సర్వవాఞ్ఛితసిద్ధీనాం బీజం జన్మని జన్మని
ప్రతి జన్మలో అన్ని కోరికలు నెరవేర్చే విత్తనం ఇదే.
పుత్రస్తే భవితా సాధ్వీత్యుక్త్వా స విరరామ హ
"నీకు సద్గుణాలుగల కుమారుడు పుడుతాడు" అని చెప్పి ఆయన మౌనంగా నిలిచాడు.
నారాయణ ఉవాచ పునః పప్రచ్ఛ కాన్తం సా దివ్యాం వ్రతకథాం శుభామ్
నారాయణుడు ఇలా చెప్పాడు — ఆమె మళ్లీ తన ప్రియుడిని ఆ దివ్యమైన, మంగళకరమైన వ్రతకథ గురించి అడిగింది.
శ్రీపార్వత్యువాచ అధికాం తత్కథాం బ్రూహి వ్రతం కేన ప్రకాశితమ్
శ్రీపార్వతీ ఇలా అడిగింది — ఆ కథను ఇంకా వివరంగా చెప్పు. ఈ వ్రతాన్ని ఎవరు వెల్లడించారు?
అథ పుణ్యకవ్రతకథా శతరూపా మనోః పత్నీ పుత్రదుఃఖేన దుఃఖితా
ఇప్పుడు పుణ్యవంతమైన వ్రతకథను చెబుతాను. మనువు భార్య శతరూప తన పిల్లల బాధతో బాధపడింది.
శతరూపోవాచ తన్మే బ్రూహి జగద్ధాతః సృష్టికారణకారణ
శతరూప ఇలా అడిగింది — జగత్తును పోషించే వాడా, సృష్టికి కారణమైన వాడా, నాకు ఇది చెప్పు.
తజ్జన్మ నిష్ఫలం బ్రహ్మన్నైశ్వర్య్యం ధనమేవ చ
బ్రహ్మా! కుమారుడు లేకపోతే జన్మ, ఐశ్వర్యం, ధనం అన్నీ వ్యర్థమే.
తపోదానోద్భవం పుణ్యం జన్మాంతరసుఖావహమ్
తపస్సు, దానం వల్ల కలిగే పుణ్యం మనకు తర్వాత జన్మల్లో సుఖాన్ని ఇస్తుంది.
పుత్రీ పుత్రముఖం దృష్ట్వా చాశ్వమేధశతోద్భవమ్
ఒక కుమార్తె తన కుమారుని ముఖాన్ని చూసినప్పుడు, వంద అశ్వమేధ యాగాల ఫలితం లభిస్తుంది.
పుత్రోత్పత్తేరుపాయం వై వద మాం తాపసంయుతామ్
నాకు తపస్సు వల్ల బాధలు ఉన్నాయి. కుమారుడు కలగడానికి మార్గాన్ని చెప్పు.
అపుత్రిణో ముఖం ద్రష్టుం విద్వాన్నోత్సహతే ఽశివమ్
కుమారుడు లేని పండితుడు తన ముఖాన్ని చూడడానికే ఇష్టపడడు, అది అమంగళంగా అనిపిస్తుంది.
అథవా గరలం భుక్త్వా ప్రవేక్ష్యామి హుతాశనమ్
లేదంటే, విషం తాగి లేదా అగ్నిలోకి దూకిపోతాను.
ఇత్యేవముక్త్వా సా సాక్షాద్బ్రహ్మణోఽగ్రే రురోద హ
ఇలా చెప్పి, ఆమె బ్రహ్మా ఎదుట బహిరంగంగా ఏడ్చింది.
బ్రహ్మోవాచ సర్వైశ్వర్య్యాదిబీజం చ సర్వవాఞ్ఛాప్రదం శుభమ్
బ్రహ్మా ఇలా అన్నాడు — ఈ వ్రతం అన్ని ఐశ్వర్యాలకు మూలం, అన్ని కోరికలు నెరవేర్చే మంగళకరం.
