દત્ત્વાજિનં રુરોદાશુ વીક્ષ્ય તાં ચારુહાસિનીમ્ । ત્યક્ત્વા ભૂષણવાસાંસિ મુનિવેષધરાં સુતામ્
મૃગચામ આપી, રાજાએ તરત જ રડી પડ્યા; સુંદર હાસ્યવાળી દીકરીને મુનિની પત્ની જેવો વેશ ધારણ કરેલો જોઈ, ગહણા અને કપડાં છોડીને.
વિવર્ણવદનો ભૂત્વા સ્થિતસ્તત્રૈવ પાર્થિવઃ । રાજ્ઞ્યઃ સર્વાઃ સુતાં દૃષ્ટ્વા વલ્કલાજિનધારિણીમ્
રાજા ત્યાં જ ઊભા રહ્યા, તેમનું ચહેરું ઉદાસ થઈ ગયું; દીકરીને વાળકાં અને મૃગચામ પહેરેલું જોઈ.
રુરુદુર્ભૃશશોકાર્તા વેપમાના ઇવાભવન્ । તામાપૃચ્છ્ય મહીપાલો મન્ત્રિભિઃ પરિવારિતઃ । યયૌ સ્વનગરં રાજન્ મુક્ત્વા પુત્રીં શુચાર્પિતામ્
બધી રાણીઓ દીકરીને વાળકાં અને મૃગચામમાં જોઈ, ભારે દુઃખથી રડી અને કાંપતી થઈ ગઈ; રાજાએ દીકરીને વિદાય લઈને, મંત્રીઓ સાથે, દુઃખથી ભરેલી દીકરીને છોડીને પોતાના શહેર તરફ રવાના થયા.
અશ્વિનીકુમારયોઃ સુકન્યાં પ્રતિ બોધવચનવર્ણનમ્ વ્યાસ ઉવાચ - ગતે રાજનિ સા બાલા પતિસેવાપરાયણા । બભૂવ ચ તથાગ્નીનાં સેવને ધર્મતત્પરા
વ્યાસ કહે છે: રાજા જતા, એ યુવાન દીકરી પતિની સેવા માટે સમર્પિત થઈ ગઈ અને અગ્નિની સેવા માટે પણ ધર્મમાં તત્પર રહી.
ફલાન્યાદાય સ્વાદૂનિ મૂલાનિ વિવિધાનિ ચ । દદૌ સા મુનયે બાલા પતિસેવાપરાયણા
તે સ્વાદિષ્ટ ફળ અને વિવિધ મૂળ એકત્ર કરીને મુનિને આપી, પતિની સેવા માટે હંમેશા તત્પર રહી.
પતિં તપ્તોદકેનાશુ સ્નાપયિત્વા મૃગત્વચા । પરિવેષ્ટ્ય શુભાયાં તુ બૃસ્યાં સ્થાપિતવત્યપિ
તે પતિને ગરમ પાણીથી વહેલી સ્નાન કરાવ્યું, મૃગચામમાં લપેટી, અને સ્વચ્છ ચટાઈ પર બેસાડ્યો.
તિલાન્ યવકુશાનગ્રે પરિકલ્પ્ય કમણ્ડલુમ્ । તમુવાચ નિત્યકર્મ કુરુષ્વ મુનિસત્તમ
તે તિલ, જવાર અને કુશ ઘાસ આગળ રાખી, કમંડલ પણ મૂકી, અને કહ્યું, 'મુનિશ્રેષ્ઠ, તમારું દૈનિક કર્મ કરો.'
તમુત્થાપ્ય કરે કૃત્વા સમાપ્તે નિત્યકર્મણિ । બૃસ્યાં વા સંસ્તરે બાલા ભર્તારં સંન્યવેશયત્
તે પતિને હાથ પકડી ઊભા કર્યાં, દૈનિક કર્મ પૂરું થતાં, યુવાન પત્નીએ પતિને ચટાઈ કે પથારી પર બેસાડ્યો.
પશ્ચાદાનીય પક્વાનિ ફલાનિ ચ નૃપાત્મજા । ભોજયામાસ ચ્યવનં નીવારાન્નં સુસંસ્કૃતમ્
પછી રાજકુમારી પક્વ ફળો લાવી અને ચ્યવનને સારી રીતે બનાવેલું નિવારાનું ભાત પીરસ્યું.
