కథం రవిః కథం చన్ద్రః కథమత్ర హుతాశనః
ఇక్కడ సూర్యుడు ఎలా ఉన్నాడు? చంద్రుడు ఎలా ఉన్నాడు? అగ్ని ఎలా ఉంది?
హే మాలావతి తే క్రోడే కోఽతిశుష్కశ్శవోఽనఘే 1.14.
ఓ మాలావతి, నీ ఒడిలో బాగా ఎండిపోయిన మృతదేహం ఉంది, పాపరహితురాలివి.
ఇత్యుక్త్వా తాంశ్చ తాం విప్రో విరరామ సభాతలే
అలా చెప్పి ఆ ముని సభలో మౌనంగా నిలిచాడు.
మాలావత్యువాచ తుష్టా దేవా హరిస్తుష్టో యస్య పుష్పజలేన చ
మాలావతి చెప్పింది: ఎవరు పుష్పాలు, నీళ్లు సమర్పిస్తారో వారికి దేవతలు సంతోషిస్తారు, హరి కూడా సంతోషిస్తాడు.
అవధానం కురు విభో శోకార్తాయా నివేదనే
ప్రభూ, బాధతో ఉన్న నా మనవి మీద దయచేసి దృష్టి పెట్టండి.
ఉపబర్హణభార్య్యాఽహం కన్యా చిత్రరథస్య చ
నేను ఉపబర్హణుని భార్యను, చిత్రరథుని కుమార్తెను.
దివ్యం లక్షయుగం రమ్యే స్థానే స్థానే మనోహరే
దివ్యమైన లక్ష సంవత్సరాలు అందమైన, ఆకర్షణీయమైన ప్రదేశాల్లో ఉండాను.
ప్రియే స్నేహో హి సాధ్వీనాం యావాన్విప్రేన్ద్ర యోషితామ్
ప్రియమైనవాడా, సతీమంతుల భర్తల పట్ల ప్రేమ ఎంత ఉందో, అన్ని స్త్రీలకు కూడా అంతే ఉంటుంది, మునిశ్రేష్ఠా.
అకస్మాద్బ్రహ్మణః శాపాత్ప్రాణాంస్తత్యాజ మత్పతిః
అనుకోకుండా బ్రహ్మదేవుని శాపంతో నా భర్త ప్రాణాలు విడిచాడు.
స్వకార్య్యసాధనే సర్వే వ్యగ్రాశ్చ జగతీతలే
ఈ భూమిపై అందరూ తమ తమ పనుల్లో నిమగ్నంగా ఉన్నారు.
సుఖం దుఃఖం భయం శోకం సన్తాపః కర్మణాం నృణామ్
మనుషులకు సుఖం, దుఃఖం, భయం, శోకం, బాధలు అన్నీ తమ కర్మఫలితమే.
దేవాశ్చ సర్వజ నకా దాతారః కర్మణాం ఫలమ్ 1.14.
దేవతలారా, మీరు అందరూ మన కర్మలకు ఫలితాలను ఇచ్చేవారు.
న హి దేవాత్పరో బన్ధుర్న హి దేవాత్పరో బలీ
దేవతలకు మించిన మిత్రుడు లేడు, దేవతలకు మించిన శక్తివంతుడు లేడు.
సర్వాన్దేవానహం యాచే పతిదానం మమేప్సితమ్
నేను నా భర్తను తిరిగి ఇవ్వమని అందరు దేవతలను వేడుకుంటున్నాను.
యది దాస్యన్తి దేవా మే కాన్తదానం యథేప్సితమ్
దేవతలు నా కోరిక ప్రకారం నా ప్రియుడిని తిరిగి ఇస్తే,
శపిష్యామి చ సర్వాంశ్చ దారుణం దుర్నివారకమ్
ఇంకా ఇవ్వకపోతే వారందరినీ భయంకరమైన, ఆపలేని శాపంతో శపిస్తాను.
ఇత్యుక్త్వా మాలతీ సాధ్వీ శోకార్తా సురసంసది
ఇలా చెప్పి, శోకంతో ఉన్న మాలతీ, దేవతల సభలో నిలిచింది.
బ్రాహ్మణ ఉవాచ న సద్యః సుచిరేణైవ ధాన్యం కృషకవన్నృణామ్
బ్రాహ్మణుడు చెప్పాడు: రైతుకు ధాన్యం వెంటనే పండదు, కొంతకాలం తర్వాతే పండుతుంది. అలాగే మనుషులకు కూడా ఫలితాలు ఆలస్యంగా వస్తాయి.
గృహీ చ కృషకద్వారా క్షత్రే ధాన్యం వపేత్సతి
గృహస్థుడు రైతు ద్వారా క్షత్రియుని పొలంలో ధాన్యాన్ని విత్తిస్తాడు.
కాలే సుపక్వం భవతి కాలే ప్రాప్నోతి తద్గృహీ
సరైన సమయంలో అది బాగా పండుతుంది; ఆ సమయంలో గృహస్థుడు దాన్ని పొందుతాడు.
అష్ఠీ వపతి సంసారే గృహస్థో విష్ణుమాయయా
ఈ లోకంలో గృహస్థుడు విష్ణుమాయ వల్ల ఎనిమిది రకాల విత్తనాలను విత్తుతాడు.
పుణ్యవాన్పుణ్యభూమౌ చ కరోతి సుచిరం తపః 1.14.
పుణ్యవంతుడు పుణ్యభూమిలో చాలా కాలం తపస్సు చేస్తాడు.
బ్రాహ్మణానాం ముఖే క్షేత్రే శ్రేష్ఠేఽనూషర ఏవ చ
బ్రాహ్మణుల నోటిలో, ఉత్తమమైన పొలంలో, అలాగే పండని భూమిలో కూడా.
న బలం న చ సౌన్దర్యం నైశ్వర్యం న ధనం సుతః
బలమో, అందమో, అధికారం గానీ, ధనం గానీ కుమారుడు కాదు.
సేవతే ప్రకృతిం యో హి భక్త్యా జన్మని జన్మని
ఎవడు ప్రకృతిని భక్తితో ప్రతి జన్మలో సేవిస్తాడో,
శ్రియం చ నిశ్చలాం పుత్రం పౌత్రం భూమిం ధనం ప్రజామ్
అవిచలితమైన ఐశ్వర్యం, కుమారులు, మనవళ్లు, భూమి, ధనం, సంతానం పొందుతాడు.
శివం శివస్వరూపం చ శివదం శివకారణమ్
శుభమైనది, శివుని స్వరూపం, శుభాన్ని ఇచ్చేది, శుభానికి కారణమైనది.
తమీశం సేవతే యో హి భక్త్యా జన్మని జన్మని
ఎవడు ఆ ప్రభువును భక్తితో ప్రతి జన్మలో సేవిస్తాడో,
విద్యాం జ్ఞానం సుకవితాం పుత్రం పౌత్రం పరాం శ్రియమ్
విద్య, జ్ఞానం, మంచి కవిత్వం, కుమారులు, మనవళ్లు, పరమమైన ఐశ్వర్యం పొందుతాడు.
బ్రహ్మాణం భజతే యో హి లభేత్సోఽపి ప్రజాం శ్రియమ్
ఎవడు బ్రహ్మను భజిస్తాడో వాడికీ సంతానం, ఐశ్వర్యం లభిస్తాయి.