యస్య చిత్తం పరస్త్రీషు సోఽశుచిః సర్వకర్మసు ।। న కర్మఫలభాక్పాపీ నిన్ద్యో విశ్వేషు సర్వతః 2.58.
ఎవరైనా పరస్త్రీపై మనసు పెట్టినవాడు, అన్ని పనుల్లో అపవిత్రుడు. అతడు పాపి, పనుల ఫలితానికి అర్హుడు కాదు, అందరూ అతన్ని నిందిస్తారు.
సతీత్వం మే నాశయసి యక్ష్మగ్రస్తో భవిష్యసి
నీవు నా సతీత్వాన్ని నాశనం చేస్తున్నావు; అందుకే నీవు క్షయవ్యాధితో బాధపడతావు.
దుష్టానాం దర్పహా కృష్ణో దర్పం తే నిహనిష్యతి
దుష్టుల అహంకారాన్ని నాశనం చేసే కృష్ణుడు, నీ గర్వాన్ని కూడా ఛేదిస్తాడు.
ఇత్యుక్త్వా తారకా సాధ్వీ రురోద చ ముహుర్ముహుః
ఇలా చెప్పి, తార సతీ స్వభావంతో మళ్లీ మళ్లీ ఏడ్చింది.
బ్రహ్మాణం పరమాత్మానమాకాశం పవనం ధరామ్
బ్రహ్మ, పరమాత్మ, ఆకాశం, గాలి, భూమి—
తారకావచనం శ్రుత్వా న భీతః స చుకోప హ
తార మాటలు విని, అతడు భయపడలేదు, కానీ కోపం తెచ్చుకున్నాడు.
రథం చ చాలయామాస మనోయాయీ మనోహరమ్
ఆ మనోహరమైన రథాన్ని మనసుతో నడిపిస్తూ ప్రయాణం మొదలుపెట్టాడు.
విస్పన్దకే సురవనే చన్దనే పుష్పభద్రకే
విస్పందక, సురవనం, చందన, పుష్పభద్రక అనే తోటల్లో,
సుగన్ధి పుష్పతల్పే చ పుష్పచన్దనవాయునా
సువాసన గల పూల మంచంపై, పుష్పాలూ చందనపు గాలులతో,
శైలే శైలే నదే నద్యాం శృంగారం కుర్వతోస్తయోః
ప్రతి కొండపై, ప్రతి నదిలో, ఆ ఇద్దరూ ప్రేమలో లీనమయ్యారు.
బభూవ శరణాపన్నో భీతో దైత్యేషు చన్ద్రమాః 2.58.
దైత్యులను చూసి భయపడి, చంద్రుడు ఆశ్రయం కోరాడు.
అభయం చ దదౌ తస్మై కృపయా భృగునన్దనః
భృగునందనుడు దయతో అతనికి భద్రతను ఇచ్చాడు.
సభాయాం జహసుర్హృష్టా బలినో దితినన్దనాః
సభలో దితి కుమారులు బలంగా ఆనందంతో నవ్వారు.
సతీసతీత్వధ్వంసేన పాపిష్ఠచన్ద్రమణ్డలే
పతివ్రతత్వం నశించడంతో, చంద్రుని వలయం పాపంతో నిండిపోయింది.
ఉవాచ తం మహాభీతం శుక్రో వేదవిదాం వరః
వేదాలను బాగా తెలిసిన శుక్రుడు, భయంతో ఉన్న చంద్రునితో ఇలా అన్నాడు.
శుక్ర ఉవాచ దుర్నీతం కర్మ తే పుత్ర నీచవన్నయశస్కరమ్
శుక్రుడు చెప్పాడు: కుమారా, నీవు చేసిన పని చెడైనది, నీచమైనది, అపఖ్యాతిని తెచ్చేది.
రాజసూయస్య సుఫలే నిర్మలే కీర్త్తిమణ్డలే
రాజసూయయాగంలో కలిగే పవిత్రమైన కీర్తి వలయంలో,
త్యజ దేవగురౌ పత్నీం ప్రసూమివ మహాసతీమ్
దేవతల గురువు భార్యను, యజ్ఞంలో పువ్వు వదిలినట్లే విడిచిపెట్టు.
శమ్భోః సురాణామీశస్య గురుపుత్రస్య వేధసః
ఆమె శంభువు, దేవతల అధిపతి, గురుపుత్రుడు, సృష్టికర్త భార్య.
శత్రోరపి గుణా వాచ్యా దోషా వాచ్యా గురోరపి
శత్రువు గుణాలనైనా చెప్పాలి, అలాగే గురువు లోపాలనూ చెప్పాలి.
స శత్రుర్మే సురగురుః పరో విశ్వే నిశాకర యత్ర లోకాశ్చ ధర్మిష్ఠాస్తత్ర ధర్మః సనాతనః 2.58.
నిశాకరా, ఆ దేవగురువు నాకు శత్రువే అయినా, ధర్మవంతులు ఉన్నచోటే శాశ్వత ధర్మం ఉంటుంది.
యతో ధర్మస్తతః కృష్ణో యతః కృష్ణస్తతో జయః
ధర్మం ఉన్నచోట శ్రీకృష్ణుడు ఉంటాడు; శ్రీకృష్ణుడు ఉన్నచోట విజయమే ఉంటుంది.
హింసకాః ప్రలయం యాన్తి ధర్మో రక్షతి ధార్మికమ్
హింసకులు నాశనమవుతారు; ధర్మం ధార్మికులను కాపాడుతుంది.
తథాఽపి నహి రక్షన్తి ధర్మఘ్నం పాపినం జనమ్
అయినా, ధర్మాన్ని నాశనం చేసే పాపులను ధర్మం కాపాడదు.
బ్రహ్మహత్యాషోడశాంశ పాతకం చ భవేద్ధ్రువమ్
బ్రాహ్మణ హత్య పాపానికి పదహారు వంతుల్లో ఒక వంతు పాపం తప్పకుండా కలుగుతుంది.
విప్రపత్నీసతీనాం చ గమనం వై బలేన చేత్
బ్రాహ్మణుడి భార్యను లేదా సతీ మహిళను బలవంతంగా చేరితే,
ధర్మ్మం చర మహాభాగ బ్రాహ్మణీం త్యజ సామ్ప్రతమ్
ఓ భాగ్యవంతుడా, నీ ధర్మాన్ని పాటించు, ఇప్పుడే ఆ బ్రాహ్మణిని వదిలిపెట్టు.
ఉపాయేన చ తే పాపం దూరీభూతం భవేన్నను
సరైన మార్గంలో నడుచుకుంటే, నీ పాపం నిన్ను దూరంగా విడిచిపోతుంది.
శస్త్రహీనం చ భీతం చ దీనం చ శరణార్థినమ్
ఆయుధం లేని, భయపడుతున్న, బలహీనమైన, ఆశ్రయం కోరుతున్నవాడిని
రాజసూయశతానాం చ రక్షితా లభతే ఫలమ్
వంద రాజసూయ యాగాలను రక్షించినవాడికి లభించే ఫలం అతనికి లభిస్తుంది.