ભુક્તવન્તં પતિં તૃપ્તં દત્ત્વાચમનમાદરાત્ । પશ્ચાચ્ચ પૂગં પત્રાણિ દદૌ ચાદરસંયુતા
પતિએ ભોજન કરી સંતોષ પામ્યા પછી, તેણે આદરપૂર્વક મુખ ધોવા માટે પાણી આપ્યું અને પછી ભક્તિભાવે પાનનાં પાંદડાં અર્પણ કર્યા.
ગૃહીતમુખવાસં તં સંવેશ્ય ચ શુભાસને । ગૃહીત્વાઽઽજ્ઞાં શરીરસ્ય ચકાર સાધનં તતઃ
મુખ તાજું કરી, તેને શુભ આસન પર બેસાડ્યો અને પતિની આજ્ઞા મેળવી, પોતાનું શરીર તૈયાર કરવા લાગી.
ફલાહારં સ્વયં કૃત્વા પુનર્ગત્વા ચ સન્નિધૌ । પ્રોવાચ પ્રણયોપેતા કિમાજ્ઞાપયસે પ્રભો
પોતે ફળોનું ભોજન કરી, ફરી પતિની પાસે આવી અને પ્રેમથી પૂછ્યું, 'પ્રભુ, તમે શું આજ્ઞા આપો છો?'
પાદસંવાહનં તેઽદ્ય કરોમિ યદિ મન્યસે । એવં સેવાપરા નિત્યં બભૂવ પતિતત્પરા
'આજે હું તમારા પગ દબાવું, જો તમે ઈચ્છો?' એ રીતે, હંમેશા સેવા માટે તત્પર રહી, પતિને સમર્પિત બની ગઈ.
સાયં હોમાવસાને સા ફલાન્યાહૃત્ય સુન્દરી । અર્પયામાસ મુનયે સ્વાદૂનિ ચ મૃદૂનિ ચ
સાંજે હોમ પૂર્ણ થયા પછી, સુંદરાએ મીઠાં અને નરમ ફળો લાવીને મુનિને અર્પણ કર્યા.
તતઃ શેષાણિ બુભુજે પ્રેમયુક્તા તદાજ્ઞયા । સુસ્પર્શાસ્તરણં કૃત્વા શાયયામાસ તં મુદા
પછી, પ્રેમથી અને પતિની આજ્ઞા મુજબ, બાકી રહેલું ભોજન લીધું અને નરમ પથારી પાથરી, આનંદથી પતિને સુવાડ્યો.
સુપ્તે સુખં પ્રિયે કાન્તા પદસંવાહનં તદા । ચકાર પૃચ્છતી ધર્મં કુલસ્ત્રીણાં કૃશોદરી
પ્રિય પતિ આરામથી સૂઈ રહ્યા ત્યારે, પાતળી કમરવાળી સ્ત્રીએ પગ દબાવ્યા અને કુળસ્ત્રીઓના ધર્મ વિશે પૂછ્યું.
પાદસંવાહનં કૃત્વા નિશિ ભક્તિપરાયણા । નિદ્રિતં ચ મુનિં જ્ઞાત્વા સુષ્વાપ ચરણાન્તિકે
રાતે ભક્તિપૂર્વક પગ દબાવી, મુનિ સૂઈ ગયા તે જોઈ, પોતે પણ તેમના પગ પાસે આરામથી સૂઈ રહી.
શુચૌ પ્રતિષ્ઠિતં વીક્ષ્ય તાલવૃન્તેન ભામિની । કુર્વાણા શીતલં વાયું સિષેવે સ્વપતિં તદા
પતિ શુદ્ધ સ્થળે બેઠા હોય તે જોઈ, સુંદરાએ તાડનાં પાંદડાંથી ઠંડો પવન પાંદડાં અને પતિની સેવા કરી.
હેમન્તે કાષ્ઠસમ્ભારં કૃત્વાગ્નિજ્વલનં પુરઃ । સ્થાપયિત્વા તથાપૃચ્છત્સુખં તેઽસ્તીતિ ચાસકૃત્
હેમંત ઋતુમાં, લાકડાં એકત્ર કરી, પતિ સામે અગ્નિ પ્રગટાવ્યો અને વારંવાર પૂછ્યું, 'તમને આરામ છે?'
બ્રાહ્મે મુહૂર્તે ચોત્થાય જલં પાત્રં ચ મૃત્તિકામ્ । સમર્પયિત્વા શૌચાર્થં સમુત્થાપ્ય પતિં પ્રિયા
બ્રહ્મમુહૂર્તે ઊઠી, પાણી, પાત્ર અને માટી લાવી, પતિના શુદ્ધિ માટે તેમને જાગાડ્યા.
