ప్రాయశ్చిత్తం హింసకానాం న వేదేషు నిరూపితమ్
హింస చేసే వారికి ప్రాయశ్చిత్తం వేదాలలో చెప్పబడలేదు.
పిత్రా తే నిహతా భూపా మహాబలపరాక్రమాః
నీ తండ్రి చేతిలో మహాబలశాలి రాజులు చనిపోయారు.
త్రిఃసప్తకృత్వో నిర్భూపాం కృత్స్నాం కర్తుం మహీమితి
మూడు సార్లు ఏడు సార్లు, భూమిని పూర్తిగా రాజుల్లేకుండా చేశాడు.
క్షత్రియాణాం రణో ధర్మో రణే మృత్యుర్న గర్హితః
క్షత్రియులకు యుద్ధమే ధర్మం; యుద్ధంలో మరణించడం నిందించదగినది కాదు.
తపోధనానాం విప్రాణాం వాగ్బలానాం యుగే యుగే
తపస్సు చేసిన బ్రాహ్మణుల బలం వారి మాటల్లో, తపస్సులో ప్రతీ యుగంలోనూ ఉంటుంది.
క్షత్రియాణాం బలం యుద్ధం వ్యాపారశ్చ బలం విశామ్
క్షత్రియులకు బలం యుద్ధంలో ఉంటుంది; ప్రజలకు వారి వృత్తుల్లోనే బలం ఉంటుంది.
హరౌ భక్తిర్హరేర్దాస్యం వైష్ణవానాం బలం హరిః
వైష్ణవులకు హరిలో భక్తి, హరికి సేవ చేయడమే బలం; హరిదేవుడు వారికే బలంగా ఉంటాడు.
బలం వేషశ్చ వేశ్యానాం యోషితాం యౌవనం బలమ్
వేశ్యలకు వారి వేషమే బలం; స్త్రీలకు యవ్వనమే బలంగా ఉంటుంది.
సతాం సత్యం బలం మిథ్యా బలమేవాసతాం సదా 3.35.
ధర్మవంతులకు సత్యమే బలం; అసత్యవాదులకు ఎప్పుడూ అబద్ధమే బలంగా ఉంటుంది.
విద్యా బలం పణ్డితానాం ధైర్య్యం సాహసినాం బలమ్
పండితులకు విద్యే బలం; ధైర్యవంతులకు ధైర్యమే బలంగా ఉంటుంది.
ధనం బలం చ ధనినాం శుచీనాం చ విశేషతః
ధనవంతులకు ధనమే బలం, ముఖ్యంగా పవిత్రులైన వారికి అది మరింత బలంగా ఉంటుంది.
హింసా చ హింస్రజన్తూనాం సతీనాం పతిసేవనమ్
హింసక ప్రాణులకు హింసే బలం; పతివ్రతలకు భర్తకు సేవ చేయడమే బలంగా ఉంటుంది.
బలం ధర్మో గృహస్థానాం భృత్యానాం రాజసేవనమ్
గృహస్థులకు ధర్మమే బలం; సేవకులకు రాజుకు సేవ చేయడమే బలంగా ఉంటుంది.
యతీనాం చ సదాచారో న్యాసః సంన్యాసినాం బలమ్
యతులకు మంచి ఆచరణే బలం; సన్న్యాసులకు త్యాగమే బలంగా ఉంటుంది.
పుణ్యం బలం పుణ్యవతాం ప్రజానాం నృపతిర్బలమ్
పుణ్యవంతులకు పుణ్యమే బలం; ప్రజలకు రాజే బలంగా ఉంటాడు.
జలం బలం చ సస్యానాం మత్స్యానాం చ జలం బలమ్
పంటలకు నీరే బలం; చేపలకు కూడా నీరే బలంగా ఉంటుంది.
విప్రః శాన్తో రణోద్యోగీ నైవ దృష్టో న చ శ్రుతః
శాంతమైన బ్రాహ్మణుడు యుద్ధంలో పాల్గొన్నట్టు ఎప్పుడూ చూడలేదు, వినలేదు కూడా.
ఇత్యేవముక్త్వా రాజేన్ద్రో విరరామ రణాజిరే 3.35.
ఇలా చెప్పి రాజు యుద్ధరంగంలో పోరాటాన్ని ఆపేశాడు.
రామస్య భ్రాతరః సర్వే తీక్ష్ణశస్త్రాసిపాణయః
రాముని అన్నదమ్ములు అందరూ పదునైన ఖడ్గాలు, ఆయుధాలు పట్టుకుని
రణోన్ముఖాంశ్చ తాన్దృష్ట్వా మత్స్యరాజో మహాబలః
వారు యుద్ధానికి సిద్ధంగా ఉన్నట్టు చూసి, మత్స్యరాజు మహాబలుడు
శరజాలేన రాజేన్ద్రో వారయామాస తానపి
రాజు బాణాల వర్షంతో వారిని కూడా అడ్డుకున్నాడు.
రాజా చిక్షేప దివ్యాస్త్రం శతసూర్య్యప్రభం మునే
మహర్షీ, రాజు వంద సూర్యుల్లా ప్రకాశించే దివ్యాస్త్రాన్ని ప్రయోగించాడు.
దివ్యాస్త్రేణైవ మునయశ్చిచ్ఛిదుః సశరం ధనుః ౧౦౫ న్యస్తశస్త్రం నృపం దృష్ట్వా మునయో హర్షవిహ్వలాః
దివ్యాయుధంతో మునులు ఆ ధనుస్సును బాణంతో కలిపి తెగగొట్టారు. రాజు ఆయుధాలు వదిలేసిన దృశ్యం చూసి మునులు ఆనందంతో ఉప్పొంగిపోయారు.
శూలనిక్షేపసమయే వాగ్బభూవాశరీరిణీ
ఆ శూలాన్ని విసిరిన సమయంలో, ఆకాయమైన స్వరం వినిపించింది.
శివస్య కవచం దివ్యం దత్తం దుర్వాససా పురా
శివునికి ఉన్న దివ్య కవచాన్ని ఒకప్పుడు దుర్వాసుడు ఇచ్చాడు.
ప్రాణానాం చ ప్రదాతారం కవచం యాచతం నృపమ్
ప్రాణాలను కాపాడే ఆ కవచాన్ని రాజుతో అడగండి.
తచ్ఛూలం తం నృపం ప్రాప్య శతఖణ్డం గతం మునే 3.35.
మహర్షీ, ఆ శూలం రాజును తాకినప్పుడు అది నూరు ముక్కలుగా విరిగిపోయింది.
యయాచే కవచం భూపం జమదగ్నిసుతో మహాన్
జమదగ్నిపుత్రుడు, ఆ మహానుభావుడు, రాజును చూసి కవచాన్ని అడిగాడు.
గృహీత్వా కవచం తచ్చ శూలేనైవ జఘాన హ మహాబలిష్ఠో గుణవాంశ్చన్ద్రవంశసముద్భవః
ఆ కవచాన్ని తీసుకుని, శూలంతో దాడి చేశాడు. చంద్రవంశంలో పుట్టిన ఆ మహాబలుడు, గుణవంతుడు.
నారద ఉవాచ నారాయణ మహాభాగ శ్రోతుం కౌతూహలం మమ
నారదుడు ఇలా అన్నాడు: నారాయణా, మహాభాగా, నేను వినడానికి ఆసక్తిగా ఉన్నాను.