సర్వయజ్ఞేషు దీక్షాయాం నిత్యం వై సత్యరక్షణే
అన్ని యజ్ఞాల్లో దీక్ష తీసుకుని, ఎప్పుడూ సత్యాన్ని కాపాడిన ఫలం,
పాఠే చతుర్ణాం వేదానాం యత్ఫలం చ లభేన్నరః
నాలుగు వేదాలను పఠించిన ఫలాన్ని మనిషి పొందినట్లవుతుంది.
రాజద్వారే శ్మశానే చ సింహవ్యాఘ్రాన్వితే వనే
రాజద్వారం వద్ద, శ్మశానంలో, సింహాలు పులులు ఉన్న అడవిలోనైనా,
కారాగారే విపద్గ్రస్తే ఘోరే చ దృఢబన్ధనే
కారాగారంలో, విపత్తులో, భయంకరమైన బంధనంలోనైనా,
ఇత్యేతత్కథితం దుర్గే తవైవేదం మహేశ్వరి
దుర్గే మహేశ్వరి! నీ కొరకు ఇదంతా చెప్పబడింది.
శ్రీనారాయణ ఉవాచ పులకాఙ్కితసర్వాఙ్గః సాశ్రునేత్రో బభూవ సః
శ్రీనారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: అతని శరీరం అంతా పులకరించిపోయింది, కన్నీళ్లు కళ్లలో నిండిపోయాయి.
న కృష్ణసదృశో దేవో న గఙ్గాసదృశీ సరిత్
కృష్ణునికి సమానమైన దేవుడు లేడు, గంగకు సమానమైన నది లేదు.
పరమాణోః పరం సూక్ష్మం మహావిష్ణోః పరో మహాన్
పరమాణువుకంటే సూక్ష్మమైనది, మహావిష్ణువుకంటే గొప్పదైనది.
యథా న వైష్ణవాజ్జ్ఞానీ యోగీన్ద్రః శఙ్కరాత్పరః 2.56.
వైష్ణవులలో జ్ఞాని ఎవ్వరూ శ్రేష్ఠులు కావరు, యోగులలో శంకరుని కంటే గొప్పవాడు లేడు.
స్వప్నే జాగరణే శశ్వత్కృష్ణధ్యానరతః శివః
కలలోనూ, మేలులోనూ శివుడు ఎప్పుడూ కృష్ణుని ధ్యానంలో లీనమై ఉంటాడు.
యథా శమ్భుర్వైష్ణవేషు యథా దేవేషు మాధవః
వైష్ణవులలో శంభువు ఎలా ఉన్నాడో, దేవతలలో మాధవుడు ఎలా ఉన్నాడో అలా.
శిశబ్దో మఙ్గలార్థశ్చ వకారో దాతృవాచకః
'శి' అనే అక్షరం మంగళాన్ని సూచిస్తుంది, 'వ' అనే అక్షరం దాతను సూచిస్తుంది.
నరాణాం సన్తతం విశ్వే శం కల్యాణం కరోతి యః
ప్రపంచంలోని అందరికీ శుభం, మంగళం కలిగించే వాడే.
బ్రహ్మాదీనాం సురాణాం చ మునీనాం వేదవాదినామ్
బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలలో, మునులు, వేదపండితులలో.
మహతీ పూజితా విశ్వే మూలప్రకృతిరీశ్వరీ
ప్రపంచమంతా పూజించే గొప్పదైనది, మూలప్రకృతి, పరమేశ్వరి.
విశ్వస్థానాం చ సర్వేషాం మహతామీశ్వరః స్వయమ్
ప్రపంచాన్ని నిలబెట్టే అందరికీ, గొప్పవారందరికీ ఆయనే స్వయంగా అధిపతి.
హే బ్రహ్మపుత్ర ధన్యోఽసి యద్గురుశ్చ మహేశ్వరః
బ్రహ్మపుత్రా! నీకు మహాదృష్టి కలిగింది, ఎందుకంటే నీ గురువు మహేశ్వరుడు.
నారద ఉవాచ అధునా శ్రోతుమిచ్ఛామి దుర్గోపాఖ్యానముత్తమమ్
నారదుడు ఇలా అన్నాడు: ఇప్పుడు నాకు దుర్గాదేవి కథను వినాలనుంది.
దుర్గా నారాయణీశానా విష్ణుమాయా శివా సతీ
దుర్గ, నారాయణి, ఈశాన, విష్ణుమాయ, శివ, సతీ.
అమ్బికా వైష్ణవీ గౌరీ పార్వతీ చ సనాతనీ
అంబిక, వైష్ణవి, గౌరి, పార్వతి, శాశ్వతమైనది.
అర్థం షోడశనామ్నాం చ సర్వేషామీప్సితం వరమ్
ఆ పదహారు పేర్ల అర్థం, అందరూ కోరుకునే వరం.
కేన వా పూజితా సాఽఽదౌ ద్వితీయే కేన వా పురా
ఆమెను మొదట ఎవరు పూజించారు? మళ్లీ పురాతనకాలంలో ఎవరు పూజించారు?
నారాయణ ఉవాచ జ్ఞాత్వా పునః పృచ్ఛసి త్వం కథయామి యథాగమమ్
నారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: నీవు తెలుసుకుని మళ్లీ అడుగుతున్నావు, నేను ఆ సంప్రదాయం ప్రకారం చెబుతాను.
దుర్గో దైత్యే మహావిఘ్నే భవబన్ధే చ కర్మ్మణి
దుర్గ దానవునిలో, గొప్ప అడ్డంకిలో, భవబంధనమైన కర్మలో ఉంది.
మహాభయేఽతిరోగే చాప్యాశబ్దో హన్తృవాచకః
పెద్ద ప్రమాదంలో లేదా తీవ్రమైన వ్యాధిలో, 'ఆ' అనే శబ్దం నాశనం చేసే వాడిని సూచిస్తుంది.
యశసా తేజసా రూపైర్నారాయణసమా గుణైః
పేరు, తేజస్సు, రూపాలు, గుణాలలో ఆమె నారాయణునితో సమానంగా ఉంటుంది.
ఈశానః సర్వసిద్ధ్యర్థే చాశబ్దో దాతృవాచకః 2.57.
ఈశానుడు సమస్త సిద్ధుల కోసం, 'ఆ' శబ్దం దాతను సూచిస్తుంది.
సృష్టా మాయా పురా సృష్టౌ విష్ణునా పరమాత్మనా
సృష్టి ప్రారంభంలో మాయను పరమాత్మ అయిన విష్ణువు సృష్టించాడు.
శివే కల్యాణరూపా చ శివదా చ శివప్రియా
శివునిలో ఆమె మంగళకరమైన రూపం, మంగళాన్ని ప్రసాదించేది, శివునికి ప్రియమైనది.
సద్బుద్ధ్యధిష్ఠాతృదేవీ విద్యమానా యుగే యుగే
సద్బుద్ధికి అధిపతిగా ఉండే దేవి ప్రతి యుగంలోనూ ఉంటుంది.