ગૃહીતમુખવાસં તં સંવેશ્ય ચ શુભાસને । ગૃહીત્વાઽઽજ્ઞાં શરીરસ્ય ચકાર સાધનં તતઃ
મુખ તાજું કરી, તેને શુભ આસન પર બેસાડ્યો અને પતિની આજ્ઞા મેળવી, પોતાનું શરીર તૈયાર કરવા લાગી.
ફલાહારં સ્વયં કૃત્વા પુનર્ગત્વા ચ સન્નિધૌ । પ્રોવાચ પ્રણયોપેતા કિમાજ્ઞાપયસે પ્રભો
પોતે ફળોનું ભોજન કરી, ફરી પતિની પાસે આવી અને પ્રેમથી પૂછ્યું, 'પ્રભુ, તમે શું આજ્ઞા આપો છો?'
પાદસંવાહનં તેઽદ્ય કરોમિ યદિ મન્યસે । એવં સેવાપરા નિત્યં બભૂવ પતિતત્પરા
'આજે હું તમારા પગ દબાવું, જો તમે ઈચ્છો?' એ રીતે, હંમેશા સેવા માટે તત્પર રહી, પતિને સમર્પિત બની ગઈ.
સાયં હોમાવસાને સા ફલાન્યાહૃત્ય સુન્દરી । અર્પયામાસ મુનયે સ્વાદૂનિ ચ મૃદૂનિ ચ
સાંજે હોમ પૂર્ણ થયા પછી, સુંદરાએ મીઠાં અને નરમ ફળો લાવીને મુનિને અર્પણ કર્યા.
તતઃ શેષાણિ બુભુજે પ્રેમયુક્તા તદાજ્ઞયા । સુસ્પર્શાસ્તરણં કૃત્વા શાયયામાસ તં મુદા
પછી, પ્રેમથી અને પતિની આજ્ઞા મુજબ, બાકી રહેલું ભોજન લીધું અને નરમ પથારી પાથરી, આનંદથી પતિને સુવાડ્યો.
સુપ્તે સુખં પ્રિયે કાન્તા પદસંવાહનં તદા । ચકાર પૃચ્છતી ધર્મં કુલસ્ત્રીણાં કૃશોદરી
પ્રિય પતિ આરામથી સૂઈ રહ્યા ત્યારે, પાતળી કમરવાળી સ્ત્રીએ પગ દબાવ્યા અને કુળસ્ત્રીઓના ધર્મ વિશે પૂછ્યું.
પાદસંવાહનં કૃત્વા નિશિ ભક્તિપરાયણા । નિદ્રિતં ચ મુનિં જ્ઞાત્વા સુષ્વાપ ચરણાન્તિકે
રાતે ભક્તિપૂર્વક પગ દબાવી, મુનિ સૂઈ ગયા તે જોઈ, પોતે પણ તેમના પગ પાસે આરામથી સૂઈ રહી.
શુચૌ પ્રતિષ્ઠિતં વીક્ષ્ય તાલવૃન્તેન ભામિની । કુર્વાણા શીતલં વાયું સિષેવે સ્વપતિં તદા
પતિ શુદ્ધ સ્થળે બેઠા હોય તે જોઈ, સુંદરાએ તાડનાં પાંદડાંથી ઠંડો પવન પાંદડાં અને પતિની સેવા કરી.
હેમન્તે કાષ્ઠસમ્ભારં કૃત્વાગ્નિજ્વલનં પુરઃ । સ્થાપયિત્વા તથાપૃચ્છત્સુખં તેઽસ્તીતિ ચાસકૃત્
હેમંત ઋતુમાં, લાકડાં એકત્ર કરી, પતિ સામે અગ્નિ પ્રગટાવ્યો અને વારંવાર પૂછ્યું, 'તમને આરામ છે?'
બ્રાહ્મે મુહૂર્તે ચોત્થાય જલં પાત્રં ચ મૃત્તિકામ્ । સમર્પયિત્વા શૌચાર્થં સમુત્થાપ્ય પતિં પ્રિયા
બ્રહ્મમુહૂર્તે ઊઠી, પાણી, પાત્ર અને માટી લાવી, પતિના શુદ્ધિ માટે તેમને જાગાડ્યા.