మాఘశుక్లత్రయోదశ్యాం వ్రతమేతత్సుపుణ్యకమ్
ఈ ఉత్తమ వ్రతాన్ని మాఘ మాసంలో శుక్ల పక్ష త్రయోదశి రోజున చేయాలి.
సంవత్సరం చ కర్తవ్యం సర్వవిఘ్నవినాశనమ్
ఈ వ్రతాన్ని సంవత్సరం పాటు చేయాలి. ఇది అన్ని విఘ్నాలను తొలగిస్తుంది.
వ్రతం చ కాణ్వశాఖోక్తం సర్వవాఞ్ఛితసిద్ధిదమ్
కాణ్వశాఖలో చెప్పినట్టు ఈ వ్రతం అన్ని కోరికలు నెరవేర్చుతుంది.
బ్రహ్మణశ్చ వచః శ్రుత్వా సా కృత్వా వ్రతముత్తమమ్
బ్రహ్మా మాటలు విని, ఆమె ఆ ఉత్తమ వ్రతాన్ని ఆచరించింది.
వ్రతం కృత్వా దేవహూతిర్లేభే సిద్ధేశ్వరం సుతమ్
ఆ వ్రతాన్ని చేసి, దేవహూతి సిద్ధేశ్వరుడైన కుమారుణ్ని పొందింది.
అరున్ధతీదం కృత్వా తు లేభే శక్తిసుతం శుభా
అరుంధతి కూడా ఇదే వ్రతాన్ని చేసి, శక్తి కుమారుడైన శుభుడిని పొందింది.
అదితిశ్చ వ్రతం కృత్వా లేభే వామనకం సుతమ్
అదితి వ్రతాన్ని ఆచరించి, వామనుడిని తన కుమారుడిగా పొందింది.
ఉత్తానపాదపత్నీదం కృత్వా లేభే ధ్రువం సుతమ్
ఉత్తానపాదుని భార్య ఈ వ్రతాన్ని చేసి, ధ్రువుడిని తన కుమారుడిగా పొందింది.
సూర్య్యపత్నీ మనుం లేభే కృత్వేదం వ్రతముత్తమమ్
సూర్యుని భార్య ఈ ఉత్తమ వ్రతాన్ని ఆచరించి, మనువును తన కుమారుడిగా పొందింది.
లేభే చాంగిరసః పత్నీ కృత్వేదం వ్రతముత్తమమ్
అంగిరసుని భార్య కూడా ఈ ఉత్తమ వ్రతాన్ని చేసి, కుమారుడిని పొందింది.
భృగోర్భార్య్యా వ్రతం కృత్వా లేభే దైత్యగురుం సుతమ్
భృగువు భార్య వ్రతాన్ని ఆచరించి, దైత్యగురువైన కుమారుడిని పొందింది.
ఇత్యేవం కథితం దేవి వ్రతానాం వ్రతముత్తమమ్
ఇలా, ఓ దేవీ, వ్రతాలలో శ్రేష్ఠమైన వ్రతం వివరించబడింది.
సాధ్యం రాజేన్ద్రపత్నీనాం దేవీనాం చ సుఖావహమ్
ఇది రాజుల భార్యలకు, దేవతలకు సులభంగా సాధ్యమై, సుఖాన్ని కలిగిస్తుంది.
వ్రతస్యాస్య ప్రభావేణ స్వయం గోపాఙ్గనేశ్వరః
ఈ వ్రతశక్తితో, గోపికలాధిపతి స్వయంగా—
ఇత్యుక్త్వా శంకరస్తత్ర విరరామ చ నారద
ఇలా చెప్పి, అక్కడ శంకరుడు మౌనంగా నిలిచాడు, ఓ నారదా.
ఇతి శ్రీబహ్మవైవర్త్తే మహాపురాణే తృతీయే గణపతిఖణ్డే నారదనారాయణసంవాదే పుణ్యకవ్రతకథనం నామ పఞ్చమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీబ్రహ్మవైవర్త మహాపురాణంలో, మూడవ భాగంలో, గణపతి ఖండంలో, నారద-నారాయణ సంభాషణలో, పుణ్యక వ్రతవర్ణన అనే ఐదవ అధ్యాయం ముగిసింది.