తేన కుర్వన్తి సన్తశ్చ సన్తతం కర్మణః క్షయమ్
అందుకే మంచి వారు ఎప్పుడూ తమ కర్మ ఫలితాన్ని తగ్గించేందుకు ప్రయత్నిస్తారు.
సా మాతా స పితా పుత్రస్తత్క్షయం కారయేత్తు యః
ఆమె తల్లి, అతడు తండ్రి, కుమారుడు ఆ కర్మాన్ని అంతం చేసే వాడు.
భక్తవైద్యస్తం నిహన్తి కృష్ణభక్తిరసాయనాత్
భక్తి వైద్యుడు కృష్ణ భక్తి అనే ఔషధంతో దాన్ని నశింపజేస్తాడు.
పరితుష్టా జగద్ధాత్రీ భక్తేభ్యో బుద్ధిదాయినీ
ప్రపంచాన్ని పోషించే అమ్మ భక్తులపై సంతోషించి వారికి జ్ఞానాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.
మాయాం తస్మై మోహయితుం న వివేకం కదాచన
ఆమె అతనికి ఎప్పుడూ మాయను పంపదు, వివేకాన్ని పోగొట్టదు.
రాజోవాచ మహ్యం భక్తాయ భక్తేశ భక్తానుగ్రహకారక
రాజు ఇలా అడిగాడు: భక్తుల ప్రభూ, భక్తులకు అనుగ్రహం చేసే వాడవు, నీ భక్తుడైన నాకు—
యుష్మద్విధానాం దాతౄణామదేయం నాస్తి భారతే
మీ లాంటి దాతలకు భారతదేశంలో అందుకోలేనిది ఏదీ లేదు.
భ్రూభంగలీలామాత్రేణ తపోరాశే తపోధన
ఓ తపస్సులో ధనవంతుడా, ఓ తపస్సు సంపదా, నీవు కేవలం కనుబొమ్మను తిప్పితేనే—
మునిరువాచ దానం దాస్యామి విప్రోఽహం క్షత్రియాయ కథం నృప
ముని ఇలా అన్నాడు: రాజా, నేను బ్రాహ్మణుడిని, క్షత్రియునికి దానం ఎలా ఇస్తాను?
కృష్ణేన దత్తా గోలోకే బ్రహ్మణే పరమాత్మనా
గోలోకంలో కృష్ణుడు పరమాత్మ అయిన బ్రహ్మకు ఇచ్చినది—
బ్రహ్మణా భృగవే దత్తా ప్రియపుత్రాయ భూమిప
బ్రహ్మ తన ప్రియమైన కుమారుడు భృగువుకు ఇచ్చినది, ఓ రాజా—
గోలోకజా కామధేనుర్దుర్లభా భువనత్రయే
గోలోకంలో జన్మించిన కామధేను మూడు లోకాలలో అరుదైనది.
నాహం రే హాలికో మూఢస్తుత్యా నోత్థాపితో బుధః
ఓ మూర్ఖ హాలికా, నేను పొగడ్తలతో మోసపోయే వాడిని కాను.
గృహం గచ్ఛ గృహం గచ్ఛ మే కోపం నైవ వర్ద్ధయ
ఇంటి కి వెళ్ళు, ఇంటికి వెళ్ళు; నా కోపాన్ని పెంచవద్దు.
మునేస్తద్వచనం శ్రుత్వా చుకోప స నరాధిపః
ముని మాటలు విని ఆ రాజు కోపంతో మండిపోయాడు.
గత్వా సైన్యసకాశం స కోపప్రస్ఫురితాధరః
అతడు కోపంతో పెదవులు వణికిస్తూ తన సైన్యం దగ్గరకు వెళ్లాడు.
కపిలాసన్నిధిం గత్వా రురోద మునిపుంగవః
కపిలుని సమీపానికి వెళ్లి, ఆ మునిశ్రేష్ఠుడు కన్నీళ్లు పెట్టాడు.
రుదన్తం బ్రాహ్మణం దృష్ట్వా సురభిస్తమువాచ హ
ఆ బ్రాహ్మణుడు ఏడుస్తున్నాడని చూసి, సురభి అతనితో మాట్లాడింది.
సురభిరువాచ శాస్తా పాలయితా దాతా స్వవస్తూనాం చ సన్తతమ్
సురభి చెప్పింది: పాలకుడు, రక్షకుడు, దాత కూడా ఎప్పుడూ తనదైన వాటినే ఇస్తాడు.
స్వేచ్ఛయా చేన్నృపేన్ద్రాయ మాం దదాసి తపోధన
ఓ తపస్సు కలవాడా! నువ్వు నీ ఇష్టానుసారం నన్ను రాజుకు ఇస్తే,
అథవా న దదాసి త్వం న గమిష్యామి తే గృహాత్
లేకపోతే, నువ్వు ఇవ్వకపోతే, నీ ఇంటిని నేను వదిలిపెట్టను.
కథం రోదిషి సర్వజ్ఞ మాయామోహితచేతనః
ఓ సర్వజ్ఞుడా! మాయతో మోహించబడిన మనసుతో నువ్వు ఎందుకు ఏడుస్తున్నావు?
త్వం వా కో మే తవాహం కా సమ్బన్ధః కాలయోజితః
నువ్వు నాకు ఎవరు? నేను నీకు ఎవరు? కాలం కలిపిన బంధం ఏమిటి?
మనో జానాతి యద్ద్రవ్యమాత్మీయం చేతి కేవలమ్
ఏది మనది, ఏది మనది కాదో మనసే నిర్ణయిస్తుంది.
ఇత్యుక్త్వా కామధేనుశ్చ సుషావ వివిధాని చ
ఇలా చెప్పి, కామధేను అనేక రకాల వస్తువులను ప్రసవించింది.
నిర్గతాః కపిలావక్త్రాత్త్రికోట్యః ఖడ్గధారిణామ్
కపిలుని నోటిలోనుంచి ముప్పది లక్షల ఖడ్గధారులు బయటకు వచ్చారు.
వినిస్సృతా లోచనాభ్యాం శతకోటిధనుర్ద్ధరా
ఆమె కన్నుల నుంచి వంద కోట్ల విల్లు పట్టిన యోధులు వెలువడారు.
వక్షస్స్థలాన్నిస్సృతాశ్చ త్రికోట్యశ్శక్తిధారిణామ్
ఆమె ఛాతీ నుండి ముప్పది లక్షల శక్తి ధరులు బయటపడ్డారు.
వినిస్సృతాః పాదతలాద్వాద్యభాణ్డాః సహస్రశః
ఆమె పాదతలాల నుంచి వేలాది వాద్యపరికరాలు వెలువడ్డాయి.
వినిర్గతా గుహ్యదేశాత్త్రికోటిమ్లేచ్ఛజాతయః।। దత్త్వా సైన్యాని కపిలా మునయే చాభయం దదౌ। యుద్ధం కుర్వన్తు సైన్యాని త్వం న యాహీత్యువాచ హ
ఆమె రహస్య భాగం నుండి ముప్పది లక్షల మ్లేచ్ఛ జాతులు బయటపడ్డాయి. ఆ సైన్యాలను ఇచ్చి, కపిలుడు ఆ మునికి భయం లేకుండా చేశాడు. 'సైన్యాలు యుద్ధం చేయనీ, నువ్వు పోవద్దు' అని చెప్పాడు.