સ્થાનાદ્દૂરે ચ સંસ્થાપ્ય દૂરં ગત્વા સ્થિરાભવત્ । કૃતશૌચં પતિં જ્ઞાત્વા ગત્વા જગ્રાહ તં પુનઃ
પોતે થોડા અંતરે ઊભી રહી, પતિએ શુચિ પૂર્ણ કરી તે જોઈ, ફરી નજીક જઈ તેમને લઈ આવી.
આનીયાશ્રમમવ્યગ્રા ચોપવેશ્યાસને શુભે । મૃજ્જલાભ્યાં ચ પ્રક્ષાલ્ય પાદાવસ્ય યથાવિધિ
વિનામૂલ્યે પતિને આશ્રમમાં લાવી, શુદ્ધ આસન પર બેસાડ્યા અને વિધિ મુજબ પાણીથી પગ ધોઈ દીધા.
દત્ત્વાઽઽચમનપાત્રં તુ દન્તધાવનમાહરત્ । સમર્પ્ય દન્તકાષ્ઠં ચ યથોક્તં નૃપનન્દિની
પતિને આચમન માટે પાત્ર આપ્યું, દાંત સાફ કરવા માટે દાતકાંટો લાવી, અને જે રીતે કહ્યું હતું તે પ્રમાણે અર્પણ કર્યું.
ચકારોષ્ણં જલં શુદ્ધં સમાનીતં સુપાવનમ્ । સ્નાનાર્થં જલમાહૃત્ય પપ્રચ્છ પ્રણયાન્વિતા
સ્નાન માટે શુદ્ધ અને ગરમ પાણી તૈયાર કર્યું, પ્રેમથી પતિને ઇચ્છા વિશે પૂછ્યું.
કિમાજ્ઞાપયસે બ્રહ્મન્ કૃતં વૈ દન્તધાવનમ્ । ઉષ્ણોદકં સુસમ્પન્નં કુરુ સ્નાનં સમન્ત્રકમ્
'બ્રાહ્મણ, તમે શું આજ્ઞા આપો છો? દાંત ધોઈ લીધાં છે. અહીં ઉત્તમ ગરમ પાણી છે—મંત્રોચ્ચાર સાથે સ્નાન કરો.'
વર્તતે હોમકાલોઽયં સન્ધ્યા પૂર્વા પ્રવર્તતે । વિધિવદ્હવનં કૃત્વા દેવતાપૂજનં કુરુ
'હવે હોમનો સમય છે, સંધ્યા શરૂ થઈ છે. વિધિ પ્રમાણે ધોઈ, દેવતાઓની પૂજા કરો.'
એવં કન્યા પતિં લબ્ધ્વા તપસ્વિનમનિન્દિતા । નિત્યં પર્યચરત્પ્રીત્યા તપસા નિયમેન ચ
આ રીતે, નિર્દોષ અને તપસ્વી પતિ મળ્યા પછી, કન્યાએ હંમેશા પ્રેમપૂર્વક, નિયમ અને તપ સાથે તેમના સેવા કરી.
અગ્નીનામતિથીનાં ચ શુશ્રૂષાં કુર્વતી સદા । આરાધયામાસ મુદા ચ્યવનં સા શુભાનના
શુભ ચહેરાવાળી એ કન્યાએ હંમેશા અગ્નિ અને મહેમાનોની સેવા કરી અને આનંદથી ચ્યવનજીની પૂજા કરી.
કસ્મિંશ્ચિદથ કાલે તુ રવિજાવશ્વિનાવુભૌ । ચ્યવનસ્યાશ્રમાભ્યાશે ક્રીડમાનૌ સમગતૌ
કેટલાક સમય પછી, સૂર્યપુત્ર એવા બંને અશ્વિનીકુમારો ચ્યવનજીના આશ્રમ પાસે રમતા આવ્યા.
જલે સ્નાત્વા તુ તાં કન્યાં નિવૃત્તાં સ્વાશ્રમં પ્રતિ । ગચ્છન્તીં ચારુસર્વાઙ્ગીં રવિપુત્રાવપશ્યતામ્
પાણીમાં સ્નાન કરીને, સર્વાંગે સુંદર એ કન્યા પોતાના આશ્રમ તરફ પરત જતી હતી; ત્યારે સૂર્યપુત્રોએ તેને જોયી.