સ્થાનાદ્દૂરે ચ સંસ્થાપ્ય દૂરં ગત્વા સ્થિરાભવત્ । કૃતશૌચં પતિં જ્ઞાત્વા ગત્વા જગ્રાહ તં પુનઃ
પોતે થોડા અંતરે ઊભી રહી, પતિએ શુચિ પૂર્ણ કરી તે જોઈ, ફરી નજીક જઈ તેમને લઈ આવી.
આનીયાશ્રમમવ્યગ્રા ચોપવેશ્યાસને શુભે । મૃજ્જલાભ્યાં ચ પ્રક્ષાલ્ય પાદાવસ્ય યથાવિધિ
વિનામૂલ્યે પતિને આશ્રમમાં લાવી, શુદ્ધ આસન પર બેસાડ્યા અને વિધિ મુજબ પાણીથી પગ ધોઈ દીધા.
દત્ત્વાઽઽચમનપાત્રં તુ દન્તધાવનમાહરત્ । સમર્પ્ય દન્તકાષ્ઠં ચ યથોક્તં નૃપનન્દિની
પતિને આચમન માટે પાત્ર આપ્યું, દાંત સાફ કરવા માટે દાતકાંટો લાવી, અને જે રીતે કહ્યું હતું તે પ્રમાણે અર્પણ કર્યું.
ચકારોષ્ણં જલં શુદ્ધં સમાનીતં સુપાવનમ્ । સ્નાનાર્થં જલમાહૃત્ય પપ્રચ્છ પ્રણયાન્વિતા
સ્નાન માટે શુદ્ધ અને ગરમ પાણી તૈયાર કર્યું, પ્રેમથી પતિને ઇચ્છા વિશે પૂછ્યું.
કિમાજ્ઞાપયસે બ્રહ્મન્ કૃતં વૈ દન્તધાવનમ્ । ઉષ્ણોદકં સુસમ્પન્નં કુરુ સ્નાનં સમન્ત્રકમ્
'બ્રાહ્મણ, તમે શું આજ્ઞા આપો છો? દાંત ધોઈ લીધાં છે. અહીં ઉત્તમ ગરમ પાણી છે—મંત્રોચ્ચાર સાથે સ્નાન કરો.'
વર્તતે હોમકાલોઽયં સન્ધ્યા પૂર્વા પ્રવર્તતે । વિધિવદ્હવનં કૃત્વા દેવતાપૂજનં કુરુ
'હવે હોમનો સમય છે, સંધ્યા શરૂ થઈ છે. વિધિ પ્રમાણે ધોઈ, દેવતાઓની પૂજા કરો.'
એવં કન્યા પતિં લબ્ધ્વા તપસ્વિનમનિન્દિતા । નિત્યં પર્યચરત્પ્રીત્યા તપસા નિયમેન ચ
આ રીતે, નિર્દોષ અને તપસ્વી પતિ મળ્યા પછી, કન્યાએ હંમેશા પ્રેમપૂર્વક, નિયમ અને તપ સાથે તેમના સેવા કરી.
અગ્નીનામતિથીનાં ચ શુશ્રૂષાં કુર્વતી સદા । આરાધયામાસ મુદા ચ્યવનં સા શુભાનના
શુભ ચહેરાવાળી એ કન્યાએ હંમેશા અગ્નિ અને મહેમાનોની સેવા કરી અને આનંદથી ચ્યવનજીની પૂજા કરી.
કસ્મિંશ્ચિદથ કાલે તુ રવિજાવશ્વિનાવુભૌ । ચ્યવનસ્યાશ્રમાભ્યાશે ક્રીડમાનૌ સમગતૌ
કેટલાક સમય પછી, સૂર્યપુત્ર એવા બંને અશ્વિનીકુમારો ચ્યવનજીના આશ્રમ પાસે રમતા આવ્યા.
જલે સ્નાત્વા તુ તાં કન્યાં નિવૃત્તાં સ્વાશ્રમં પ્રતિ । ગચ્છન્તીં ચારુસર્વાઙ્ગીં રવિપુત્રાવપશ્યતામ્
પાણીમાં સ્નાન કરીને, સર્વાંગે સુંદર એ કન્યા પોતાના આશ્રમ તરફ પરત જતી હતી; ત્યારે સૂર્યપુત્રોએ તેને જોયી.