બ્રાહ્મી વગેરે દેવીઓના મંડળો એમના પોતાના સંગાથીઓથી ઘેરાયેલા છે અને તેજથી ઝગમગે છે, હે રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ.
પ્રતિબ્રહ્માણ્ડમાતૄણાં તાઃ સમષ્ટય ઈરિતાઃ । બ્રાહ્મી માહેશ્વરી ચૈવ કૌમારી વૈષ્ણવી તથા
આ બધાં દરેક બ્રહ્માંડની માતાઓના સમૂહરૂપ છે: બ્રાહ્મી, મહેશ્વરી, કૌમારી અને વૈષ્ણવી.
વારાહી ચ તથેન્દ્રાણી ચામુણ્ડા સપ્ત માતરઃ । અષ્ટમી તુ મહાલક્ષ્મીર્નામ્ના પ્રોક્તાસ્તુ માતરઃ
વારાાહી, ઇન્દ્રાણી અને ચામુંડા—આ સાત માતાઓ છે; આઠમી મહાલક્ષ્મી છે, જેને માતા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
બ્રહ્મરુદ્રાદિદેવાનાં સમાકારાસ્તુ તાઃ સ્મૃતાઃ । જગત્કલ્યાણકારિણ્યઃ સ્વસ્વસેનાસમાવૃતાઃ
એમને બ્રહ્મા, રુદ્ર અને અન્ય દેવતાઓના સ્વરૂપવાળી માનવામાં આવે છે; એ જગતનું કલ્યાણ કરતી અને પોતપોતાની સેના સાથે ઘેરાયેલી છે.
તત્સાલસ્ય ચતુર્દ્વાર્ષુ વાહનાનિ મહેશિતુઃ । સજ્જાનિ નૃપતે સન્તિ સાલઙ્કારાણિ નિત્યશઃ
એ મંડપના ચારેય દ્વાર પર, હે રાજા, મહાદેવના વાહનો હંમેશા તૈયાર અને સુંદર શણગારથી સજ્જ રહે છે.
દન્તિનઃ કોટિશો વાહાઃ કોટિશઃ શિબિકાસ્તથા । હંસાઃ સિંહાશ્ચ ગરુડા મયૂરા વૃષભાસ્તથા
અગણિત દાંતી (હાથી) વાહનો છે, એટલાં જ પલકીઓ છે; હંસ, સિંહ, ગરુડ, મોર અને વૃષભ પણ છે.
તૈર્યુક્તાઃ સ્યન્દનાસ્તદ્વત્કોટિશો નૃપનન્દન । પાર્ષ્ણિગ્રાહસમાયુક્તા ધ્વજૈરાકાશચુમ્બિનઃ
આ બધાં પર જોડાયેલા રથો પણ કરોડો છે, જેમાં પાછળ રક્ષણ માટે માણસો છે અને ધ્વજાઓ આકાશને સ્પર્શ કરે છે.
કોટિશસ્તુ વિમાનાનિ નાનાચિહ્નાન્વિતાનિ ચ । નાનાવાદિત્રયુક્તાનિ મહાધ્વજયુતાનિ ચ
અગણિત વિમાનો છે, જે વિવિધ ચિહ્નોથી શોભાયમાન છે, અનેક વાદ્યયંત્રો અને મહાન ધ્વજોથી સજ્જ છે.
વૈદૂર્યમણિસાલસ્યાપ્યગ્રે સાલઃ પરઃ સ્મૃતઃ । દશયોજનતુઙ્ગોઽસાવિન્દ્રનીલાશ્મનિર્મિતઃ
વૈડૂર્યમણિના મંડપના આગળ પણ એક વિશાળ મંડપ છે, જે દસ યોજન ઊંચો છે અને ઇન્દ્રનીલમણિથી બનેલો છે.
તન્મધ્યભૂસ્તથા વીથ્યો મહામાર્ગા ગૃહાણિ ચ । વાપીકૂપતડાગાશ્ચ સર્વે તન્મણિનિર્મિતાઃ
તેના મધ્યમાં રસ્તાઓ, વિશાળ માર્ગો અને ઘરોએ પણ સ્થાન લીધું હતું. ત્યાંના તમામ કૂવા, તળાવો અને જળાશયો એ જ રત્નોથી બનાવેલા હતા.
તત્ર પદ્મં તુ સમ્પ્રોક્તં બહુયોજનવિસ્તૃતમ્ । ષોડશારં દીપ્યમાનં સુદર્શનમિવાપરમ્
ત્યાં અનેક યોજન જેટલી પહોળાઈ ધરાવતું એક વિશાળ કમળ હતું, જેમાં સોળ પાંખડીઓ હતી. તે તેજસ્વી અને અદભુત દેખાતું હતું.
તત્ર ષોડશશક્તીનાં સ્થાનાનિ વિવિધાનિ ચ । સર્વોપસ્કરયુક્તાનિ સમૃદ્ધાનિ વસન્તિ હિ
ત્યાં સોળ શક્તિઓના વિવિધ પ્રકારના નિવાસસ્થાન હતા, જે સર્વસુવિધા અને વૈભવથી યુક્ત હતાં.
તાસાં નામાનિ વક્ષ્યામિ શૃણુ મે નૃપસત્તમ । કરાલી વિકરાલી ચ તથોમા ચ સરસ્વતી
હું હવે તેમની નામો કહું છું, મહારાજ, તમે સાંભળો: કરાળી, વિકરાળી, ઉમા અને સરસ્વતી.
શ્રીદુર્ગોષા તથા લક્ષ્મીઃ શ્રુતિશ્ચૈવ સ્મૃતિર્ધૃતિઃ । શ્રદ્ધા મેધા મતિઃ કાન્તિરાર્યા ષોડશ શક્તયઃ
શ્રી, દુર્ગોષા, લક્ષ્મી, શ્રુતિ, સ્મૃતિ, ધૃતિ, શ્રદ્ધા, મેધા, મતિ, કાંતિ અને આર્યા—આ સોળ શક્તિઓ છે.
નીલજીમૂતસંકાશાઃ કરવાલકરામ્બુજાઃ । સમાઃ ખેટકધારિણ્યો યુદ્ધોપક્રાન્તમાનસાઃ
આ શક્તિઓ ગાઢ વાદળ જેવી દેખાતી, કમળ જેવા હાથમાં તલવાર પકડી રાખતી, સ્વરૂપે સમાન, ઢાલ ધારણ કરતી અને યુદ્ધ માટે સજ્જ મનવૃત્તિ ધરાવતી હતી.