તાં દૃષ્ટ્વા દેવકન્યાભાં ગત્વા ચાન્તિકમાદરાત્ । ઊચતુઃ સમભિદ્રુત્ય નાસત્યાવતિમોહિતૌ
તેને જોઈને, દેવકન્યાની જેમ તેજવાળી લાગતી, અશ્વિનીકુમારો આશ્ચર્યથી અને આદરથી તેની પાસે ગયા અને વાત કરી.
ક્ષણં તિષ્ઠ વરારોહે પ્રષ્ટું ત્વાં ગજગામિનિ । આવાં દેવસુતૌ પ્રાપ્તૌ બ્રૂહિ સત્યં શુચિસ્મિતે
સુંદરે, થોડી વાર ઊભી રહો, ગજગામિની, અમે તમને પૂછવા ઈચ્છીએ છીએ; અમે દેવપુત્ર છીએ, સાચું કહો, શુચિસ્મિતે.
પુત્રી કસ્ય પતિઃ કસ્તે કથમુદ્યાનમાગતા । એકાકિની તડાગેઽસ્મિન્ સ્નાનાર્થં ચારુલોચને
તમે કોની દીકરી છો? તમારો પતિ કોણ છે? સુંદર આંખાવાળી, તમે અહીં એકલી જ તળાવમાં સ્નાન કરવા કેમ આવી?
દ્વિતીયા શ્રીરિવાભાસિ કાન્ત્યા કમલલોચને । ઇચ્છામસ્તુ વયં જ્ઞાતું તત્ત્વમાખ્યાહિ શોભને
કમળ જેવી આંખાવાળી, તમે સૌંદર્યમાં બીજી શ્રીદેવી જેવી દેખાવ છો; અમને સાચું જાણવું છે—શોભાવતી, કૃપા કરીને કહો.
કોમલૌ ચરણૌ કાન્તે સ્થિતૌ ભૂમાવનાવૃતૌ । હૃદાયે કુરુતઃ પીડાં ચલન્તૌ ચલલોચને
પ્રિયે, તમારા નાજુક પગ જમીન પર નિખાલસ ઊભા છે; ચાલતી વખતે, ચંચળ આંખાવાળી, તે અમને હૃદયમાં દુઃખ આપે છે.
વિમાનાર્હાસિ તન્વઙ્ગિ કથં પદ્ભ્યાં વ્રજસ્યદઃ । અનાવૃતાત્ર વિપિને કિમર્થં ગમનં તવ
પાતળી કાયાવાળી, તમે તો વિમાનમાં બેસવા યોગ્ય છો, તો અહીં જંગલમાં પગપાળા કેમ ફરો છો? ખુલ્લા પગે આવવાનું કારણ શું છે?
દાસીશતસમાયુક્તા કથં ચ ત્વં વિનિર્ગતા । રાજપુત્ર્યપ્સરા વાસિ વદ સત્યં વરાનને
સો દાસીઓ સાથે રહેતી, તમે અહીં એકલી કેવી રીતે આવી? રાજકન્યા છો કે અપ્સરા? સુંદરમુખી, સાચું કહો.
ધન્યા માતા યતો જાતા ધન્યોઽસૌ જનકસ્તવ । વક્તું ત્વાં નૈવ શક્તૌ ચ ભર્તુર્ભાગ્યં તવાનઘે
જેણે તમને જન્મ આપી તે માતા ધન્ય છે, અને તમારા પિતા પણ ધન્ય છે; નિર્દોષે, તમારા પતિનું ભાગ્ય તો વર્ણવી શકાતું નથી.
દેવલિકાધિકા ભૂમિરિયં ચૈવ સુલોચને । પ્રચલંશ્ચરણસ્તેઽદ્ય સમ્પાવયતિ ભૂતલમ્
સુંદર આંખાવાળી, આજે આ ધરતી પણ સ્વર્ગથી શ્રેષ્ઠ છે, કેમ કે તમારા પગ અહીં ફરતા પવિત્રતા લાવે છે.
સૌભાગ્યાશ્ચ મૃગાઃ કામં યે ત્વાં પશ્યન્તિ વૈ વને । યે ચાન્યે પક્ષિણઃ સર્વે ભૂરિયં ચાતિપાવના
જે હરણો તમને જંગલમાં જુએ છે, તે સૌભાગ્યશાળી છે, અને બીજા બધા પક્ષીઓ પણ; આ ધરતી ખૂબ પવિત્ર બની છે.