సప్తజన్మసు మార్జారో మహిషో జన్మపఞ్చకమ్
ఏడు జన్మలు పిల్లిగా, ఐదు జన్మలు ఎద్దుగా పుట్టాలి.
మత్స్యత్వే జన్మశతకం కర్కటీ జన్మపఞ్చకమ్
వంద జన్మలు చేపగా, ఐదు జన్మలు పీతగా పుట్టాలి.
నావికః శవజీవీ చ వ్యాధశ్చ స్వర్ణకారకః
నావికుడు, శవాలతో జీవించే వాడు, వేటగాడు, బంగారు పనివాడు—
ఇతి చన్ద్రం శుచిం కృత్వా సమువాచ తు తారకామ్
ఇలా చంద్రుణ్ని పవిత్రుడిని చేసి, తరువాత తారకను ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.
ప్రాయశ్చిత్తం వినా పూతా త్వమేవం శుద్ధమానసా
ప్రాయశ్చిత్తం లేకుండానే నీవు పవిత్రురాలివయ్యావు, నీ మనస్సు కూడా శుద్ధమైంది.
ఇత్యేవముక్త్వా శుక్రశ్చ చన్ద్రం వా తారకాం సతీమ్
ఇలా చెప్పిన తరువాత శుక్రుడు చంద్రుణ్ని లేదా సతీమంతుడైన తారకను ఉద్దేశించి పలికాడు.
నారద ఉవాచ కథం సంప్రాప తాం సాధ్వీం తన్మే వ్యాఖ్యాతుమర్హసి
నారదుడు ఇలా అడిగాడు: ఆ సతీమంతురాలిని అతడు ఎలా పొందాడు? దయచేసి నాకు వివరించు.
శ్రీనారాయణ ఉవాచ ప్రస్థాపయామాస శిష్యమన్వేషార్థం చ జాహ్నవీమ్
శ్రీనారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: అతడు తన శిష్యుడిని జాహ్నవిని వెతకమని పంపాడు.
శిష్యో గత్వా చ తద్వత్తం జ్ఞాత్వా వై లోకవక్త్రతః
శిష్యుడు అక్కడికి వెళ్లి, అక్కడి జనాల మాటలు విని ఆ సంగతిని తెలుసుకున్నాడు.
శ్రుత్వా సురగురుర్వార్తాం శశినా చ ప్రియాం హృతామ్
దేవతల గురువు తన ప్రియమైనవారిని చంద్రుడు తీసుకుపోయాడని విని, చాలా బాధపడ్డాడు.
రురోదోచ్చైః సశిష్యశ్చ హదయేన విదూయతా
హృదయం బాధతో చీలిపోతూ, తన శిష్యులతో కలిసి గట్టిగా ఏడ్చాడు.
ఉవాచ శిష్యాన్సమ్బోధ్య నీతిం చ శ్రుతిసమ్మతామ్
శిష్యులను పిలిచి, ధర్మశాస్త్రాలు ఒప్పుకునే నడవడిని వారికి చెప్పాడు.
బృహస్పతిరువాచ దుఃఖం ధర్మ్మవిరుద్ధో యః స ప్రాప్నోతి న సంశయః
బృహస్పతి ఇలా అన్నాడు: ధర్మానికి విరుద్ధంగా పనిచేసేవాడు తప్పకుండా బాధను పొందతడని సందేహం లేదు.
భావానురక్తా వనితా హృతా యస్య చ శత్రుణా
ఎవరికి భక్తితో కూడిన భార్యను శత్రువు తీసుకుపోతాడో—
సుశీలా సున్దరీ భార్య్యా గతా యస్య గృహాదహో 2.59.
ఎవరికి మంచితనంతో, అందంతో ఉన్న భార్య ఇంటిని విడిచిపోతుందో—అయ్యో!
దైవేనాపహృతా యస్య పతిసాధ్యా పతివ్రతా
ఎవరికి భర్తకు అంకితమైన, పతివ్రత అయిన భార్యను విధి దూరం చేస్తుందో—
యస్య మాతా గృహే నాస్తి గృహిణీ వా సుశాసితా
ఎవరికి ఇంట్లో తల్లి లేకపోతే, లేదా భార్య సరిగ్గా నడిపించబడకపోతే—
ప్రియాహీనం గృహం యస్య పూర్ణం ద్రవిణబన్ధుభిః
ఎవరికి ఇల్లు ధనం, బంధువులతో నిండిపోయినా, ప్రియమైనవారు లేరు—
భార్యాశూన్యా వనసమాః సభార్యాశ్చ గృహా గృహాః
భార్య లేని ఇల్లు అడవిలా; భార్య ఉన్న ఇల్లు మాత్రమే నిజమైన ఇల్లు.
అశుచిః స్త్రీవిహీనశ్చ దైవే పిత్ర్యే చ కర్మణి
భార్య లేని వాడు, దేవతలకు లేదా పితృదేవతలకు చేసే పనుల్లో పవిత్రుడవాడు కాడు.
దాహికాశక్తిహీనశ్చ యథా మన్దో హుతాశనః
బలహీనమైన అగ్ని ఎలా కాల్చలేదో, భార్య శక్తి లేని వాడు కూడా అలానే.
శక్తిహీనో యథా జీవో యథా చాత్మా తనుం వినా
బలహీనమైన ప్రాణి ఎలా ఉంటుందో, శరీరం లేని ఆత్మ ఎలా ఉంటుందో—
న చ శక్తో యథా యజ్ఞః ఫలదో దక్షిణాం వినా
దక్షిణా లేకుండా యజ్ఞం ఫలితాన్ని ఇవ్వలేనట్లే—
వినా స్వర్ణం స్వర్ణకారో యథా శక్తః స్వకర్మణి
పొన్ను లేకుండా బంగారు పనివాడు పని చేయలేనట్లే—
తథా గృహీ న శక్తశ్చ సతతం సర్వకర్మణి 2.59.
అలాగే, భార్య లేకుండా గృహస్థుడు తన పనులన్నీ పూర్తిగా చేయలేడు.
భార్య్యామూలాః క్రియాః సర్వా భార్య్యామూలా గృహాస్తథా
అన్ని కర్మలు భార్య మీద ఆధారపడి ఉంటాయి; ఇల్లు కూడా భార్య మీదే ఆధారపడి ఉంటుంది.
భార్య్యామూలః సదా హర్షో భార్య్యామూలం చ మఙ్గలమ్
భార్య వల్ల ఎప్పుడూ ఆనందం కలుగుతుంది. శుభం కూడా భార్య వల్లే వస్తుంది.
యథా రథశ్చ రథినాం గృహిణాం చ తథా గృహమ్
ఎలా రథం రథికునికి చెందిందో, అలాగే ఇల్లు గృహస్థునికి చెందింది.
సర్వరత్నప్రధానా చ స్త్రీరత్నం దుష్కులాదపి
అన్ని రత్నాల్లో, స్త్రీరత్నమే ముఖ్యమైనది. ఆమె తక్కువ వంశంలో పుట్టినవారైనా పరవాలేదు.
యథా జలం వినా పద్మం పద్మం శోభాం వినా యథా
ఎలా నీరు లేకుండా తామర ఉండదో, అలాగే తామరకి అందం లేకపోతే దాని శోభ ఉండదు.